Wyrok KIO KIO 1117/17|KIO 1128/17
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- KIO 1117/17|KIO 1128/17
- Organ wydający
- Krajowa Izba Odwoławcza
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 23.06.2017
- Przewodniczący
- Mlącka Aneta
- Sposób rozstrzygnięcia
- uwzględnione
Zamawiający
- Miejscowość
- Warszawa
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg nieograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn.akt:KIO 1117/17
KIO1128/17
WYROK
zdnia23czerwca2017r.
KrajowaIzbaOdwoławcza- wskładzie:
Przewodniczący:AnetaMląckaCzłonkowie: Andrzej Niwicki
MarzenaOrdysińska
Protokolant:AdamSkowroński
porozpoznaniunarozprawiewdniu19czerwca2017r.wWarszawieodwołańwniesionychdoPrezesaKrajowejIzbyOdwoławczej:
A.w dniu2 czerwca2017 r. przezwykonawcęPolskiZwiązekPracodawcówBudownictwa,ul. Kaliska23/lok. U4, 02-316Warszawa
B.wdniu2czerwca2017r.przezwykonawcęRAFAKOS.A.,ul.Łąkowa33,47-400Racibórz
wpostępowaniuprowadzonymprzezMiejskiePrzedsiębiorstwoOczyszczaniawm.st.
WarszawieSp. zo.o., ul. Obozowa43, 01-161Warszawa
przyudzialewykonawców:
1.BudimexSA,ul. Stawki 40, 01-040Warszawa;
2.POSCOEngineering & ConstructionCo.,Ltd.,180,Daesong-ro,Nam-gu,Pohang-si ,790-704Gyeongsangbuk-do;
3.RAFAKOS.A.,ul. Łąkowa33,47-400Racibórz;
zgłaszającychprzystąpieniedopostępowaniaodwoławczegoosygn.akt: KIO1117/17postronieodwołującego
oraz
przyudzialewykonawców:
1.SteinmullerBabcock ............ Environment ......... GmbH, ............. Fabrikstrasse ........ 1, .............. D-51643Gummersbach;
2.BudimexSA,ul. Stawki 40, 01-040Warszawa;
3.PolskiZwiązekPracodawcówBudownictwa,ul.Kaliska23/lok.U4,02-316Warszawa;
4.POSCOEngineering & ConstructionCo.,Ltd.,180,Daesong-ro,Nam-gu,ohang-si, 790-704Gyeongsangbuk-do;
zgłaszającychprzystąpieniedopostępowaniaodwoławczegoosygn.akt:KIO1128/17postronieodwołującego
orzeka:
1.uwzględniaodwołanie ........... w .......... sprawie ... o ........ sygn. .. akt ...... KIO .... 1117/17 ..... i ........ nakazujeZamawiającemu:
a)wykreśleniepostanowieniadotyczącegomożliwościnaliczeniaprzezZamawiającegokaryumownej,zawartegowpkt42klauzuli8.7karyumowne:
„zakażdyinnyprzypadekniewykonanialubnienależytegowykonaniaKontraktuniżprzewidziane wpkt1-24powyżej- wysokości50000zł zakażdystwierdzonyprzypadek”,
b)wzakresieklauzuli1.8(przechowywanieidostarczaniedokumentów)wskazanieilościdodatkowychegzemplarzydokumentów,jakieWykonawcabędziezobowiązanydostarczyć,
c)wzakresieklauzuli11.14(skutkiniedotrzymaniaParametrówGwarantowanych)zmianębrzmieniapunktuaibzdotychczasowego:„WprzypadkustwierdzeniawOkresieZgłaszaniaWadlubokresiePrób,iżRobotyniespełniająParametrówgwarantowanych,Wykonawca:
a)wprzypadkuGwarantowanychParametrówTechnicznychgrupyA-wykonanawłasnykosztodpowiednierobotynaprawcze,jakieokażąsiękoniecznedouzyskaniaizachowaniaParametrówGwarantowanych.WrazienieprzystąpieniaprzezWykonawcędowykonywaniatychrobótwodpowiednimterminieustalonymzZamawiającymiInżynieremlubniewykonaniatakichrobótwustalonymzZamawiającymterminie,odpowiednimnawykonanietychrobót,ZamawiającybędzieuprawnionydopowierzeniawykonaniarobótnaprawczychinnemupodmiotowinakosztiryzykoWykonawcy(„wykonaniezastępcze")lubżądaniazwrotuZatwierdzonejKwotyKontraktowej.Zamawiającybędzieuprawnionydonaliczeniakaryumownejoktórejmowawklauzuli 8.7 pkt 3WarunkówKontraktowych.
b)wprzypadkuGwarantowanychParametrówTechnicznych grupyBwykonanawłasnykosztodpowiednierobotynaprawcze,jakieokażąsiękoniecznedouzyskaniai
zachowaniaParametrówGwarantowanych.WrazienieprzystąpieniaprzezWykonawcądowykonaniatychrobótwodpowiednimterminieustalonymzZamawiającymiInżynieremlubniewykonaniatakichrobótwustalonymzZamawiającymterminie,odpowiednimnawykonanietychrobót,ZamawiającybędzieuprawnionydopowierzeniawykonaniarobótnaprawczychinnemupodmiotowinakosztiryzykoWykonawcy(„wykonaniezastępcze")lubżądaniazwrotuZatwierdzonejKwotyKontraktowej.ZamawiającybędzieuprawnionydonaliczeniakarumownychzgodniezponiższymiwzoramiwsytuacjiniedotrzymaniaktóregokolwiekzParametrówGwarantowanychgrupyBzgodniezwymaganiamiPFU.PoniższekaryzostanąnaliczanedoczasuosiągnięciawymaganychParametrówGwarantowanych”
na:„WprzypadkustwierdzeniawOkresieZgłaszaniaWadlubokresiePrób,iżRobotyniespełniająParametrówgwarantowanych,Wykonawca:
a)wprzypadkuGwarantowanychParametrówTechnicznychgrupyA-wykonanawłasnykosztodpowiednierobotynaprawcze,jakieokażąsiękoniecznedouzyskaniaizachowaniaParametrówGwarantowanych.WrazienieprzystąpieniaprzezWykonawcędowykonywaniatychrobótwodpowiednimterminieustalonymzZamawiającymiInżynieremlubniewykonaniatakichrobótwustalonymzZamawiającymterminie,odpowiednimnawykonanietychrobót,ZamawiającybędzieuprawnionydopowierzeniawykonaniarobótnaprawczychinnemupodmiotowinakosztiryzykoWykonawcy(„wykonaniezastępcze")albożądaniazwrotuZatwierdzonejKwotyKontraktowej.Zamawiającybędzieuprawnionydonaliczeniakaryumownejoktórejmowawklauzuli 8.7 pkt 3WarunkówKontraktowych.
b)wprzypadkuGwarantowanychParametrówTechnicznych grupyBwykonanawłasnykosztodpowiednierobotynaprawcze,jakieokażąsiękoniecznedouzyskaniaizachowaniaParametrówGwarantowanych.WrazienieprzystąpieniaprzezWykonawcądowykonaniatychrobótwodpowiednimterminieustalonymzZamawiającymiInżynieremlubniewykonaniatakichrobótwustalonymzZamawiającymterminie,odpowiednimnawykonanietychrobót,ZamawiającybędzieuprawnionydopowierzeniawykonaniarobótnaprawczychinnemupodmiotowinakosztiryzykoWykonawcy(„wykonaniezastępcze")albożądaniazwrotuZatwierdzonejKwotyKontraktowej.Zamawiającybędzieuprawnionydonaliczeniakarumownychzgodniez poniższymiwzoramiw sytuacjiniedotrzymania
któregokolwiekzParametrówGwarantowanychgrupyBzgodniezwymaganiamiPFU.PoniższekaryzostanąnaliczanedoczasuosiągnięciawymaganychParametrówGwarantowanych”
2.oddalaodwołanie o sygn.akt: KIO1128/17,
3.kosztamipostępowaniaobciąża:wsprawieosygn.aktKIO1117/17–Zamawiającego-MiejskiePrzedsiębiorstwoOczyszczaniawm.st.WarszawieSp.zo.o.,ul.Obozowa43,01-161Warszawa,wsprawieo sygn.aktKIO1128/17–OdwołującegoRAFAKOS.A.,ul. Łąkowa33,47-400Racibórzi:
3.1.zaliczawpoczetkosztówpostępowaniaodwoławczegokwotę40000zł00gr(słownie:czterdzieścitysięcyzłotychzerogroszy)uiszczonąprzezOdwołującychPolskiZwiązekPracodawcówBudownictwa,ul.Kaliska23/lok.U4,02-316Warszawa,RAFAKOS.A.,ul.Łąkowa33,47-400Racibórz–tytułemwpisówododwołań,
3.2.zasądzaodZamawiającegoMiejskiePrzedsiębiorstwoOczyszczaniawm.st.WarszawieSp.zo.o.,ul.Obozowa43,01-161WarszawanarzeczOdwołującego:PolskiZwiązekPracodawcówBudownictwa,ul.Kaliska23/lok.U4,02-316Warszawakwotę23600zł00gr(słownie:dwadzieściatrzytysiącesześćsetzłotychzerogroszy)–stanowiącąkosztypostępowaniaodwoławczegoponiesioneztytułuuiszczonegowpisuododwołaniaorazuzasadnionychkosztówstronywpostaciwynagrodzeniapełnomocnika,
3.3.zasądzaodOdwołującegoRAFAKOS.A.,ul.Łąkowa33,47-400RacibórznarzeczZamawiającegoMiejskiePrzedsiębiorstwoOczyszczaniawm.st.WarszawieSp.zo.o.,ul.Obozowa43,01-161Warszawakwotę3600zł00gr(słownie:trzytysiącesześćsetzłotychzerogroszy)–stanowiącąkosztypostępowaniaodwoławczegoponiesioneztytułuuzasadnionychkosztówstronywpostaciwynagrodzeniapełnomocnika,
Stosowniedoart.198ai198bustawyzdnia29stycznia2004r.-Prawozamówieńpublicznych(Dz.U.z2015r.poz.2164zpóźn.zm.)naniniejszywyrok-wterminie7dnioddniajegodoręczenia-przysługujeskargazapośrednictwemPrezesaKrajowejIzbyOdwoławczejdoSąduOkręgowego wWarszawie.
Przewodniczący:……………………………..
Członkowie:…………………………….
………………………………
Sygn.akt:KIO 1117/17
UZASADNIENIE
Zamawiający:MiejskiePrzedsiębiorstwoOczyszczaniawm.st.Warszawiesp.zo.o.prowadzipostępowanieoudzieleniezamówieniapublicznegoprowadzonegowtrybieprzetargunieograniczonegonazaprojektowaniei wykonawstwozadaniap.n.:
„ZaprojektowanieirozbudowaInstalacjiTermicznegoprzekształcaniaodpadównaterenieZakładuUnieszkodliwianiaStałychOdpadówKomunalnych(ZUSOK)wWarszawie"realizowanegow ramachPrzedsięwzięciapn.„RozbudowaiModernizacjaZakładuUnieszkodliwianiaStałychOdpadówKomunalnychprzyul.Zabranieckiej2,wDzielnicyTargówekm.st.Warszawy".
OgłoszenieozamówieniuzostałoopublikowanewDziennikuUrzędowymUniiEuropejskiejnrDz.U./SS98193065-2017-PL zdnia23maja2017r.
OdwołującyPolskiZwiązekPracodawcówBudownictwawniósłodwołanieodniezgodnychzprzepisamiustawyczynnościZamawiającegowobecpostanowieńspecyfikacjiistotnychwarunkówzamówienia.Odwołującysformułowałnastępującezarzuty:
a)zarzutnaruszeniaart.14i139ust.1PZPwzw.zart.5i3531kodeksucywilnegopoprzezukształtowanietreściprzyszłegostosunkuzobowiązaniowegowsposóbnaruszającyjegowłaściwość(naturę),bezwzględnieobowiązująceprzepisyprawairównowagęstron iprowadzący donadużyciawłasnego prawapodmiotowego,
b)zarzutnaruszeniaart.14i139ust.1PZPwzw.zart.656kodeksucywilnegowzwiązkuzart.638i3531kodeksucywilnegopoprzezukształtowanietreściprzyszłegostosunkuzobowiązaniowegowsposóbnaruszającyjegowłaściwość(naturę),bezwzględnieobowiązująceprzepisyprawairównowagęstroniprowadzącydonadużyciawłasnegoprawapodmiotowego,
c)zarzutnaruszeniaart.29ust.1i2,art.31orazart.7ustawypoprzezopisanieprzedmiotuzamówieniawsposóbutrudniającyuczciwąkonkurencję,przepisyRozporządzeniaMinistraInfrastrukturyzdnia2września2004r.wsprawieszczegółowegozakresuiformydokumentacjiprojektowej,jakrównieżart.647i648kodeksucywilnegowzw.zart.3531kodeksucywilnegoiart.14iart.139ustawy,zgodniezktórymiprojektbudowlanywinienstanowićczęśćskładowąumowyorobotybudowalneinaZamawiającymciążyobowiązekprzekazaniaprawidłowosporządzonejwtymzakresiedokumentacjiprojektowejwramach wykonaniarobótbudowlanychprzezWykonawcę.
Odwołującywniósł o uwzględnienieodwołania i nakazanieZamawiającemu,aby:
a)zmienił treśćSIWZwsposóbwskazanywuzasadnieniuodwołania,
b)przedłużyłterminskładaniaofertoczasniezbędnynawprowadzeniezmianwofertach,zgodnie zart.38ust. 6 ustawy.
Zarzutnaruszeniaart.14 i139ust.1PZPw zw.zart.5iart.3531Kciart. 58§1Kcw zw.zart.14iart.139ustawy-zawartewewzorzepostanowieniaumowyświadcząoprzekroczeniuprzezZamawiającegogranicswobodyumówpoprzeznaruszeniewskazanychwuzasadnieniuodwołaniaprzepisówi kodeksucywilnego.
Zamawiającywewzorzeumowy(CzęśćIIdoSIWZ)zawarłpostanowieniadotyczącekarumownych.
Odwołującydomagałsięzmniejszeniakatalogukariwykreśleniapunktów8,9,10,11,27,29oraz42 i zmianywzoruumowywpkt.8.7
Odwołującydomagałsiętakże,zuwaginacharakterobiektu,jegowartośćilicznesankcjeprzewidzianewumowiezmianyłącznejsumykardopoziomu10 %izmianywzoru umowywpkt.8.7poprzeznadaniemunastępującejtreści:Zamawiającymaprawodochodzićkażdejzkarumownychwymienionychpowyżejodrębnieiniezależnieodpozostałych.Łącznasumanaliczonychkarwniniejszejklauzulinieprzekroczyłącznie10%ZatwierdzonejKwotyKontraktowej
OdwołującydomagałsiętakżewprowadzeniakatalogukardlaZamawiającego,atakżedodaniapostanowienia,zgodniezktórym,niezależnieodkarumownychWykonawcabędziemógłdochodzićodszkodowanianazasadachogólnych,jeżeliponiesionaszkodaprzekroczywartośćponiesionychstrat.
Odwołującywskazał,żekaraumownatozastrzeżeniewumowie,żenaprawienieszkodywynikłejzniewykonanialubnienależytegowykonaniazobowiązanianiepieniężnegonastąpiprzezzapłatęokreślonejsumypieniężnej.Zzałożeniakaraumownamastanowićułatwienieprzydochodzeniuroszczeńw przypadku, gdydruga stronaniewykonaumowylubwykona jąnienależycie.Jejzastrzeżenieniejestniczymnadzwyczajnymwprzypadkukontraktów,wszczególnościkontraktówbudowlanych.Niemniejjednakjużnapodstawiewzoruumowy,gdziezastrzeżonobardzoobszernykatalogsankcjiiłącznąsumękarnapoziomie30%ZatwierdzonejKwotyKontraktowej,możnazauważyć,żepostanowieniadotyczącezastrzeżenia karwwysokościznaczniewygórowanejzostałyprzewidzianetylkodlajednejzestron,mianowiciedlaZamawiającego.ZdaniemOdwołującego,kształtowaniepostanowieńumowypoprzezjednostronneuprzywilejowanienależyuznaćzasprzecznezwłaściwością(naturą)stosunkuprawnegoorazzasadamiwspółżyciaspołecznego.Powyższepostanowieniew oczywistysposóbuprzywilejowujeZamawiającego,adyskryminujeWykonawcę, któremuanalogicznychuprawnieńwewzorzeumowynieprzyznano.
Odwołującypodkreślił,żetegorodzajupostanowieniamogąokazaćsięniebezpiecznedlasamegoprocesuinwestycyjnego,atymsamymdlaZamawiającego,bowiemWykonawca,możenieudźwignąćfinansowychkosztówtegoryzyka.Efektemmożebyćnp.zejścieprzezWykonawcęzplacubudowyiodwleczenierealizacjiinwestycjiwczasie,awskrajnym
przypadkunawetupadłośćtrakcieinwestycji.TakznaczącowygórowanawysokośćkarwkierunkuWykonawcymożenietylkoutrudniaćrealizacjęinwestycji,aleteżdodatkowoparaliżowaći utrudniaćwspółpracęstronstosunkuzobowiązaniowego .
Zarzutnaruszeniaart.14i139ust.1PZPwzw.zart.656kodeksucywilnegowzwiązkuzart.638i3531kodeksucywilnegopoprzezukształtowanietreściprzyszłegostosunkuzobowiązaniowegowsposóbnaruszającyjegowłaściwość(naturę),bezwzględnieobowiązująceprzepisyprawairównowagęstroniprowadzącedonadużyciawłasnegoprawapodmiotowego.
Zamawiającywewzorzeumowy(częśćIIdoSIWZ)zawarłpostanowienie,zgodniezktórym:
„ZamawiającyniemaobowiązkubadaniaRobótorazDokumentówWykonawcylubDokumentacjiProjektowejprzyodbiorzewceluodkryciawad,adokonaniePrzejęciaprzezZamawiającegoniebędziezwalniałoWykonawcyztytułujegoodpowiedzialnościnapodstawieprzepisóworękojmii gwarancjiw odniesieniudowad,które mogłyzostaćwykryteprzezZamawiającegoanidokumentówgwarancyjnych.Zamawiającyupoważnionyjestdoprzeprowadzeniaodbiorówzgodnie zwymaganiamiokreślonymi wPFU."
Odwołującywskazał,żewstosunkachpomiędzypodmiotamiprowadzącymidziałalnośćgospodarcząwarunkiemzachowaniauprawnieńzrękojmijestdochowanieaktówstaranności.Wprzypadkusprzedaży(umowyorobotybudowlane)międzyosobamiprowadzącymidziałalnośćgospodarczą,zawiadomienieowadziemusinastąpićniezwłocznieodmomentuwykryciawady.Zbadanierzeczypowinnosiędokonaćwczasieiwsposóbprzyjętyprzyrzeczachtegorodzaju.Jeśliwadawyjdzienajawdopieropóźniej,zawiadomićnależysprzedawcę(Wykonawcę)niezwłoczniepojejwykryciu.Zatemw obrocieprofesjonalnymwchodząwrachubędwaaktystaranności:obowiązekzbadaniarzeczyiobowiązekniezwłocznejreklamacji.Jeśliwadawyszłanajawdopieropóźniej,brakniezwłocznejreklamacjiprowadzidoutratyuprawnieńztytułurękojmi.Zatem,jeśliwadysąjawne,tokupujący(Zamawiający)tracizmocyprawauprawnieniaztytułurękojmi,jeśliniestwierdzitychwadprzyodbiorze.Przytoczonepowyżejpostanowieniawzoruumowywpunkcie11.1wzakresierękojmiiodpowiedzialnościZamawiającego,zdaniemOdwołującego,naruszająbezwzględnieobowiązująceprzepisyinatejpodstawieOdwołującydomagałsięichwykreślenia.
Zamawiającyzawarłpostanowienie,zgodniezktórymupływokresurękojmi,wtymwypełnieniezobowiązańWykonawcyztytułurękojmizostaniepotwierdzonepodpisaniemprzezInżynieraoświadczeniaoupływieokresurękojmi.Odwołującyzauważył,żekonsekwencjeprawnewynikającezterminówrękojminastępujązmocyprawa,niewymagajądlaswejważnościpotwierdzeniaprzezInżyniera.Odwołującydomagałsię
wykreśleniategopostanowieniawzoruumowy.WtrakcierozprawyOdwołującyoświadczył,
że cofatenzarzut.
Odnośnieklauzuli11.13GwarancjadlaRobótigwarancjadlaUrządzeńwrazzmontażemtechnologicznymOdwołującypodniósł,żezpunktuwidzeniapłatnościkontraktowanychzapisjestnieskoordynowanyzpozostałymiklauzulamiumownymi.WzwiązkuzpowyższymOdwołującywniósł o jegowykreślenie.
OdnośnieskutkówniedotrzymaniaParametrówGwarantowanych,Odwołującywniósłozachowaniejednegoreżimusankcyjnegoiwprowadzeniezmianywpunkcie11.14poprzezwykreśleniesformułowania„lubżądaniazwrotuZatwierdzonejKwotyKontraktowej"zewzględunapodwójnyreżimsankcyjnywzględemWykonawcyitymsamymskrajnąnierównośćstron Umowy.
Zarzutnaruszeniaart.29ust.1i2,art.31orazart.7ustawypoprzezopisanieprzedmiotuzamówieniawsposóbutrudniającyuczciwąkonkurencję,przepisyRozporządzeniaMinistraInfrastrukturyzdnia2września2004r.wsprawieszczegółowegozakresuiformydokumentacjiprojektowej,jakrównieżart.647i648kodeksucywilnegowzw.zart.3531kodeksucywilnegoiart.14iart.139ustawy,zgodniezktórymiprojektbudowlanywinienstanowićczęśćskładowąumowyorobotybudowalneinaZamawiającymdążyobowiązekprzekazaniaprawidłowosporządzonejwtymzakresiedokumentacjiprojektowejwramachwykonaniarobót budowlanychprzezWykonawcę.
Odwołującyzwróciłuwagę,żewewzorzeumowybrakujedefinicjiprojektubudowlanego,którywinienbyćelementemskładowymumowyorobotębudowlaneimaniezwykleistotneznaczeniedlawykonaniaprzedmiotuumowy.Jesttorównieżistotnewkontekściedużejilościpowiązanychdefinicji(np.„ProjektBudowlanyZUSOK",„PozwolenienaBudowęZUSOK",„PozwolenienaBudowęCiepłociąguPółnocnegoZewnętrznego","ProjektBudowlanyCiepłociąguPółnocnegoZewnętrznego")inieprecyzyjnegosformułowaniazakresurzeczowegoipozostałychzapisówKontraktu.WobecpowyższegoOdwołującydomagałsięwprowadzenia wSIWZdefinicjiProjektuBudowlanego.
Odwołującywniósłtakżezastrzeżeniadoklauzulidotyczącejprzechowywaniaidostarczaniadokumentów.Zgodniezbrzmieniemtejklauzuli,WykonawcazobowiązanyjestdostarczaćdodatkoweegzemplarzeDokumentówWykonawcynazadanieInżyniera.Kosztdodatkowychegzemplarzu jest wliczonywZatwierdzonąKwotęKontraktową.
Odwołującyzauważył,żenaetapieubieganiasięozamówieniepubliczneWykonawcynie
mająmożliwościokreśleniadokładnejilościdodatkowejdokumentacji,jakiejbędzieżądałZamawiający.NieprawidłowyminaruszającymprzepisyustawyPZPjestodwoływaniesiędonieznanychiniemożliwychdooszacowaniaokoliczności,któremogąmiećwpływnarealizacjęzamówienia.ZamawiającyprzerzucawtejczęścinaWykonawcęryzyko.Informacjetepowinnybyćdookreślone,jasneiskonkretyzowane,poprzezpodaniekonkretnejilościdodatkowychegzemplarzyDokumentów,czegowprowadzeniedoSIWZdomagasięOdwołujący.
Odnośnieklauzuldotyczącychewentualnychbłędówwdokumentacjiprojektowej,zdaniemOdwołującego,ZamawiającyniemaprawaobciążaćWykonawcykonsekwencjamiswoichbłędów.WykonawcaoczywiściemaobowiązekniezwłocznegopowiadomieniaZamawiającegojeślidostarczonadokumentacjanienadajesiędoprawidłowegowykonaniarobót.Niemożnauznać,zdaniemOdwołującego,żeobowiązektendotyczyszczegółowegosprawdzeniadostarczonegoprojektuwceluwykryciajegoewentualnychwad.Wykonawcarobótbudowlanychniemusibowiemdysponowaćwiedząspecjalistycznąwzakresieprojektowania.Jestonobowiązanydoznajomościtechnologiiikwestiitechnicznychrozwiązańwbudownictwie.WzakresieprojektubudowlanegodoWykonawcynależyzaśjedynieobowiązekumiejętnościodczytywaniaprojektu,realizowaniainwestycjizgodniezprojektemorazzasadamisztukibudowlanej.ObowiązeknałożonynaWykonawcędotyczytylkotakichnieprawidłowościprojektowych, któresą oczywiste.
Odwołującypodkreślił,żejegostanowiskojestzgodnezukształtowanąliniąorzecznicząSąduNajwyższego.Przykładowo,wwyrokuSąduNajwyższegoz27marca2000r.,mCKN629/98,wskazano,iżWykonawcaniemaobowiązkuszczegółowegosprawdzeniadostarczonegoprojektuwceluuniknięciajegowad(art.651kc).DopodobnychwnioskówSądNajwyższydoszedłrównieżw wyrokuzdnia10lipca2008r., IIICSK59/2008.
WocenieOdwołującegotakieukształtowanieobowiązkówwykonawcypowodujenadmierneuprzywilejowanieZamawiającego,sprzecznenietylkozart.647Kc,alerównieżzwłaściwością(naturą)stosunkuumownegoizasadamiwspółżyciaspołecznego.TymsamymtakistosunekzobowiązaniowykształtujeniemożliwedooszacowaniapostronieWykonawcyryzyko, któreuniemożliwiarównieżwłaściwąrzetelnąwycenęoferty.
DalejOdwołującyzauważył,żeopisprzedmiotuzamówienia,cowprostdeterminujedyspozycjaart.29ust.1i2Pzp,powinienpozwolićkażdemuzpotencjalniezainteresowanychzamienieniemwykonawcom,przygotowanieizłożenieważnejoferty,wtymprecyzyjneobliczeniecenyzajegorealizację.NałożenienaWykonawcówzobowiązaniategorodzaju,przyjednoczesnejstanowczejdeklaracji,żemaonamieścićsięwKwocieKontraktowejstanowiwyrazprzerzuceniacałegoryzykakontraktowego ztymzwiązanegonawykonawców.
Wykonawcazidentyfikowałpowyższepostanowieniajakonaruszającerównieżzasadyopisu
przedmiotuzamówienia,ponieważWykonawcanaetapieskładaniaofertyniemamożliwościoszacowaniacałegoryzykagospodarczego,copośredniopowoduje,żewykonawcaniejestwstanieokreślićcenyofertowej.Wsytuacji,wktórejniejestmożliwepodaniekataloguzamkniętegookoliczności,zktórymiwiążąsięokreślonenastępstwaZamawiającypowiniendążyćdojaknajpełniejszegoichwyszczególnienia.
OdwołującydomagałsięnakazaniaZamawiającemuzmianyklauzuli1.9oraz5.1.wzoruumowywsposóbodpowiadającywskazówkomzawartymwprzywoływanymwyrokuSaduNajwyższegozdnia27marca2000roku,sygn.aktIIICKN629/98,iżsprawdzeniedostarczonejdokumentacjiprojektowejmaodnosićsiędosprawdzeniajejkompletności,czyjestzatwierdzonaonaprzezwłaściweorganyiczyniezawierabłędówlubwaddającychsięwykryćprzyzachowaniunależytejstarannościoraznieograniczanienazgłoszeniewykrytychbłędówżadnymczasookresem.
WzakresieKlauzuli13Procedurawprowadzaniazmianypunkt13.3Odwołującyzauważył,żeWykonawcazostałpozbawionymożliwościnegocjacjicenyiniemawpływunajejkształtowanie.Powyższeznajdujetakżepotwierdzeniewart.72ust.1Kc,mającymtutajzastosowanienamocyodesłaniazart.14ustawy,zgodniezktórymumowazostajezawarta,gdystronydojdądoporozumieniacodowszystkichjejpostanowień.OdwołującydomagałsięnakazaniaZamawiającemuwykreśleniezdania„PrawowyborupodstawyustaleniawielkościwynagrodzeniaWykonawcyprzysługujewyłącznieZamawiającemuinadaniatejklauzuliwskazanegoprzezsiebiebrzmienia.
Uwzględniającdokumentacjęzprzedmiotowegopostępowaniaoudzieleniezamówieniapublicznego,jakrównieżbiorącpoduwagęoświadczenia,stanowiskaidowodyStronorazuczestnikapostępowaniazłożonewtrakcierozprawy,Izbaustaliłaizważyła,conastępuje.
Izbastwierdziła,żeOdwołującylegitymujesięuprawnieniemdowniesieniaodwołania,zgodnie zart.179ust. 1ustawyPrawozamówieńpublicznych.
WocenieIzby zarzutdotyczącyklauzuli1.1.6.13jestnieuzasadniony.
WocenieOdwołującego,wewzorzeumowybrakjestdefinicjiprojektubudowlanego.Należyzauważyć,żewewzorzeumowyzostałyprzywołanedefinicjeProjektuBudowlanegoZUSOKorazProjektuBudowlanegoCiepłociąguPółnocnego.NadtopojęcietowynikazprzepisówustawyPrawobudowlaneorazRozporządzeniaMinistraInfrastrukturywsprawieszczegółowegozakresuiformyprojektubudowlanego. WocenieIzby,niejesttakżejasne (aOdwołującyniewyjaśniłtejokoliczności),wjakisposóbbraktakiejdefinicjiwprojekcieumowynaruszawskazaneprzepisyprawai dlaczegonależywprowadzićdodatkową
definicjęprojektubudowlanego.Tymsamym,brakjestpodstaw,abyuznać,żebrakdefinicjiprojektubudowlanego wniniejszympostępowaniunaruszyłjakiekolwiekprzepisy prawa.
WocenieIzby zarzutdotyczącyklauzuli1.8.jestuzasadniony.
Zamawiającywyjaśnił,żewymaganailośćdokumentówpodanawPFUwpunkcie2.1.4.5PFUto3egzemplarzewwersjipapierowejielektronicznej.Klauzula1.8wzakresiekwestionowanymprzezOdwołującegodotyczydodatkowychegzemplarzydokumentów,októrychwokresieprzygotowaniaPostępowania,Zamawiającyniemawiedzy(zprzyczynodsiebieniezależnych).Zamawiającywyjaśniłtakże,żeniemożepodaćliczbydodatkowychegzemplarzy,natomiastzpraktykibudowlanejwynika,żekoniecznośćtakazachodziconajwyżejdoniektórychelementówdokumentacjiwprzypadkuichzażądaniaprzezinstytucjebędąceinteresariuszamiprojektu,przyczymzwiększasiętendencjadoposługiwaniasięwersjamielektronicznymidokumentacji.ZtegowzględuwmniemaniuZamawiającegokoszt,jakiwygenerowaćmożekwestionowanyzapisjestminimalnywskalirealizacjiinwestycji,abiorącpoduwagęprzywołanyzapiszpkt.2.1.4.5PFUwrzeczywistościkosztutrwaleniaDokumentówWykonawcy,możebyćniższyniżprzyjętynaetapiewycenyoferty.WtrakcierozprawyZamawiającywskazywałnaokoliczność,żedoświadczeniwykonawcyznajądodatkowąliczbęegzemplarzy.
WocenieIzbyZamawiającypowinienjednoznacznieokreślićprzedmiotzamówienia.Przedmiottenpowinienbyćwskazywanydlakażdegozwykonawcówwtensamsposób.Wykonawcamusimiećjednoznacznewytyczne,coobliczaćprzywycenieoferty.TwierdzenieZamawiającego,żeprofesjonalniwykonawcywiedzą,iledrukowaćegzemplarzyjestbezpodstawneigołosłowne.Tymbardziej,skoroistniejąpodmioty,któreposiadajątakąwiedzę,nicniestoinaprzeszkodzie,abyZamawiającyustaliłtakąilośćegzemplarzy.DlategowocenieIzbyZamawiającywinienjednoznacznieokreślić,ilośćegzemplarzydodatkowych.Możetakżewskazaćilośćmaksymalnątakichegzemplarzy.jakonp.ilośćniewyższąniżlubwskazaćpodstawydoobliczeniacenyzaZamawiającywielokrotniewskazywałnafakt,żewykonawcamabyćprofesjonalistą.RównieżprofesjonalizmunależyoczekiwaćodsamegoZamawiającego,dokonującegoopisuprzedmiotuzamówienia,niezaśtakiegoktórywszystkozamieniawobowiązekdlawykonawcydokalkulowaniaryzyka.Brakjednoznacznegookreśleniaprzedmiotuzamówieniaoznaczanaruszenieart.29ustawyPrawozamówieńpublicznych.Zgodnieztymartykułem,przedmiotzamówieniaopisujesięwsposóbjednoznacznyiwyczerpujący,zapomocądokładnychizrozumiałychokreśleń,uwzględniającwszystkiewymaganiaiokolicznościmogącemiećwpływnasporządzenieoferty.Zatemprzepisprawastanowiowyczerpującymijednoznacznymokreśleniuprzedmiotuzamówienia.Tymbardziej,żejakwyżejwskazano,samZamawiającymamożliwościopisaniatakiego wymagania,w sposóbumożliwiającyporównywalność
złożonychofert.
WocenieIzby zarzutdotyczącyklauzuli13.3jest nieuzasadniony.
Odwołującywskazywał,żewświetlepostanowieńtejklauzulizostałpozbawionymożliwościnegocjacjiceny iniemawpływunajejkształtowanie.JednakżewocenieIzby jesttotwierdzenienieuprawnione.
Wklauzuli tejznalazł sięzapis:[...]„Wprzypadku, koniecznościwykonaniaRobótnieujętychwKontrakcie(wtymwszczególnościRobótdodatkowychlubRobótzamiennych)ZamawiającymożewykonanietakichrobótpowierzyćWykonawcyzgodniezprzepisamiUstawyPzp,atakżezgodniezodpowiednimiwytycznymidlarealizacjiprojektówwramachProgramuOperacyjnegoInfrastrukturai Środowisko2014-2020.
Wtakim przypadkupodstawądowycenyRobótnieujętych wKontrakcie są:
StawkiprzyjętewFormularzuCenowymalboaktualnenormatywyzkatalogównakładówrzeczowych(KNRiKNNR)iśredniecenymateriałówbudowlanych,sprzętuirobociznyzinformacjiocenachzawartychwpublikacjachSekocenbudulubrównoważnych,zaostatnikwartał.
PrawowyborupodstawyustaleniawielkościwynagrodzeniaWykonawcyprzysługujewyłącznieZamawiającemu.Wprzypadkustawek,októrychmowapowyżejZamawiającyzastrzegasobiemożliwośćprowadzenianegocjacjizWykonawcąwceluustaleniastawek,jakiezostanąprzyjętedlaewentualniezleconychRobótnieujętych wKontrakcie."
WocenieIzby,towłaśniestwierdzenie:„Wprzypadkustawek,októrychmowapowyżejZamawiającyzastrzegasobiemożliwośćprowadzenianegocjacjizWykonawcąwceluustaleniastawek,jakiezostanąprzyjętedlaewentualniezleconychRobótnieujętychwKontrakcie”,oznacza,że Wykonawcaniezostałpozbawionymożliwościnegocjacjiceny.
Niemożnauznać,abyuprawnienieZamawiającegodowyborupodstawyustaleniawielkościwynagrodzeniawykonawcyniwelowałopowyższesformułowanie.Niemożnatakżeuznać,abyfakt,żeZamawiającyprzyznałsobieprawowyborupodstawypowodowałonaruszeniejakiegokolwiekzewskazanychprzezOdwołującegoprzepisówprawa.ZpewnościąniejestnaruszeniemjakiegokolwiekprzepisuprawauprawnienieZamawiającegodowskazaniapodstawydowycenyrobót,tymbardziej,gdybeztegonegocjacjebyłybyutrudnione.JaktrafniezauważyłZamawiający,niejestmożliwenarzucenieobowiązkuprowadzenianegocjacjiprzyjednoczesnympozbawieniuZamawiającegouprawnieniadowskazaniapodstawustalaniakosztów-wsytuacjitakiejnegocjacjemogłybyzostaćzablokowaneprzezWykonawcędomagającegosięnieproporcjonalniewysokiegowynagrodzenia,coprowadziłobydoopóźnieńcałejinwestycji.
Odwołującydomagałsięusunięcia:
Pkt8-zabrakpublikacjiModelizgodniezZałącznikiemBIM-wwysokości10.000złzakażdy dzieńzwłoki,ażdowykonania tegoobowiązku,
Pkt9-zabrakwydaniaModelizgodniezZałącznikiemBIM-wwysokości50.000złzakażdy dzieńzwłoki,ażdowykonania tegoobowiązku,
Pkt10-zabrakprowadzeniaDokumentówModelowania-wwysokości10.000złzakażdydzieńzwłoki,ażdowykonania tego obowiązku,
Pkt11-zaniestosowaniesięprzezWykonawcędozaakceptowanegoplanukomunikacjiiWymagańBIMwzakresiePlatformyCDEzgodniezwymaganiamiklauzuli1.3WarunkówKontraktowych -ivwysokości5,000 zł,za każdytaki przypadek,
Pkt.29-zabrakdostępnościKluczowychSpecjalistówzgodniezwymaganiamiklauzuli6,8WarunkówKontraktowychzakażdydzieńbrakudostępnościktóregokolwiekzKluczowychSpecjalistóww wysokości20000złza każdydzieńbrakudostępności.
ZdaniemOdwołującego,wskazanekarybyływygórowane,comożenietylkoutrudniaćrealizacjęinwestycji,aleteżdodatkowoparaliżowaćiutrudniaćwspółpracęstronstosunkuzobowiązaniowego.IzbapodzielastanowiskoZamawiającego,zgodniezktórym„Orażącymwygórowaniukaryumownejnależymówićwsytuacji,gdyjestonaewidentnienieadekwatnadotej,którapowinnabyćnależnawdanejsytuacji,conależyocenićwodniesieniudorozmiaruuszczerbku,którymożepowstaćnaskutekdanegouchybieniazarównomajątkowego,jakiniemajątkowego.”TymczasemOdwołującyniewykazałokoliczności,naktórąsiępowołał.WykazanietejokolicznościnależałodoOdwołującego.ZdaniemZamawiającego,przedstawionekaryniesąwygórowane.ZamawiającybowiemniezgodziłsięztakdalekoidącymtwierdzeniemOdwołującego.Wjegooceniekaryumownezostałyustalonenapoziomiepowszechniestosowanym,adekwatnymdowartościinwestycjiizpewnościąniemożnaichkwalifikowaćjako rażącowygórowanych.
Oznaczato,żemamydoczynieniazdwomaprzeciwstawnymizdaniami.Cowięcej,umowaokreślanaprzezZamawiającegojestumowąadhezyjną.Oznaczato,żeWykonawcawsposóbdobrowolny może doniejprzystąpići zaakceptowaćjejwarunkilubnie.
NadtoZamawiającywyjaśnił,żeinwestycjabędzierealizowanaprzyzastosowaniutechnologiiBIM.Zpunktuwidzeniatejtechnologii,kluczowejest,abyWykonawcajużodsamegopoczątkukonsekwentnieiprawidłoworealizowałwszystkieczynności,aZamawiającypowinienposiadaćinstrumentprawnypozwalającymuwprzypadkudostrzeżenianieprawidłowości-nanatychmiastowąreakcjęwceluwymuszenianaWykonawcyprawidłowerealizowanieprac.
CelemwprowadzeniakarumownychjestwięczdyscyplinowanieWykonawcywzakresieprawidłowejrealizacjiprzedmiotuzamówieniawsystemieBIM,jesttoniezwykleistotnezwzakresiekarumownychokreślonychwpkt.8-11,ponieważobjętesankcjaminaruszeniawpostacibrakupublikacji,wydaniaModeli(cyfrowychreprezentacjigeometrycznychi
niegeometrycznychdanychoobiekcie),potwierdzeniaDokumentówModelowaniaczyniezastosowaniesiędowymagańplanukomunikacjiczywymagańBIMbędąskutkowałyzachwianiemprocesuprojektowegoidoprowadząnietylkodoopóźnień,aleibędąskutkowaćbrakiemstosowaniatechnologiiBIMwtokuprojektowania.
Tymsamymwysokośćkarumownychuwzględniacharakterinwestycjiinieprowadzidowypaczeniacelukaryumownej,WprowadzonekaryumownemająnaceluzabezpieczenieZamawiającegoprzedzachwianiemprocesuprojektowegoiprzedopóźnieniami.Wprowadzenie karniestanowinaruszeniaprzepisówprawa.
WocenieIzby,niejesttakżeuzasadnionestanowiskoOdwołującegocodokoniecznościwyłączeniakarumownychztytułubrakulubnieterminowejzapłatywynagrodzenianależnegoPodwykonawcy(dalszemuPodwykonawcy),wtymtakżedostawcylubusługodawcy,zgodniezklauzulą4.4 WarunkówKontraktowych.CelemwprowadzeniawyżejwymienionejsankcjibyłozabezpieczenieZamawiającegonawypadekzaniedbańwykonawcyw zapłaciepodwykonawcomnależnegoimwynagrodzenia.
Izbamiałanauwadzeart.143dust.1pkt.7ustawyPzp,zgodniezktórymumowaorobotybudowlanezawierawszczególnościpostanowieniadotyczącewysokościkarztytułubrakuzapłatylubnieterminowejzapłatywynagrodzenianależnegopodwykonawcomlubdalszympodwykonawcom.Tymsamymusunięciepowyższegopostanowieniapozostawałobywsprzeczności zpowołanympostanowieniemustawy Pzp.
Izbapodzielatakżestanowisko,zgodniezktórym„Zamawiającyniejestzobligowanydoprzewidzeniawprzyszłejumowiekarumownych„dlasiebiesamego”.WocenieIzby,Odwołującynieuzasadnił,abypostanowienieumownewprowadzoneprzezZamawiającegonaruszyłoart.5i3531KC.Nadtoponownienależypodkreślić,żeumowaokreślonaprzezZamawiającegojestumowąadhezyjną.Oznaczato,żeWykonawcawsposóbdobrowolnymożedoniejprzystąpići zaakceptowaćjej warunkilubnie.
OdwołującywniósłozmianępostanowieńSIWZwtakisposób,aby„Łącznasumanaliczonychkarwklauzuli8.7nieprzekroczyłałącznie10%ZatwierdzonejKwotyKontraktowej."
WocenieIzby,Odwołującynieuzasadnił,abypostanowienieumownewprowadzoneprzezZamawiającegonaruszyłoart.5i3531KC.Odwołującyniewykazałtakże,abyzostałanaruszonazasadauczciwejkonkurencjiczyrównegotraktowaniawykonawców.Wszyscypotencjalniwykonawcy sąwtej samejsytuacji.
Izbauwzględniłazarzutdotyczącypunktu42.
Zamawiającywprowadziłpostanowienie,wktórymprzewidziałmożliwośćzapłatyprzezWykonawcękaryumownej:„Pkt42-zakażdyinnyprzypadekniewykonanialubnienależytegowykonaniaKontraktuniżprzewidzianewpkt1-24powyżej-wwysokości
50.000złzakażdystwierdzonyprzypadek.”
Karaumownanieprzysługujezustawytylkozmocystron,którezapistenwprowadzają.Dlategoteżumowapowinnaprecyzyjnieokreślać,wjakichprzypadkachtakakara sięnależy.Dłużnikpowinienmiećświadomośćtego,jakienaruszenieprzezniegopostanowieńumowyskutkowaćbędziemożliwościążądaniaprzezdrugastronęzapłatykaryumownej.WocenieIzbyokreślenie,żejakiekolwieknaruszeniepostanowieńumowyniezależnieodrodzajuiwagitegonaruszenianiespełniategowymogu.Cowięcej,określeniekaryumownejwwysokości50000złotychnależnejzakażdenaruszeniepostanowieńumowymożedoprowadzićdosytuacji,wktórejkaraumownapowinnazostaćuznanazarażącowygórowaną.Zapisywzoruumowyniewykluczająbowiemmożliwościżądaniakaryumownejwtejwysokości,nawetwprzypadkudrobnychformalnychnaruszeńpostanowieńumowy,niemającychżadnegowpływunawykonaniepodstawowegoświadczeniawykonawcyokreślonegowumowie.
Izbauwzględniłazarzutw zakresieklauzuli11.14.
IstotątegozarzutubyłozastosowaniewzględemwykonawcypodwójnegoreżimusankcyjnegowpostacimożliwościpowierzeniawykonaniarobótnaprawczychprzezZamawiającegoinnemupodmiotowinakosztiryzykowykonawcy(wykonaniezastępczelubżądaniaprzezZamawiającegozwrotuzatwierdzonejKwotyKontraktowej).Brzmieniekwestionowanegozapisuumowy,wszczególnościzastosowaniealternatywyłącznejlubprzyokreśleniuuprawnieńprzysługującychZamawiającemuniewykluczamożliwościjednoczesnegoskorzystaniazobutychuprawnieńprzezZamawiającego.Odmienniewyglądałabysytuacja,gdybywmiejscealternatywyłącznej,zastosowanoalternatywęrozłączną-albo.
WprzypadkugdybyZamawiającyskorzystałzobutychuprawnień,mogłobytoprowadzićdofaktycznegowzbogaceniakosztemwykonawcy.Wykonawcazjednejstronymusiałypokryćkosztywykonaniazastępczegoijednocześniezwrócićzapłaconaprzez Zamawiającegokwotękontraktu.W takimwypadkuZamawiającynietylkootrzymałbyprzedmiotumowyzgodnyzjejtreścią,aletakżezwrotkwoty,którązapłaciłwykonawcyzajejwykonanie.Dodatkowonależyzauważyć,żeZamawiającyprzyznałsobiedodatkoweuprawnieniedożądaniazapłatykarumownych.TrafniezauważyłOdwołujący,żewielokrotnesankcjezatosamonaruszenieumowyprowadzidoskrajnejnierównościstronumowy,azatemnaruszeniaart.353¹kc.
Izbamiałanauwadzetakżefakt,żeZamawiającynieodniósłsiędoistotytegozarzutu.Izba
niejestzwiązanatreścią żądaniawskazanąwtreściodwołania.
Odnoszącsiędozarzutudotyczącegoklauzuli11należyzauważyć,żezgodniezart.558§1kcodpowiedzialnośćztytułurękojmimożezostaćprzezstronyrozszerzona.Ograniczenietegorozszerzenianiemożenastąpićwprzypadku,gdykupującymjestkonsument(coniemamiejscawniniejszejsprawie).ZakwestionowanyprzezOdwołującegozapisumowyrozszerzaodpowiedzialnośćztytułurękojmipoprzezwyłączenieobowiązkuZamawiającegoniezwłocznegozbadaniarzeczyi niezwłocznegozgłoszeniareklamacji.Zuwagina fakt,żewświetlepowołanegoprzepisutakamodyfikacjauprawnieńztytułurękojmijestdopuszczalna,Izbauznała,żebrakjestpodstawdouznanianakazaniaZamawiającemuzmianytej klauzuli.
Izbauznałatakże,żebrakjestpodstawdouwzględnieniazarzutudotyczącegoklauzuli
11.13.WtymzakresieOdwołującyniepodniósłżadnejargumentacji,takżewtrakcierozprawy.Izbarozpoznajączarzutbierzepoduwagęstanowiskastron.Ciężardowoduspoczywanastronie,którazdanejokolicznościwywodziskutkiprawne.Odwołującyniewykazał,wjakimzakresieklauzula11.13niejestskoordynowanazpozostałymiklauzulamiumownymi i niesformułowałkonkretnegożądania wzakresiezmianySIWZ.
Izbanieuwzględniłazarzutudotyczącegoklauzuli1.9.Klauzulatanakładanawykonawcęobowiązekniezwłocznegozgłaszaniawszystkichwykrytychbłędów,natomiastnienakazujewykonawcywykryciawszystkichbłędów.Takierozwiązanieprzewidujetakżeart.651kc,którynakazujewykonawcyniezwłocznezawiadamianieinwestoraowszelkichokolicznościach,któremogąprzeszkodzićprawidłowemuwykonaniurobót,awięctakżeodostrzeżonychbłędachwdokumentacjiprojektowej.Postanowieniatejklauzuliprzewidująodpowiedzialnośćwykonawcyzazmianyzakresurobótwynikającezbłędów,niejasności,nieścisłościlubinnychwadprojektubudowlanego,którewykonawcajakoprofesjonalnypodmiotpowinienzidentyfikować.WocenieIzby,zapistenniedajepodstawydoobciążeniawykonawcyzmianamizakresurobótwynikającymizwszelkichbłędówprojektubudowlanego,lecztylkotymi,którepowinnyzostaćprzezwykonawcęwykryte.Przyczymocenazakresuodpowiedzialnościwykonawcyzaewentualnewadyprojektupowinnazostaćdokonanazuwzględnieniemokoliczności,żeprzedmiotzamówieniaobejmujetakżewykonywanieprzezwykonawcępracprojektowych,wodniesieniudoktórychZamawiającywykluczyłmożliwośćpodwykonawstwa.Zdrugiejstronynależymiećtakżenauwadze,żewykonawcapowinienlegitymowaćsięodpowiednimdoświadczeniemwrealizacjipodobnychprojektów,awięctakżedoświadczeniemwodczytywaniudokumentacjiprojektowejwzakresieniezbędnymdorealizacjiinwestycjizgodniezdokumentacjąprojektową.Należybowiemzauważyć,żeokreśloneprzezZamawiającegowarunkiudziałuwpostępowaniu
odnosząsiętakżedodoświadczeniawykonawcówwzakresierealizacjipodobnychzamówień.PrzyczymZamawiającypostawiłwarunekrealizacji co najmniejdwóchzamówieńookreślonejwtreściSIWZwartości.Sątowymaganiawysokie,jednakżeuzasadnioneprzedmiotemzamówienia.Oznaczato,żeZamawiającywymagarealizacjizamówieniaprzezwykonawcówdoświadczonych,awięctakżedoświadczonychwzakresiedokonywaniatakiejanalizydokumentacjiprojektowej,którajestniezbędnadoprawidłowegowykonywaniarobót.AnalizadokumentacjiprojektowejpowinnazostaćdokonanaprzezwykonawcęnietylkopozawarciuumowyzZamawiającym,aletakżenaetapieprzygotowywaniaprzezwykonawcówofert.Trudnosobiewyobrazićprawidłoweirzetelneprzygotowanieofertynawykonanieinwestycji(wtymskalkulowaniecenyofertowej)bezanalizydokumentacjiprojektowej,napodstawiektórejinwestycjamazostaćzrealizowana.Takaanalizadokumentacjipowinnaprowadzićdowykryciapotencjalnychbłędówwtejdokumentacji–którychwykryciepowinnobyćmożliwedladoświadczonegowykonawcy.
Należyprzytymzauważyć,żekwestionowanyprzezOdwołującegozapisnieprowadzidowyłączeniaodpowiedzialnościprojektantazawykonanyprzezniegoprojektnazasadachogólnych.
Izbaponownierównieżzauważa,żeniniejszaumowamacharakteradhezyjnyizłożenieofertyZamawiającemuoraz–wprzypadkuwyborutejofertyjakonajkorzystniejszej–zawarcieumowyzZamawiającym, jestzestronywykonawcówdobrowolne.
Sygn.aktKIO 1128/17
OdwołującyRafakoS.A.wniósłodwołaniewobectreściSpecyfikacjiIstotnychWarunkówZamówienia,polegającejnatakimukształtowaniutreściSIWZ,któraograniczawsposóbniezgodyzustawąPrawozamówieńpublicznychkonkurencję,poprzezdalekoidąceograniczenieliczbypodmiotówmogącychubiegaćsięo udzielenieZamówienia.
Odwołującypostawiłzarzutnaruszeniaart.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt3)wzwiązkuz art.36austawyPZPpoprzezsformułowaniewpunkcie4.10CzęśćISIWZzakresuzamówieniapodlegającegoosobistemuwykonaniuprzezWykonawcęorazjednocześniewpunkcie6.13.1CzęśćISIWZwarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiedoświadczeniawtakisposób,żeograniczająoneuczciwąkonkurencjęiuniemożliwiająfaktyczneubieganiesięoZamówieniewykonawcom(wtymOdwołującemu)samodzielnie,pomimoistniejącejmożliwościposiłkowaniasiępotencjałempodmiotutrzeciego;zatemopistychwarunkówjestnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiadostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdojegowykonania;art.7wzwiązkuz art. 22ust.1a i ust.1 b pkt3)poprzezpostawienie
nieproporcjonalnychiutrudniającychuczciwąkonkurencjęwarunkówudziałuwpostępowaniupolegającychnażądaniuwykazaniasiędoświadczeniemwwykonaniuA)dwóchzamówieńpolegającychnawykonaniuprojektubudowlanegoorazwykonawczegoconajmniejdlabranżytechnologicznejikonstrukcyjnejdlabudowyinstalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadówkomunalnychowydajnościnieniższejniż90000Mg/rok(...)oraz
B)dwóchzamówieńpolegającychnawykonaniubudowy(obejmującejrobotybudowlane,dostawyorazkompleksowewykonanieiuruchomieniezakończoneprzejęciemdoeksploatacji)instalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadówkomunalnychowydajnościniemniejszejniż90000Mg/rok(...),art.22aust. 5 ustawy PZPpoprzezokreśleniewZałącznikunr11doCzęściISIWZsolidarnejodpowiedzialnościWykonawcyorazpodmiotówudzielającychpotencjałuwkażdymzakresieudzielanychzasobów,cojestniezgodnezewskazanymprzepisemustawyPZP;4.art.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt2)ustawyPZPpoprzezsformułowaniewpunkcie6.5.2orazpunkcie613.3CzęśćISIWZwarunkuudziałuwpostępowaniuwzakresiesytuacjiekonomicznejlubfinansowejwtakisposób,żejestonnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia,naruszatakżezasadyuczciwejkonkurencjiirównegotraktowania,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiadostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdojego wykonania.
OdwołującywniósłonakazanieZamawiającemuwprowadzenianastępującychmodyfikacjiSIWZ:a)wCzęściISIWZpunkt4.10-dopuszczeniemożliwościwykonaniawskazanychpracalternatywniezarównoosobiścieprzezWykonawcęlubprzezpodmiotudzielającypotencjałunapodstawieart.22austawyPZP;b)w CzęściISIWZ punkt6.13.1 -modyfikacjęwarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiedoświadczeniawtensposób,żeWykonawcazobowiązanybędziewykazać,żewwymaganymokresieczasuwykonałprojektbudowlanyiwykonawczydla1(jednego)zamówieniaorazwykonałbudowę1(jednej)instalacji,poprzeznadanieimnastępującegobrzmienia:„A.Wykonawcawykaże,wokresieostatnich7(siedmiu)latprzedupływemterminuskładaniaofert,ajeżeliokresprowadzeniajestkrótszywtymterminie,wykonałnależycieconajmniej1(jedno)zamówieniepolegającenawykonaniuprojektubudowlanegoorazwykonawczegoconajmniejdlabranżytechnologicznejikonstrukcyjnejdlabudowyinstalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadówkomunalnychowydajnościnieniższejniż90000Mg/rok,wskładktórejwchodziłymin.:a)segmentspalaniaiodzyskuenergii,obejmującyconajmniejpaleniskorusztowe,parowykociołodzyskowy,ib)segmentwytwarzaniaiwyprowadzeniaenergiielektrycznejicieplnejobejmującyconajmniejturbinęparową,generatoriwymiennikciepłowniczy,i.c)instalacjaoczyszczaniaspalin,oraz/iB.Wykonawcawykaże,żewokresieostatnich7(siedmiu)latprzedupływemterminuskładaniaofert,ajeżeliokresprowadzeniajestkrótszywtymterminie,wykonałnależycieconajmniej1(jedno)zamówieniepolegającenawykonaniubudowy(obejmującejrobotybudowlane,dostawyoraz kompleksowewykonaniei
uruchomieniezakończoneprzejęciemdoeksploatacji)instalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadówkomunalnychowydajnościniemniejszejniż90000Mg/rokwskładktórejwchodziłymin,:a)segmentspalaniaiodzyskuenergii,obejmującyconajmniejpaleniskorusztowe,parowykociołodzyskowy,ib)segmentwytwarzaniaiwyprowadzeniaenergiielektrycznejicieplnejobejmującyconajmniejturbinęparową,generatoriwymiennikciepłowniczy,i.c)instalacjaoczyszczaniaspalin.”c)wZałącznikunr11doCzęściISIWZ-dodaniezastrzeżenia,iżoświadczenieosolidarnejodpowiedzialnościpodmiotuudostępniającegopotencjałzWykonawcąskładanejesttylkowsytuacjipoleganiaWykonawcynasytuacjifinansowejlubekonomicznejinnychpodmiotów,zaśwprzypadkupoleganianainnychzasobachnależyjeprzekreślić;d)wCzęściISIWZpunkt6.13.3lit.c)-modyfikacjęwarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiesytuacjiekonomicznejlubfinansowejwtaki sposób,że Wykonawcazobowiązanybędziewykazaćprzychodyzaostatnizamkniętyrokobrotowynapoziomie700.000.000,00PLN,azatempoprzeznadanietemupostanowieniunastępującegobrzmienia:,,c)przychodyzaostatnizamkniętyrokobrotowywwysokościniemniejszejniż700.000,00PLN(słowie:siedemsetmilionówzłotych)”,alternatywnienakazanieZamawiającemuwykreśleniatreściwarunkuzpunktu6.13.3litc)ijednoczesnezmodyfikowanietreściwymoguwskazanegowpunkcie6.13.3litb),poprzezzamianęwartościosiągniętychśredniorocznychprzychodówz500.000.000,00PLNdowartości800.000.000,00PLN.,zasądzeniekosztówpostępowaniawedługnormprzepisanych.
ZgodniezKlauzulą4.10CzęściISIWZ„InstrukcjadlaWykonawców”(jakteżKlauzulą4.4pkt4Kontraktu)Zamawiającyzastrzegł,że„kluczowymielementamizamówienia,któreWykonawcaobowiązanybędziewykonaćosobiściezgodniezart.36aust.2są:Projektpodstawowywczęścitechnologiczno—mechanicznejorazprojektywykonawczeposzczególnychobiektówwpodzialenainstalacjeiwęzłytechnologiczne:A.WęzełspalaniaiodzyskuenergiiB.Węzełoczyszczaniaiodprowadzaniaspalin”.Jednocześnie,zgodniezpunktem6.13.1lit.Awzakresiespełnieniawarunkuudziałuwpostępowaniudotyczącegozdolnościtechnicznejlubzawodowej,Wykonawcazobowiązanyjestwykazać,iż„wokresieostatnich7(siedmiu)latprzedupływemterminuskładaniaofert,ajeżeliokresprowadzeniadziałalnościjestkrótszywtymterminie,wykonałnależycieconajmniej2zamówieniapolegającenawykonaniuprojektubudowlanegoorazwykonawczegoconajmniejdlabranżytechnologicznejikonstrukcyjnejdlabudowyinstalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadówkomunalnychowydajnościnieniższejniż90000Mg/rok,wskładktórejwchodziłymin,:a)segmentspalaniaiodzyskuenergii,obejmującyconajmniejpaleniskorusztowe,parowykociołodzyskowyib)segmentwytwarzaniaiwyprowadzeniaenergiielektrycznejicieplnejobejmującyconajmniejturbinęparową,generatoriwymiennikciepłowniczyic)instalacjaoczyszczaniaspalin.”Zestawieniepowyższychwymogów(wszczególnościw zakresie
koniecznościwykazaniasiędwomazamówieniamipolegającyminawykonaniuprojektówbudowlanych iwykonawczych)wocenieOdwołującegoistotnieograniczadostęppodmiotów,wtymwszczególnościpolskich,doudziałuwtympostępowaniuorazuprawnienieWykonawcypłynącezart.22aust.1ustawyPZP,tj.uprawnieniedopoleganianazdolnościachtechnicznychizawodowychinnychpodmiotówwcelupotwierdzeniaspełnieniawarunkówudziałuwpostępowaniuorazuprawnienieWykonawcypłynącezart.22aust.4ustawyPZP,tj.żew„odniesieniudowarunkówdotyczącychwykształcenia,kwalifikacjizawodowychlubdoświadczenia,wykonawcymogąpolegaćnazdolnościachinnychpodmiotów,jeślipodmiotytezrealizująrobotybudowlanelubusługi,dorealizacjiktórychtezdolnościsąwymagane.ZdaniemOdwołującego,takieustaleniewarunkówSIWZprzezZamawiającegosprawia,iżWykonawcaniemożepolegaćnapotencjaleidoświadczeniupodmiotutrzeciegowzakresieprojektowania,awięcograniczatokrągpotencjalnychWykonawcówdofirm,którezaprojektowaływ okresieostatnich7latconajmniejdwaobiektyspalarniowe.WprzekonaniuWykonawcywymógposiadaniadoświadczeniawzakresieprojektowaniaorazbudowydwóchspalarniorazkoniecznośćosobistegowykonaniapracprojektowychwzakresieokreślonymwpunkcie4.10CzęściISIWZ(przezpodmiotposiadającydoświadczeniewzaprojektowaniudwóchspalarni)oznaczabrakmożliwościposiłkowaniasięwzakresieprojektowaniapotencjałempodmiotutrzeciego,cowsposóbrażącyograniczamożliwośćudziałuwtympostępowaniupomiotówposiadającychkompetencjeifaktycznezdolnościdowykonaniategoZamówienia.Wykonawcawskazujejednocześnie,żenatereniePolskiwokresieostatnich7latpowstałopięćobiektówspalarniowych,zaśżadenpolskipodmiotnieposiadawymaganychprzezZamawiającegozdolnościwzakresie2realizacjiokreślonychwSIWZwpunkcie6,13.1lit.A.Oznaczato,żezakrespracprojektowychwprzedmiotowymprzetargujużnaetapierealizacjiinwestycjizostałzastrzeżonytylkodlaograniczonegokręgupodmiotówzagranicznych.Cowięcejbrakdopuszczeniamożliwościwykonaniatejczęścizamówieniaprzezpodmiot,któryudzielałbywykonawcypotencjałuwzakresiedoświadczenia,wjeszczedalejidącymstopniuograniczakonkurencję,gdyżdefactonarzucaWykonawcomobowiązkowoformułękonsorcjumpomimogeneralnegodopuszczeniaprzezustawęprawozamówieńpublicznychmożliwościkorzystaniazpotencjałupodmiotutrzeciego.Zakresprojektowaniawskazanywwymoguudziałuwpostępowaniu(punkt6.13,1litA)jestniewielkim-podwzględemwartościzamówieniawycinkiemcałościprackoniecznychdowykonaniawramachinwestycji,którabędzierealizowanawwynikuprzeprowadzeniaprzedmiotowegoprzetargu.Odwołującywskazał,żejesttogeneralnaprawidłowośćwystępującanarealizowanychwPolsceinaświecieinwestycjachinfrastrukturalnych.Powodujeto,iżfirmyprojektowefunkcjonującnarynkuświadcząswojeusługicodozasadyjakopodwykonawcyGeneralnychWykonawcówtychinwestycji,niewiążącsięwkonsorcja.Jesttozwiązanezrealiamifunkcjonowaniatych
podmiotównarynkuiewentualnąodpowiedzialnościąsolidarnązacałośćinwestycjiwprzypadkuwystępowaniaprzeztakipodmiotwformuleKonsorcjum.Usługiprojektowerealizowanesąprzezwyspecjalizowanewtymzakresiefirmy,któreniezajmująsięjednocześnierealizacjąpracbudowlanych.WocenieOdwołującego,wymogówniejestwstaniespełnićżadenpodmiotpolskipomimookoliczności,żewostatnichlatachnatereniePolskizrealizowanychzostało 5 inwestycji, którychprzedmiotembyłabudowaspalani.
Zarzutdotyczącypostawieniawymoguudziału w postępowaniu.
WocenieOdwołującegotakżewymógsformułowanywprzedmiotowympostępowaniupolegającynakoniecznościwykazaniasiędoświadczeniemwzaprojektowaniuibudowieconajmniej2(dwóch)instalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadównaruszazasadyproporcjonalnościirównegotraktowaniawykonawcówsformułowanewart.7i22ustawyPrawozamówieńpublicznychograniczateżwznaczącymstopniudostępdouzyskaniazamówieniapodmiotom,którewykonałyzeskutkiempozytywnyminwestycjeopodobnymzakresieskomplikowania,acozatymidzie-dającegwarancjęprawidłowegowykonaniazamówienia.JakdalejwskazałOdwołujący,zmniejszeniewymoguposiadaniadoświadczeniawzakresiesugerowanymprzezWykonawcę-do1realizacjiinwestycjispowodujerozszerzeniekręgupodmiotówspełniającychwymógudziałuwpostępowaniu,zwiększykonkurencyjnośćoraz wrównymstopniuzapewnieniprawidłowąrealizacjętejinwestycji.WocenieOdwołującego,wykonanieprzezpodmiot1realizacjiokreślonejwpunkcie6.13.1lit.A.SIWZpowoduje,żedanyWykonawcanabyłwystarczającedoświadczeniewtymzakresie,codajerękojmięnależytegowykonaniatakżetejinwestycji.Wykonawcawskazuje,iżwymógdoświadczeniasformułowanyprzezZamawiającegoniespełniakryteriówokreślonychwart.22ust.1austawyPZP,acozatymidzie-powodujewykluczeniezpostępowaniapodmiotów,dającychgwarancjępoprawnegowykonaniaZamówieniatakżeprzywykonaniu1realizacji.WocenieOdwołującegoniesposóbwykazać,iżtakpostawionenieproporcjonalnedosytuacjinarynkuwarunkiwzakresiezdolnościtechnicznejlubzawodowejsąuzasadnione.Odwołującypodkreślił,żenachwilęskładniaodwołania,brakjestnarynkupolskim(pomimozakończeniawostatnichlatach5inwestycji,którychprzedmiotembyłabudowainstalacjitermicznegoprzekształcaniaodpadów)podmiotu,który byłbywstaniesamodzielniewziąćudziałwniniejszympostępowaniuispełnićwymogistawianeprzezZamawiającego.Warunkiudziałuwpostępowaniuwinnybyćformułowanewsposóbodpowiadającycodowielkości,charakteru,złożonościorazrodzajuprzedmiotowizamówienia,objętegopostępowaniem.Powinnyoneopieraćsięnaobiektywnych,weryfikowalnychprzesłankach,takabydopostępowaniadopuszczonybyłkażdywykonawcazdolnydowykonaniazamówienia.Zamawiającymożeustalaćokreślonestandardy,jeślitylkonieograniczająoneuczciwejkonkurencji,czylimusząbyćmożliwedo
spełnieniaprzezprzeciętnegowykonawcę.Nieuprawnionejest wymaganie,abyzamawiającyzrezygnowałzochronywłasnychinteresówwpostacirękojminależytegowykonaniazamówienianadmiernieobniżającwymaganiawceluumożliwieniaubieganiasięozamówieniewykonawcomnieposiadającymdoświadczeniawrealizacjiprzedsięwzięćoskaliporównywalnejdoprzedmiotuzamówienia.PrzyopracowywaniuSIWZzamawiającyzobowiązanyjestzachowaćniezbędnąrównowagęmiędzyjegointeresempolegającymnauzyskaniugwarancjinależytegowykonaniazamówienia,ainteresempotencjalnychwykonawców,którychniewolnowdrodzewprowadzeniawspecyfikacjinadmiernychwymagańzgóryeliminowaćzudziałuwprzetarguidopuszczaćdoudziałuwnimtylkoniewielkikrągwykonawców.
WprzekonaniuWykonawcytakżedokonaniemodyfikacjiCzęściISIWZpunkt6.13.1dotyczącejwarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiedoświadczeniawtensposób,żeWykonawcazobowiązanybędziewykazać,żewwymaganymokresieczasuwykonałprojektbudowlanyiwykonawczydla1(jednego)zamówienia/realizacjiorazwykonałbudowę1(jednej)instalacjidajeZamawiającemurękojmięnależytegowykonaniaprzedmiotuZamówienia,nienaruszajączasadykonkurencji.
Odwołującywtrakcie posiedzeniazudziałemstronoświadczył,że cofa powyższyzarzut.
ZgodniezZałącznikiemnr11doCzęściISIWZpn.„wzórzobowiązaniapodmiotutrzeciegodooddaniadodyspozycjiWykonawcyniezbędnychzasobównapotrzebywykonaniaZamówienia,podmiotudostępniającypotencjałumusizłożyćoświadczenieonastępującejtreści;„wprzypadkuszkodyZamawiającegopowstałejwskuteknieudostępnieniaww.zasobówodpowiadamwobecZamawiającegosolidarniezww.Wykonawcą.Mojaodpowiedzialnośćwygasajeżelinieudostępnienieprzedmiotowychzasobównastąpiłonaskutekokoliczności,zaktórenieponoszęwiny.”Odwołującywskazał,żeprzedmiotoweoświadczenieodpowiadatreściuchylonegoart.26ust.2eustawyPZP.ZgodniezobecnieobowiązującymiprzepisamiustawyPZP,tj.art.22aust.5-solidarnaodpowiedzialnośćpodmiotuudzielającegopotencjałuograniczonajestdopoleganiaprzezWykonawcęnasytuacjifinansowejlubekonomicznejinnychpodmiotów,acozatymidzie-oświadczenieosolidarnejodpowiedzialności,któregożądaZamawiającywykraczaponadramyzakreślonewustawiePZP.
Odwołującywtrakcie posiedzeniazudziałemstronoświadczył,że cofa powyższyzarzut.
Zarzutnaruszeniaart.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt2)ustawyPZPpoprzezsformułowaniewpunkcie6.5.2orazpunkcie613.3CzęśćISIWZwarunkuudziałuwpostępowaniuwzakresiesytuacjiekonomicznejlubfinansowejwtakisposób,żejestonnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia,naruszatakżezasadyuczciwejkonkurencjii
równegotraktowania,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiadostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdojego wykonania.
Zgodniezpunktem6.13.3CzęściISIWZwzakresiespełnieniawarunkudotyczącegosytuacjiekonomicznejlubfinansowejWykonawcazobowiązanyjestdowykazania,iżposiada:,,a)środkifinansowelubzdolnośćkredytowąwwysokościniemniejszejniż150.000.000,00PLN(słownie:stopięćdziesiątmilionówzłotych),b)średnioroczneprzychodyzdziałalnościoperacyjnejzaokres3(trzech)ostatnichlatobrotowych(ajeżeliokresprowadzeniadziałalnościjestkrótszy,towtymokresie)napoziomienieniższymniż500.000.000,00PLN(słownie:pięćsetmilionówzłotych),c)obrotyzaostatnizamkniętyrokobrotowywwysokościniemniejszejniż800.000.000,00PLN(słownie:osiemsetmilionówzłotych).”Odwołującypodniósł,żezgodniezbrzmieniemart.22ust.1zw.zust.1b)pkt2ustawyPZPZamawiającyzobowiązanyjestokreślićwarunkiudziałuwpostępowaniuorazwymaganeodwykonawcówśrodkidowodowewsposóbproporcjonalnydoprzedmiotuzamówieniaorazumożliwiającyocenęzdolnościwykonawcydonależytegowykonaniazamówienia,wszczególnościwyrażającje,jakominimalnepoziomytejzdolności”.Odwołującyzauważył,conastęp[uje:„Zamawiającywpierwszejkolejnościoczekujewykazaniaśredniorocznychprzychodówzdziałalnościoperacyjnejzaokres3(trzech)ostatnichlatobrotowych(ajeżeliokresprowadzeniadziałalnościjestkrótszy,towtymokresie)napoziomienieniższymniż500.000.000,00PLN(słownie:pięćsetmilionówzłotych)-punkt613.3lit.b)CzęściISIWZ.Zamawiającyzakładazatem,żejeżeliWykonawcawykażeprzychódnapoziomiekwoty500.000.000,00PLN(słownie:pięćsetmilionówzłotych)wkażdymztrzechpoprzednichlatobrotowych,tozdolnośćekonomicznaifinansowabędziewtedywykazanaprzezWykonawcęwsposóbprawidłowyorazbędziejednocześniestanowićdlaZamawiającegorękojmie/zabezpieczenienależytegowykonaniainwestycji(zfinansowegopunktuwidzenia).Zamawiającypostawiłzdrugiejstronykolejnywymógdlaspełnieniawarunkuudziałuwpostępowaniuwpunkcie613.3lit.c)CzęściISIWZ, wktórym oczekujewykazaniaobrotówzaostatnizamkniętyrokobrotowyw wysokościniemniejszejniż800.000.000,00PLN(słownie:osiemsetmilionówzłotych).Jeżelizałożymy,żeZamawiającyutożsamiapojęcie„przychodu”i„obrotu”(jakwynikazudzielonychwdniu1czerwca2017 roku wyjaśnień),to całkowicienieuzasadnione jestpostawienie takwysokiegowskaźnikadlaWykonawcywostatnimrokuobrotowym,ponieważ:(i)pozostajeonwsprzecznościzwskaźnikiemprzychoduWykonawcynapoziomie500.000.000,00PLN(słownie:pięćsetmilionówzłotych)wkażdymztrzechpoprzednichlatobrotowychoraz(ii)niedajeZamawiającemuwiększejrękojmi/zabezpieczenianależytegowykonaniainwestycji.Brakjestzatemobiektywnychokoliczności,wtymcechprzedmiotuzamówienia,którepowodują,żeWykonawcaktórymaprzychódnapoziomie700.000.000,00PLNwostatnim
rokuobrotowymniebyłbywstaniewykonaćprzedmiotowegozamówienia(por.takżeuchwałaKIOzdnia23stycznia2014roku,sygn.KIO/KU2/14).PostawieniewtakisposóbwarunkuudziałuwpostępowaniuwsposóbnieuzasadnionynaruszatakżezasadęuczciwejkonkurencjiirównegotraktowaniaWykonawców.MającnauwadzezastójnarynkuinwestycjienergetycznychpanującywPolscewroku 2016,stawianie takwysokiegowarunkueliminujezudziałuwpostępowaniupodmiotyktóreosiągałyprzychodywwysokości800.000.000PLNwlatachpoprzednich(zwyłączeniemroku2016),w tymprzykładowosąwstaniewykazaćsięśredniorocznymprzychodemzaostatnie3lataobrotowenapoziomie800.000.000złotych,leczmająprzychódniższyodtejkwotywroku2016.”
Uwzględniającdokumentacjęzprzedmiotowegopostępowaniaoudzieleniezamówieniapublicznego,jakrównieżbiorącpoduwagęoświadczenia,stanowiskaidowodyStronorazuczestnikapostępowaniazłożonewtrakcierozprawy,Izbaustaliłaizważyła,conastępuje.
Odwołanieniezasługujenauwzględnienie.
Izbastwierdziła,żeOdwołującylegitymujesięuprawnieniemdowniesieniaodwołania,zgodnie zart.179ust. 1ustawyPrawozamówieńpublicznych.
IzbazanieuzasadnionyuznałazarzutnaruszeniaprzezZamawiającegoart.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt3)wzwiązkuzart.36austawyPZPpoprzezsformułowaniewpunkcie4.10CzęśćISIWZzakresuzamówieniapodlegającegoosobistemuwykonaniuprzezWykonawcęorazjednocześniewpunkcie6.13.1CzęśćISIWZwarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiedoświadczeniawtakisposób,żeograniczająoneuczciwąkonkurencjęiuniemożliwiająfaktyczneubieganiesięozamówieniewykonawcom(wtymOdwołującemu)samodzielnie,pomimoistniejącejmożliwościposiłkowaniasiępotencjałempodmiotutrzeciego;zatemopistychwarunkówjestnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiadostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdojego wykonania.
Zgodniezart.36aust.2pkt1)ustawyPzp,Zamawiającymożezastrzecobowiązekosobistegowykonaniaprzezwykonawcękluczowychczęścizamówienianarobotybudowlanelubusługi.TrafniezauważyłZamawiający,żewświetleww.przepisujedynymwarunkiemkoniecznymtakiegozastrzeżeniajestto,abydotyczyłoonokluczowychczęścizamówienia.Odwołującyniezakwestionował,żewykonanieprzywołanejprzezniegodokumentacjiprojektowejstanowikluczowączęśćzamówienia.Towkonsekwencjioznacza,
żepodstawowywarunekdopuszczalnościzastrzeżeniaosobistegowykonaniazostałwniniejszejsprawiespełniony.
Zamawiającywyjaśnił,że„przedmiotowainwestycjarealizowanamabyćwistniejącymzakładzie,przyutrzymaniujegoruchu.Wpływatoznacząconazwiększeniestopniatrudnościrealizacjiinwestycji wstosunku doinwestycjirealizowanychodpodstaw,jakimi byłypozostałebudowyzakładówtermicznegoprzekształcaniaodpadów.Trudnościtesprowadzająsięzarównodokwestiitechnicznych-trudniejjest„wpasowaćsię"projektantowiiwykonawcyrobótwczęściowoistniejącąinfrastrukturę,niżwybudowaćjąodpodstaw,jakrównieżkwestiiorganizacyjnych-realizacjaprzedmiotowejinwestycjibędziewymagałapracnaistniejącejinfrastrukturzezwiązanejzgospodarowaniemodpadami,przykoniecznościzachowaniaciągłościjejfunkcjonowania.WłaśniedlategoWykonawcazmuszonybędzieprowadzićrobotywtensposób,żebywpływałynarealizacjęzadańprzezZamawiającego,cowprzypadkupozostałychrealizacjibyłoułatwione,ponieważWykonawcydysponowaliwyodrębnionymi,zamkniętymiplacamibudów,natomiastwtymprzypadkuniebędzietomogłomiećmiejsca.Nawetodstronyformalnejinwestycjawykazujeodmiennośćwstosunkudopozostałychinwestycjispalarniowych,ponieważniejestrealizowanaprzezspółkęcelowąaleprzezpodmiotistniejącyirealizującyinneniżtylkoprzebudowazakładuzadania,azatembardzołatwowyobrazićsobiesytuację,wktórejzakłóceniawrealizacjiinwestycjiodbijąsięnainnychzakresachdziałalnościZamawiającego,SkutkiemzwiększonegopoziomutrudnościrealizacjiinwestycjiiwiększejilościryzykzniązwiązanychjestwmniemaniuZamawiającegokoniecznośćsilniejszegoniżwprzypadkupozostałychprojektówzabezpieczeniaswoichinteresów”.
Zamawiającywyjaśniłtakże,żeudziałprojektantajakostronyumowyjestkonieczny,ponieważwsytuacjigdyjestonjedyniepodwykonawcą,Zamawiającyniemażadnejmożliwościzagwarantowaniasobie,żeprojektantbędziedostępnyprzezcałyczasrealizacjiumowy.Dlazamówieniarealizowanegowformule„zaprojektujiwybuduj"udziałprojektantaniewyczerpujesięwmomenciezakończeniarealizacjifazyprojektowaniaiprzystąpieniadorealizacjirobótbudowlanych.Realizujeonswezadaniajeszczepozakończeniurealizacjirobótbudowlanych,choćbywykonującprojektypowykonawcze.Wprzypadkutejkonkretnejinwestycjikluczowymelementemjestmontażczęścitechnologicznejzakładuwobiekcie.Toznimzwiązanajestwiększośćryzyk,zarównoprawnych(ograniczeniawynikającezdecyzjiśrodowiskowejiryzykonieuzyskaniapozwoleniazintegrowanegow przypadkuniespełnieniaprzezinstalacjęwymaganychparametrów)jakifaktycznych(niedopasowanietechnologiidoobiektu).
Należytakżewskazać,żeniejestuzasadnioneodnoszeniesięOdwołującegojedyniedorynkupolskiegowzakresieprojektowania i budowyspalarni.
Ponadtopodkreśleniawymaga,żeniejesttak,żeOdwołującyniemamożliwościzłożeniaoferty.Możliwejestbowiemstworzeniekonsorcjumzudziałempodmiotówprojektowych,jakisamodzielneubieganiesięozamówienieprzezpodmiotywykonawczeposiadającewłasnedoświadczeniew projektowaniu.Tymbardziej,żeniniejszepostepowaniejestprowadzonewformule„zaprojektuj i wybuduj”.
Wświetlepowyższego,skoroZamawiającyopisałprzedmiotzamówieniastosowniedoswoichpotrzeb,awykonawcyniezostalipozbawienimożliwościzłożeniaoferty,niesposóbuznać,żeZamawiającynaruszyłprzepisyustawyPzpiżeopiswarunkówudziałuwpostępowaniuwzakresiedoświadczeniazostałdokonanywtakisposób,żeograniczauczciwąkonkurencjęiuniemożliwiafaktyczneubieganiesięozamówieniewykonawcom(wtymOdwołującemu)samodzielnie,pomimoistniejącejmożliwościposiłkowaniasiępotencjałempodmiotutrzeciego.Odwołującyniewykazałtakże,abyopistychwarunkówbyłnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia.
IzbazanieuzasadnionyuznałazarzutnaruszeniaprzezZamawiającegoart.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt2)ustawyPZPpoprzezsformułowaniewpunkcie6.5.2orazpunkcie613.3CzęśćISIWZwarunkuudziałuwpostępowaniuwzakresiesytuacjiekonomicznejlubfinansowejwtakisposób,żejestonnieproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia,naruszatakżezasadyuczciwejkonkurencjiirównegotraktowania,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiadostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdo jego wykonania.
Odwołującynieprzedstawiłżadnejargumentacjiwskazującejdlaczegowarunekudziałuwpostępowaniuwpostaciobrotuzaostatnizamkniętyrokobrotowywwysokości800mlnzłjestnieproporcjonalnydlaudziałuwpostępowaniu.Niewykazał,abytakpostawionywaruneknaruszałzasadyuczciwejkonkurencjiirównegotraktowaniawykonawców,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiłdostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdo jego wykonania.
Zgodniezart.22cust.1pkt1ustawyPrawozamówieńpublicznych,wodniesieniudowarunkówudziałuwpostepowaniudotyczącychsytuacjifinansowejlubekonomicznej,zamawiającymożewymagaćwszczególności:abywykonawcyposiadaliokreślonyminimalnyrocznyobrót,wtymokreślonyminimalnyrocznyobrótwobszarzeobjętymzamówieniem.Zgodniezust.2tegoartykułu,Zamawiającyniemożewymagać,abyminimalnyrocznyobrót,októrymmowawust.1pkt1,przekraczałdwukrotnośćwartościzamówienia,zwyjątkiemnależycieuzasadnionychprzypadkówodnoszącychsiędoprzedmiotuzamówienialubsposobujegorealizacji.Zamawiającywskazujewspecyfikacjiistotnychwarunkówzamówienialubprotokolepowody zastosowania takiegowymogu.
Zamawiającywyjaśniłwtreściodpowiedzinaodwołanieżekwestionowanywarunekzostałokreślonypodogłębnejanalizierynku,któramiaławykazać,iżzachowanazostaniekonkurencyjnośćpostępowaniaiistniećbędąlicznepodmioty,będącewstaniewziąćudziałwpostępowaniusamodzielnie.Próg800mlnzłobrotuzaostatnizamkniętyrokobrotowyzwiązanyjestzwartościąprzedmiotuzamówienia,chociażrównieżzostałw stosunku doniejlekko obniżony (całkowitawartośćzamówienia to około960mln złnetto).
Zamawiającyprzedstawiłtabelarycznezestawieniebędącewynikiemprzeprowadzonegorozeznaniarynkupodkątemzdolnościfinansowychpodmiotówpotencjalniezainteresowanychuczestnictwemwpostępowaniu.Wynikazniego,iżpodmiotówspełniającychwarunkiwzakresiezdolnościfinansowejiekonomicznejjestconajmniej17ijakwskazałZamawiający,jest to listaotwarta.
Odwołującywargumentacjipodniósł,żerok2016byłrokiemzastojuwbudownictwie.Podkreśleniawymagafakt,żeOdwołującynieprzedstawiłżadnegodowodunapoparcieswojegostanowiska.ZamawiającyniepodzieliłstanowiskaOdwołującegoijakodowódnapoparcieswojegotwierdzeniaprzedstawiłwynikifinansowesamegoOdwołującego,dlaktóregogrupykapitałowejprzychodynettozesprzedażyproduktówiusługwzrosływ2016r.wstosunkudoroku 2015.
Należymiećnauwadzetakżefakt,żewzakresiewarunkówfinansowychiekonomicznychwykonawcamożepolegaćnazasobachpodmiotówudostępniającychswojezasoby.
Zatemzgodniezart.22austawyPzp,Odwołującyjestwstaniewarunekten spełnićwspólniezpodmiotamiwchodzącymiwskładjegogrupykapitałowej.Jesttakżewstaniespełnićwarunekwspólnie zinnymipodmiotami.
Wświetlepowyższychokoliczności,Odwołującymamożliwośćwzięciaudziałuwpostepowaniu.Askorotak,niemożnauznać,żeograniczonyzostałdostępdoudziałuwpostępowaniu.WkonsekwencjiniepotwierdziłsięzarzutstawianyZamawiającemuonaruszeniuprzezZamawiającegoart.7wzwiązkuzart.22ust.1aiust.1bpkt2)ustawyPZPiabyZamawiającynaruszyłzasadyuczciwejkonkurencjiirównegotraktowania,awkonsekwencjiwsposóbnieuzasadnionyuniemożliwiłdostępdozamówieniawykonawcomzdolnymdo jego wykonania.
Zamawiającywyjaśnił,że:realizacjatakwielkiejinwestycjijakbędącaprzedmiotemniniejszegopostępowaniawymagaćbędzieodWykonawcyolbrzymiegozaangażowaniakapitałowegoiwysiłkuorganizacyjnego.Wiążesiętozeznacznymryzykiemfinansowym,którebędziemusiałozostaćprzezWykonawcęzniwelowane,prawdopodobniepoprzezwspółpracęzzewnętrznymiinstytucjamifinansowymi-tymbardziej,żezamawiającynie
przewidujewypłatyzaliczekWykonawcy,natomiastWykonawcanajprawdopodobniejbędziemusiałzaliczkowaćzamawianeupodmiotówtrzecichelementyinstalacjiikredytowaćelementywykonywaneosobiście. WmniemaniuZamawiającego,co zostałopotwierdzonenaetapieprzygotowaniapostępowaniapokonsultacjachzpodmiotamizsektorafinansowego,któremogązostaćzaangażowanewfinansowanieWykonawcynaetapierealizacji,wysokawartośćobrotówwostatnimrokuobrotowymznaczącoułatwiWykonawcypozyskaniefinansowaniazewnętrznego.Jestonagwarantem,iżmniejszepodmiotybiorąceudziałwpostępowaniu(tojesttakie,któretylkonieznacznieprzekraczająwarunekśredniorocznegoobrotuza3ostatnielataobrotowe)znajdująsięwfazierozwojuprzedsiębiorstwa,ponieważjużsamwarunekwzakresieśredniorocznychprzychodówzostałprzezZamawiającegookreślonyniskowstosunkudowartościprzedmiotuzamówienia,właśniewceluzwiększeniakonkurencyjnościpostępowania.
ZgodniezTabeląstanowiącązałączniknr1doodpowiedzinaodwołanienależystwierdzić,iżgrupa zdolnychwykonaćje wykonawcówjest wystarczającolicznaorazformalnie
„niezamknięta"abykonkurencyjnośćudzielanegozamówieniazapewnić.
Odwołującywnosiłodokonaniemodyfikacjiwarunkuudziałuwpostępowaniuwzakresiesytuacjifinansowejlubekonomicznejwtakisposób,żewykonawcazobowiązanybędziewykazaćprzychodyzaostatnizamkniętyrokobrotowynapoziomie700 000000,00zł.lubalternatywniemodyfikacjęwymoguzpunktu6.13.3lit.bpoprzezzmianęwartościosiągniętychśredniorocznychprzychodówz500000000,00złdowartości800000000,00zł.Odwołującyniewskazał,dlaczegoakuratkwota700mlnzłobrotuzaubiegłyrokoznaczałaby,zewarunekjestproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia.Sam fakt,że jesttowartośćumożliwiającaOdwołującemusamodzielneuczestnictwowpostępowaniunieoznacza,żejesttowarunekproporcjonalnydoprzedmiotuzamówienia.Nadtozwiększenieśredniorocznychprzychodów(jakalternatywniezaproponowałOdwołujący)wcalenieoznaczaudziałuwiększejliczbiepodmiotówwpostepowaniu.Zwiększeniewymagańnieoznaczazatem,żecelemOdwołującegojestzapewnienieiumożliwieniedostępudoudziałuwpostępowaniuszerokiejkonkurencji,aledostosowaniewymagańwarunkudoswoichpotrzeb. Tym samym Izbauznałazarzutzanieuzasadniony.
Mającpowyższenauwadzeorzeczono jakwsentencji.
Okosztachpostępowaniaodwoławczegoorzeczononapodstawieart.192ust.9i10ustawyPrawozamówieńpublicznych,stosowniedowynikupostępowania.Napodstawie§5rozporządzeniaPrezesaRadyMinistrówzdnia15marca2010r.wsprawiewysokościorazsposobupobieraniawpisuododwołaniaorazrodzajówkosztówwpostępowaniuodwoławczymi sposobuichrozliczania(Dz.U.z2010r.,Nr41,poz.238 zezm.)dokosztówpostępowaniaodwoławczegoIzbazaliczyławcałościuiszczonywpis,zgodniez§3pkt1rozporządzenia.
Przewodniczący:
………………………………
Członkowie:
……………………………….
……………………………….