Wyrok KIO KIO 854/14

Sygn. akt: KIO 854/14
WYROK
z dnia 15 maja 2014 r.

Krajowa Izba Odwoławcza- w składzie:

Przewodniczący: Robert Skrzeszewski

Protokolant: Agata Dziuban

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. w Warszawie odwołania
wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 29 kwietnia 2014 r. przez
wykonawcę Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe „ELKO” s.c. T…….. S…….., M……..
S………, 96 – 500 Sochaczew, ul. Staszica 68 w postępowaniu prowadzonym przez
Zamawiającego Centralny Szpital Kliniczny MSW w Warszawie, 02 – 507 Warszawa, ul.
Wołoska 137
orzeka:

1. uwzględnia odwołanie i nakazuje Zamawiającemu uniewa nienie czynności
wyboru najkorzystniejszej oferty, nakazuje Zamawiającemu uniewa nienie czynności
wykluczenia i odrzucenia oferty Odwołującego oraz nakazuje Zamawiającemu dokonanie
powtórzenia czynności badania i oceny ofert, z uwzględnieniem oferty Odwołującego,
2. kosztami postępowania obcią a Zamawiającego Centralny Szpital Kliniczny
MSW w Warszawie, 02 – 507 Warszawa, ul. Wołoska 137, i
2.1 zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr
(słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Przedsiębiorstwo
Usługowo-Handlowe „ELKO” s.c. T………… S……., M……… S………, 96 – 500 Sochaczew,
ul. Staszica 68 tytułem wpisu od odwołania,
2.2 zasądza od Zamawiającego Centralnego Szpitala Klinicznego MSW w
Warszawie, 02 – 507 Warszawa, ul. Wołoska 137 na rzecz wykonawcy Przedsiębiorstwo
Usługowo-Handlowe „ELKO” s.c. T……….. S………., M…….. S…………, 96 – 500
Sochaczew, ul. Staszica 68 kwotę 13 600 zł 00 gr (słownie: trzynaście tysięcy sześćset
złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu
wpisu od odwołania i wynagrodzenia pełnomocnika.

1

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień
publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907), na niniejszy wyrok – w terminie 7 dni od dnia jego
doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do
Sądu Okręgowego w Warszawie.

Przewodniczący:…………………….

2

Sygn. akt: KIO 854/14

Uzasadnienie

Zamawiający: Centralny Szpital Kliniczny Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, ul.
Wołoska 137, 02-507 Warszawa wszczął postępowanie o udzielenie zamówienia
publicznego prowadzone w trybie przetargu nieograniczonego na „Adaptację pomieszczeń w
Ambulatoriach, poliklinikach podległych CSK MSW w Warszawie pod katem przystosowania
do wymogów rozporządzenia MZ”, znak sprawy: CSKDZMIZP- 2375/11/03/01/2014.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych
pod numerem 87740 – 2014 w dniu 14 marca 2014r.

W dniu 24 kwietnia 2014 r. Zamawiający rozstrzygnął przedmiotowe postępowanie
wykluczając Odwołującego: PUH Elko s.c. T………… S……. M……… S………, ul. Staszica
68, 96-500 Sochaczew oraz odrzucając jego ofertę.

Nie zgadzając się z powy szym działaniem Zamawiającego Odwołujący w dniu 29
kwietnia 2014r. wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wobec czynności
Zamawiającego podjętych w toku postępowania, polegającej na:
- odrzuceniu oferty Odwołującego:
- wykluczeniu Odwołującego z postępowania.

Jednocześnie Odwołujący powy szym czynnościom Zamawiającego zarzucił
naruszenie:
- art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j.
Dz. U. z 2013 r. poz. 907), zwanej dalej ustawą Pzp, poprzez nie zapewnienie zachowania
uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców,
- art. 89 ust. 1 pkt. 5 ustawy Pzp poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie
polegające na odrzuceniu oferty Odwołującego, pomimo braku przesłanek ku temu,
- art. 89 ust. 1 pkt. 8 ustawy Pzp poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie
polegające na odrzuceniu oferty Odwołującego, pomimo braku przesłanek ku temu,
- art. 24 ust. 2 pkt. 4 ustawy Pzp poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie
polegające na wykluczeniu Odwołującego z postępowania, pomimo braku przesłanek ku
temu,
- art. 26 ust. 3 ustawy Pzp poprzez bezprawne zaniechanie jego zastosowania.

W związku z powy szym Odwołujący wnosił o uwzględnienie odwołania i nakazanie 3

Zamawiającemu:
- uniewa nienia czynności wykluczenia Odwołującego i odrzucenia oferty
Odwołującego oraz wyboru oferty najkorzystniejszej;
- powtórzenie czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty
Odwołującego.

W pierwszej kolejności Odwołujący zwrócił uwagę, e wśród warunków udziału w
postępowaniu Zamawiający zamieścił obowiązek wykazania się dysponowaniem osobami
zdolnymi do wykonania zamówienia (str. 7-8 SIWZ).

Zauwa ył, e w ramach tego warunku Zamawiający wymagał wykazania:
a) kierownika budowy(kierownika robót) i posiada uprawnienia budowlane bez
ograniczeń do kierowania robotami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno-budowlanej,
określone przepisami ustawy Prawo budowlane lub odpowiadające im uprawnienia
budowlane.
b) kierownika robót sanitarnych, posiadającym uprawnienia budowlane bez
ograniczeń do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie
instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, wodociągowych/kanalizacyjnych, określone
przepisami ustawy Prawo budowlane lub odpowiadające im uprawnienia budowlane;
c) kierownika robót elektrycznych, posiadającym uprawnienia budowlane bez
ograniczeń do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie
instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych, określone przepisami ustawy
Prawo budowlane lub odpowiadające im uprawnienia budowlane oraz posiadającym
świadectwokwalifikacyjne, uprawniające do zajmowania się eksploatacją urządzeń, instalacji
i sieci na stanowisku dozoru - urządzenia ,
d) dwie osoby (projektant i sprawdzający), posiadają uprawnienia budowlane bez
ograniczeń do projektowania w specjalności architektonicznej;
e) dwie osoby (projektant i sprawdzający), które posiadają uprawnienia
budowlane bez ograniczeń do projektowania w specjalności konstrukcyjnej
f) dwie osoby (projektant i sprawdzający), które posiadają uprawnienia
budowlane bez ograniczeń do projektowania w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci,
instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, wodociągowych i kanalizacyjnych;
g) dwie osoby (projektant i sprawdzający), które posiadają uprawnienia
budowlane bez ograniczeń do projektowania w specjalności instalacyjnej w zakresie
instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych.

Wyjaśnił, e na potwierdzenie spełniania warunku wykonawcy zobowiązani byli
zło yć wykaz osób.4

Powołał się na okoliczność wezwania go w dniu 9 kwietnia 2014 r. przez
Zamawiającego do uzupełnienia dokumentów:
1. Wykazu osób - jako przyczynę wezwania podano brak numeru uprawnień dla
Pani A………. S………… - A…………….,
2. Pisemnego zobowiązania do oddania do dyspozycji wykonawcy osób
wymienionych w wykazie osób - przyczyny wezwania nie podano.

Zdaniem Odwołującego w wyznaczonym terminie uzupełniłądanywykaz osób
(dopisał numer uprawnień) oraz z ostro ności dołączył potwierdzoną za zgodność z
oryginałem kopię uprawnień Pani A…………. S………… - A……………… .

Poza tym wyjaśnił, e w zakresie wezwania do uzupełnienia pisemnego
e zostało ono dołączone do oferty w formie zobowiązania Odwołujący oświadczył,
pisemnej.

Dodatkowo wskazał okoliczność, e na około dwie godziny przed upływem terminu
uzupełnienia dokumentów został ustnie poinformowany przez Zamawiającego (rozmowa
telefoniczna), e przyczyną wezwania do uzupełnienia pisemnego zobowiązania było u yte
w treści zło onego zobowiązania sformułowanie dotyczące okresu, w jakim zasoby osobowe
miały być udostępnione wykonawcy.

W związku z tą informacją Odwołujący stwierdził, e sporządził niezwłocznie
zobowiązanie o treści zgodnej z wymaganiami Zamawiającego i dostarczył je w formie
oryginału do Zamawiającego, jednak ze względu na krótki czas, jaki pozostał do
uzupełnienia dokumentów czynność ta została dokonana kilka godzin po wyznaczonym
terminie.

Odwołujący nie zgodził się z argumentacją Zamawiającego, w której za przyczynę
wykluczenia wykonawcy podano zaniechanie wykazania przez Elko s.c. dysponowania
osobami wymienionymi w pkt. a-f warunku udziału w postępowaniu.

Według Odwołującego wykluczenie nastąpiło równie z raącymnaruszeniem
przepisu art. 26 ust. 3 ustawy Pzp, bowiem Zamawiający w zakresie wykazu osób wezwał
wykonawcę jedynie do uzupełnienia numeru uprawnień Pani A…………. S………… -
A……………… .

Zaznaczył przy tym, e numer ten został uzupełniony w nowym wykazie i dołączona 5

została te kopia uprawnień.

Zdaniem Odwołującego ewentualne uznanie, e wykaz osób nie spełnia oczekiwań
Zamawiającego w szerszym zakresie, powinno skutkować wezwaniem do uzupełnienia tego
dokumentu w trybie art. 26 ust.3 ustawy Pzp.

Według Odwołującego, je eli Zamawiający zawęził przyczynę wezwania do
uzupełnienia wykazu osób tylko do braku numeru uprawnień jednej osoby to nie mo e
następnie wykluczyć wykonawcy z powodu zaniechania uzupełnienia innych informacji w
wykazie.

W ocenie Odwołującego wezwanie do uzupełnienia pisemnego zobowiązania do
oddania do dyspozycji wykonawcy zasobów kadrowych nie zastępuje wezwania do
uzupełnienia wykazu osób, a tak e zaniechanie udowodnienia, e wykonawca będzie mógł
dysponować osobami wymienionymi w wykazie nie mo e stanowić samoistnej przesłanki
wykluczenia wykonawcy i winno skutkować wezwaniem do uzupełnienia wykazu osób.

Poza tym zauwa ył, e za przyczynę odrzucenia oferty Odwołującego Zamawiający
podał brak podpisu na wykazie osób, z czym Odwołujący się nie zgadza, bowiem
Zamawiający nie sprecyzował, czy chodzi mu o wykaz zło ony w ofercie czy uzupełniony w
trybie art. 26 ust.3 ustawy Pzp.

Zaznaczył tak e, e Wykaz osób zło ony w ofercie został podpisany, podobnie jak
wykaz uzupełniony, a jedyną przyczyną wezwania do uzupełnienia wykazu był brak numeru
uprawnień dla jednej z osób.

Podkreślił, e numer ten został podany na uzupełnionym wykazie oraz na kopii
uprawnień, które zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez upowa nioną osobę.

Ostatecznie wskazał, e kolejną przyczyną odrzucenia oferty Odwołującego był wg
Zamawiającego fakt zło enia jej przez wykonawcę wykluczonego z udziału w postępowaniu,
a taka zdarzenie nie powinno mieć miejsca, stąd taka przyczyna odrzucenia oferty równie
nie jest uzasadniona.

6

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zwa yła, co następuje.

Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności w
oparciu o treść ogłoszenia i Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, zwanej dalej
SIWZ, oferty Odwołującego, wezwania Zamawiającego z dnia 9 kwietnia 2014r., pisma
Odwołującego z dnia 10 kwietnia 2014r. wraz z wykazem – załącznik nr III, a tak e
zobowiązania podmiotu udostępniającego zasoby z dnia 27 marca 2014r., powiadomienia
Zamawiającego o wyborze najkorzystniejszej oferty, wykluczeniu i odrzuceniu ofert z dnia 24
kwietnia 2014r., jak równie na podstawie zło onych na rozprawie przez strony wyjaśnień
Izba postanowiła odwołanie uwzględnić.

Odwołanie nie zawierało braków formalnych, wpis został przez Odwołującego
uiszczony, zatem odwołanie podlegało rozpoznaniu. Izba nie stwierdziła przesłanek do jego
odrzucenia.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Izba doszukała się w działaniach
Zamawiającego naruszenia przepisu art.7 ust.1, art.24 ust.2 pkt. 4, art.26 ust.3 i 4, art.89
ust.1 pkt. 5 i 8 ustawy Pzp.

Istotnym zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie była
kwestia oceny czy Zamawiający miał dostateczne podstawy prawne do wykluczenia
Odwołującego z przedmiotowego przetargu ze skutkiem odrzucenia jego oferty z powodu nie
wykazania przez niego spełniania warunków udziału w postępowaniu.

W pierwszej kolejności nale y wskazać, e Zamawiający uzasadnił odrzucenie oferty
Odwołującego opierając się o przepis art.89 ust.1 pkt. 5 ustawy Pzp, poniewa wykonawca
został wykluczony oraz na podstawie art.89 ust.1 pkt. 8 ustawy Pzp podając, e treść oferty
jest niewa na na podstawie odrębnych przepisów – wykonawca do oferty załączył
oświadczenie woli(wykaz osób) nie podpisując go.

Dalej uzasadniał, e w związku z tym Zamawiający odrzucił zło oną przez
wykonawcę ofertę. Jednocześnie wskazał w uzasadnieniu, e zgodnie z art.78 § 1 kodeksu
cywilnego – do zachowania pisemnej woli czynności prawnej wystarcza zło enie
własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli – wywodząc
stąd, niezbędne jest nie tylko utrwalenie treści oświadczenia pismem, ale tak e
własnoręczne podpisanie oświadczenia przez składającego oświadczenie, oświadczenie woli
mo na uznać za wa ne jedynie, gdy jest podpisane własnoręcznie imieniem i nazwiskiem.

7

Jako przyczynę wykluczenia Odwołującego na zasadzie art.24 ust.2 pkt. 4 ustawy
Pzp Zamawiający wskazał okoliczność, e wykonawca nie wykazał spełniania Warunków
udziału w postępowaniu, tj. osoby zdolne do wykonania zamówienia.

Konkretyzując motywację tej czynności podniósł, e wykonawca zło ył wykaz
obarczony wadą polegającą na braku podpisu osoby upowa nionej. Ponadto zauwa ył, e
wykonawca nie udowodnił w terminie wyznaczonym przez Zamawiającego, tj. do dnia
11.04.2014r. do godz.10.00, e przy realizacji zamówienia będzie mógł dysponować
osobami wymienionymi w wykazie osób pozycje 4 -11.

Według zapatrywania Izby powy sze stanowisko Zamawiającego nie stanowiło
wystarczającej podstawy do podjętych przez niego czynności w przedmiotowym przetargu.

Z ustaleń Izby wynika, e Odwołujący na stronach od 37 do 40 oferty przedło ył
wykaz osób, które będą uczestniczyć w wykonaniu zamówienia, który został podpisany przez
przez M………. S…………. osobę uprawnioną do reprezentacji ze wskazaniem w poz. nr 3
wykazu numeru uprawnień kierownika robót elektrycznych bez wpisania numeruświadectwa
kwalifikacyjnego, uprawniającego do zajmowania się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci
na stanowisku dozoru – urządzenia.

W następstwie wezwania Zamawiającego z dnia 9 kwietnia 2014r.do usunięcia
powy szego braku w wykazie Odwołujący zło ył przy piśmie z dnia 10 kwietnia
2014r.poprawiony wykaz dopisując nrświadectwakwalifikacyjnego D/197/115/2009 w tej
pozycji.

Izba stwierdziła przy tym, e uzupełniony o powy szą informację wykaz zawierał
zaparafowaną ka dą stronę, a na ostatniej stronie równie została zło ona pieczęć M………
S………………. .

Powy sze dokumenty zostały zło one przed wyznaczonym przez Zamawiającego
terminem, to jest przed godziną 10.00 w dniu 11 kwietnia 2014r., co potwierdza znajdująca
się na piśmie z dnia 10.04.2014r.adnotacja „8.24, 11.04.2014”.

Wświetlepowy szego - zdaniem Izby - Zamawiający przed podjęciem definitywnej
decyzji o uznaniu braku oświadczenia woli Odwołującego powinien okoliczności te, związane
kwestią umocowania do zło enia oświadczenia w imieniu Odwołującego wyjaśnić na
zasadzie przepisu art.26 ust.4 ustawy Pzp zgodnie, z którym Zamawiający wzywa tak e, w

8

wyznaczonym przez siebie terminie, do zło enia wyjaśnień dotyczących oświadczeń lub
dokumentów, o których mowa w art.25 ust.1.

Wreszcie – w ocenie Izby – Zamawiający przed dokonaniem stanowczego
rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawy powinien równie rozwa yć i przeanalizować
zagadnienie związane z oceną i uznaniem charakteru prawnego zło onego przez
Odwołującego oświadczenia.

Według zapatrywania Izby powy sze oświadczenie w zakresie będącym
następstwem wezwania do uzupełnienia dokumentu stanowiło jedynie oświadczenie wiedzy,
bowiem oświadczenie woli w zakresie treści objętej wykazem zostało zło one w ofercie na
stronach od 37 do 40.

Izba stanęła na stanowisku, e zaparafowanie dokumentu przez osobę uprawnioną
na ostatniej stronie, na której została zło ona pieczęć imienna tej osoby - wystawcy tego
dokumentu, jest równoznaczne ze sporządzeniem dokumentu w formie pisemnej, przy czym
w aden sposób takiego dokumentu nie mo na objąć sankcją niewa ności.

Poza tym Izba ustaliła, e Odwołujący wykaz wymagany przez SIWZ ju zło ył, a
jego rolą było jedynie uzupełnienie tego wykazu poprzez zło enie dodatkowego
oświadczenia wiedzy odnośnie numeru uprawnień, a nie zło enie nowego oświadczenia
woli, które zostało niejako skonsumowane w treści oferty.

Odnosząc się do drugiego zarzutu, to Izba uznała, e wobec niedostatecznie
precyzyjnego wezwania do uzupełniania dokumentu oraz zło enia ju wcześniej stosownego
zobowiązania przez podmiotmiał mo liwość udostępniający zasoby Zamawiający
wyjaśnienia okoliczności związanych z okresem udostępnienia zasobu, czego nie uczynił,
podejmując przedwczesną decyzję o wykluczeniu Odwołującego z przetargu.

Izba ustaliła, e Zamawiający w wezwaniu z dnia 9.04.2014r. stwierdził, e zgodnie z
wykazem osób pkt. A w przypadku, gdy wykonawca polega na osobach zdolnych do
wykonania zamówienia innych podmiotów zobowiązany jest załączyć do oferty pisemne
zobowiązanie tych podmiotów do oddania mu do dyspozycji wymaganych zasobów na okres
korzystania z nich przy wykonaniu zamówienia. Następnie Zamawiający wezwał
Odwołującego do uzupełnienia pisemnego zobowiązania innych podmiotów do oddania mu
do dyspozycji zasobów w postaci osób wymienionych w „wykazie osób” poz.4 -11.

9

Izba stwierdziła równie , e takie zobowiązanie przy ofercie zostało zło one na
stronach 22 do 23 oferty.

Z oświadczenia Odwołującego zawartego w piśmie z dnia 10 kwietnia 2014r. wynika,
e wykonawca ten pozostawał w przekonaniu, e zło ył prawidłowe dokumenty, informując
Zamawiającego, e zobowiązanie zostało dokonane na jednym dokumencie i zostało
zło one w formie oryginału.

Izba ustaliła równie , e w wyniku dodatkowych telefonicznych instrukcji
ow Zamawiającego Odwołujący powziął wiadomość konieczności umieszczenia
zobowiązaniu sformułowania: „okres na jaki zasoby zostaną udostępnione: na cały okres
wykonywania zamówienia”, zamiast tego wcześniejszego znajdującego się w zobowiązaniu
załączonym do oferty: „okres na jaki zasoby zostaną udostępnione: na cały okres
wykonywania zamówienia – od dnia protokolarnego wprowadzenia na budowę do dnia
1.12.2014r.”.

Według oceny Izby podana przez Zamawiającego informacja była spóźniona,
uniemo liwiając Odwołującemu zło enie poprawionego zobowiązania w terminie.

W przypadku takiego stanu faktycznego Zamawiający równie przed wykluczeniem
Odwołującego z przetargu powinien skorzystać z przepisu art.26 ust.4 ustawy Pzp lub
dokonać wezwania do uzupełnienia dokumentu w trybie art.26 ust.3 ustawy Pzp określając
szczegółowo, czego oczekuje od wykonawcy, skoro w tym zakresie nie wprowadził adnej
instrukcji w SIWZ.

Szczególnie jest to istotne, biorąc pod uwagę, wyraźne i stanowcze oświadczenie
Odwołującego i podwykonawcy BRiRPB HOL-BUD sp. z o.o. zawarte w załączonej do oferty
na stronie 24 umowy o współpracy, e współpraca przebiegać będzie przez cały okres
wykonania zamówienia.

Ostatecznie Izba reprezentuje pogląd, e Zamawiający stosując przepis art.26 ust.3
ustawy Pzp jest zobowiązany do dokładnego opisania błędu popełnionego przez
wykonawców w danym dokumencie, w przeciwnym razie nale y uznać, e wezwanie nie
dotyczy błędu, który nie został przez Zamawiającego wskazany.

W tym stanie rzeczy, uznając, i powy sze naruszenia przepisów ustawy miały i
mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia, Izba na
podstawie art. 192 ust. 2 ustawy Pzp, postanowiła odwołanie uwzględnić.10

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 192
ust. 9 i 10 ustawy Prawo zamówień publicznych, stosownie do wyniku postępowania, z
uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r.
w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w
postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238).

Przewodniczący:……………………….

11