Wyrok KIO KIO 2164/15
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- KIO 2164/15
- Organ wydający
- Krajowa Izba Odwoławcza
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 23.10.2015
- Przewodniczący
- Marek Koleśnikow
- Sposób rozstrzygnięcia
- uwzględnione
Zamawiający
- Miejscowość
- Katowice
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg nieograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn. akt KIO 2164/15
WYROK
z dnia 23 października 2015 r.
Krajowa Izba Odwoławcza– w składzie:
Przewodniczący: Marek Koleśnikow
Protokolant:Rafał Komoń
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu19 października 2015 r.w Warszawie odwołania z dnia
6 października 2015 r.wniesionego przez wykonawcęPrzedsiębiorstwo Komunikacji
Miejskiej Międzygminna Sp. z o.o. z siedzibą wŚwierklańcu,ul. Parkowa 3, 42-622
Świerklaniecw postępowaniu prowadzonym przez zamawiającegoKomunikacyjny
Związek Komunalny Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego, ul. Barbary 21A, 40-053
Katowice,
przy udziale:
1) wykonawcy SED-BAZ Spółka z o.o. z siedzibą w Czeladzi, ul. Wiosenna 35, 41-235
Czeladźzgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie
odwołującego
2) wykonawcy T. R., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Firma
Handlowo-Usługowa R. T., ul. Fabryczna 3c, 42-674 Zbrosławicezgłaszającego
przystąpienie do postępowania odwoławczego stronieodwołującego
3) wykonawcy L. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Przewóz Osób
i Towarów L. S., ul. Ziętka 62, 41-940 PiekaryŚląskiezgłaszającego przystąpienie do
postępowania odwoławczego po stronieodwołującego
4) wykonawcy PKS POŁUDNIE Sp. z o.o. z siedzibą wŚwierklańcu,ul. Główna 71a,
42-622Świerklanieczgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po
stroniezamawiającego
orzeka:
1. Uwzględnia odwołanie i nakazuje dokonanie:
1) zmiany postanowieniaust. 5.1 pkt 3 lit. a specyfikacji istotnych warunków
zamówienia i sekcji III.2.3 pkt 1.3 lit. a ogłoszenia o zamówieniuprzez nadanie
następującego brzmienia: „autobusyprzegubowe (dwuczłonowe) o długości od
12 do 18 m i pojemności co najmniej 140 miejsc (tabor typu CN), nie starsze
niż (rok produkcji) z 2015 roku i spełniające normę czystości spalin EURO 6”;
2) uzupełnienie wspecyfikacji istotnych warunków zamówieniai wogłoszeniu
o zamówieniuwymaganej długości autobusów o wyrażenie „od12 do 18 m”;
3) doprecyzowanie wust. 5.1 pkt 3 lit. h specyfikacji istotnych warunków
zamówieniai wsekcji III.2.3 pkt 1.3 lit. h ogłoszenia o zamówieniuoraz
stosownych postanowieniachspecyfikacji istotnych warunków zamówienia
i ogłoszenia o zamówieniuwymagania, aby drzwi pasażerskie do autobusu
rozmieszczone były„równomiernie”;
4) usunięcie zust. 14.3 specyfikacji istotnych warunków zamówieniaoraz
stosownych postanowieńogłoszenia o zamówieniuwymagania, abywykonawca
złożył uwiarygodnione kserokopie dowodów rejestracyjnych autobusów przezna-
czonych do obsługi linii, za wyjątkiem wzoru umowy.
2. W pozostałym zakresie oddala odwołanie.
3.Kosztami postępowania obciąża zamawiającegoKomunikacyjny Związek Komunalny
Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego, ul. Barbary 21A, 40-053 Katowice
i nakazuje:
1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości15 000 zł 00
gr(słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczone przez wykonawcę
Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej Międzygminna Sp. z o.o. z siedzibą
wŚwierklańcu,ul. Parkowa 3, 42-622Świerklaniec,tytułem kosztów
postępowania odwoławczego;
2) dokonać wpłaty kwoty18 600 zł 00 gr(słownie: osiemnaście tysięcy sześćset
złotych zero groszy) przez zamawiającegoKomunikacyjny Związek Komunalny
Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego, ul. Barbary 21A, 40-053 Katowicena
rzecz wykonawcyPrzedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej Międzygminna Sp.
z o.o. z siedzibą wŚwierklańcu,ul. Parkowa 3, 42-622Świerklaniecstanowiącej
uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od odwołania oraz kosztów
wynagrodzenia pełnomocnika.
Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień
publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907, 984, 1047 i 1473, z 2014 r. poz. 423, 768, 811, 915,
1146 i 1232 oraz z 2015 r. poz. 349, 478 i 605) na niniejszy wyrok – w terminie 7 dni od dnia
jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej
do Sądu Okręgowego wKatowicach.
Przewodniczący: ………………………………
2
Sygn. akt: KIO 2164/15
Uzasadnienie
Zamawiający Komunikacyjny Związek Komunalny Górnośląskiego Okręgu
Przemysłowego, ul. Barbary 21 A, 40-053 Katowicewszczął postępowanie w trybie
przetargu nieograniczonego pod nazwą »Wykonywanieusług autobusowego transportu
publicznego na linii komunikacji miejskiej nr 820«.
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii
Europejskiej26.09.2015 r.pod nrem2015/S 187-339070.
Postępowanie jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004
r. – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 907, 984, 1047 i 1473, z 2014 r.
poz. 423, 768, 811, 915, 1146 i 1232 oraz z 2015 r. poz. 349, 478 i 605)zwanej dalej w
skrócie Pzp lub ustawą bez bliższego określenia.
Wykonawca Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej Międzygminna sp. z o.o. z
siedzibą wŚwierklańcu,ul. Parkowa 3,42-622Świerklaniec,zgodnie zart. 182 ust. 1 pkt
1 Pzp,wniósł06.10.2015 r.do Prezesa KIO odwołanie naogłoszenie i specyfikację(dalej:
SIWZ lub specyfikacja bez bliższego określenia).
Odwołującyzarzuciłzamawiającemunaruszenie:
1)art. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w zw. z art. 7 ust. 1 Pzpprzez
sporządzenie opisu sposobu dokonania oceny spełniania warunków udziału w
postępowaniu w zakresie dysponowania potencjałem technicznym, tj. dysponowania
pojazdami wyprodukowanymi w2015 r.oraz spełniającymi określone normy spalin,
w sposób nadmierny i nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a także
utrudniający uczciwą konkurencję
–ust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ oraz
– sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. a ogłoszenia o zamówieniu;
2)art. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w zw. z art. 7 ust. 1 Pzpprzez
sporządzenie opisu dokonania oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu
w zakresie dysponowania potencjałem technicznym, tj.ośmioma autobusami
niskopodłogowymibez wskazania,żedługość autobusów nie może przekraczać
18 m, co powoduje,żeopis spełnienia warunku udziału w postępowaniu nie jest
adekwatny do przedmiotu zamówienia –ust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ oraz sekcja
III.2.3 pkt 1.3 lit. a ogłoszenia o zamówieniu;
3
3)art. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w zw. z art. 7 ust. 1 Pzpprzez
sporządzenie opisu dokonania oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu
w zakresie dysponowania potencjałem technicznym w sposób nieproporcjonalny do
przedmiotu zamówienia oraz utrudniający uczciwą konkurencję, przez nieprecyzyjne
określenie parametrów dotyczących drzwi oferowanych autobusów –ust. 5.1 pkt 3
lit. h SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. h ogłoszenia o zamówieniu;
4)art. 25 ust. 1 Pzpprzezżądaniezłożenia dokumentów, które nie są niezbędne do
prowadzenia postępowania tj. uwiarygodnionych kserokopii dowodów rejestracyj-
nych autobusów przeznaczonych do obsługi linii (ust.14.3 SIWZ);
5)art. 7 ust. 1 Pzpprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę
zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców;
6) także innych przepisów wskazanych lub wynikających z uzasadnienia odwołania.
Odwołującywniósł o uwzględnienie odwołania i nakazaniezamawiającemuzmiany
treści ogłoszenia o zamówieniu orazSIWZprzez:
1a) zmianę postanowieniaust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. a
ogłoszenia o zamówieniuprzez nadanie następującego brzmienia: „autobusy
przegubowe (dwuczłonowe) o długości od 12 do 18 m i pojemności co najmniej 140
miejsc (tabor typu CN), nie starsze niż (rok produkcji) z 2011 roku i spełniające
normę czystości spalin EEV”,
1b) zmianę stosownych postanowieńSIWZorazogłoszenia o zamówieniuprzez
zmianę wymogu spełniania przez autobusy normy emisji spalin z EURO 6 na EEV,
1c) zmianę wymagania najstarszego dopuszczalnego roku produkcji autobusówz 2015
na 2011,
1d) zmianę wymaganej długości autobusów na od12 do 18 m,wraz z zaznaczeniem,
żeod 1 stycznia 2020 r.wykonawcazobowiązany jest przeznaczyć do realizacji
zamówienia autobusy wyprodukowane niewcześniej niż w 2019 r.,
ewentualnie zmianę postanowieńSIWZoraz ogłoszenia o zamówieniu dotyczących
terminu rozpoczęcia realizacji umowy na1 marca 2016 r.;
2) usunięciez ust. 5.1 pkt 3 lit. h SIWZorazsekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. h ogłoszenia o
zamówieniuoraz stosownych postanowieńSIWZ i ogłoszenia o zamówieniu,
wymagania aby drzwi pasażerskie do autobusu rozmieszczone były „równomiernie”;
3) usunięcie zust. 14.3 SIWZoraz stosownych postanowieńogłoszenia o
zamówieniu oraz SIWZwymagania, aby wykonawca złożył uwiarygodnione
kserokopie dowodów rejestracyjnych autobusów przeznaczonych do obsługi linii.
Argumentacjaodwołującego
4
I. Zarzut dotyczący nadmiernego, nieproporcjonalnego oraz naruszającego zasadę
uczciwej konkurencji warunku udziału w postępowaniu
1. Formułując warunki udziału w postępowaniuzamawiającypowinien kierować się
celem, jakiemu zamawiane usługi mają służyć, a opis sposobu oceny spełniania warunków
udziału w postępowania nie może ograniczać dostępu do zamówienia wykonawcom zdolnym
do jego realizacji. Każde wymaganie powinno znajdować uzasadnienie w obiektywnych
potrzebachzamawiającegozwiązanych z realizacją przedmiotu zamówienia i do niego
proporcjonalnych. Potwierdza to orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej:
A. Uchwała Krajowej Izby Odwoławczej z22 listopada 2010 roku (KIO/KU 83/10)„Przede
wszystkim opis sposobu oceny spełniania warunków udziału w postępowania nie może
ograniczać dostępu do zamówienia wykonawcom zdolnym do jego realizacji. „Związany
z przedmiotem zamówienia” – opis warunków powinien być dokonywany przez pryzmat
celu, jakiemu ma służyć, a więc zapewnieniu wyboru wykonawcy, który daje rękojmię
należytego wykonania przedmiotu udzielanego zamówienia. Nie można dokonywać
zatem opisu warunków w sposób, który wykracza poza realizację tego celu. Opis oceny
spełniania warunków powinien być sformułowany w sposób obiektywny podyktowany
specyfiką zamówienia, jego zakresem, stopniem złożoności „Proporcjonalny do
przedmiotu zamówienia” – opis powinien być adekwatny do osiągnięcia celu, a więc
wyboru wykonawcy dającego rękojmię należytego wykonania przedmiotu zamówienia.
Dokonany przez zamawiającego opis powinien wskazywać,żewykonawcy
nie dają rękojmirealizacji niespełniający kryteriów podmiotowychmożliwości
zamówienia publicznego. Zamawiający formułując opis oceny spełniania warunków
udziału w postępowaniu musi mieć pewność,żenie spowoduje to wykluczenia
wykonawców, którzy byliby w stanie wykonać zamówienie”.
B. Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z24 września 2010 r. (KIO 1947/10):„Izba
podkreśla,żeopis sposobu oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu nie
może wykraczać poza cel, jakiemu służy i do jakiego został powołany w postępowaniu, a
który sprowadza się do wyłonienia rzetelnego oraz wiarygodnego wykonawcy zdolnego
wykonać przedmiotowe zamówienie”.
2. Sformułowany przezzamawiającegoopis sposobu oceny spełniania warunków
udziału w postępowaniu dotyczącym dysponowania odpowiednim potencjałem technicznym,
w zakresie, w jakimzamawiającywymaga abywykonawcadysponował ośmioma
autobusami nie starszymi niż z 2015 r. spełniającymi normę czystości spalin co najmniej
EURO 6 jest nadmierny i nieproporcjonalny w stosunku do przedmiotu zamówienia. Nie
znajduje on również uzasadnienia w obiektywnych potrzebachzamawiającego.
3. Kwestionowane postanowienie narusza zasady uczciwej konkurencji uniemożliwia
udział w postępowaniu wykonawcom, którzy byliby wstanie w należyty sposób zrealizować
5
zamówienie.Odwołującyobecnieświadczyna rzeczzamawiającegousługę transportu
publicznego na linii nr 820. Jednak postawione przezzamawiającegowarunki udziału w
postępowaniu uniemożliwiają odwołującemu złożenie oferty w przedmiotowym
postępowaniu.Odwołującynie posiada bowiem obecnie całkowicie nowych autobusów o
parametrach określonych przezzamawiającego,ani nie ma możliwości sprowadzenia tego
typu autobusów do dnia rozpoczęcia realizacji usługi.
4.Odwołującywystosował pisma do producentów autobusów z zapytaniem dotyczącym
możliwości dostawy do31.12.2015 r.8 sztuk nowych autobusów przegubowych (CN) z
normą emisji spalin EURO 6. W otrzymanych odpowiedziach,żadenz producentów nie
potwierdził możliwości dokonania dostawy do31.12.2015 r.,tj. do dnia rozpoczęcia realizacji
przedmiotowego zamówienia. Z odpowiedzi uzyskanych przezodwołującegowynika,że
najwcześniejszy możliwy termin dostawy autobusów o parametrach wymaganych przez
zamawiającego tokoniec lutego 2016 r.
5. Termin dostawy autobusu przegubowego (18 metrowego) ze względów na jego
większą pracochłonność jest dłuższyśrednioo 40 dni roboczych od terminu dostawy
standardowego autobusu 12 metrowego. W strukturze produkcji autobusów miejskich
dominują standardowe autobusy 12 metrowe (stanowią ok. 90% zamówień). Nie ma
możliwości zakupu 8 szt. gotowych autobusów przegubowych przechowywanych w fabryce i
oczekujących na potencjalnego klienta. Autobusy tego typu produkowane są na potrzeby
konkretnego zamówienia oraz wyposażone w parametry wymagane przez danego klienta.
Żadnafabryka nie produkuje autobusów przegubowych w celu odstawienia ich do
przechowania i oczekiwania na potencjalnego klienta.
6. Wymaganiazamawiającegoco do rocznika produkcji oraz normy emisji spalin
autobusów jakimi dysponują wykonawcy w sposób jawny prowadzą więc do uniemożliwienia
odwołującemu złożenia oferty. Jednocześnie nie wynikają z wewnętrznych regulacji
zamawiającego.
A. Zgodnie z obowiązującym Planem Zrównoważonego Rozwoju Publicznego Transportu
Zbiorowego Komunikacyjnego Związku Komunalnego Górnośląskiego Okręgu
Przemysłowego, przyjętym uchwałą nr CXIX/12/2013 zgromadzenia Komunikacyjnego
Związku Komunalnego GOP w Katowicach z25 kwietnia 2013 r.w okresie trwania
umów zawieranych przezzamawiającego– wiek najstarszego autobusu nie może
przekroczyć 15 lat, a dopuszczalnym poziomem emisji spalin jest poziom odpowiadający
normie EURO 5 (str. 77).
B. Dla zrealizowania wymagańzamawiającegodo roku produkcji autobusów określonych
w Planie Zrównoważonego rozwoju wystarczające byłoby wymaganie autobusów
wyprodukowanych nie wcześniej niż w2011 r.wyposażonych w normę emisji spalin
EEV (czyli normę o wyższych parametrach od normy EURO 5). Tego typu autobusy
6
będą miały w 2023 r., tj. z chwilą zakończenia realizacji zamówienia 12 lat (3 lata mniej
niż wymaga zamawiający w Planie) oraz spełniają normę wyższą od normy EURO 5
obowiązującej od 2009 r.
7. Jeżelizamawiający,przedstawionym przez siebie wymaganiem co do roku produkcji
autobusów i normy emisji spalin chciałby jedynie doprowadzić doświadczeniana przestrzeni
całego okresu zamówienia usługi za pomocą nowszego taboru, powinien zgodzić się na
modyfikację warunku udziału w postępowaniu w sposób wskazany w treści odwołania.
A. Umożliwienie realizacji zamówienia od dnia rozpoczęciaświadczeniausługi, tj.
1.01.2016 r.,za pomocą autobusów wyprodukowanych w2011 r.i spełniającychnormę
emisji spalin EEV,przy jednoczesnym zastrzeżeniu,żeod1.012.2020 r. wykonawca
musi przeznaczyć do realizacji zamówienia autobusy wyprodukowane w2019 r.,
spowoduje osiągnięcie takich samych efektów w zakresie wieku taboru, za którego
pomocą realizowana jest usługa na przestrzeni całego okresu zamówienia jak
wynikające obecnie zSIWZ.
B. Przy obecnym brzmieniu warunku udziału w postępowaniu wymagane jest
dysponowanie8 autobusamizrocznika 2015.W następnych latach ich użytkowania
będą to co najmniej 8 letnie autobusy:
rok 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023
wiek1 2 3 4 5 6 7 8
autobusu
Średniwiek autobusów osiągnie 4,5 roku.
C. Według propozycji przedstawionej w odwołaniu, uwzględniającej rozpoczęcie zadania
autobusami maksymalnie 5 letnimi oraz wymóg ich zastąpienia w połowie trwania
umowy fabrycznie nowymi autobusami (dogrudnia 2019 r. tabor z roku 2011, a od
stycznia 2020 r. tabor nowy),pasażerowie będą mieli podobną lub nawet
korzystniejszą sytuację jakościową taboru:
rok 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023
wiek5 6 7 8 1 2 3 4
autobusu
Średniwiek autobusów osiągnie maksymalnie 4,5 roku.
D. Do2019 r.na pewno nastąpią kolejne udoskonalenia jakości wyposażenia
produkowanych autobusów idące w kierunku podwyższenia komfortu i bezpieczeństwa
pasażerów, a także zmniejszania norm emisji spalin. W okresie realizacji zamówienia
7
zastosowanie zmiany warunku udziału w postępowaniu wskazanej wSIWZnie będzie
pociągało za sobą zmniejszenia komfortuświadczeniausług, a spowoduje zwiększenie
kręgu podmiotów, które będą mogły ubiegać się o udzielenie zamówienia.
E. Propozycja zmiany warunku udziału w postępowaniu, jest również zgodna ze
stanowiskiem prezentowanym przez przedstawicieli miast Chorzowa, Bytomia i
Tarnowskich Gór, będących głównymi płatnikami obsługi komunikacji na linii nr 820. W
ocenie reprezentantów ww. miast uwzględnienie tej propozycji do wymagań taborowych
będzie korzystne zarówno dla mieszkańców, jak również dla finansów publicznych
tychże miast.
8.Zamawiającyw prowadzonych przez siebie postępowaniach niejednolicie wprowadza
postanowienia dotycząceświadczeniausług za pomocą coraz nowszych autobusów. W
niektórych postępowaniach o udzielenie zamówienia w przedmiocie wykonywania usług
transportu publicznego ogłoszonych w2015 r. zamawiającywprowadza bardzo
rygorystyczne wymogi dotyczące dysponowania nowymi autobusami, natomiast w innych
dopuszczaświadczenieusług za pomocąautobusów. Takie działania starszych
zamawiającegosą niezrozumiałe i prowadzą do naruszenia zasad uczciwej konkurencji
oraz równego traktowania wykonawców.
A. W ogólnej liczbie906 szt.autobusów zamówionych przezKZK GOPdo realizacji zadań
transportu publicznego od1.01.2013 r.,przedmiotowe 8 szt. autobusów wymaganych do
obsługi linii nr 820 stanowi zaledwie0,88%tej floty.
B. W okresie obowiązywania normy emisji spalin EURO 6 tj. od01.01.2014 r., KZK GOP
ogłosił postępowania przetargowe w sumie na266 autobusówdo obsługi linii, z czego
63 autobusyspełniały normę EURO 6. W tym okresie dominowały zamówienia z
wykorzystaniem autobusów z normą emisji spalin EURO 5 tj.203 autobusy.
C. Spośród ogólnej liczby266 autobusów, KZK GOPogłaszał przetargi na obsługę linii 45
autobusami przegubowymi (CN). Również spośród większości z nich zamawiający
wymagał spełnienia normy emisji spalin niższych niż EURO 6.
9. Wprowadzenie obowiązku realizacji przedmiotu zamówienia za pomocą autobusów
wyprodukowanych w 2015 r. nie tylko ograniczy krągwykonawcówmogących się ubiegać o
udzielenie zamówienia, ale również zwiększy koszty realizacji zamówienia.
A. Należy przy tym podkreślić,że,mimożetoKZK GOPjestzamawiającymto nie on
poniesie koszty realizacji zamówienia zwiększone przez kwestionowane postanowienie.
Koszty realizacji usługi, które nie zostaną pokryte z biletów poniosą Gminy – Członkowie
KZK GOP,na których terenie realizowane będzie przedmiotowe zamówienie. W okresie
trwania całości zamówienia, tj.8 lat,będą to więc znaczące dodatkowe koszty.
8
B. Konsekwencje ograniczenia konkurencji w rozpoznawanym postępowaniu oraz
zwiększenia kosztów realizacji usługi nie poniesiezamawiający,aleGminybędące
członkami KZK GOP, a co za tym idzie również mieszkańcy tych Gmin. W związku z
tym, wymaganie realizacji przedmiotu zamówienia od początku za pomocą autobusów
wyprodukowanych w2015 r.stanowi rażące naruszenie zasady racjonalnego
wydatkowaniaśrodkówpublicznych.
10. Przywołana okoliczność, ma szczególne znaczenie w kontekście tego,że
wymaganie, aby autobusy były wyprodukowane w2015 r.nie prowadzi do zwiększenia
poziomu komfortu pasażerów oraz jakościświadczonychusług, w porównaniu do autobusów
wyprodukowanych w2011 r.
A.Zamawiającyskupił się w opisie warunków udziału w postępowaniu w zakresie
dysponowania potencjałem technicznym w postaci posiadania autobusów, na roku
produkcji autobusów. Nie uwzględnił natomiast w opisie autobusów przedstawionych na
potwierdzenie spełniania warunku udziału w postępowaniu, wymagań dotyczących
przystosowania autobusów do faktycznych oczekiwań czy komfortu pasażerów.
B. Przykładowo:zamawiającynie wymagał zwiększenia liczby dostępnych siedzeń
bezpośrednio z niskiej podłogi, pomimożewniosły o to władze samorządowe. Na rynku
dostępne są autobusy, w których 100% miejsc stojących jest dostępnych z poziomu
niskiej podłogi. Pomimo tegozamawiającypoprzestał na postanowieniach, z którymi
zgodnie dopuszczalne jest zaoferowanie autobusów, które jedynie w35%posiadają
miejsca dostępne z poziomu niskiej podłogi.
11. Wymaganiazamawiającegow zakresie roku produkcji oraz normy emisji spalin
autobusów przedstawionych na potwierdzenie spełnienia warunku udziału w postępowaniu w
zakresie dysponowania potencjałem technicznym prowadzą do nieuzasadnionego
ograniczenia konkurencji przez uniemożliwienie ubiegania się o niewykonawcom,którzy są
w stanie zrealizować przedmiot zamówienia, w tymodwołującemu,posiadającemu
doświadczenie w realizacji przedmiotowo i zakresowo podobnych usług w stosunku do
przedmiotu zamówienia.
12.Zamawiającypostawił warunek udziału w postępowaniu w zakresie dysponowania
potencjałem technicznym, w sposób niezwiązany nieproporcjonalny do przedmiotu
zamówienia, również w zakresie w jakim nie ograniczył maksymalnej długości autobusów do
18 m.
A. Przedmiot zamówienia będzie realizowany na odcinku od Dworca Autobusowego w
Tarnowskich Górach, gdzie długość odcinka prostego poszczególnych peronów wynosi
odpowiednio:
– I –9,0 m,
– II-V – do13,0 m.
9
B. Długość ta powoduje,żew zatoczce mieści się autobus o długości maksymalnie 18,00
m.
C. W czasie podstawienia się do wsiadania ostatnie czwarte drzwi umożliwiają wejście do
autobusu bezpośrednio z peronu.
D. Jeżeli linia nr 820 byłaby obsługiwana autobusami o długości większej niż18,0 mto
ostatnie drzwi będą się znajdywać poza możliwością wejścia do autobusu bezpośrednio
z peronu. Będzie to stanowiło zagrożenie dla bezpieczeństwa wsiadających i
wysiadających z autobusu.
E.Zamawiającynie ograniczył wSIWZmaksymalnej długości autobusu, a na rynku
dostępne są autobusy dłuższe niż18,00 m.,których eksploatacja na w/w dworcu będzie
stanowiła zagrożenie dla pasażerów.
F. Realizacja zamówienia przy wykorzystaniu autobusów o długości ponad18,0 m
spowoduje też konieczność cofania autobusem następnym przed włączeniem się do
ruchu, co z kolei w wielu warunkach jest niedopuszczalne i zagraża bezpośredniożyciui
zdrowiu podróżnych.
G. W związku z tym, niezbędne jest również ograniczenie maksymalnej długości autobusów
przeznaczonych do realizacji zamówienia do18,00 m.
13. Wymaganiazamawiającegonie prowadzą do poprawy standardu usług
świadczonychprzezwykonawców.Skutkują natomiast znacznym ograniczeniem grona
wykonawców,którzy są w stanie ubiegać się o przedmiotowe zamówienie, czym w rażący
sposób naruszają zasadę uczciwej konkurencji.
W związku z tym, niezbędna jest zmiana postanowieniaust. 5.1 pkt 3 SIWZprzez
nadanielit. anastępującej treści:„autobusy przegubowe (dwuczłonowe) o długości od 12 do
18 m i pojemności co najmniej 140 miejsc (tabor typu CN), nie starsze niż (rok produkcji) z
2011 r. i spełniające normę czystości spalin EEV”,przy jednoczesnym dodaniu,żeod 1
stycznia 2020 r.wykonawcysą zobowiązani do realizacji usługi za pomocą taboru, który
został wyprodukowany nie wcześniej niż wroku 2019.Ewentualnie wykonawca wnosi o
zmianę postanowieńSIWZoraz ogłoszenia o zamówieniu dotyczących terminu rozpoczęcia
realizacji umowy na1 marca 2016 r.
II. Zamawiający w postanowieniach dotyczących spełnienia warunku udziału w
postępowaniu w zakresie dysponowania potencjałem technicznym w ust. 5.1 pkt 3 lit.
h SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. h ogłoszenia wprowadził wymagania dotyczące
drzwi pasażerskich autobusu.
1.Zamawiającywymaga aby autobus był wyposażony w: „co najmniej czworo drzwi o
szerokości minimalnej1200 mm;każde z drzwi wyposażone w układ automatycznego
10
powrotu po napotkaniu oporu przy zamykaniu, chroniący pasażera przed przyciśnięciem
(rewersyjne drzwi przy zamykaniu); drzwi rozmieszczone równomiernie na całej długości
prawejściany,uruchamiane mechanicznie ze stanowiska kierowcy spełniające wymogi
techniczne ujęte w Polskiej Normie PN-S-47010”.
2. W treści przywołanego postanowienia, zamawiający nie sprecyzował na czym ma
polegać„równomierne rozmieszczenie drzwi”.Powszechnie wiadomym jest,żeskoro
zamawiającywymaga wyposażenia autobusów w co najmniej czworo drzwi, będą one
rozmieszczone nie w jednej części autobusu, lecz równomiernie, w pewnych odstępach, na
całej długości autobusu. Na rynku są bowiem dostępne wyłącznie modele autobusów, które
zawierają rozumiane w ten sposób równomierne rozmieszczenie drzwi.
3. Zawarcie w postanowieniu dotyczącym spełnienia warunku udziału w postępowaniu
jedynie lakonicznego postanowienia do równomiernego rozmieszczenia drzwi pozostawia
wiele wątpliwości do sposobu w jakizamawiającybędzie oceniał spełnianie tego warunku
przezwykonawców.Istnieje prawdopodobieństwo,żezamawiającyna etapie oceny
spełniania warunku, we własnym zakresie doprecyzuje jakie rozmieszczenie drzwi będzie w
jego ocenie równomierne.
4. Zasadne jest usunięcie wymagania dotyczącego równomiernego rozmieszczenia
drzwi z ww. postanowieńSIWZoraz ogłoszenia. Utrzymanie tego postanowienia stwarza
znaczące ryzyko naruszenia zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania
wykonawcówprzy ocenie spełniania warunków udziału w postępowaniu przez
zamawiającego.Skarżone sformułowanie nie wnosi też nowej treści co do parametrów
oferowanego autobusu, gdyż i tak drzwi do autobusów są rozmieszczone równomiernie. W
związku z czym jest to postanowienie zbędne.
III. Zamawiający w sposób nieuprawniony wprowadził w ust. 14.3 SIWZ
wymaganie, aby przy zawarciu Umowy zamawiający (wykonawca?) dostarczył
uwiarygodnione kserokopie dowodów rejestracyjnych autobusów przeznaczonych do
obsługi linii.
1. Zgodnie zart. 25 ust. 1 Pzp„W postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający
możeżądaćod wykonawców wyłącznie oświadczeń lub dokumentów niezbędnych do
przeprowadzenia postępowania. Oświadczenia lub dokumenty potwierdzające spełnianie:
1) warunków udziału w postępowaniu;
2) przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez
zamawiającego”.
2. Uwiarygodnione kopie dowodów rejestracyjnych autobusów nie są dokumentami,
które mieszczą się w powyższych kategoriach. Nie mieszczą się również wżadnejz kategorii
dokumentów wymienionych w wydanym na podstawieart. 25 ust. 2 Pzp rozporządzeniu
11
Prezesa Rady Ministrów z dnia19lutego2013r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich
możeżądaćzamawiający, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane.
3. W związku z tym, ww. dokumenty wymagane przezzamawiającegonie są niezbędne
do przeprowadzenia postępowania, a więc ich wymaganie przezzamawiającegojest
niedopuszczalne.
4. Dodatkowo, jeżeliwykonawcabędzie zamawiał nowe autobusy, w chwili zawarcia
Umowymoże nie dysponować jeszcze dowodami rejestracyjnymi tych pojazdów, co również
potwierdza niedopuszczalność takiego wymagania.
Odwołującyprzesłał w terminie kopię odwołaniazamawiającemu 06.10.2015 r.(art.
180 ust. 5 i art. 182 ust. 1-4 Pzp).
Zamawiającyzamieścił odwołanie na stronie internetowej07.10.2015 r.(art.185 ust. 1
in fine Pzp).
08.10.2015 r.wykonawcaFirma Handlowo-Usługowa R. T. ul. Fabryczna, 42-674
Zbrosławicezłożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2)zamawiającegoi (3)
odwołującego,pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronieodwołującegodo
postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art.185 ust. 2 Pzp).
09.10.2015 r.wykonawcaPrzewóz Osób i Towarów L. S., ul. Ziętka 62, 41-940
PiekaryŚląskiezłożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2)zamawiającegoi (3)
odwołującego,pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronieodwołującegodo
postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art.185 ust. 2 Pzp).
09.10.2015 r.wykonawcaSED-BAZ Sp. z o.o. z siedzibą w Czeladzi, ul. Wiosenna
35, 31-253 Czeladźzłożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2)zamawiającegoi (3)
odwołującego,pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronieodwołującegodo
postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art.185 ust. 2 Pzp).
09.10.2015 r.wykonawcaPKS Południe Sp. z o.o. z siedzibą wŚwierklańcu,ul.
Główna 71a, 42-622Świarklanieczłożył (1) Prezesowi KIO, z kopiami dla (2)
zamawiającegoi (3)odwołującego,pismo o zgłoszeniu przystąpienia po stronie
zamawiającegodo postępowania toczącego się w wyniku wniesienia odwołania (art.185
ust. 2 Pzp).
12
Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem stron, na podstawie dokumentacji
postępowania, wyjaśnień oraz stanowisk stron i uczestników postępowania
a także dowodówprzez zaprezentowanych podczas rozprawy,złożonych
odwołującego, zamawiającego i przystępującego PKS POŁUDNIE – Krajowa Izba
Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:
Izba stwierdziła,żeodwołanie jest zasadne.
W ocenieIzbyzostały wypełnione łącznie przesłanki zawarte wart. 179 ust. 1 Pzp,to
jest posiadania interesu w uzyskaniu danego zamówienia oraz wystąpienia możliwości
poniesienia szkody przezodwołującego.
Izbapostanowiła dopuścić, jako dowód, dokumentację postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego przekazaną przezzamawiającego,potwierdzoną za zgodność z
oryginałem.
Izba wzięła pod uwagę dowody złożone przez strony i uczestników postępowania:
A)zamawiającego:
1)dowód nr 1– wyrokKIO 1560/15na wykazanie,żeKIO uznaje za proporcjonalne
wymaganie zaoferowaniaautobusu z 2015 r. z EURO 6;
2)dowód nr 2– wykaz zakupionych nowych autobusów, gdzie pokazuje,że
Odwołującyprawie nie zakupywał nowych autobusówpo 2012 r.,a inni
wykonawcy systematycznie uzupełniają swój tabor zakupując corocznie kilka do
kilkunastu autobusów;
3)dowód nr 3– pismo PKM Katowice potwierdza,żenp. ten podmiot regularnie
corocznie wymienia tabor i będzie składał ofertę w obecnym postępowaniu;
4)dowód nr 4– dyrektywa z 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania
ekonomicznych, czystych pojazdów, gdzie wmotywie 21 preambułydopuszczone
jest wymaganie nowocześniejszych technologii nawet niż obowiązujące w danym
czasie, co ma przeciwdziałać efektowi cieplarnianemu
5)dowód nr 5– komunikat Komisji Europejskiej z 8 marca 2011 r., str. 8 gdzie
promuje się niskoemisyjne pojazdy, przeciwdziałające zbyt dużej emisji gazów
cieplarnianych;
6)dowód nr 6– biała księga transportu, gdzie jest wprost przewidywany plan
utworzenia jednolitego obszaru transportu i tym samym redukcji gazów
cieplarnianych;
13
7)dowód nr 7 – uchwała Zarządu KZKpodjęta22 września 2015 r.,gdzie Zarząd
wskazał zasady, którymi będzie się powodować w celu przeciwdziałania skutkom
emisji gazów cieplarnianych;
8)dowód nr 8– zsumowanie popytu linii, wynika z tego dowodu,żelinia nr 820 ma
bardzo duży popyt;
9)dowód nr 9– porównanie liczby nieprawidłowości w funkcjonowaniu linii w rozbiciu
na starsze i nowsze autobusy; którego to porównaniazamawiającywykazuje,żeim
nowszy tabor, tym mniejsza liczba nieprawidłowości;
10)dowód nr 10– zestawienie wymagań standardów autobusów w postępowaniach
przetargowych, gdzie w tabeli nr 2 jest pokazane,żew godzinach szczytowych
może być używany posiłkowo starszy tabor;
11)dowód nr 11– strategia rozwoju subregionu, gdzie na str. 298 i str. 308
zamawiającypokazuje, jak będzie zamawiany tabor i jaka jest konieczność
przyspieszenia zmian w taborze i kierunki zmian tego taboru na bardziej
ekologiczny;
12)dowód nr 12,str. 47 – strategia zintegrowanych inwestycji terytorialnych, w
postępowaniach ogłaszanych od2015 r.zastrzega się możliwość wymogu normy
EURO 6;
13)dowód nr 13– wnioski przewoźników do zamawiającego o czasową zmianę taboru
obsługującego poszczególne linie, gdziezamawiającywykazuje,żemożliwość
dopuszczenia przeciętnie4,5-letnichautobusów może prowadzić do zwiększenia
liczby defektów i autobusy z2011 czy 2012 r.wielokrotnie ulegały awariom i
zamawiającypokazuje wnioski o zmianę czasową taboru obsługującego
poszczególnie linie, w tym linię nr 820;
14)dowód nr 14– fotografie dworca w Tarnowskich Górach, gdzie projektant dworca
nie przewidział autobusów o długości 18 m i w związku z tym takie autobusy
sprawiają kłopot przy wsiadaniu do ostatnich drzwi, gdyż znajdują się one już na
łuku krawężnika;
15)dowód nr 15– na wskazanie problemów osób z dysfunkcją wzoru w poruszaniu się
komunikacją miejską;
34)dowód nr 34– uchwała zamawiającego z dnia 25 kwietnia 2013 r., rozszerzona
wersja dowodu nr 7;
35)dowód nr 35– protokół z posiedzenia Zarządu zamawiającego z 22 września 2015
r., na kierunki rozwoju transportu, dowód ten jest rozszerzeniem dowodu nr 7;
36)dowód nr 36– informacje o cenach i stawkach jednostkowych wynikające z
zawartych umów w ciągu ostatnich 12 miesięcy, z czego wynika,żedla PKM
14
Świerklaniecsą to jedne z wyższych stawek dla taboru CN (przegubowego) i
wynoszą 7,38, a dla innych to mniej niż 7 zł;
37)dowód nr 37– mapka regionu, gdzie jest pokazana trasalinii nr 820jako istotnej
linii w całej aglomeracji;
38)dowód nr 38wyciąg z uzasadnienia uchwały Zarządu [zamawiającego] nr 87/2015
na dowód znaczenialinii nr 820;
B) uczestnika postępowania przystępującego po stronie zamawiającego:
16)dowód nr 16– pisma dystrybutorów autobusów, do których zwrócił się
przystępujący i uzyskał odpowiedź12 i 16 października 2015 r.,gdzie podmioty te
potwierdzają,żesą w stanie dostarczyć takie autobusy;
17)dowód nr 17– zdjęcie dworca w Tarnowskich Górach, gdzie jest pokazane wadliwe
rozwiązanie techniczne, uniemożliwiające wsiadanie do tylnych drzwi autobusu
przegubowego z poziomu peronu, bo pojazd ten wystaje poza przewidziane
stanowisko do zatrzymywania autobusów;
C) odwołującego:
18)dowód nr 18, pytanie 3 do zamawiającego i odpowiedź zamawiającego,gdzie
zamawiającyprzeprowadził zmianęspecyfikacjidopuszczającą faktycznie pojazdy
producenta SORze względu na obniżenie wymogów;
19)dowód nr 19– pismo wystosowane przez odwołującego dozamawiającegoz 3
lipca 2015 r. odnośnie kierunków i polityki przyszłych zamówień, jednak
zamawiającynie udzielił na nie odpowiedzi:
20 i 21)dowód nr 20 i 21– korespondencja z dystrybutorami autobusów, pokazująca,
że żadenz producentów nie potwierdził możliwości wykonania 8 autobusów
przegubowych, natomiastproducent SORw ogóle nie udzielił odpowiedzi na
pytanie z29 września 2015 r.dotyczące możliwości dostarczenia autobusów w
2015 r.;
22)dowód nr 22– odnośnie hybryd, które posiada na swoim stanie, gdzieodwołujący
wykazuje,żeZamawiającynie wyraził zainteresowania wspecyfikacjitakimi
środkamilokomocji;
23)dowód nr 23– analiza wymagań taborowych w przetargach organizowanych przez
zamawiającego,pełny wykaz postępowańzamawiającegoz 3 lat, gdzie są
wymagane zarówno najnowsze normy, jak i starsze pojazdy;
24)dowód nr 24– różne specyfikacjezamawiającego,z których wynika,żesą różne
wieki samochodów, natomiast łączy te specyfikacje wymaganieEURO 5;
25)dowód nr 25– [zwłaszcza]str. 77uchwałyzamawiającegoz 25 kwietnia 2015 r. w
sprawie przyjęcia planu rozwoju transportu, gdzie jest dopuszczenie najstarszego
samochodu –15 lat;
15
26)dowód nr 26– pismo Tarnowskich Gór, Chorzowa i Bytomia odnośnie obecnego
postępowania, gdzie te miasta kwestionują wymogi stawiane przez
zamawiającego;
27 i 28)dowód nr 27– mówiący o długości pojazdów producenta SOR – 18,75 oraz
dowód nr 28– wszyscy inni producenci posiadają pojazdy do 18 m, a więc ważne
jest,żebyzamawiającyokreślił długość pojazdudo 18 m;
29)dowód nr 29fotografie oraz plan dworca z pokazaniem możliwości parkowania
dłuższych wozów ze wskazaniem jednak pojazdównie dłuższych niż 18 m;
30)dowód nr 30– fotografie dworca, gdzie pojazdy – posiadające drzwi tylne bliżej
środkanie powodują niedogodności dla pasażerów, mimo krótkości peronu w
Tarnowskich Górach, stąd wymógrównomiernegorozłożenia drzwi powinien być
bardziej doprecyzowany przezzamawiającego;
31)dowód nr 31– pismo operatora dworca Tarnowskie Góry ze wskazaniem na
możliwość obsługiwania autobusów, których długośćnie przekracza 18 m;
32)dowód nr 32– wyciąg ze specyfikacji pkt 1.1.6 równomierne rozłożenie drzwi –
specyfikacja z Olsztyna, jednak chodzi o troje drzwi o symbolu 2-2-2, co wskazuje
na drzwi dwuskrzydłowe i posługiwanie sięstandardowymi określeniami
producentów,natomiast brak tego symbolu może sugerować,żezamawiający
wprowadza własną definicję rozstawu drzwi;
33)dowód nr 33– własne wyciągi i informacje o parametrach autobusów, w których
zostały użyte informacje o rozmieszczeniu drzwi:2-2-2.
Izbaustaliła,żestan faktyczny postępowania o udzielenie zamówienia publicznego
(postanowienia specyfikacji istotnych warunków zamówienia oraz informacje zawarte w
ogłoszeniu o zamówieniu) nie jest sporny.
W ocenieIzby,zarzut drugi naruszeniaart. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w zw.
z art. 7 ust. 1 Pzp –przez sporządzenie opisu dokonania oceny spełniania warunków
udziału w postępowaniu w zakresie dysponowania potencjałem technicznym, tj.ośmioma
autobusami niskopodłogowymibez wskazania,żedługość autobusów nie może
przekraczać 18 m, co powoduje,żeopis spełnienia warunku udziału w postępowaniu nie jest
adekwatny do przedmiotu zamówienia –ust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3
lit. a ogłoszenia o zamówieniu– zasługuje na uwzględnienie.
Izbastwierdza,żezamawiającyokreślił jeden z warunków udziału w postępowaniu w
ust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ,które to postanowienie brzmi »O udzielenie zamówienia może
ubiegać sięwykonawca,który [...] dysponuje ośmioma autobusami niskopodłogowymi z
homologacją, wyposażonymi w pochylnię (rampę najazdową) lub podnośnik na wózki dla
16
osób niepełnosprawnych spełniającą wymagania Załącznika VII Dyrektywy UE nr
2001/85/WE, spełniającymi wymagania określone w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca
1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, ze zm.) i przepisach
wykonawczych do niej dla autobusów miejskiej regularnej komunikacji publicznej, w tym
wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w
sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.
U. z 2015 r. poz. 305, ze zm.) oraz następujące wymagania dodatkowe [...] autobusy
przegubowe (dwuczłonowe) o długości ponad 12 m i pojemności co najmniej 140 miejsc
(tabor typu CN), nie starsze niż (rok produkcji) z 2015 roku i spełniające normę czystości
spalin EURO 6«, i w analogicznej treściowosekcji III.2.3 pkt 1.3 lit. a ogłoszenia o
zamówieniu.
Izbawzięła pod uwagędowody o nrach 14 15, 17 i 29-31,z których wynika,żena
istotnym dla wykonania usługi dworcu autobusowym wTarnowskich Górachpojazdy o
długościwiększej niż 18 mbędą stanowićźródłoproblemów w manewrowaniu na peronach
nie przystosowanych do użytkowania tak dużych pojazdów. Autobusy odługości 18 m
również będą stwarzać na tym dworcu problemy manewrowe, co wynika z fotografii, jednak
nie będą to problemy nieuzasadnienie nadmierne, co opisał w swoim wystąpieniu
Międzygminny Związek Komunikacji Pasażerskiej w Tarnowskich Górach (dowódnr 31).
Jednak zdowodu nr 27i zdowodu nr 28nie wynika,żeproducenci nie są w stanie
wyprodukować autobusów o innej długości niż przedstawionej w tych dowodach (18,75 m i
18,00 m), dlatego to zamawiający powinien postawić odpowiednie wymaganie dotyczące
długości autobusu, które to wymaganie przeniesie się na dostosowanie zamawianych
pojazdów do możliwości używania na przewidywanej tracie linii nr 820, a zwłaszcza w trakcie
postoju i manewrowania na dworcu w Tarnowskich Górach.
Odwołującynie dowiódł,żeistnieją jakiekolwiek obiektywne ograniczenia we
wprowadzaniu normyEURO 6dotyczącej emisji spalin. Wprost przeciwnie, wszystkie
wskazania i zalecenia pokazują zasadność dążenia do wprowadzania coraz bardziej
restrykcyjnych norm, a zwłaszcza na zurbanizowanych terenach, takich jak właśnie trasa
linii nr 820.Wynika to mapki pokazującej przebieg trasy tej linii zdowód nr 37,gdzie jest
zobrazowany przebieg trasy w aglomeracji katowickiej. Ponadto na znaczenie tej trasy w
rejonie i zalecenie użytkowania coraz bardziej ekologicznychśrodkówtransportu wskazują
dowody nr 4-6, 11, 12, 25, 34, 35 i 38 oraz częściowo 7.
Izba stwierdza,żenie może mieć znaczenia argument,żewprowadzenie kilku
autobusów emitujących mniej szkodliwych substancji pośród zanieczyszczonegośrodowiska
naturalnego GórnegoŚląskanie wpłynie na poprawę jakości powietrza w tym rejonie.
Zapewne jest dużo prawdy w tym stwierdzeniu, ale jeszcze więcej racji jest w tezie,żeod
17
czegoś trzeba zacząć Być może od małego kroku, którym jest wprowadzenie kilku
samochodów bardziej przyjaznychśrodowisku.
Izbauznaje,żezamawiającynie naruszażadnychprzepisów wprowadzając do
postępowania wymóg zaoferowania stosunkowo nowych autobusów o najmniej z 2015 r.
Wymaganie to jest zgodne z politykązamawiającego,aby udzielać zamówień na 8 lat, aby
autobusy zamawiane zgodnie z nowymi specyfikacjami mogły się zamortyzować. Dlatego
zamawiającymógł pozostawić bez biegu wniosek o wymaganie do obsługi przedmiotowego
zamówienia starszych, kilkuletnich autobusów, o czym mówiłdowód nr 26.
TakżeIzbanie może ustosunkować się do złożonego przezzamawiającego dowodu
nr 36dotyczącego cen jednostkowych (stawek) wynikających z zawartych umów, gdyż
dowód nr 36nie odnosi się dożadnegoz zarzutów sformułowanych przezodwołującego.
Z tych względówIzbauznaje za nieuzasadnioneżądanieodstąpienia od wymagania
spełniania przez autobusy mające kursować nalinii nr 820normyEURO 6oraz roku
produkcji autobusu nie wcześniejszego niż 2015 r. Jednak zarzut wprowadzenia do
specyfikacji (i do ogłoszenia o zamówieniu) wymogu ograniczenia długości pojazdów do18
m Izbauważa za zasadny i nakazujezamawiającemuwprowadzenie w specyfikacji i
ogłoszeniu o zamówieniu stosownych uzupełnień.
W ocenieIzby, zarzut trzecinaruszeniaart. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w zw.
z art. 7 ust. 1 Pzp –przez sporządzenie opisu dokonania oceny spełniania warunków
udziału w postępowaniu w zakresie dysponowania potencjałem technicznym w sposób
nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz utrudniający uczciwą konkurencję, przez
nieprecyzyjne określenie parametrów dotyczących drzwi oferowanych autobusów –ust. 5.1
pkt 3 lit. h SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. h ogłoszenia o zamówieniu– zasługuje na
uwzględnienie.
Izba stwierdza,żezamawiającywust. 5.1 pkt 3 lit. h SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3
lit. h ogłoszenia o zamówieniuużył wyrazu »równomiernie« bez doprecyzowania
znaczenia tego ogólnego słowa. Na rozprawiezamawiającywskazywał na małe znaczenie
tego postanowienia. Etymologia tego słowa pochodzi od dwóch wyrazów »równy« i »miara«.
A gdzie występuje miara, tam musi być zachowana precyzja. W związku z tym należy bądź
zrezygnować z stosowania tego wyrazu bądź doprecyzować go wskazując, z jaką tolerancją
będzie mierzona równa odległość drzwi, bądź wskazać, jak tegożądałodwołujący,aby
doprecyzować to postanowienie technicznym symbolem »2-2-2-2« wskazującym na
skorzystanie zestandardowych określeń producentów.Podobnie jest wykazane
rozmieszczenie drzwi w autobusach wdowodach nr 32 i 33. Zamawiającymoże
doprecyzować ten wyraz wskazując, jak to oświadczył na rozprawie, cyt. »Nie musi to być
18
dokładnie określone, jedynie dwoje drzwi w pierwszym przegubie i dwoje drzwi w drugim
przegubie, aby nie tylko osoby z dysfunkcją ruchu mogły stosunkowo łatwo wchodzić do
autobusu, ale również osoby z dysfunkcją wzroku, bo zdarza się,żete osoby muszą po
omacku szukać wejścia«.
Z tych przyczynIzbauwzględniazarzut trzecii nakazujezamawiającemu
doprecyzowanie w specyfikacji i ogłoszeniu o zamówieniu wyrazu »równomiernie«.
W ocenieIzby, zarzut czwartynaruszeniaart. 25 ust. 1 Pzp– przezżądaniezłożenia
dokumentów, które nie są niezbędne do prowadzenia postępowania tj. uwiarygodnionych
kserokopii dowodów rejestracyjnych autobusów przeznaczonych do obsługi linii (ust.14.3
SIWZ)– zasługuje na uwzględnienie.
Izbastwierdziła,żezamawiającywust. 14.3 specyfikacjizażądał cyt. »Przed
podpisaniem umowyWykonawcapodaZamawiającemuw wyznaczonym terminie [...] dane
identyfikacyjne autobusu przeznaczonego do obsługi linii wraz z uwiarygodnionymi
kserokopiami dowodów rejestracyjnych«.
Ze względu na wymaganie przezzamawiającegow praktyce nowych autobusów do
wykonania usługi stanowiącej przedmiot zamówieniawykonawcamusiałby zainwestować
znaczące sumy na dysponowanie ośmioma autobusami już przed podpisaniem umowy, czyli
w zasadziewykonawcapowinien dysponować tymi autobusami do złożenia oferty [czas
trwania przeciętnego postępowania od upływu terminu do składania ofert do podpisania
umowy to kilkanaście dni], przy czym takiwykonawcanie będzie mógł być pewny,żejego
oferta zostanie wybrana jako najkorzystniejsza. Wymaganie, abywykonawcadysponował
ośmioma autobusami w zasadzie kilkanaście dni od upływu terminu składania ofert jest
zdaniemIzbynadmierne, szczególnieżetaki wykonawca nie może być pewny,żeto jego
oferta zostanie wybrania jako najkorzystniejsza.
Zamawiającyuzasadniał swoje wymaganie zamierzeniem, aby wybranywykonawca
dysponował praktycznie nowymi pojazdami i zaoferował je w rozpoznawanym przetargu
m.in. wskazując na podmioty, które nabywały sukcesywnie w ostatnich latach autobusy
niskopodłogowe –dowód nr 2.Wśród tych podmiotów dwa dokonały zakupów odpowiedniej
liczby pojazdów w 2015 r. Jednakzamawiającynie wykazał,żezakupione autobusy to
pojazdy na 140 pasażerów, a więc czy władanie wykazanymi pojazdami uprawniałoby do
złożenia oferty.
Postanowienie o przedstawieniu dowodów rejestracyjnych (kserokopii) przy
podpisywaniu umowy nie może być uznane jako zgodne z przepisami rozporządzenia
Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2013 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich
możeżądaćzamawiający od wykonawcy, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być
19
składane (Dz. U. poz. 231), gdyż nie ma tego dokumentu w wykazach dokumentów, których
zamawiającymożeżądaćzamawiający od wykonawcy. Jednakzamawiającymożeżądać
tego dokumentu przed przystąpieniem do wykonywania usługi autobusowego transportu
publicznego, gdyż dokument ten będzie już składany w ramach wykonania umowy. W
związku z tymzamawiającymoże we wzorze umowy zamieścić odpowiednie postanowienie
o obowiązku przedstawienia kserokopii dowodów rejestracyjnych pojazdów, którymi będzie
wykonywać zamawianą usługę autobusowego transportu publicznego, ale postanowienie to
może obowiązywać dopiero po zawarciu umowy.
W ocenie Izby, zarzut piąty naruszeniaart. 7 ust. 1 Pzp –przez prowadzenie
postępowania w sposób naruszający zasadę zachowania uczciwej konkurencji i równego
traktowania wykonawców – zasługuje na uwzględnienie.
Odwołującywykazał naruszenie szczegółowych przepisów ustawy z dnia 29 stycznia
2004 r. – Prawo zamówień publicznych, a tym samym również wykazał naruszenie zasady
zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców wyrażonej wart. 7
ust. 1 Pzp.Zostało to uzasadnione wyżej w zarzutach 2-4. Odwołujący nie przedstawił
żadnego,szczególnego umotywowania do zarzutu piątego.
W ocenie Izby, zarzut pierwszy naruszeniaart. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4 w
zw. z art. 7 ust. 1 Pzp –przez sporządzenie opisu sposobu dokonania oceny spełniania
warunków udziału w postępowaniu w zakresie dysponowania potencjałem technicznym, tj.
dysponowania pojazdami wyprodukowanymi w2015 r.oraz spełniającymi określonenormy
spalin,w sposób nadmierny i nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a także
utrudniający uczciwą konkurencjęust. 5.1 pkt 3 lit. a SIWZ oraz sekcja III.2.3 pkt 1.3 lit. a
ogłoszenia o zamówieniu– nie zasługuje na uwzględnienie.
Izbastwierdza,żezamawiającymoże przewidzieć szczególny sposób wykonania
zamówienia o ile nie narusza on przepisówustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo
zamówień publicznych. Odwołującynie dowiódł,żezamawiającynaruszył jakieś przepisy
wymagając, abywykonawcydo realizacji zamówienia użyli od początku pojazdów
wyprodukowanych po1 stycznia 2015 r.Równieżodwołującynie wykazał,że
zamawiającynaruszył jakieś przepisy wymagając, aby autobusy użyte do wykonania
zamówienia charakteryzowały się spełnianiem normyEURO 6.Argument,żeobecnie jest
problem z fałszowaniem wyników emisji spalin w pojazdach jednego ze znaczących
producentów nie może być brany pod uwagę, przede wszystkim dlatego,żenie jest to
producent tak dużych autobusów, a przynajmniejodwołujący(aniżadenz uczestników
20
postępowania odwoławczego) nie wystosowywał do tego producenta zapytań o możliwość
zrealizowania dostawy potrzebnych 8 autobusów na 140 miejsc.
Ponadto nie potwierdził się zarzut naruszeniaart. 22 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 22 ust. 4
w zw. z art. 7 ust. 1 Pzpw zakresie sporządzenia opisu przedmiotu zamówienia
dotyczącego spełnienia określonychnorm spalinw sposób nadmierny i nieproporcjonalny.
Zostało to podobnie stwierdzone w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z 4 sierpnia 2015 r.,
sygn. aktKIO 1560/15,który to wyrok został złożony jakodowód nr 1,cyt. »[...] opis
sposobu spełnienia warunku dysponowania potencjałem technicznym jest związany z
przedmiotem zamówienia i proporcjonalny do niego« (str. 10 wiersze 9-11 od góry).
Równieżodwołującynie wykazał zasadności nakazaniazamawiającemuustalenia
konkretnego terminu rozpoczęcia realizacji usługi od1 marca 2016 r.,gdyzamawiający
ustanowił wust. 4.1 specyfikacji,żetylko planuje rozpoczęcie realizacji usługi, której
wykonanie będzie trwać96 miesięcy(8lat).Postanowienieust. 4.1 specyfikacjibrzmi
»Świadczenie usług autobusowego transportu publicznego na ww. liniach komunikacji
miejskiej trwać będzie96 miesięcy.Planowane rozpoczęcie realizacji usługi –od dnia 1
stycznia 2016 roku«.Tym niemniejzamawiającypowinien starać się przewidzieć bardziej
precyzyjnie sposób ustalenia terminu rozpoczęcia wykonywania zamówienia. Szczególnie w
sytuacji, gdy producenci i dystrybutorzy autobusów przegubowych wymagają
wcześniejszego zamówienia wytworzenia takich autobusów, co zostało wykazane w
dowodach nr 20 i 21.
JednocześnieIzbastwierdza,żena wykonanie zamówienia i spełnianie warunków
udziału w postępowaniu nie ma bezpośredniego wpływu fakt corocznego zakupywania
nowych autobusów, co starał się wykazaćzamawiającywdowodach o nrach 3 i 16,gdyż
do wykonania przedmiotowego zamówienia potrzeba specyficznych pojazdów (autobusów
przegubowych), azamawiającynie wykazał,żew corocznym uzupełnianiu taboru autobusy
przegubowe stanowią odpowiednią część zakupów nowych pojazdów. Również
zamawiającynie wykazał,żecoroczne zakupienie nowych autobusów daje zakupującemu
jakieś szczególne cechy pozwalające na spełnienie warunków stawianych w postępowaniu.
Podobnie za pomocądowodu nr 16nie zostało wykazane,żeautobusy przegubowe o
odpowiedniej wielkości są do nabycia w każdej chwili bez konieczności złożenia zamówienia
z wystarczającym wyprzedzeniem.
Ponadtodowody nr 8-11 i 13przedstawione przezzamawiającegona wykazanie
statystycznej popularnościlinii nr 820,zależności awaryjności od wieku autobusów,
wymagań stawianych w innych postępowaniach nie miały bezpośredniego wpływu na
stanowiskoIzby,gdyż informacje przedstawione w tych dowodach były zbyt ogólne.
Izbastwierdza,żenie udzielenie odpowiedzi przezzamawiającegona pismo
odwołującegoz03.07.2015 r.(dowódnr 19)nie może stanowićżadnegodowodu w
21
sprawie, gdyż postępowanie zostało wszczęte znacznie później i w związku z tym działania
(czy zaniechania)zamawiającegoprzed tą datą nie mogą być brane od uwagę przezIzbę,
która orzeka w zakresie czynności związanych z zamówieniami publicznymi. Zakres kognicji
Krajowej Izby Odwoławczej został unormowany wart. 172 ust. 1 Pzp,który to przepis brzmi
»Tworzy się Krajową Izbę Odwoławczą, zwaną dalej „Izbą”, właściwą do rozpoznawania
odwołań wnoszonych w postępowaniu o udzielenie zamówienia«.
Także na stanowiskoIzbynie mógł mieć wpływudowód nr 18,gdyżzamawiający
zmieniając postanowienia specyfikacji nie naruszyłżadnychprzepisów, a wprost zastosował
się doart. 38 ust. 4 zdanie pierwsze Pzp,który to przepis brzmi »W uzasadnionych
przypadkach zamawiający może przed upływem terminu składania ofert zmienić treść
specyfikacji istotnych warunków zamówienia«.
Również analizadowodów nr 22-24nie była w stanie wpłynąć na stanowiskoIzby,
gdyż dowody te nie były skierowane na uzasadnienie zarzutów, ale na pokazanie,że
zamawiającynie wykorzystał wszystkich swoich możliwości (szczególnie w przetargach),
aby wprowadzać najnowocześniejsze pojazdy do obsługiKZK GOP.
W ocenieIzby,zarzut naruszeniainnych przepisów wskazanych lub wynikających z
uzasadnienia odwołanianie może zasługiwać na uwzględnienie.
Izba wskazuje na treść przepisuart. 18 ust. 3 Pzp,który brzmi »Odwołaniepowinno
[1]wskazywaćczynność lub zaniechanie czynności zamawiającego, której zarzuca się
niezgodność z przepisami ustawy, [2] zawierać zwięzłe przedstawienie zarzutów, [3]
określaćżądanieoraz [4] wskazywać okoliczności faktyczne i [5 wskazywać okoliczności]
prawne uzasadniające wniesienie odwołania«. Zgodnie z tym przepisem odwołanie musi
mieć odpowiednie cechy i części, w których powinny się znajdować odpowiednie treści. W
pierwszej części odwołania muszą zostać wykazane czynności lub zaniechania czynności
zamawiającego,której zarzuca się niezgodność z przepisami ustawy. Natomiast w ostatniej
częściodwołującymusi wskazać okoliczności prawne uzasadniające wniesienie odwołania i
w tej części, w uzasadnieniu odwołania, ustawodawca nie przewidział możliwości wskazania
innych przepisów lub aby inne przepisy wynikały z uzasadnienia odwołania.
Ponadto takie ukrycie, a co najmniej niewyeksponowanie przepisów, których naruszenie
zarzucaodwołującyw tym miejscu odwołania utrudnia działaniezamawiającemu,aby
przedstawił odpowiednie argumenty na uzasadnienie swojej decyzji lub nawet uwzględnił
odwołanie. Stąd wynika obowiązek utrzymania dyscyplinyodwołującegopodczas pisania
odwołania.
Izba musi wskazać,żenie mogą być podstawą do rozpatrywania odwołania przepisy
niewymienione w odwołaniu, a wymienione dopiero w uzasadnieniu odwołania.
22
Z powyższych względów uwzględniono odwołanie, jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawieart. 192 ust. 9 i 10
Pzp,czyli stosownie do wyniku postępowania uznając za uzasadnione koszty
wynagrodzenia pełnomocnika odwołującego w kwocie3 600,00 złzgodnie z§ 3 pkt 1 i pkt 2
lit. b rozporządzeniaPrezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości
i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu
odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. z 2010 r. Nr 41, poz. 238).
Przewodniczący: ………………………………
23