Wyrok KIO KIO 3659/21
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- KIO 3659/21
- Organ wydający
- Krajowa Izba Odwoławcza
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 30.12.2021
- Przewodniczący
- Dziubińska Danuta
- Sposób rozstrzygnięcia
- oddalone
Zamawiający
- Miejscowość
- Jarocin
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg nieograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn. akt: KIO 3659/21
WYROK
z dnia 30 grudnia 2021 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Danuta Dziubińska
Protokolant: Rafał Komoń
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 grudnia 2021 r. w Warszawie odwołania wniesionego
do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 17 grudnia 2021 r. przez wykonawcę Biuro
Projektowo - Usługowe Automatyki i Informatyki "MERPRO" Spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu, ul. Starołęcka 7/10, 61—361 Poznań w
postępowaniu prowadzonym przez „ZGO Sp. z o.o. w Jarocinie - Wielkopolskie Centrum
Recyklingu” Witaszyczki, ul. Mariusza Małynicza 1, 63-200 Jarocin
przy udziale:
A. wykonawcy J. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J. G. "GRAJAN"
Zakład Produkcyjno-Usługowo-Handlowy, Sierniki 1, 64-610 Rogoźno zgłaszającego
przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego,
B. wykonawcy B. G., prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Zakład
Budownictwa Ogólnego „MODUŁ” B. G., Stróżówka 67, 38-300 Gorlice zgłaszającego
przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego,
orzeka:
1. Oddala odwołanie;
2. Kosztami postępowania obciąża odwołującego: Biuro Projektowo - Usługowe
Automatyki i Informatyki "MERPRO" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z
siedzibą w Poznaniu, i:
2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie:
dwadzieścia tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu
od odwołania.
Stosownie do art. 579 ust. 1 i art. 580 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo
zamówień publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1129 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie
14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej
Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.
Przewodniczący: ...............................
Sygn. akt KIO 3659/21
ZGO Sp. z o.o. w Jarocinie - Wielkopolskie Centrum Recyklingu (dalej:
Zamawiający”) prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z 11
września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 1129), dalej: „Pzp”,
postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn.: „Rozbudowa Zakładu
Zagospodarowania Odpadów Jarocin - Wielkopolskie Centrum Recyklingu; zadanie nr 3B:
część biologiczna - rozbudowa o m.in. tunele kompostowe oraz zadania nr 3C: część
biologiczna - rozbudowa o fermenter”, numer referencyjny: ZGO/ZP/28/2021. Wartość
szacunkowa zamówienia została określona na kwotę powyżej progów unijnych. Ogłoszenie o
zamówieniu zostało opublikowane 25 października 2021 r. w Dzienniku Urzędowym Unii
Europejskiej pod numerem: 2021/S 207-540496.
8 grudnia 2021 r. Zamawiający zamieścił na platformie zakupowej zmiany
postanowień Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej: „SWZ”), a 10 grudnia 2021 r.
zmiany te zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - ogłoszenie o
zmianie nr 2021/S 240-629479.
Z zachowaniem terminu ustawowego wykonawca Biuro Projektowo — Usługowe
Automatyki i Informatyki „MERPRO” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Poznaniu (dalej: „Odwołujący”) wniósł odwołanie wobec ww. zmiany postanowień SWZ w
zakresie warunku udziału w postępowaniu, dotyczącego zdolności technicznej lub
zawodowej (VII. 1.2 oraz SWZ rozdz. VII pkt 2.4 lit. a). Odwołujący zarzucił Zamawiającemu
naruszenie:
1) art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 Pzp poprzez określenie warunku
udziału w Postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej lub zawodowej z
naruszeniem zasady zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania
wykonawców i zasady proporcjonalności,
2) art. 137 ust. 4 i 5 w zw. z art. 88 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 Pzp poprzez
udostępnienie zmiany treści SWZ na stronie internetowej prowadzonego postępowania
przed publikacją ogłoszenia o zmianie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, czym
Zamawiający naruszył zasadę prowadzenia postępowania w sposób zapewniający
zachowanie uczciwej konkurencji i równe traktowanie wykonawców oraz w sposób
przejrzysty, a także innych przepisów wskazanych lub wynikających z uzasadnienia
odwołania
Wskazując na powyższe zarzuty Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu
dokonania zmiany treści zakwestionowanych postanowień SWZ w następujący sposób:
Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 7 lat; a jeżeli okres
prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie:
- wybudował przynajmniej 2 instalacje stabilizacji tlenowej o wydajności min. 16 000 Mg/rok
każda, wyposażonej w system automatycznego napowietrzania wraz z systemem
nawadniania odpadu, składającej się z min. 5 tuneli w konstrukcji żelbetowej, zgodne z
wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania odpadów, lub w innej
równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej równoważny poziom ochrony
środowiska,
- wybudował przynajmniej 2 instalacje do stabilizacji beztlenowej o wydajności min. 15 000
Mg/rok każda, składającej się z komory fermentacyjnej w technologii suchej ciągłej poziomej
termofilowej z mieszaniem poziomym oraz przepływem tłokowym fermentatu wraz z
niezbędna infrastrukturą,
alternatywnie:
Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 7 lat, a jeżeli okres
prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie:
- wybudował przynajmniej 2 instalacje stabilizacji tlenowej o wydajności min. 16 000 Mg/rok
każda, wyposażonej w system automatycznego napowietrzania wraz ż systemem
nawadniania odpadu, składającej się z min. 5 tuneli w konstrukcji żelbetowej, zgodne z
wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania odpadów, lub winnej
równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej równoważny poziom ochrony
środowiska,
- wybudował przynajmniej 2 instalacje do stabilizacji beztlenowej o wydajności min. 15000
Mg/rok każda, składającej się z komory fermentacyjnej w technologii suchej ciągłej poziomej
termofilowej z mieszaniem poziomym oraz przepływem tłokowym fermentatu wraz z
niezbędna infrastrukturą, zgodne z wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla
przetwarzania odpadów lub w innej równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej
równoważny poziom ochrony środowiska
W uzasadnieniu odwołania, w uwagach ogólnych, Odwołujący wskazał, że
zamówienia polega na rozbudowie istniejącej części biologicznej ZZO Jarocin o instalację
stabilizacji tlenowej oraz beztlenowej odpadów biodegradowalnych. Inwestycja składa się z
rozbudowy o dodatkowe tunele kompostowe wraz z komorą fermentacyjną do produkcji
biogazu. Zadanie obejmuje wykonanie kompletnej dokumentacji projektowej wraz z
uzyskaniem wszelkich wymaganych przepisami prawa uzgodnień, opinii i pozwoleń, z
zastrzeżeniem wydanej dla inwestycji decyzji środowiskowej.
Warunek udziału w postępowaniu, dotyczący zdolności technicznej lub zawodowej
jest już kolejny raz zmieniany przez Zamawiającego. Wcześniejsza zmiana została
wprowadzona 25.10.2021 r. i polegała na ograniczeniu terytorialnym wykonanych instalacji,
których dotyczył warunek udziału, do obszaru UE. Jednak zmiana ta została skutecznie
zaskarżona odwołaniem do KIO w sprawie KIO 3261/21. Zamawiający uwzględnił wówczas
złożone odwołanie, zgadzając się z zarzutem wprowadzenia zmian ograniczających
konkurencję. Obecna zmiana została wprowadzona w odpowiedzi na zapytanie jednego z
wykonawców, który wskazał: „Warunkiem koniecznym dla rozpoczęcia funkcjonowania
rozbudowanej instalacji jest zmiana obecnego Pozwolenia Zintegrowanego (...) Warunkiem
uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego jest wykonanie instalacji zgodnie z Dokumentem
Referencyjnym BAT, jak i konkluzjami BAT (art. 202 Prawa ochrony środowiska) (...) W
realizacji zadania kluczowe zatem nie są same roboty budowlane, lecz rozwiązania
technologiczne i ich parametry techniczno - eksploatacyjne oraz emisyjne, wymagane przez
jednolite prawne regulacje środowiskowe, obowiązujące na obszarze Unii Europejskiej”. W
ocenie Odwołującego wprowadzona przez Zamawiającego zmiana warunku, która miała
korespondować z przedstawionym zapytaniem, nie jest precyzyjna, a to na Zamawiającym
ciąży obowiązek określenia warunków udziału w postępowaniu w sposób jednoznaczny,
obiektywny i niebudzący wątpliwości, a ocena kwalifikacji wykonawców powinna być oparta
na jasnych i przejrzystych przesłankach, jakimi kierował się będzie Zamawiający.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4
Pzp - wniosek o zmianę warunku w zakresie doświadczenia dot. instalacji stabilizacji
tlenowej Odwołujący podkreślił brak doprecyzowania, jakiego rodzaju wymagania Pozwoleń
Zintegrowanych referencyjne instalacje miałyby spełniać. Tymczasem wymagania, które
należy spełnić celem uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego, są nie tylko niejednorodne
przedmiotowo w zakresie korzystania z warunków środowiska, ale także niejednorodne
terytorialnie. Oznacza to, że normy i standardy emisyjne mogą się różnić w zależności od
przepisów, obowiązujących na terenie poszczególnych państw członkowskich Unii
Europejskiej, zwłaszcza przy uwzględnieniu okresu 7 ostatnich lat, o których mowa w treści
warunku udziału. Brak wskazania określonych wymagań, z którymi miałyby być zgodne
wykonane Instalacje, z jednoczesnym nawiązaniem w treści warunku do Pozwoleń
Zintegrowanych, powoduje, że warunek ten uprzywilejowuje tylko jedną grupę wykonawców,
a mianowicie tych, którzy w ciągu ostatnich 7 lat uzyskali Pozwolenie Zintegrowane dla
wybudowanych Instalacji, zgodne z przepisami obowiązującymi na terenie UE. Chodzi zatem
de facto o grupę wykonawców, którzy zrealizowali referencyjną inwestycję na terenie UE w
ciągu ostatnich 7 lat. Oznaczałoby to sprowadzenie dokonanej zmiany warunku do tego
samego brzmienia, które zostało zaskarżone w postępowaniu KIO 3261/21. Tymczasem w
ocenie Odwołującego wprowadzenie warunku w rozumieniu wyżej wskazanym jest
niedopuszczalne i stanowiłoby obejście prawa co najmniej z dwóch powodów. Po pierwsze,
skoro Zamawiający uwzględnił odwołanie w sprawie KIO 3261/21, to zgodnie z art. 522 ust.
1 Pzp w takiej sytuacji zamawiający wykonuje, powtarza lub unieważnia czynności w
postępowaniu o udzielenie zamówienia zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Na
gruncie niniejszego postępowania Zamawiający po uwzględnieniu odwołania w sprawie KIO
3261/21 wycofał się z wymogu wykonania instalacji referencyjnych na terenie UE i wszelkie
próby ponownego wprowadzenia tego wymogu, poprzez odniesienie do wymagań Pozwoleń
Zintegrowanych zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE, stanowiłoby obejście
prawa. Po drugie, takie rozumienie warunku oznaczałoby wykluczenia z ubiegania się o
zamówienie wykonawców, którzy co prawda mają doświadczenie w realizacji instalacji
zgodnych z wymogami PFU, jednak w miejscu jej wykonania przepisy prawa nie przewidują
wydania pozwolenia zintegrowanego. Po trzecie, sytuacja, w której Zamawiający uzna za
spełniające warunek udziału wykonanie instalacji spełniającej wymagania wydanego dla niej
pozwolenia zintegrowanego, zgodnego z przepisami obowiązującemu na terenie UE, byłaby
równoznaczna z brakiem jednakowego dla wszystkich wykonawców miernika oceny
spełniania warunków udziału w postępowaniu. W pozwoleniu zintegrowanym ustala się
dopuszczalne wielkości emisji gazów lub pyłów wprowadzanych do powietrza zgodnie z
obowiązującymi normami. Jednak normy w poszczególnych państwach członkowskich UE
mogą się różnić, zwłaszcza że Zamawiający zakreślił długi 7 - letni okres dla realizacji
inwestycji referencyjnych, w którym to okresie standardy emisyjne nie były ujednolicone
unijnie. W związku z powyższym w ocenie Odwołującego uzasadnione pozostaje żądanie
odwołania dotyczące doprecyzowania warunku udziału w taki sposób, aby nie budziło
wątpliwości, jakie konkretnie wymogi będą podstawą oceny spełnienia tego warunku w
zakresie doświadczenia wykonawcy. Wyłącznie odniesienie brzmienia warunku udziału do
Konkluzji BAT stanowić będzie o jednoznaczności tego warunku, a dodatkowo umożliwi
Zamawiającemu dokonanie oceny spełnienia warunku w sposób zapewniający równe
traktowanie wykonawców.
Odwołujący podał, że poprzez konkluzje BAT zgodnie z art. 3 pkt 8d ustawy Prawo
ochrony środowiska - rozumie się dokument sporządzony na podstawie dokumentu
referencyjnego BAT, przyjmowany przez Komisję w drodze decyzji, zgodnie z przepisami
dotyczącymi emisji przemysłowych, formułujący wnioski dotyczące najlepszych dostępnych
technik, ich opisu, informacji służącej ocenie ich przydatności, wielkości emisji powiązanych
z najlepszymi dostępnymi technikami, powiązanego monitoringu, powiązanych poziomów
zużycia oraz, w stosownych przypadkach, odpowiednich sposobów przeprowadzenia
remediacji. Dokumentem, o którym mowa w powyżej definicji, jest decyzja wykonawcza
Komisji (UE) 2018/1147 z dnia 10.08.2018 r. ustanawiająca konkluzje dot. najlepszych
dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do przetwarzania odpadów zgodnie z dyrektywą
Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE. Zgodnie zaś z preambułą tejże decyzji -
Konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) służą jako odniesienie przy
ustalaniu warunków pozwolenia w przypadku instalacji objętych zakresem rozdziału II
dyrektywy 2010/75/UE. Zaś Właściwe organy powinny określać dopuszczalne wartości
emisji dzięki którym w normalnych warunkach eksploatacji emisje nie przekroczą poziomów
powiązanych z najlepszymi dostępnymi technikami określonymi w konkluzjach dotyczących
BAT. Tym samym biorąc pod uwagę art. 202 ust. 2 Prawa ochrony środowiska - Do instalacji
wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego nie stosuje się przepisów art. 224 ust.
3 i 4; dla tych instalacji ustala się w szczególności dopuszczalną wielkość emisji gazów lub
pyłów wprowadzanych do powietrza: 1) wymienionych w konkluzjach BAT, a jeżeli nie
zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej - w dokumentach
referencyjnych BAT; 2) objętych standardami emisyjnymi) - za uzasadnione należy uznać
wprowadzenie do treści warunku udziału bezpośrednie i jednoznaczne odniesienie do
wymogów wynikających z Konkluzji BAT.
W uzasadnieniu zarzutu naruszenia art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt
4 Pzp - wniosek o zmianę warunku w zakresie doświadczenia dot. instalacji stabilizacji
beztlenowej Odwołujący wskazał, że w przypadku wymaganego doświadczenia,
odnoszącego się do wykonania instalacji do stabilizacji beztlenowej, odniesienie do
wymogów Pozwoleń Zintegrowanych zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE
jest nieuzasadnione również wymaganiami wynikającymi z opisu przedmiotu zamówienia.
Zgodnie z opisem technologii zawartymi w dokumentacji zamówienia do obowiązków
Wykonawcy nie należy wykonanie pełnej linii procesowej związanej z procesem fermentacji
wraz z modułem wykorzystania gazu. Zakres związany z kogeneracją oraz oczyszczaniem
gazu jest bowiem objęty oddzielnym postępowaniem, w którym to postępowaniu
wprowadzenie jakichkolwiek odniesień do standardów emisyjnych można by uznać za
celowe, jednak podobne obostrzenia w warunkach udziału nie są proporcjonalne do
wymogów niniejszego postępowania, którego przedmiot dotyczy rozbudowy istniejącej
instalacji o halę przygotowania wsadu oraz fermenter (przy spełnieniu określonych
parametrów) i podłączenia się do istniejącej infrastruktury - bez jakichkolwiek istotnych
ingerencji. Tym samym zakwestionowany warunek nie jest w ogóle adekwatny i
proporcjonalny do zakresu rzeczowego zamówienia w tej właśnie części, odnoszącej się do
procesów fermentacyjnych. A zatem za wystarczające uznać należy doświadczenie, którego
wymagał Zamawiający przed zmianą warunku udziału, zwłaszcza że uzyskanie Pozwolenia
Zintegrowanego leży w gestii samego Zamawiającego, nie zaś wykonawcy. Warunki udziału
w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego nie mogą być nadmierne oraz nie
mogą w nieuzasadniony sposób eliminować z udziału w postępowaniu wykonawców w pełni
zdolnych do jego wykonania. Zamawiający powinni zatem kształtować warunki udziału w
sposób, który będzie uzasadniony ich rzeczywistymi potrzebami, przy zachowaniu
odpowiedniego poziomu konkurencyjności postępowania. Odwołujący wskazał, że zmieniony
przez Zamawiającego warunek udziału, odnoszący się do doświadczenia wykonawcy w
zakresie wykonania instalacji stabilizacji beztlenowej, jest nadmiemy i nieuzasadniony
przedmiotem zamówienia. W przypadku uznania, że proporcjonalne i adekwatne do
przedmiotu zamówienia jest wymaganie zgodności wykonanych instalacji stabilizacji tlenowej
zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE, Odwołujący wnosi o nakazanie
Zamawiającemu wprowadzenia takiej zmiany, która w sposób jednoznaczny odnosić się
będzie do zgodności z wymaganiami, wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania
odpadów lub z inną równoważną techniką, o ile zapewnia, co najmniej równoważny poziom
ochrony środowiska.
W uzasadnieniu naruszenia art. 137 ust. 4 i 5 w zw. z art. 88 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt
1 i 2 1. Odwołujący wskazał, że 8 grudnia 2021r. Zamawiający wprowadził na stronie
prowadzonego postępowania informację o dokonanej zmianie warunku udziału w
postępowaniu. Dodatkowo tego dnia opublikował brzmienie wysłanego do Urzędu Publikacji
UE ogłoszenia o zmianie. Jednak publikacja tego ogłoszenia nastąpiła 10 grudnia 2021 r. i
tego dnia Zamawiający opublikował na stronie prowadzonego postępowania stosowne
ogłoszenie o zmianie. Wbrew dyspozycji przepisu art. 137 ust. 5 Pzp udostępnienie zmiany
treści SWZ na stronie internetowej prowadzonego postępowania nastąpiło na 2 dni przed
publikacją ogłoszenia o zmianie. Jednocześnie korelacja czasowa między wysłaniem przez
Zamawiającego ogłoszenia o zmianie do Dziennika Urzędowego UE, a jego publikacją nie
wskazuje na to, by Zamawiający nie został powiadomiony o publikacji w terminie 48 godzin
od potwierdzenia przez Urząd Publikacji UE otrzymania ogłoszenia o zmianie (co wynika z
dokumentów zamieszczonych przez Zamawiającego na stronie internetowej prowadzonego
postępowania). Tym samym nie wystąpiła sytuacja opisana w art. 137 ust. 5 Pzp, która w
drodze wyjątku dopuszczałby zamieszczenie zmiany treści SWZ na stronie internetowej
prowadzonego postępowania przed publikacją zmiany w Dzienniku Urzędowym UE. Nie
ulega przy tym wątpliwości, że zaistniała sytuacja w sposób istotny ograniczyła konkurencję
w niniejszym postępowaniu. Wykonawcy spoza Polski, dla których podstawowym źródłem
informacji o postępowaniu pozostają ogłoszenia publikowane w Dzienniku Urzędowym UE,
nie mieli bowiem w zakresie zmienionego warunku udziału jednakowego dostępu do
informacji. Ogłoszenie o zmianie ogłoszenia (i to w newralgicznym zakresie dotyczącym
warunków udziału w postępowaniu) zostało bowiem opublikowane 2 dni po zamieszczeniu
informacji o zmianie SWZ na stronie internetowej prowadzonego postępowania. Stanowi to
naruszenie zasady wyrażonej w art. 16 pkt 1 i 2 Pzp.
Zamawiający w pisemnej odpowiedzi na odwołanie z 29 grudnia 2021 r. wniósł o
oddalenie odwołania.
W uzasadnieniu swojego stanowiska Zamawiający podał m.in., że 17 grudnia (piątek)
o godz. 16.41 do Zamawiającego wpłynęło zawiadomienie o wniesieniu Odwołania do
Krajowej Izby Odwoławczej, natomiast 20 grudnia 2021 r. doszło do otwarcia ofert w
postępowaniu. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 112 ust. 1 i
ust. 2 pkt 4 Pzp Zamawiający wskazał, że podejmując decyzję o realizacji inwestycji, objętej
postępowaniem, wykonawca musi mieć na uwadze regulacje prawne, których spełnienie
będzie od wykonawcy wymagane na każdym z etapów istnienia przedsięwzięcia. Jednym z
warunków funkcjonowania (eksploatacji) instalacji, kwalifikowanych jako mogące powodować
znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako
całości, jest uzyskanie Pozwolenia Zintegrowanego. W myśl art. 204 ust.1 ustawy z dnia 27
kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1973 z późn. zm.)
(dalej: ustawa POŚ) „instalacje wymagające pozwolenia zintegrowanego spełniają
wymagania ochrony środowiska wynikające z najlepszych dostępnych technik, a w
szczególności nie mogą powodować przekroczenia granicznych wielkości emisyjnych”. Brak
spełnienia ww. przesłanki stanowi podstawę odmowy wydania pozwolenia przez organ
właściwy (art. 186 ust. 1 pkt 1 ustawy POŚ). Instalacja będąca przedmiotem postępowania
objęta została decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2018/1147 z dnia 10 sierpnia 2018 r.
ustanawiającą konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) w odniesieniu do
przetwarzania odpadów zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE
(Dz. U. UE. L. z 2019 r. Nr 92, str. 12). A zatem, z punktu widzenia Zamawiającego
konieczne jest osiągnięcie w ramach postępowania celu w postaci spełnienia warunków BAT
potrzebnych dla uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego. Kluczową kwestią dla możliwości
uzyskania pozwolenia na eksploatację ww. instalacji, staje się więc spełnienie przez
instalację wymagań wynikających z „najlepszych dostępnych technik”, przez które rozumie
się najbardziej efektywny i zaawansowany poziom rozwoju technologii i metod prowadzenia
danej działalności, który wskazuje możliwe wykorzystanie poszczególnych technik, jako
podstawy przy ustalaniu dopuszczalnych wielkości emisji i innych warunków pozwolenia
mających na celu zapobieganie powstawaniu, a jeżeli nie jest to możliwe, ograniczenie emisji
i oddziaływania na środowisko jako całość, z tym że:
a) technika - oznacza zarówno stosowaną technologię, jak i sposób, w jaki dana instalacja
jest projektowana, wykonywana, eksploatowana oraz likwidowana,
b) dostępne techniki - oznaczają techniki o takim stopniu rozwoju, który umożliwia ich
praktyczne zastosowanie w danej dziedzinie przemysłu, z uwzględnieniem warunków
ekonomicznych i technicznych oraz rachunku kosztów i korzyści, a które to techniki
prowadzący daną działalność może uzyskać,
c) najlepsza technika - oznacza najbardziej efektywną technikę w osiąganiu wysokiego
ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości.
Przesłanki jakimi należy się kierować przy ustalaniu wymagań stawianych najlepszym
dostępnych technikom, zawarte zostały w art. 207 ust. 1 i ust. 1a ustawy POŚ, zgodnie z
którym najlepsze dostępne techniki powinny spełniać m.in. wymagania zawarte w
dokumentach referencyjnych BAT oraz konkluzjach BAT, o ile zostały opublikowane w
Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Aby więc uznać, że najlepsze dostępne techniki
zostały przez instalację spełnione, w sytuacji, gdy wydane zostały konkluzje BAT ją
obejmujące, konieczne jest odniesienie się do ich treści. Jak wskazuje się w literaturze:
„oznacza to, że w tym zakresie działalność podmiotów i organów administracji jest
zdeterminowana danymi zawartymi w tych źródłach informacyjnych” (K. Gruszecki [w:]
Prawo ochrony środowiska. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2019, art. 207). Konkluzje
dotyczące najlepszych dostępnych technik (konkluzje BAT) służą jako odniesienie przy
ustalaniu warunków pozwolenia w przypadku instalacji objętych obowiązkiem uzyskania
Pozwolenia Zintegrowanego, zaś rolą organu właściwego do jego wydania jest określenie
dopuszczalnych wartości emisji, dzięki którym w normalnych warunkach eksploatacji nie
przekroczą one poziomów powiązanych z najlepszymi dostępnymi technikami określonymi w
konkluzjach dotyczących BAT. Jeżeli konkluzje BAT nie określają granicznych wielkości
emisyjnych, określone w Pozwoleniu Zintegrowanym warunki powinny odpowiadać
poziomowi ochrony środowiska określonemu w konkluzjach BAT. Choć w Pozwoleniach
Zintegrowanych ustala się warunki emisji, bez zalecania jakiejkolwiek techniki czy
technologii, elementem wniosku o jego wydanie jest wykazanie że zastosowane najlepsze
dostępne techniki spełniają m.in. wymagania określone w konkluzjach BAT, a brak
wypełniania wymagań konkluzji BAT będzie skutkować odmową wydania Pozwolenia
Zintegrowanego, a brak Pozwolenia Zintegrowanego niedopuszczeniem do użytkowania i
eksploatacji instalacji.
Przenosząc powyższe na treść Odwołania, Zamawiający wskazał, iż wobec faktu, że
warunkiem otrzymania Pozwolenia Zintegrowanego jest spełnienie wymagań wynikających z
konkluzji BAT, bezzasadny jest wniosek Wykonawcy o zmianę w kwestionowanych
zapisach SWZ frazy „wymogi Pozwoleń Zintegrowanych zgodnych z przepisami
obowiązującymi na terenie UE” frazą „wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla
przetwarzania odpadów”. Zdania te mają bowiem tożsame znaczenie. Dla prawidłowego
wykonania zamówienia, niezbędne jest spełnienie wymagań koniecznych do uzyskania
Pozwolenia Zintegrowanego, a więc odpowiadających konkluzjom BAT. Postawienie
warunku w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej wykonawcy, odwołujące się do
doświadczenia w wykonaniu instalacji zgodnie z wymogami dla uzyskania Pozwolenia
Zintegrowanego, jest zatem uzasadnione z uwagi na przedmiot i charakterystykę przedmiotu
zamówienia. Podkreślenia przy tym wymaga, że kwestionowane przez Odwołującego zapisy
nie odwołują się do warunku uzyskania przez wykonawcę Pozwoleń Zintegrowanych, ale
wykonania instalacji, które spełniają wymagania takich Pozwoleń, a więc także takich, dla
których Pozwolenie Zintegrowane nie jest wydawane, ale które odpowiadają konkluzjom
dotyczącym najlepszych dostępnych technik. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem
Krajowej Izby Odwoławczej, choć stawiane wykonawcom przez Zamawiającego wymogi w
opisie warunku muszą być proporcjonalne, a tym samym nie mogą one być nadmierne, to
jednak mogą one być postawione na wysokim poziomie, zbliżonym, czy niekiedy nawet
tożsamym z zakresem ujętym w opisie przedmiotu zamówienia. Jak bowiem zauważa się w
doktrynie i orzecznictwie, opis oceny spełniania warunków jest podyktowany specyfiką
zamówienia, jego zakresem lub rozmiarem, a także stopniem złożoności i nie musi
zapewniać możliwości ubiegania się o udzielenie zamówienia każdemu zainteresowanemu.
Nie stanowi zatem utrudniania uczciwej konkurencji fakt, że warunków udziału w
postępowaniu nie będą mogli spełnić wszyscy zainteresowani ubieganiem się o udzielenie
zamówienia. Zamawiający może określać warunki udziału w postępowaniu w sposób
odpowiadający jego potrzebom, pod warunkiem że nie spowoduje to wyeliminowania z
ubiegania się o zamówienie wykonawców, którzy mogą to zamówienie wykonać.
Przestrzeganie zasady zachowania uczciwej konkurencji nie może być zatem utożsamiane z
dopuszczeniem do udziału w postępowaniu wykonawców niezdolnych do należytego
wykonania zamówienia publicznego (J. Nowicki [w:], Prawo zamówień publicznych.
Komentarz, wyd. IV, WKP, Warszawa 2019, art. 22]. Z poglądów doktryny wynika, że
warunki udziału w postępowaniu, określone zgodnie z m.in. zasadami proporcjonalności i
uczciwej konkurencji, mają odpowiadać potrzebom zamawiającego, dotyczącym przedmiotu
zamówienia. W ocenie Zamawiającego, analizowane zapisy SWZ zostały sformułowane
zgodnie z tymi wytycznymi.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 137 ust. 4 i ust. 5 w zw. z art. 88 ust. 1 w
zw. z art. 16 pkt 1 i 2 Pzp Zamawiający podał, że ogłoszenie o zmianie SWZ zostało
wysłane do Urzędu Publikacji Unii Europejskiej 6 grudnia 2021 r. natomiast na stronie
prowadzonego Postępowania odpowiedzi i zmiana SWZ zostały zamieszczone 8 grudnia
2021 r., po upływie 48 godzin po wysłaniu ogłoszenia i jego otrzymaniu przez UPUE.
(Dowód: Wysłane ogłoszenie o zmianie z poświadczeniem daty wysłania dokumentu dnia
06.12.2021 r. , Opublikowane ogłoszenie o zmianie - Suplement do Dziennika Urzędowego
Unii Europejskiej, 2021/S 207-540496 z poświadczeniem daty otrzymania dokumentu dnia
06.12.2021 r. [Roboty budowlane - 629479-2021 - TED Tenders Electronic Daily
(europa.eu))
Wykonawcy: J. G. prowadzący działalność gospodarczą pod firma J. G. „GRAJAN”
Zakład Produkcyjno-Usługowo-Handlowy (dalej: „Przystępujący Grajan”) oraz B. G.
prowadząca działalność gospodarcza pod firmą Zakład Budownictwa Ogólnego „MODUŁ” B.
G. (dalej: „Przystępujący Moduł”) zgłosili przystąpienie do postępowania odwoławczego po
stronie Odwołującego wskazując swój interes w rozstrzygnięciu odwołania na korzyść
Odwołującego. Żadna ze stron nie zgłosiła opozycji wobec przystąpienia ww. wykonawców
do postępowania odwoławczego. W związku z powyższym ww. wykonawcy stali się
uczestnikami postępowania.
Swoje zgłoszenie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego zgłosił
wykonawca Strabag sp. z o.o. Odwołujący zgłosił opozycję wobec przystąpienia tego
wykonawcy do postępowania odwoławczego podnosząc, że nie wykazał on interesu w
przystąpieniu do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego i nie ma statusu
wykonawcy, bowiem swoje zgłoszenie przystąpienia poczynił 22 grudnia 2021 r. Tymczasem
w dniu 20 grudnia 2021 r. nastąpiło otwarcie ofert złożonych w postępowaniu, wśród tych
ofert nie ma oferty wykonawcy Strabag Sp. z o. o. Z uwagi na to, że podmiot ten zgłosił
przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego niezbędne było z
jego strony złożenie oferty w postępowaniu dla wykazania interesu w zgłoszeniu
przystąpienia. W ocenie Odwołującego, mimo iż wykonawca Strabag sp. z o.o. nie stawił się
na posiedzeniu, zgłoszenie opozycji jest uzasadnione, bowiem chodzi o to, aby podmiot
nieuprawniony nie mógł ewentualnie korzystać z dalszych środków ochrony prawnej.
Izba postanowiła uwzględnić opozycję Odwołującego wobec przystąpienia
wykonawcy Strabag sp. z o.o. do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego,
podzielając stanowisko o braku interesu w uzyskaniu rozstrzygnięcia na korzyść strony do
której przystępuje. Nie jest sporne, że wykonawca ten nie złożył swojej oferty, na złożenie
której termin upłynął 20 grudnia 2021 r. Trudno zatem przyjąć, że ma interes w
rozstrzygnięciu odwołania na korzyść Zamawiającego.
Izba dopuściła dowody z dokumentacji postępowania złożonej przez Zamawiającego
oraz dowody załączone do złożonych pism i złożone na rozprawie.
Krajowa Izba Odwoławcza rozpoznając odwołanie, uwzględniając dokumentację
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego oraz stanowiska Stron i
Przystępujących, a także zgromadzone dowody, ustaliła i zważyła co następuje:
Odwołanie nie zawiera braków formalnych. Wpis w prawidłowej wysokości został
wniesiony w ustawowym terminie. Nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących
odrzuceniem odwołania, o których stanowi art. 528 ustawy Pzp.
Wykazując swoje uprawnienie do skorzystania ze środków ochrony prawnej
Odwołujący m.in. wskazał, że jest zainteresowany pozyskaniem zamówienia i posiada
zdolność do jego wykonania zgodnie z wymogami wynikającymi opisu przedmiotu
zamówienia. Odwołujący chciałby mieć zatem możliwość złożenia swojej oferty w
postępowaniu, jednak dokonana przez Zamawiającego w dniu 8.12.2021 r. zmiana
postanowień SWZ w zakresie warunków udziału, dotyczącego zdolności technicznej lub
zawodowej, jest na tyle niejednoznaczna, że pozostawia wątpliwości interpretacyjne do tego,
co Zamawiając rozumie przez dodane sformułowanie „wymogi Pozwoleń Zintegrowanych
zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE”, co stanowi o naruszeniu zasady
zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców oraz zasady
proporcjonalności. Wobec niejasnego brzmienia warunku udziału w postępowaniu złożenie
oferty przez Odwołującego wiązałoby się z ryzykiem jej odrzucenia na podstawie art. 226
ust. 1 pkt 2 lit. b Pzp. Natomiast brak złożenia oferty przez Odwołującego oznacza brak
pozyskania przez niego zamówienia, a tym samym brak osiągniecia przychodu i zysku.
W ocenie Izby Odwołujący legitymuje się uprawnieniem do skorzystania w
postępowaniu ze środków ochrony prawnej. Zostały wypełnione przesłanki, o których mowa
w art. 505 ust. 1 ustawy Pzp.
Izba ustaliła, co następuje:
Kwestionowany w odwołaniu zmieniony przez Zamawiającego warunek udziału w
postępowaniu, określony w rozdziale VII pkt 2.4 lit a SWZ, brzmi:
„Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 7 lat, a jeżeli okres
prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie:
- wybudował przynajmniej 2 instalacje stabilizacji tlenowej o wydajności min. 16 000
Mg/rok każda, wyposażonej w system automatycznego napowietrzania wraz z systemem
nawadniania odpadu, składającej się z min. 5 tuneli w konstrukcji żelbetowej, w tym
przynajmniej jedną instalację z dachem żelbetowym, które spełniły wymogi Pozwoleń
Zintegrowanych zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE,
- wybudował przynajmniej 2 instalacje do stabilizacji beztlenowej o wydajności min. 15 000
Mg/rok każda, składającej się z komory fermentacyjnej w technologii suchej ciągłej
poziomej termofilowej z mieszaniem poziomym oraz przepływem tłokowym fermentatu
wraz z niezbędna infrastrukturą, które spełniły wymogi Pozwoleń Zintegrowanych
zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE,”.
Odwołujący, wnioskuje o zmianę ww. warunku w następujący sposób, tj.:
Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 7 lat; a jeżeli okres
prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie:
- wybudował przynajmniej 2 instalacje stabilizacji tlenowej o wydajności min. 16 000 Mg/rok
każda, wyposażonej w system automatycznego napowietrzania wraz z systemem
nawadniania odpadu, składającej się z min. 5 tuneli w konstrukcji żelbetowej, zgodne z
wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania odpadów, lub w innej
równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej równoważny poziom ochrony
środowiska,
- wybudował przynajmniej 2 instalacje do stabilizacji beztlenowej o wydajności min. 15 000
Mg/rok każda, składającej się z komory fermentacyjnej w technologii suchej ciągłej poziomej
termofilowej z mieszaniem poziomym oraz przepływem tłokowym fermentatu wraz z
niezbędna infrastrukturą,
alternatywnie:
Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 7 lat, a jeżeli okres
prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie:
- wybudował przynajmniej 2 instalacje stabilizacji tlenowej o wydajności min. 16 000 Mg/rok
każda, wyposażonej w system automatycznego napowietrzania wraz ż systemem
nawadniania odpadu, składającej się z min. 5 tuneli w konstrukcji żelbetowej, zgodne z
wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania odpadów, lub w innej
równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej równoważny poziom ochrony
środowiska,
- wybudował przynajmniej 2 instalacje do stabilizacji beztlenowej o wydajności min. 15000
Mg/rok każda, składającej się z komory fermentacyjnej w technologii suchej ciągłej poziomej
termofilowej z mieszaniem poziomym oraz przepływem tłokowym fermentatu wraz z
niezbędna infrastrukturą, zgodne z wymogami wynikającymi z Konkluzji BAT dla
przetwarzania odpadów lub w innej równoważnej technice, o ile zapewnia ona co najmniej
równoważny poziom ochrony środowiska
Izba zważyła, co następuje:
Odwołanie podlega oddaleniu.
Ad zarzut naruszenia art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 112 ust. 1 i 2 pkt 4 Pzp poprzez określenie
warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej lub zawodowej z
naruszeniem zasady zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania
wykonawców i zasady proporcjonalności
Stosownie do art. 16 Pzp: Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie
o udzielenie zamówienia w sposób: 1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz
równe traktowanie wykonawców; 2) przejrzysty; 3) proporcjonalny.
Zgodnie z art. 112 ust. 1 i 2 pkt 4 Pzp: 1. Zamawiający określa warunki udziału w
postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający
ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności
wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności. 2. Warunki udziału w postępowaniu mogą
dotyczyć: zdolności technicznej lub zawodowej.
Z uwagi na treść zarzutu w sprawie kluczowe jest po pierwsze, jak należy rozumieć
sporny warunek udziału w postępowaniu, określony w rozdz. VII pkt 2.4.lit a SWZ, po drugie,
czy narusza on wskazane w odwołaniu przepisy Pzp, a także - z uwagi na fakt, że w dniu 20
grudnia 2021 r. nastąpiło otwarcie ofert złożonych w postępowaniu - czy postępowanie winno
zostać unieważnione na podstawie art. 255 pkt 6 Pzp w związku z art. 457 ust. 1 pkt 1 Pzp, o
co na rozprawie wnosił Odwołujący i przystępujący po jego stronie wykonawcy.
Zauważenia wymaga, że Odwołujący z jednej strony podnosi niejednoznaczność
warunku i z tym wiąże swój interes w skorzystaniu ze środków ochrony prawnej, wskazując
na ryzyko ewentualnego odrzucenia jego oferty, a z drugiej strony na rozprawie stwierdził, że
powyższe sformułowanie wskazuje na wymóg posiadania doświadczenia w wykonaniu
instalacji, która uzyskała Pozwolenie Zintegrowane, za czym jego zdaniem przemawia użycie
wyrazu „spełniły”, nadto stanowi on zawężenie do instalacji wykonanych na terenie Unii
Europejskiej. Tymczasem Zamawiający podnosi, że objęty sporem warunek udziału w
postępowaniu należy rozumieć w ten sposób, że instalacja referencyjna ma jedynie spełniać
wymogi dla wydania Pozwolenia Zintegrowanego, a zatem nie musiało być do niej wydane
takie Pozwolenie, nadto, że warunek ten nie zawęża instalacji do takich, które zostały
wykonane na terenie Unii Europejskiej, lecz dotyczy instalacji wykonanych także poza jej
obszarem. Nadto Zamawiający stwierdził, że postawienie warunku w zakresie zdolności
technicznej lub zawodowej wykonawcy, odwołującego się do doświadczenia w wykonaniu
instalacji zgodnie z wymogami dla uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego, jest uzasadnione
z uwagi na przedmiot i charakterystykę przedmiotu zamówienia objętego analizowanym
postępowaniem, w tym pozostaje w związku z zamiarem pozyskania przez Zamawiającego
Pozwolenia Zintegrowanego dla wykonanej instalacji.
Następnie zauważenia wymaga, że Odwołujący nie zanegował twierdzeń
Zamawiającego, że warunkiem otrzymania Pozwolenia Zintegrowanego jest spełnienie
wymagań wynikających z konkluzji BAT. Przeciwnie, na rozprawie przyznał, że techniki BAT
stanowią odniesienie przy określaniu Pozwolenia Zintegrowanego, dodał jednak, że dla
uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego konieczne jest także poczynienie szeregu uzgodnień
administracyjnych, w tym w zakresie ochrony sanitarnej, p.poż., wodnoprawnej. Odwołujący
stwierdził również, że techniki BAT są stosowane przy wykonywaniu instalacji także poza
terenem UE, gdzie nie są wydawane Pozwolenia Zintegrowane.
W dalszej kolejności zauważenia wymaga, że zdaniem Zamawiającego bezzasadny
jest wniosek Wykonawcy o zmianę w kwestionowanych warunkach frazy „wymogi Pozwoleń
Zintegrowanych zgodnych z przepisami obowiązującymi na terenie UE” frazą „wymogami
wynikającymi z Konkluzji BAT dla przetwarzania odpadów”, ponieważ zdania te mają
tożsame znaczenie. Natomiast zdaniem Odwołującego pomiędzy tym sformułowaniami nie
można postawić znaku równości m.in. z uwagi na wyżej wskazane uzgodnienia.
Jak wynika z pkt 1.2.1 Programu Funkcjonalno-Użytkowego wchodzącego w skład
dokumentacji postępowania wśród celów i oczekiwanych rezultatów realizacji przedmiotu
zamówienia jest m.in. maksymalna redukcja ilości składowanych odpadów, dotrzymanie
obowiązujących przepisów prawnych, a w szczególności dotyczących odpadów ulegających
biodegradacji, zastosowanie w rozbudowie najnowszej dostępnej technologii (BAT).
Obie strony zgodziły się, że ważne jest literalne brzmienie warunku udziału w
postępowaniu.
W tych okolicznościach w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia Izby wymaga, czy
sposób zredagowania przez Zamawiającego przedmiotowego warunku udziału w
postępowaniu uniemożliwia wykazanie się przez wykonawcę wykonaniem instalacji, które
wprawdzie spełniały wymogi dla uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego, jednak nie zostało
ono dla nich wydane.
W ocenie Izby w tym zakresie należy podzielić stanowisko Zamawiającego.
W treści warunku nie ma sformułowania, że chodzi o instalacje wykonane na terenie
UE, dla których zostało wydane Pozwolenie Zintegrowane, lecz o takie, które spełniły
wymogi takiego Pozwolenia. Oznacza to, że chodzi o szerszy katalog instalacji, niż ten, na
który wskazuje Odwołujący. Wbrew stanowisku Odwołującego sam wyraz „spełniły” nie
przesądza o tym, że koniecznie dla wykonanych instalacji musiało być wydane Pozwolenie
Zintegrowane.
W ocenie Izby za wiarygodne należy uznać twierdzenie Zamawiającego, że użył
czasu przeszłego, ponieważ czasookres, z jakiego wykonawca może się legitymować
wykonaniem instalacji, wynosi 7 lat. Na przestrzeni tego czasu zmieniały się wymogi w tym
zakresie, a chodziło o to, aby instalacja wykonana w danym czasie, spełniała wymogi dla
uzyskania Pozwolenia Zintegrowanego, które obowiązywały w czasie jej wykonania.
Takie rozumienie przedmiotowego warunku udziału w postępowaniu znajduje swoje
potwierdzenie także w piśmie przywołanym przez Odwołującego na rozprawie, tj. piśmie
Przystępującego Grajan z 14 grudnia 2021 r., w którym wykonawca ten zwrócił się do
Zamawiającego o to, aby potwierdził, że:
1) nie wymaga, by dla wykonanych zadań referencyjnych (tj. zrealizowanych instalacji)
wydane zostały Pozwolenia Zintegrowane zgodne z przepisami obowiązującymi na
terenie UE,
2) poprzez sformułowanie „wymogi Pozwoleń Zintegrowanych zgodnych z przepisami
obowiązującymi na terenie UE” należy rozumieć zgodność wykonania Instalacji z
Dokumentami Referencyjnymi BAT oraz konkluzjami BAT obowiązującymi na dzień
wykonania określonej Instalacji?
Powyższe wskazuje, że Przystępujący Grajan rozumiał ten warunek tak, jak rozumie
go Zamawiający, ale z uwagi na stwierdzoną jego niejednoznaczność, oczekiwał
potwierdzenia ze strony Zamawiającego w tym zakresie.
W ocenie Izby podnoszona przez Odwołującego niejednoznaczność przedmiotowego
warunku udziału w postępowaniu, nawet przyjmując, że warunek ten mógłby być bardziej
precyzyjnie sformułowany, to jednak, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, nie może on
być interpretowany na niekorzyść wykonawców. W konsekwencji brak wydania dla
referencyjnej instalacji Pozwolenia Zintegrowanego, w sytuacji gdy spełniała ona wymogi
takiego Pozwolenia zgodnie z przepisami obowiązującymi na terenie UE, nie może
negatywnie skutkować dla wykonawcy. Wykonawcy którzy legitymują się doświadczeniem w
wykonaniu instalacji spełniających wymogi Pozwoleń Zintegrowanych zgodnych z przepisami
obowiązującymi na terenie UE mogli zatem złożyć oferty w postępowaniu, nawet, jeśli
Pozwolenia te nie zostały wydane dla tych instalacji, np. tak jak w przypadku
Przystępującego Grajan, który stwierdził na rozprawie, że wykonał instalacje spełniające
wymogi Pozwolenia Zintegrowanego, ale dla niektórych z nich nie było konieczności
występowania o wydanie Pozwolenia Zintegrowanego.
Z analizy stanowisk stron i uczestników postępowania wynika, że jest dla nich
wiadome, jakie wymogi obowiązują dla Pozwoleń Zintegrowanych, w szczególności
znaczenia w tym zakresie Konkluzji BAT, a skoro tak, to jest możliwe wykazanie przez
wykonawców, że wymogi te w odniesieniu do referencyjnych instalacji są spełnione. Tym
bardziej, że z treści załącznika nr 5 do SWZ, według którego wykonawcy na potwierdzenie
spełniania ww. warunku udziału w postępowaniu mieli złożyć Wykaz robót budowlanych,
wynika, że wykonawcy musieli m.in. podać wartość, datę wykonania, podmiot na rzecz
którego robota budowlana została wykonana, a także krótki opis robót oraz ich szczegółową
zawartość zgodnie z postawionymi warunkami udziału w postępowaniu. Wykonawcy mieli
zatem możliwość wykazania, że wskazane w Wykazie roboty budowlane spełniają warunki
udziału w postępowaniu. Zauważenia wymaga, że w katalogu dokumentów żądanych od
wykonawcy nie ma Pozwolenia Zintegrowanego, jest natomiast ww. Wykaz robót wraz z
dowodami potwierdzającymi ich należyte wykonanie (referencje lub inne wystawione przez
podmiot na rzecz którego były wykonane).
Powyższe wskazuje, że nie potwierdził się zarzut ograniczenia uczciwej konkurencji w
postępowaniu i równego traktowania wykonawców w odniesieniu do wymogu legitymowania
się doświadczeniem w wykonaniu instalacji stabilizacji tlenowych i beztlenowych.
Nie potwierdził się także zarzut dotyczący określenia warunku w odniesieniu do
instalacji stabilizacji beztlenowych w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia.
Jak stwierdził Zamawiający instalacje beztlenowe także są objęte przepisami BAT. W
odniesieniu do przedmiotu zamówienia są one emitorami, co najmniej w 3 miejscach, co
wynika z PFU, gdzie zostało wskazane, że chodzi o wykonanie instalacji wraz z niezbędną
infrastrukturą, a ta ma spełniać wymagania BAT.
W związku tym postawienie ww. wymogu w odniesieniu także do tych instalacji nie
wskazuje na naruszenie ww. przepisów Pzp.
Nie zostało wykazane, aby sporny warunek udziału w postępowaniu nie uwzględniał
charakteru przedmiotu zamówienia, aby był nieodpowiedni do osiągnięcia celu, jakiemu
służy, tj. wyboru wykonawcy dającego rękojmię należytego wykonania zamówienia, aby
ograniczał dostęp do zamówienia wykonawcom zdolnym do jego wykonania, aby nie
uwzględniał sytuacji rynkowej. Jak wynika z informacji z otwarcia ofert z 20 grudnia 2021 r. w
postępowaniu oferty złożyło trzech wykonawców. Oznacza to, że jest krąg wykonawców
zainteresowanych udziałem w postępowaniu przy obecnym brzmieniu warunku udziału w
postępowaniu.
Ad zarzut naruszenia art. 137 ust. 4 i 5 w zw. z art. 88 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 Pzp
poprzez udostępnienie zmiany treści SWZ na stronie internetowej prowadzonego
postępowania przed publikacją ogłoszenia o zmianie w Dzienniku Urzędowym Unii
Europejskiej
Zgodnie z art. 137 ust. 4 i 5 Pzp: 4. W przypadku gdy zmiana treści SWZ prowadzi do
zmiany treści ogłoszenia o zamówieniu, zamawiający przekazuje Urzędowi Publikacji Unii
Europejskiej ogłoszenie, o którym mowa w 5. W przypadku, o którym mowa w
ust. 4, udostępnienie zmiany treści SWZ na stronie internetowej prowadzonego
postępowania nie może nastąpić przed publikacją ogłoszenia, o którym mowa w
z wyjątkiem przypadku gdy zamawiający nie został powiadomiony o publikacji w terminie
48 godzin od potwierdzenia przez Urząd Publikacji Unii Europejskiej otrzymania tego
ogłoszenia.
Art. 90 ust. 1 Pzp stanowi: Zamawiający może zmienić ogłoszenie, przekazując
Urzędowi Publikacji Unii Europejskiej sprostowanie, ogłoszenie zmian lub dodatkowych
informacji. Przepisyistosuje się.
Zgodnie z art. 87 Pzp 1. Zamawiający przygotowuje ogłoszenia zgodnie z wzorami
standardowych formularzy, określonymi w rozporządzeniu wykonawczym Komisji
(UE)z dnia 11 listopada 2015 r. ustanawiającym standardowe formularze do
publikacji ogłoszeń w dziedzinie zamówień publicznych i uchylającym rozporządzenie
wykonawcze (UE) n(Dz.Urz. UE L 296 z 12.11.2015, z późn. zm). 2.
Zamawiający przekazuje ogłoszenia zgodnie z formatem i procedurami elektronicznego
przesyłania ogłoszeń, ustanowionymi przez Komisję Europejską, dostępnymi na stronie
internetowej, o której mowa w ust. 3 załącznika VIII do dyrektywy 3.
Zamawiający jest obowiązany udokumentować datę przekazania ogłoszenia, w
szczególności przechowywać dowód przekazania tego ogłoszenia.
W myśl art. 88 Pzp: Zamawiający udostępnia ogłoszenie również na stronie
internetowej prowadzonego postępowania, od dnia jego publikacji w Dzienniku Urzędowym
Unii Europejskiej.
W odwołaniu Odwołujący stwierdził, że korelacja czasowa między wysłaniem przez
Zamawiającego ogłoszenia o zmianie do Dziennika Urzędowego UE, a jego publikacją nie
wskazuje na to, by Zamawiający nie został powiadomiony o publikacji w terminie 48 godzin
od potwierdzenia przez Urząd Publikacji UE otrzymania ogłoszenia o zmianie.
Jak natomiast wykazał Zamawiający ogłoszenie o zmianie SWZ zostało wysłane do
Urzędu Publikacji Unii Europejskiej 6 grudnia 2021 r. natomiast na stronie prowadzonego
postępowania zmiana SWZ została zamieszczona 8 grudnia 2021 r., co wynika z
załączonych do odpowiedzi na odwołanie ogłoszenia o zmianie z poświadczeniem daty
wysłania dokumentu tj. 6 grudnia 2021 r. oraz opublikowanego ogłoszenia o zmianie.
Potwierdzenie odebrania ogłoszenia i nadania mu tymczasowego numeru
referencyjnego nastąpiło 6 grudnia 2021 r. o godz. 12:15, natomiast zmiana SWZ została
opublikowana na platformie zakupowej 8 grudnia 2021 r. o godz. 14:23 tj. po upływie 48
godzin po wysłaniu ogłoszenia i jego otrzymaniu przez UPUE. Wynika to z przekazanych
przez Zamawiającego w toku rozprawy dowodów w postaci potwierdzenia odebrania
ogłoszenia przez TED oraz zrzutu z ekranu z platformy zakupowej.
Nie potwierdził się zatem także drugi z zarzutów odwołania.
Powyższe wskazuje, że nie można podzielić stanowiska Odwołującego
zaprezentowanego na rozprawie, że wystąpiła wada postępowania, która uzasadnia
unieważnienie postępowania na podstawie art. 255 pkt 6 Pzp, który stanowi: Zamawiający
unieważnienia postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli postępowanie obarczone jest
niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu
umowy w sprawie zamówienia publicznego. Przepis ten powinien być bowiem stosowany z
uwzględnieniem przepisu art. 457 ust.1 Pzp, który zawiera katalog przesłanek unieważnienia
umowy. Odwołujący powinien zatem wskazać wadę postępowania, wykazać na czym
polega, dlaczego nie jest możliwa do usunięcia i wykazać związek przyczynowy pomiędzy
stwierdzoną wadą postępowania a brakiem możliwości zawarcia niepodlegającej
unieważnieniu umowy, w tym wskazując spełnienie określonej przesłanki z art. 457 ust. 1
Pzp, zgodnie z którym: Umowa podlega unieważnieniu, jeżeli zamawiający:
1) z naruszeniem ustawy udzielił zamówienia, zawarł umowę ramową lub ustanowił
dynamiczny system zakupów bez uprzedniego zamieszczenia w Biuletynie Zamówień
Publicznych albo przekazania Urzędowi Publikacji Unii Europejskiej ogłoszenia
wszczynającego postępowanie lub bez wymaganego ogłoszenia zmieniającego ogłoszenie
wszczynające postępowanie, jeżeli zmiany miały znaczenie dla sporządzenia wniosków o
dopuszczenie do udziału w postępowaniu albo ofert;
2) zawarł umowę z naruszeniemlublub
albo jeżeli uniemożliwiło to Krajowej Izbie Odwoławczej uwzględnienie odwołania
przed zawarciem umowy;
3) zawarł umowę przed upływem terminu, o którym mowa w
4) z naruszeniemlubudzielił
zamówienia objętego umową ramową;
5) z naruszeniemlubudzielił zamówienia objętego
dynamicznym systemem zakupów.
W ocenie Izby Odwołujący, na którym w tym zakresie spoczywał ciężar dowodu,
bowiem to on wywodził ze swoich twierdzeń skutki prawne, nie wykazał, że postępowanie, z
uwagi na podany warunek udziału w postępowaniu, obarczone jest wadą, która stosownie do
przepisów ustawy Pzp, powoduje brak możliwości zawarcia niepodlegającej unieważnieniu
umowy, a w konsekwencji skutkuje unieważnieniem postępowania. Sama okoliczność, iż
Zamawiający po otrzymaniu odwołania nie dokonał żądanej w nim zmiany warunków udziału
w postępowaniu, jak też nie dokonał zmiany terminu składania ofert, wobec braku
potwierdzenia się zarzutów odwołania oraz braku wykazania istnienia podstaw do
unieważnienia umowy, nie może uzasadniać żądania unieważnienia postępowania o
udzielenie zamówienia publicznego.
Zgodnie z przepisem art. 554 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp, Izba uwzględnia odwołanie w
całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub
może mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia, konkursu lub
systemu kwalifikowania wykonawców.
W analizowanej sprawie nie zostało stwierdzone zarzucane przez Odwołującego
naruszenie przepisów Pzp, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik postępowania, co
musiało skutkować oddaleniem odwołania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 553 zdanie pierwsze ustawy Pzp,
orzeczono jak w sentencji.
Zgodnie z art. 557 ustawy Pzp, w wyroku oraz w postanowieniu kończącym
postępowanie odwoławcze Izba rozstrzyga o kosztach postępowania odwoławczego. Izba
oddaliła odwołanie. W związku z tym odpowiedzialność za wynik postępowania ponosi
Odwołujący, który został obciążony kosztami postępowania, na które składał się uiszczony
przez Odwołującego wpis od odwołania.
Biorąc powyższe pod uwagę, o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono
stosownie do wyniku postępowania w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 rozporządzenia Prezes
Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów
postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od
odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).
Przewodniczący: .................................
21