Wyrok KIO KIO 893/14

Sygn. akt: KIO 893/14
WYROK
z dnia 3 czerwca 2014 r.

Krajowa Izba Odwoławcza- w składzie:

Przewodniczący: Andrzej Niwicki
Anna Packo
Beata Pakulska

Protokolant: Paulina Nowicka
Mateusz Michalec
po rozpoznaniu na posiedzeniach w dniu 21 maja oraz 30 maja 2014 r. odwołania
wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 5 maja 2014 r. przez
wykonawcęSolaris Bus & Coach S. A., Bolechowo-Osiedle ul. Obornicka 46, 62-005
Owińskaw postępowaniu prowadzonym przezMiejskie Zakłady Autobusowe Sp. z o.o.,
ul. Włościańska 52, 01-710 Warszawa
przy udziale wykonawcyBYD Europe B.V., Vareseweg 53, 3047 AT Rotterdam
zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie
zamawiającego
orzeka:

1. uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu uniewa nienie czynności wyboru
oferty najkorzystniejszej oraz odrzucenie oferty Przystępującego na podstawie art.
90 ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych,
2.kosztami postępowania obcią aMiejskie Zakłady Autobusowe Sp. z o.o. z siedzibą w
Warszawiei zalicza w poczet kosztów postępowania kwotę15 000 zł(słownie: piętnaście
1

tysięcy złotych) uiszczoną przezSolaris Bus & Coach S. A. w Bolechowie-Osiedlutytułem
wpisu od odwołania.
3. zasądza odMiejskich Zakładów Autobusowych Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawiena
rzeczSolaris Bus & Coach S. A. w Bolechowie-Osiedlukwotę15 000 zł 00 gr(słownie:
piętnaście tysięcy złotych zero groszy) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od odwołania.
Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień
publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 907 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia
jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej
do Sądu Okręgowego wWarszawie.

Przewodniczący: ……………………….

……………………….

………………………..

2

Sygn. akt KIO 893/14
Uzasadnienie
Zamawiający: Miejskie Zakłady Autobusowe Sp. z o.o. Warszawa prowadzi w trybie
przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego
sektorowego na: „Dostawę 10 sztuk fabrycznie nowych autobusów miejskich elektrycznych”
(dalej jako: „Postępowanie). Nr ogłoszenia o zamówieniu: 2014/$ 025-040110

Odwołujący: Solaris Bus & Coach S.A. w Bolechowie – Osiedlu, ul. Obornicka 46 62-005
Owińska (dalej jako „Solaris” lub „Odwołujący”), wniósł odwołanie od czynności oraz
zaniechań Zamawiającego polegających na:
1) Wyborze oferty wykonawcy BYD Europę B.V., Vareseweg 53, 3047 AT Rotterdam,
e oferta ta winna być Holandia (dalej jako „BYD”) jako najkorzystniejszej, pomimo
odrzucona albowiem zawiera raąconiską cenę;
2) Zaniechaniu odrzucenia oferty BYD, pomimo e istniały przesłanki, aby odrzucić tę
ofertę;
Zaniechaniu wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej, mimo i oferta ta była
zgodna z SIWZ i najkorzystniejsza biorąc pod uwagę kryteria oceny ofert.

Zamawiającemu zarzucił naruszenie:
1. art. 89 ust. 1 pkt. 4 w zw. z art. 90 ust. 3 PZP, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty
wykonawcy BYD pomimo, e BYD zło yło ofertę zawierającą raąconiską cenę,
2. art. 90 ust. 2 i 3 PZP, poprzez dokonanie błędnej oceny wyjaśnień wykonawcy, i
oferta zło ona przez BYD nie zawiera raąconiskiej ceny,
3. art. 7 ust. 1 PZP w zw. z art. 91 ust. 1 PZP, poprzez zaniechanie wyboru oferty
Solaris jako oferty najkorzystniejszej,
4. naruszenia innych przepisów m.in. art. 90 ust. 3 poprzez bezzasadne przyjęcie, e
BYD zło ył wyjaśnienia spełniające wymagania ustawowe.

Odwołujący wnosi o nakazanie Zamawiającemu:
1. uniewa nienia czynności oceny ofert i wyboru najkorzystniejszej oferty oraz powtórzenie
tych czynności,
2. odrzucenie oferty wykonawcy BYD z uwagi na raąconiską cenę zawartą w tej ofercie,
a w konsekwencji:
3. dokonanie wyboru jako najkorzystniejszej oferty zło onej przez Solaris.
Uzasadniając zarzuty iądaniaodwołujący wskazał, co następuje.
3

I. Stan faktyczny:
1. W Postępowaniu oferty zło yło dwóch wykonawców: Solaris oraz BYD - spółka
mająca siedzibę w Holandii, a będąca w rzeczywistości europejskim oddziałem
przedsiębiorstwa BYD, działającego od roku 1995, z siedzibą w Shenzhen (Chińska
Republika Ludowa).
2. Jako oferta najkorzystniejsza została wybrana oferta zło ona przez wykonawcę BYD,
uzyskując 95,60 punktów na 100 mo liwych. Oferta Odwołującego znalazła się na drugim
miejscu , uzyskując 71,35 punktów na 100 mo liwych.
3. Decydujące znaczenie w ocenie ofert miało kryterium ceny - waga 90%. Tak istotna
dysproporcja w punktacji uzyskanej przez wykonawcę BYD i Odwołującego, spowodowana
była właśnie znaczącą ró nicą w wysokości zaoferowanej ceny za wykonanie przedmiotu
zamówienia.
Odwołujący zaoferował wykonanie przedmiotu zamówienia za kwotę 21.894.000,00 PLN.
Wykonawca BYD zaoferował wykonanie przedmiotu zamówienia za 15.576.346,94 PLN,
tj. a za 6.317.653,06 PLN ni szą ni zaoferowana przez Odwołującego, co stanowi ró nicę
ponad 40%.
II. Tak znacząca ró nica w cenie zaoferowanych pojazdów jest niespotykana na rynku
10%, a autobusowym, gdzie ceny pojazdów ró nią się między sobą o nie więcej ni
współzawodnictwo odnosi się do parametrów technicznych oferowanych pojazdów.
Mając na względzie powy sze, jak i doświadczenie bran owe Odwołującego oraz jego
rozległą wiedzę w zakresie kosztów produkcji autobusów, popartą dowodami w odwołaniu -
stwierdził, i wykonawca BYD zło ył ofertę z raąconiską cenę za autobusy elektryczne oraz
ładowarki, a co za tym idzie jego oferta powinna zostać odrzucona, czego Zamawiający
zaniechał.
Zgodnie z dyspozycją art. 89 ust. 1 pkt. 4 PZP, Zamawiający odrzuca ofertę, je eli zawiera
ona raąconiską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia. Przepisy PZP ani dyrektyw
UE dotyczących zamówień publicznych nie zawierają definicji „raąconiskiej ceny”. Próby
wyjaśnienia tego pojęcia podjęte zostały jednak zarówno przez doktrynę jak i Krajową Izbę
Odwoławczą (dalej jako „KIO” lub „Izba”). Jak stwierdza W. Dzier anowski w Komentarzu do
art. 89 ustawy - Prawo zamówień publicznych: „(...) nale ałoby przyjąć, e u yty zwrot
oznacza ofertę z cena niewiarygodnie niska, znacząco odbiegająca od cen rynkowych. Taka
cena mo e wskazywać na fakt realizacji zamówienia poni ej kosztów ponoszonych przez
wykonawcę.” Paweł Granecki w Komentarzu do art. 90 ustawy - Prawo zamówień
publicznych, powołując się na wyrok SO w Katowicach z 21.6.2010 r., XIX Ga 175/10
stwierdza: „(...) za ofertę z raąconiską ceną mo na uznać ofertę z cena niewiarygodna,
nierealistyczna w porównaniu do szacunkowej wartości zamówienia lub cen rynkowych. (...)
4

Oznacza to cenę znacząco odbiegająca od cen przyjętych, wskazującą na fakt realizacji
zamówienia poni ej kosztów wytworzenia usługi, dostawy, roboty budowlanej - "cena "raąco
niska" to taka, która została zaoferowana poni ej kosztów wytworzenia usługi, czy te dzieła
przez tego wykonawcę, który ją zaoferował."
W wyrokach KIO mo na natrafić na następujące próby zdefiniowania raąconiskiej ceny:
- „O cenie raąconiskiej mo na mówić wówczas, gdy oczywiste jest, e przy zachowaniu
reguł rynkowych wykonanie umowy przez wykonawcę byłoby dla niego nieopłacalne. Raąco
niska cena jest to cena niewiarygodna, oderwana całkowicie od realiów rynkowych.
Przykładem mo e być oferowanie towarów poni ej kosztów zakupu lub wytworzenia albo
oferowanie usług za symboliczną kwotę.” ( sygn.: KIO 1567/13);
- „Za ofertę z raąconiską ceną mo na uznać ofertę z cena niewiarygodna, nierealistyczna,
w porównaniu do cen rynkowych podobnych zamówień. Cena raąconiską będzie zatem
cena znacząco odbiegająca od cen rynkowych przyjętych dla danego przedmiotu
zamówienia, wskazująca na fakt realizacji zamówienia poni ej kosztów wytworzenia usługi.
dostawy, roboty budowlanej. Przyczyną wyraźnie ni szej ceny od innych ofert mo e być albo
świadomedziałanie wykonawcy albo nierzetelność kalkulacji wykonawcy.” (KIO 1424/13 -);
- „Cena raąconiska jest cena nierealistyczna, nieadekwatna do zakresu i kosztów
prac składających sie na dany przedmiot zamówienia, zakładającą wykonanie zamówienia
poni ej jego rzeczywistych kosztów i w takim sensie nie jest cena rynkowa, tzn. generalnie
nie występuje na rynku, na którym ceny wyznaczane są m in. poprzez ogólną sytuację
gospodarczą panującą w danej bran y i jej otoczeniu biznesowym, postęp technologiczno-
organizacyjny oraz obecność i funkcjonowanie uczciwej konkurencji podmiotów racjonalnie
na nim działających.” (KIO 1078/12)
Jak wynika z powy szego przez raąconiską cenę nale y w szczególności rozumieć cenę
produktu, która spełnia choćby jeden z następujących warunków:
- jest niewiarygodnie niska,
- jest nierealistyczna w porównaniu do szacunkowej wartości zamówienia,
- istotnie ró ni się od cen zaoferowanych przez pozostałych oferentów,
- znacząco odbiega od cen rynkowych danego produktu,
- wskazuje na realizację zamówienia poni ej kosztów, które musi ponieść dany
wykonawca, aby wytworzyć przedmiot zamówienia.
Wypełnienie choćby jednej z wy ej wymienionych przesłanek będzie równoznaczne z
uznaniem ceny zaoferowanego produktu w danym postępowaniu za cenę raąconiską.
Cena zawarta w ofercie BYD w Postępowaniu spełnia nie tylko jedną lecz wszystkie z w/w
przesłanek ceny raąconiskiej.

5

Punktem odniesienia dla zakwalifikowania ceny jako raąconiskiej winna być ustalona przez
zamawiającego cena za przedmiot zamówienia. (tak doktryna i orzecznictwo)
Dokonując badania ofert, zamawiający w celu ustalenia, czy nie ma do czynienia z ceną
raąconiską powinien cenę zaproponowaną w ofercie w pierwszej kolejności odnieść do
ustalonej przez siebie wartości zamówienia, uwzględniając ró nicę spowodowaną zawarciem
w cenie kwoty podatku VAT.
Podsumowując, o uznaniu ceny za raąconiską w myśl art. 89 ust. 1 pkt. 4 PZP, decyduje
przede wszystkim porównanie ceny ofertowej z: szacunkową wartością przedmiotu
zamówienia (powiększoną o podatek), cenami innych ofert zło onych w danym
postępowaniu i cenami rynkowymi.

III. Porównanie ceny z oferty BYD z szacunkową wartością przedmiotu zamówienia
Wartość przedmiotu zamówienia została przez Zamawiającego określona na 28.500.000
PLN netto (35.055.000 PLN brutto) do ceny oferty wykonawcy BYD, tj. kwoty 15.576.346,94
PLN brutto, oraz ceny w ofercie Solaris: 21.894.00 brutto.
Ró nica pomiędzy oferta wykonawcy BYD a szacowana wartością zamówienia to a
19.478.653.06 PLN. Oferta BYD jest wiec o ponad połowę fok. 55%) ni sza ni przewidziana
przez Zamawiającego wartość tego zamówienia.
Cena w ofercie wykonawcy BYD stanowi zatem niecałe 45% przewidzianego przez
Zamawiającego bud etu na finansowanie zamówienia.
Cena wykonawcy BYD nie przystaje do określonej przez Zamawiającego (będącego
profesjonalista w zakresie zamówień autobusów i badającego rynek autobusów
elektrycznych przed ogłoszeniem postępowania) wartości zamówienia.
J. Pieróg stwierdza w Komentarzu do art. 90 PZP powołując się na wyrok KIO z 19.6.2007 r,
(UZP/ZO/0-696/07) „rozbie ności pomiędzy cena badana a wartością szacunkowa
zamówienia, powiększona o podatek VAT, wynoszące od 20 do 40%. uzasadniają
zakwalifikowanie ceny jako raąconiskiej”. Tymczasem w analizowanym przypadku mamy
do czynienia z rozbie nością wynoszącą a 65 %..
Potwierdzenie tego stanowisko znalazło miejsce w wyroku (KIO/UZP 2242/10) gdzie Izba
stwierdziła, i „cena, której poziom został określony w wysokości 50% wartości zamówienia,
stanowi niezaprzeczalną podstawę do stwierdzenia, e zachodzą uzasadnione podstawy
uznania tej e, za raąconiską cenę”. Ma to miejsce w Postępowaniu, jako e wykonawca
BYD zaoferował wykonanie przedmiotu zamówienia za mniej ni 50% wartości zamówienia
(jak określono powy ej: 45% wartości zamówienia).
Znamienny i adekwatny dla rozwa ań o cenie jest przykład postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego prowadzonego w ostatnim czasie przez Polskie Sieci
6

Elektroenergetyczne S.A. Przedmiotem ww. postępowania była: „Budowa stacji
400/(220)/110 kV Pelplin i Instalacja transformatora 220/110 kV” (numer postępowania:
BP/89/2013/AH)”. Zamawiający 3 marca 2014 r. dokonał w tym postępowaniu odrzucenia
ofert dwóch wykonawców pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, z uwagi na raąco
niskie ceny zło onych ofert, które ró niły się od szacunkowej wartości przedmiotu
zamówienia o ok. 34,4%.
Powy szy wywód wskazuje, i ró nica cenowa pomiędzy szacunkową wartością przedmiotu
zamówienia, a ceną zawartą w ofercie sięgająca a 55%, według wszelkich wyra anych do
tej pory poglądów, kwalifikuje się, aby uznać, i cena jest raąconiska.
IV. Porównanie ceny oferty BYD z ceną oferty Solaris
Analiza ceny zaoferowanej przez wykonawcę BYD w zestawieniu z ceną zaoferowaną przez
Odwołującego równie pozwala dojść do konkluzji, i BYD zaoferowało raąconiską cenę.
Odwołujący zaoferował wykonanie przedmiotu zamówienia za kwotę 21.894.000,00 PLN,
natomiast BYD za kwotę 15.576.346,94 PLN, tj. za kwotę o 6.317.653,06 PLN ni sza ni
Odwołujący, tj. przedmiot zamówienia o ok. 40% tańszy ni Odwołujący.
Analiza porównawcza ofert zło onych w Postępowaniu jest dopuszczanym przez
orzecznictwo (np.: SO w Warszawie w wyroku z dnia 08.06.2006 r.( sygn. V Ca 459/06) jak i
doktrynę dowodem na zło enie oferty zawierającej raąconiską cenę - np.: J. Pieróg w
komentarzu do art. 90 PZP lub P. Granecki w komentarzu do art. 89 PZP stwierdzając, i :
„W takiej sytuacji pozostaje porównanie cen pomiędzy zło onymi ofertami, które dotyczą
tego samego przedmiotu zamówienia.”
Z analizy przedstawionych argumentów widać, i oferta zło ona przez wykonawcę BYD jest
istotnie ni sza od ceny produktu zaoferowanej przez Odwołującego, a którą to cenę
Odwołujący ukształtował na poziomie rynkowym. Z praktyki Odwołującego wynika, i toku
postępowania, w którym nie dochodzi do zaoferowania ceny raąconiskiej, ceny autobusów
nie ró nią się między sobą o więcej ni 10%.
V. Porównanie ceny BYD z cenami rynkowymi.
Cena zaoferowana przez wykonawcę BYD nie odpowiada równie rynkowym cenom
autobusów elektrycznych, tak samego wykonawcy BYD, jak i innych producentów.
Zgodnie z informacjami podanymi publicznie przez samego wykonawcę BYD,średnikoszt
zakupu dziesięciu autobusów elektrycznych to ok. 17.191.250,00 PLN netto (21.145,237,50
PLN brutto) (Dowód nr 1: prezentacja BYD), a zatem a o 5.568,890,56PLN więcej ni
wykonawca BYD zaoferował w Postępowaniu (co odpowiada wartości przeszło jednego
całego nowego autobusu). Ponadto kwota 17.191.250,00 nie zawiera kosztu ładowarek,
których dostawa jest objęta zamówieniem. Nale y mieć przy tym na uwadze, e autobusy
elektryczne produkowane dla Zamawiającego, zgodnie z ogłoszonym SIWZ, są autobusami
7

o niezwykle bogatej kompletacji, a zatem z górnego przedziału cenowego autobusów
produkowanych przez BYD.
Równie w wypowiedzi publicznej Pana J………. K…………, Kierownika ds. Public Relations
BYD dostępnej na stronie http://infobus.pl/text.php?id=58327 (Dowód nr 2: wydruk
internetowy) mo na znaleźć informację, i koszt zakupu jednej sztuki autobusu
elektrycznego BYD wynosi ok. 390 tys. EUR, co stanowi równowartość kwoty
2.010.422,70PLN brutto. Dla 10 sztuk pojazdów daje to wartość 20.104.227 PLN, czyli o
4.527.880,06PLN większą ni cena pojazdów zaoferowana dla zamawiającego. Tak e ta
kwota nie obejmuje dostawy ładowarek. Dowodzi to, e na rynku nie ma obecnie autobusów
o takiej cenie, jak przedstawiona przez BYD. Tylko w wyniku sztucznego, niezgodnego z
zasadami uczciwej konkurencji zani enia ceny poni ej kosztów wyprodukowania produktu,
Wykonawca mógł zaoferować tak niską cenę.
Ponadto na stronach internetowych znaleźć mo na informacje w odniesieniu do innych
producentów autobusów elektrycznych;
a) Producent „VDL Bus & Coach bv” zaoferował autobusy elektryczne za cenę 550.000 EUR
za sztukę (czyli ponad 160 tys. EUR dro ej na sztuce ni wykonawca BYD):
https://www.stadtwerke-muenster.de/presse/ pressemeldungen/ aesamt/nachricht/artikel/
stadtwerke- holen-ersten-elektrobus-nach-muenster.html (Dowód nr 3: wydruk internetowy)
b) Producent „VDL Bus & Coach bv” zaoferował autobusy elektryczne za cenę 700.000 EUR
za sztukę (czyli ponad 310 tys. EUR dro ej na sztuce ni wykonawca BYD): www.
rundschau-online.de/koeln/pilotproiekt-elektrQbus-SQll-2016-fahren, 15185496,26218970.
(Dowód nr 4: wydruk internetowy)
Jak widać, nawet w odniesieniu do cen samego wykonawcy BYD, cena zaoferowanych
pojazdów jest raąconiska. Widać to tym wyraźniej, gdy zestawić cenę wykonawcy BYD z
cenami autobusów elektrycznych oferowanych przez innych producentów.
VI. Zgodnie z dostępnymi Odwołującemu informacjami, cena zaoferowana przez
wykonawcę BYD w została zaoferowana poni ej kosztów wykonania zaoferowanego
przedmiotu dostawy, co Odwołujący w sposób niebudzący wątpliwości wyka e.
Celem wykazania zaoferowania przedmiotu zamówienia poni ej kosztów produkcji,
Odwołujący przeprowadzi analizę ceny zaoferowanej przez wykonawcę BYD, poprzez
rozpisanie jej na poszczególne składowe elementy cenotwórcze - na przykładzie ceny
pojedynczego pojazdu.
Zgodnie z udostępnioną Odwołującemu częścią oferty wykonawcy BYD, cena
zaoferowanych autobusów elektrycznych wynosi 1.255.479,05 PLN netto za 1 sztukę w
stosunku do 1.702.000 PLN netto za sztukę pojazdów zaoferowanych przez Odwołującego.

8

Na wy ej wskazaną cenę jednego pojazdu BYD (tj. 1.255.479,05 PLN) składają się w
szczególności następujące koszty, które ka dy wykonawca musi ponieść celem
wyprodukowania i dostarczenia pojazdu do zamawiającego:
- koszt poszczególnych elementów pojazdu (np. baterie, napęd, drzwi, koła itd.),
- koszt robocizny, tj. koszt pracowników których nale y opłacić aby produkt powstał,
- koszt transportu/frachtu gotowego towaru do zamawiającego,
- koszt cła (w przypadku wykonawców dostarczających pojazd z poza UE np. z Chin),
- koszt obsługi przedmiotu dostawy w okresie gwarancyjnym.
Ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa Odwołującego, szczegółowe wyliczenie w
zakresie kształtowania się ceny autobusów, zostanie przedstawione do wyłącznego wglądu
KIO w odrębnym piśmie.

VII. Wyjaśnienia wykonawcy w zakresie raąconiskiej ceny
Sam Zamawiający w toku Postępowania nabrał wątpliwości co do wysokości ceny
zaoferowanej przez wykonawcę BYD.
Efektem wątpliwości było zastosowanie procedury wyjaśniającej przewidzianej w art. 90
PZP. Mając na względzie raącądysproporcję pomiędzy ceną zaoferowaną przez BYD a
przewidzianą przez Zamawiającego szacunkową wartością zamówienia, ceną oferty zło onej
przez Odwołującego oraz cenami rynkowymi podobnych pojazdów - było to działanie jak
najbardziej uzasadnione
Odwołujący wskazuje na wyrok KIO 716/13, zgodnie z którym: „Celem zło enia wyjaśnień
jest umo liwienie zamawiającemu zweryfikowania poprawności dokonanej przez wykonawcę
kalkulacji ceny, a nie zło enie ogólnego zapewnienia, e wykonawca wykona zamówienie za
oszacowaną przez siebie cenę. Jak wynika z art. 90 ust. 2 ustawy wyjaśnienia mają być
poddane analizie zmierzającej do ustalenia, czy cena została skalkulowana poprawnie, czy
te nosi ona znamiona raąconiskiej. Z tego powodu powinny być one wyczerpujące,
konkretne i przekonujące, ujawniające najwa niejsze składniki cenotwórcze, jak przykładowo
koszt materiałów, pracowników, zaanga owania odpowiedniego sprzętu, czy wreszcie mar e
wykonawcy. W przeciwnym wypadku wyjaśnienia będą miały charakter jedynie iluzorycznych
i nie będą stanowiły wyjaśnienia elementów oferty, mających wpływ na wysokość cen, co
mo e uzasadniać obowiązek zamawiającego odrzucenia oferty jako zawierającej raąco
niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia. Z tego względu dla zakwalifikowania
oferty do dalszego postępowania nie jest wystarczające zło enie jakichkolwiek wyjaśnień,
lecz wyjaśnień, które będą odpowiednio umotywowane, przekonujące, e zaproponowana
oferta nie zawiera ceny raąconiskiej”.

9

Zgodnie z wyrokiem SO w Warszawie z 9.4.2010 r. (IV Ca 1299/09, niepubl.): "Wykonawca
powinien zatem wskazać i opisać obiektywne czynniki mające wpływ na wysokość
zaoferowanej ceny; wyjaśnienia powinny być jak najbardziej szczegółowe i winny zawierać
wszystkie aspekty mające wpływ na cenę, tak aby nie pozostawiały wątpliwości co do
prawidłowego jej wyliczenia, a jednocześnie nie mogą opierać się na samych
oświadczeniach wykonawcy, gdy art. 90 ust. 3 PrZamPubl mówi o "dowodach" na ich
potwierdzenie(...).”
Odwołujący pragnie podkreślić, e ze zło onych przez wykonawcę wyjaśnień w trybie art. 90
PZP musi jednoznacznie wynikać mo liwość zaoferowania tak niskiej ceny jaką zdecydował
się zło yć wykonawca BYD, m.in. poprzez przedło enie szczegółowych wyliczeń i wyjaśnień.
Dodatkowo Odwołujący pragnie wskazać (za SO w Warszawie w wyroku z dnia 05.01.2007
r., sygn. V Ca 2214/06, niepubl.), i wykonawca składający wyjaśnienia w trybie art. 90 PZP
nie mo e powoływać sie na stosowanie ni szych mar , zaopatrywanie sie bezpośrednio u
producentów czy posiadanie stałego kreau kontrahentów, gdy tego typu czynniki są
dostępne dla ka dego z wykonawców. Nie są więc obiektywnie właściwe i wyjątkowe tylko
dla wykonawcy proponującego niską cenę.
Odwołujący wskazuje równie na jednolite stanowisko KIO i doktryny w zakresie rozło enia
cię aru dowodowego w sytuacji zastosowania przez zamawiającego art. 90 PZP. Jak
stwierdza J. Pieróg w komentarzu do art. 90 PZP: „Konstrukcja przepisów zawartych w art.
90 pozwala na postawienie tezy, i zwrócenie się do wykonawcy o zło enie wyjaśnień nale y
rozumieć jako przyjęcie domniemania, e cena oferty jest raąconiska. Cię ar wykazania, i
tak nie jest, spoczywa na wezwanym do zło enia wyjaśnień wykonawcy. Mo e on
wykorzystać to wezwanie do obalenia domniemania w drodze zło enia odpowiednich
wyjaśnień. Za taką koncepcją opowiadała się te wielokrotnie KIO.”
W wyroku o sygn. KIO/UZP 1157/10, Izba stwierdziła, i "wystąpienie do wykonawcy w trybie
art. 90 ust. 1 ustanawia domniemanie zaoferowania ceny raąconiskiej w stosunku do
przedmiotu zamówienia. W związku z ustanowieniem domniemania wystąpienia ceny raąco
niskiej, przy udzielaniu wyjaśnień w trybie art. 90 ust. 1, dowód braku zaoferowania ceny
raąconiskiej spoczywa na wykonawcy".
Zgodnie z wyrokiem SO w Częstochowie z dnia 01.04.2005 r. (VI Ca 464/05, niepubl.)
„Wyjaśnienia wykonawcy mają doprowadzić do obalenia tego domniemania, a cię ar
zło enia wyczerpujących wyjaśnień, i oferta nie zawiera ceny raąconiskiej, obciąą
wykonawcę (Wykonawca powinien przedstawić dowód na twierdzenie przeciwne i winien
wykazać, e mo liwe i realne jest rzetelne wykonanie zamówienia za proponowaną cenę)."
Odwołujący wnosi o przeprowadzenie przez KIO dowodu z wyjaśnień zło onych przez
wykonawcę BYD w toku postępowania. Odwołujący wnosi o uznanie, wyjaśnienia BYD nie
10

spełniają wymogów ustawowych, tym samym powinno to skutkować odrzuceniem zło onej
przez BYD- o co Odwołujący wnosi.
Odwołujący pragnie ponadto zauwa yć, i w ocenie Sądu SO w Warszawie z 9.4.2010 r,
sygn. IV Ca 1299/09, niepubl. zło enie przez skarącegododatkowych wyjaśnień i
przedstawienie nowych argumentów (w celu wykazania prawidłowości wyliczenia wskazanej
w ofercie ceny) dopiero na rozprawie przed KIO było spóźnione i nie mogło być wzięte pod
uwagę ani przez Izbę, ani tym bardziej przez SO. Definicja "określonego terminu" na zło enie
wyjaśnień zamawiającemu (art. 90 ust. 1 PrZamPubl) oznacza, e informacje i dowody
przedstawione przez wykonawcę muszą być znane zamawiającemu na konkretnym etapie
postępowania przetargowego (celem umo liwienia mu podjęcia decyzji co do ewentualnego
przyjęcia oferty lub jej odrzucenia), a nie w toku postępowania odwoławczego lub
skargowego.
W ocenie Odwołującego, ka dy z argumentów przedstawionych w punktach odwołania od II
do VII, zasługuje na samodzielne uwzględnienie. Cena zaoferowana przez wykonawcę BYD
jest zarówno niewiarygodnie niska, nierealistyczna w porównaniu do szacunkowej wartości
zamówienia, istotnie ró ni się od cen zaoferowanych przez pozostałych oferentów, znacząco
odbiega od cen rynkowych danego produktu jak i wskazuje na realizację zamówienia poni ej
kosztów które musi ponieść dany wykonawca, aby wytworzyć przedmiot zamówienia.
W szczególności Odwołujący pragnie podkreślić, i zaoferowana przez wykonawcę BYD
cena za wykonanie zamówienia nie stanowi nawet połowy określonej przez Zamawiającego
oferta BYD zawiera szacunkowej wartości zamówienia, co jednoznacznieświadczy,i
raąconiską cenę.

Zamawiający w zło onym dnia 20 maja 2014 r. piśmie procesowym wniósł o
oddalenie odwołania.
Stwierdził, e podana w odwołaniu kwota jako wartość zamówienia w wysokości 35 055 000
zł nie jest prawdziwa. Zgodnie z ustaloną szacunkową wartością zamówienia podaną w
protokole postępowania wynosi w rzeczywistości 28 500 000 zł netto (35 055 000 zł brutto tj.
z podatkiem VAT), jednak e wartość ta uwzględnia szacowaną wartość zamówień
uzupełniających planowanych przez zamawiającego, która wynosi zgodnie z art. 134 ust. 6
pkt 4 ustawy pzp 50% wartości zamówienia podstawowego.
Wartością, do której ewentualnie nale ałoby odnieść cenę oferty wykonawcy BYD dla
potrzeb ustalenia, czy cena oferty mo e być raąconiską, jest wartość zamówienia
podstawowego. Równie oferty ka dego z dwóch wykonawców zawierają cenę łączną
obejmującą zakres podstawowy bez zamówień uzupełniających.

11

Ponadto przed otwarciem ofert podano kwotę, jaką zamawiający zamierza przeznaczyć na
sfinansowanie zamówienia w wysokości 23 370 000 zł.
W ocenie zamawiającego podawanie wartości zamówienia wraz z wartością zamówień
uzupełniających ma na celu wyłącznie sztuczne zawy enie ró nicy procentowej między ceną
oferty BYD a tak określoną wartością.
Rzeczywista wartość szacunkowa tj. bez zamówień uzupełniających wynosi 19 000 000 zł
netto, a powiększona o podatek VAT wynosi 23 370 000 zł.
W konsekwencji ró nica ceny oferty BYD (15 576 346,94 zł) w stosunku do wartości
zamówienia z podatkiem VAT (23 370 000 zł) wynosi 33,5%, a nie jak wskazano w
odwołaniu 55%. Natomiast do ceny oferty odwołującego ró nica ta wynosi 28,86%, a nie
40%.
Zamawiający przypomniał, e w trakcie badania i oceny ofert, na podstawie art. 90 ust. 1
ustawy pzp wystąpił do wykonawcy BYD o zło enie wyjaśnień. W piśmie z wyjaśnieniami
BYD przedstawił argumenty, które jego zdaniem potwierdzają, e cena nie mo e być uznana
za raąconiską. Zamawiający podziela tę argumentację i wskazuje, e uzyskał dodatkową
ekspertyzę w zakresie ceny przedmiotowej oferty od niezale nej placówki naukowo-
badawczej zajmującej się takimi zagadnieniami tj. Przemysłowego Instytutu Motoryzacji. W
ekspertyzie stwierdzono, e nie zachodzą przesłanki do uznania ceny oferowanego
autobusu BYD za raącozani oną. Wyjaśnienia wykonawcy zastrze one jako tajemnica
przedsiębiorstwa oraz opisaną wy ej ekspertyzę zamawiający przedstawił do wyłącznej
wiadomości KIO.
Zamawiający uznał za niezasadne tezy zawarte w odwołaniu na stronie 6 co do warunków
uznania ceny za raąconiską ze stwierdzeniem, e ziszczenie się choćby jednego z
warunków oznacza cenę raąconiską.
Zamawiający wskazał tak e, e odwołujący pomija okoliczność, e przedmiot oferty BYD i
odwołującego charakteryzuje się odmienną specyfikacją techniczną. Odwołujący nie
wskazuje tak e, co rozumie przez „poziom rynkowy” ceny jego własnej oferty, nie wyjaśnia,
jakie elementy miałyby ów poziom wyznaczać i nie przedstawia dowodów. Nie uzasadnia
tak e dalszych twierdzeń o standardowej 10% ró nicy cen autobusów w postępowaniach na
dostawy autobusów, gdzie zaoferowane ceny mają wg jego opinii charakter cen rzetelnych.
Samo odniesienie się do oferty odwołującego jako wystarczającego i miarodajnego
wyznacznika rzetelnej ceny tak e jest bezpodstawne, gdy jest to jedyna oferta
konkurencyjna w tym postępowaniu, zło ona przez wykonawcę o całkowicie odmiennym
potencjale oraz odmienna pod względem technicznym. Nie jest to zatem przekrojowy obraz
rynku, zwłaszcza gdy uwzględni się okoliczność, i postępowanie dotyczy przedmiotu
zamówienia nabywanego po raz pierwszy.
12

Zamawiający zwraca tak e uwagę, e przywołane przez odwołującego informacje podawane
przez BYD w publicznie dostępnych prezentacjach wskazują naśrednieceny zakupu
pojazdów. Powy sze informacje nie dotyczą przedmiotowego postępowania o udzielenie
zamówienia i nie są nieprzydatne jako dowód w niniejszej sprawie. Ponadto powy sze ceny
określane jakośredniecyny zakupu wskazywane były jedynie na potrzeby prezentacji
dostępnej oferty, a nie ustandaryzowane, wiąącei niezmienne niezale nie od warunków
zamówienia i kompletacji autobusu minimalne ceny zakupu. Zamawiający za wątpliwy
wyznacznik poziomu cen rynkowych jako punktu odniesienia dla oceny ceny ofertowej BYD
uznaje przywoływane w odwołaniu ceny producenta VDL Bus&Coach bv, skoro w istotny
sposób odbiegają one tak e od ceny oferty samego odwołującego.
Zamawiający stwierdza, e w odwołaniu nie podano adnych dodatkowych okoliczności,
które miałyby potwierdzać nierealistyczny charakter zaoferowanej ceny, jej oderwanie od
realiów rynkowych, nieadekwatność do zakresu czy kosztu prac wskazującą na realizację
zamówienia poni ej kosztów wytworzenia ponoszonych przez wykonawcę, tj. elementów
wskazywanych przez odwołującego jako charakterystyczne dla oferty z ceną raąconiską.
Zamawiający podniósł tak e brak argumentacji odwołującego co do wadliwej oceny przez
zamawiającego wyjaśnień zło onych przez BYD w trybie art. 90 ust. 1 ustawy pzp.

Przystępujący do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego wniósł o
oddalenie odwołania. Wskazał, e pismem z 31 marca 2014 r. został wezwany przez
zamawiającego do udzielenia wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny w trybie art. 90 ust.
1 ustawy pzp.
W wyznaczonym terminie udzielił wyjaśnień, w których zaprezentował uwarunkowania
towarzyszące produkcji i dystrybucji produktów BYD, charakteryzując poszczególne
elementy cenotwórcze, jak i poszczególne okoliczności pozwalające na zoptymalizowanie
ceny produktu i usługi. Spółka BYD omówiła cenę oferty:
- w relacji do cen tynkowych oraz oferowanych innym zamawiającym;
- w relacji do ustalonej wartości zamówienia i kwoty, którą zamawiający przeznaczył na
sfinansowanie zamówienia;
- w relacji do ceny jedynej oferty konkurencyjnej tj. ceny oferty odwołującego.
Na poparcie wyjaśnień przystępujący przedstawił określone dowody. W jego ocenie
wyjaśnienia potwierdziły, e zaoferowana cena jest rzetelna, wiarygodna i realna, nie
odbiega od cen podobnych produktów na rynku europejskim oraz pozwala na nale yte
zrealizowanie zamówienia przy jednoczesnym osiągnięciu zało onego zysku. Spółka BYD
podtrzymała w pełni stanowisko zawarte w piśmie z 7 kwietnia 2014 r. (wyjaśnieniach).

13

Przystępujący wskazał, e spółki grupy kapitałowej, do której nale y, specjalizują się w
produkcji autobusów elektrycznych, technologii budowy baterii i systemów zarządzania
oraz producentem energią. Grupa kapitałowa BYD Company jest pomysłodawcą
akumulatorów litowo-jonowych z katodą LiFePO które samodzielnie produkuje i4
wykorzystuje do produkcji pojazdów elektrycznych. W grupie kapitałowej zatrudnionych jest
ponad 150.000 pracowników, a produkcja na ogromną skalę akumulatorów
e koszt wykorzystywanych w autobusach i samochodach elektrycznych powoduje,
jednostkowy wykonania autobusu mo e być przy zachowaniu odpowiedniego zysku oraz
jakości znacząco ni szy od cen oferowanych przez innych producentów. W związku z tym
BYD posiada warunki do stworzenia konkurencyjnej polityki cenowej w stosunku do innych
podmiotów na rynku europejskim. Przystępujący stwierdził, e notoryjnym faktem są
niewygórowane koszty prowadzenia działalności gospodarczej w Chinach, co bezpośrednio
przedkłada się na koszt jednostkowy autobusu.
Następnie wyjaśnił, e zaoferowana cena dotyczy 10 miejskich autobusów elektrycznych i
jest zgodna z cenami, po jakich sprzedawał, a tak e w dalszym ciągu sprzedaje oraz
realizuje zamówienia w Europie – ceny, po jakich oferuje autobusy „ebus-12” są zbie ne z
aktualną europejską ceną rynkową. W wyjaśnieniach przedstawił relacje jednostkowej ceny
zaoferowanego autobusu w stosunku do ceny jednostkowej oferowanej innym kontrahentom.
Wyjaśnił ponadto, z czego wynikają rozbie ności pomiędzy cenami dla ró nych
odbiorców praz wskazał na czynniki wpływające na cenę jednostkową autobusu, takie jak:
liczba zamawianych autobusów – im większy wolumen zamówienia, tym ni sza cen, jako e
koszty stałe rozkładają się wówczas na większą liczbę autobusów; dotyczy do w
szczególności kosztów: dostosowania pojazdu do systemów oraz specyfikacji wymaganej
przez konkretnego zamawiającego, serwisu, organizacji magazynu części zamiennych,
szkoleń, opracowania i przestawienia linii produkcyjnej, zaprojektowania konkretnych
systemów elektronicznych, wizualizacji autobusu, przystosowania i przetłumaczenia
dokumentacji technicznej i instrukcji obsługi pojazdu.
Powy sze koszty mo na istotnie ograniczyć z uwagi na wielkość zamówienia.
Parametry techniczne autobusów ró nią się; uniwersalna konstrukcja „ebus-12” jest
ka dorazowo dopasowywana do potrzeb konkretnego zamawiającego, który określa
wymagania i oczekiwane parametry. Z tego powodu jednostkowa cen pojazdu mo e się
ró nić w ró nych dostawach.
Na znaczące obni enie kosztów dostawy jednego autobusu wpłynął fakt, e autobusy w tym
postępowaniu mają relatywnie niską łączną energię akumulatorów trakcyjny, do spełnienia
wymogów siwz wystarczy wyposa yć autobusy w dwa pakiety akumulatorów zamiast trzech
pakietów, BYD zastosował typy ładowarek w technologii AC, tańszej od typu DC.
14

Przedstawione okoliczności mają dowodzić, e zaoferowana cena jest ceną rynkową, a
zamawiający prawidłowo ocenił otrzymane wyjaśnienia jako wyczerpujące i potwierdzające,
e cena została skalkulowana rzetelnie.
Przystępujący zauwa ył tak e, e przedmiotowe zamówienie jest pierwszym tego rodzaju w
Polsce, a parametry autobusów oferowanych na innych rynkach europejskich znacznie
odbiegają od zamówionych przez MZA, co znacząco utrudnia prawidłowe obliczenie przez
zamawiającego wartości przedmiotu zamówienia .
Przystępujący kwestionuje stanowisko odwołującego, który stwierdził, e „ceny pojazdów
oferowanych przez producentów autobusów standardowo ró nią się miedzy sobą o nie
więcej ni 10%, a współzawodnictwo odnosi się do parametrów technicznych oferowanych
pojazdów”. Powy sza teza nie została udowodniona, nie odwołano się do adnych
postępowań, których wynik odzwierciedliłby takie spostrze enie. Przystępujący stawia tezę
przeciwną: wykonawca składa ofertę zgodnie z warunkami siwz, a podstawowym kryterium
oceny ofert jest cena, tak samo jak w niniejszym postępowaniu.
Przystępujący stwierdził tak e, e jakiekolwiek spostrze enia odwołującego nt. ró nic
pomiędzy cenami mogłyby się odnosić wyłącznie do rynku autobusów z silnikami
konwencjonalnymi, który ró ni się od rynku autobusów elektrycznych, który w Polsce dopiero
powstaje.
Odnosząc się do wypowiedzi pracownika BYD powołanej w odwołaniu, przystępujący
wskazał, e wypowiedź ta odnosiła się do pojazdu wyposa onego w trzy pakiety
akumulatorów, natomiast autobusy dla zamawiającego mają być wyposa one w dwa pakiety
akumulatorów. Cena akumulatorów trakcyjnych stanowi ok. 60% ceny autobusu.
Przystępujący nie mając wiedzy na temat kosztów produkcji ani parametrów pojazdów
oferowanych przez inne podmioty wskazane w odwołaniu nie komentował ceny tych
podmiotów.
Dokonując porównania zaoferowanej ceny z ceną odwołującego przystępujący wskazał, e
odwołujący nie realizował dotychczas podobnych zamówień o tak znaczącym wolumenie, a
ponadto nie dysponuje tak znaczącym doświadczeniem, zapleczem technicznym,
organizacyjnym i osobowym w zakresie autobusów elektrycznych, jak spółka BYD (wraz z
pozostałymi spółkami Grupy).
Przystępujący wskazał na unikalne zaplecze i doświadczenie produkcyjne, umo liwiające
zrealizowanie zamówienia na dostawę 10 autobusów miejskich elektrycznych za
zaoferowaną cenę.
W kolejnych pismach procesowych strony i uczestnik podtrzymali dotychczasowe
stanowiska przedstawiając dodatkową argumentację.

15

Odwołujący zło ył pisma datowane na 19 oraz 20 maja 2014 r. zastrzegając jako tajemnicę
przedsiębiorstwa sporządzoną przez siebie analizę ceny zaoferowanej przez wykonawcę
BYD poprzez rozpisanie jej na poszczególne elementy cenotwórcze – na przykładzie ceny
pojedynczego pojazdu traktując cenę konkurenta jako referencyjną (wyjściową w analizie).
W analizie wziął pod uwagę w szczególności cenę frachtu pojazdów z Chin – ok. 62.865 zł,
koszty pakietu elektronicznego wraz z monta em – 172.220 zł, cło 10% - od wartości celnej
pojazdu (1.020.394,05) z wynikiem 918.355,05 zł jako wartość pojazdu wwo onego na teren
Unii Europejskiej. W dalszej kolejności wskazał, e najdro szy komponent w autobusie to
bateria. Jej koszt to ok. 596.612,42 za sztukę; jest to kwota wynikająca z oferty wykonawcy
BYD zło onej odwołującemu. Przy takiej wartości baterii cena autobusu bez baterii wynosi
niewiarygodnie niską wielkość tj. 321.742,63 zł. W dalszej kolejności odwołujący wskazał na
koszt zakupu towarów od europejskich dostawców (Michelin, fotel kierowcy, ABS Knorr, felgi
Alcoa, fotele pasa erów, ECAS WABCO, układ kierowniczy ZF, oś przednia ZF) na kwotę
55.024,25 zł, z czego wynika, e koszt wyprodukowania autobusu z pozostałych elementów
pochodzących z Chin powinien być nie wy szy ni 266.717,59 zł.
Odwołujący stwierdził, e koszt samego zakupu bądź wytworzenia pozostałych
komponentów wchodzących w skład pojazdu to dla dostawcy europejskiego wydatek rzędu
597.047,38 zł. Uwzględniając jednak specyfikę rynku chińskiego oraz lokalne ni sze koszty
zakupu materiałów o 46,3% cena zakupu komponentów pozostałych nie mo e być ni sza nie
320.614,44 zł. Zatem zakup tych komponentów jest dro szy od ceny pojazdu (266.717,59 zł)
o 53.893,86 zł.
Ponadto odwołujący wskazał na koszty pracy w wymiarze 1250 roboczogodzin ześrednim
kosztem za godzinę pracy ok. 12,1404 zł, co oznacza 15.175,50 zł kosztu na ka dy autobus.
Na tym etapie analizy strata na ka dej sztuce pojazdu wynosi 69.072,36 zł. Dodatkowy koszt
to koszty gwarancji w wys. 2% ceny pojazdu, co stanowi 25.109,58 zł, a tak e ogólne koszty
produkcji na poziomie co najmniej 5%, w przeliczeniu na jeden pojazd wynoszące 45.917,75
zł. Przystępujący uwzględnił tak e koszt ładowarki w kwocie 56.149,35 zł.
Z przedstawionego wyliczenia wynika, e ka da sztuka autobusu zaoferowanego przez
wykonawcę BYD została zaoferowana o 196.249,04 zł poni ej kosztów produkcji nie
uwzględniając innych pozostałych kosztów.
Odwołujący wskazał tak e na wynikające z przepisów ustawy pzp oraz orzecznictwa
obowiązki wykonawcy wezwanego w trybie art. 90 ust. 1 ustawy co do zakresu, rzetelności,
nale ytego uzasadnienia i udowodnienia zamawiającemu, e przedstawiona cena nie jest
raąconiska.
W kolejnym piśmie odwołujący zaprzeczył twierdzeniu wykonawcy BYD, i zamówienie
będące przedmiotem postępowania jest du ym zamówieniem jako opiewającym na 10 sztuk
16

autobusów, co pozwalać miałoby z uwagi na wolumen zamówienia oszacować cenę na
bardzo atrakcyjnym poziomie. W ocenie odwołującego jest to zamówienie niewielkie;
przywołał szereg postępowań na znacznie większe ilości tj. od 100 do 185 szt. autobusów.
Podtrzymał tezę, e ceny autobusów ró nią się między sobą o nie więcej ni 10%. Wskazał
na swoje doświadczenie i pozycję rynkową.
W piśmie z dnia 29 maja 2014 r. odwołujący odniósł się do materiału dowodowego
udostępnionego przez Izbę na posiedzenia dnia 21 maja 2014 r. w tym treści wyjaśnień
wykonawcy BYD zło onych zamawiającemu oraz treści ekspertyzy PIMOT sporządzonej na
zlecenie zamawiającego po otrzymaniu wyjaśnień wykonawcy (zastrze onych jako tajemnica
przedsiębiorstwa). Wskazał na pogląd, e zwrócenie się do wykonawcy o zło enie wyjaśnień
nale y rozumieć jako przyjęcie domniemania, e cena oferty jest raąconiska, a je eli
wykonawca wezwany w trybie art. 90 ust. 1 ustawy pzp nie obali w zło onych
zamawiającemu wyjaśnieniach domniemania zaoferowania raąconiskiej ceny, to jego
oferta powinna zostać odrzucona. Stwierdził tak e, e raz zło one przez wykonawcę w
omawianym trybie nie mogą ju podlegać uzupełnieniu czy modyfikacjom ani w toku
trwającego postępowania przetargowego, jak i na etapie postępowania przed Krajową Izbą
Odwoławczą.
W ocenie odwołującego wyjaśnienia BYD nie spełniają wymogów ustawy i nie obaliło
domniemania raąconiskiej ceny. Odwołujący stwierdził, e zło one wyjaśnienia z dnia 7
kwietnia 2014 r. są lakoniczne i powierzchowne, w aden sposób nie uzasadniają równie
zaoferowania przez BYD ceny istotnie odbiegającej od wartości rynkowej autobusów
elektrycznych, szacunkowej wartości zamówienia oraz ceny zaoferowanej przez innych
wykonawców. Nie dowodzą tak e istnienia szczególnie niskich kosztów produkcji
zaoferowanych autobusów ani tego, by zaoferowane pojazdy powstawały powy ej kosztów
realizacji zamówienia.
Odwołujący stwierdził, e wyjaśnienia BYD zawierają niepoparte dowodami tezy.
Wykonawca powołuje się bowiem na bardzo ogólne informacje tj. „ogromna skala produkcji”,
„niewygórowane koszty prowadzenia działalności gospodarczej w Chinach”, „zbie ność z
cenami rynkowymi”. Stwierdził, e chiński wykonawca wskazał na „produkcję na ogromną
skalę akumulatorów” bez wskazania tej skali. Podobnie brak jest dowodu co do kosztów
działalności w Chinach, w tym kosztów produkcji, co do faktu, i cena zaoferowana jest
zbli ona z aktualną ceną rynkową. W wyjaśnieniach w formie tabelarycznej przedstawiono
ceny autobusów oferowanych w innych krajach europejskich, z czego wynika i cena dla
MZA jest o ponad 20% (czyli znacząco) ni sza od tych cen. Odwołujący zauwa a, e
wykonawca odwołuje się wyłącznie do jednego zamówienia na rzecz Province Fryslan
(Holandia), które i tak jest wy sze o ponad 7% od cen w niniejszym przetargu. Dostawa ta
17

nie jest miarodajną dla ustalenia ceny rynkowej. Odwołujący wskazuje przy tym, e
wykonawca odnosi się wyłącznie do własnych ofert.
W wyjaśnieniach przystępujący nie udowodnił (lub choćby uprawdopodobnił) adnego
argumentu.
Odwołujący stwierdził tak e, e brak jest dowodu, aby zamówiona liczba 10 autobusów
mogła wpłynąć na cenę jednostkową autobusu. Zanegował wystąpienie efektu skali przy tej
wielkości w porównaniu z dostawą 6 autobusów.
Odnosząc się do argumentu, e na cenę wpływa „specyfikacja techniczna autobusu”
zauwa ył,adnej kalkulacji wszystkich składników e przystępujący nie przeprowadził
cenotwórczych oferowanego autobusu. W szczególności brak pełnej listy komponentów
składowych pojazdu (wraz z dowodami cen ich zakupu) oraz wykazania wpływu
poszczególnych kosztów na cenę. Porównanie cen jedynie kilku komponentów składowych
pojazdów zaoferowanych w ró nych postępowaniach nie uzasadnia zaoferowanej ceny.
Odwołujący podkreślił, e na poparcie swoich twierdzeń BYD nie przedstawił
weryfikowalnych dowodów. Np. brak jest kopii ofert przedstawionych innym zamawiającym,
brak dowodów na twierdzenie, i ładowarka typu AC jest „znacząco tańsza” od ładowarki
typu DC.
Oceniając ekspertyzę sporządzoną na zlecenie zamawiającego przez PIMOT odwołujący
stwierdził, e analiza cen tylko 1 producenta jest niemiarodajna, brak jest podstaw do
przyjęcia w kalkulacji zamówień uzupełniających, sporządzający nie dysponował wiedzą w
zakresie standardu wyposa enia (kompletacji) pojazdów oferowanych przez BYD dla innych
zamawiających. Wskazał tak e na brak kompetencji autorów do oceny prawnej czynności
zamawiającego.

Zamawiający w piśmie z 29 maja 2014 r. podtrzymał tezę, e na rynku nowych autobusów
elektrycznych zamówienie opiewające na 10 sztuk jest zamówieniem du ym, co pozwalało –
z uwagi na wolumen zamówienia – na oszacowanie ceny ofertowej na atrakcyjnym poziomie.
Wskazał na specyfikę rynku takich autobusów i fakt, e obecne postępowanie jest pierwszym
przetargiem w Polsce i jednym z większych w Europie. Stwierdził tak e, e ró nice cen
autobusów znacznie przekraczają wielkość 10% podaną przez odwołującego, tak e na rynku
autobusów o napędzie konwencjonalnym.
Zamawiający wskazał na wiarygodność handlową wykonawcy BYD przedstawiając raport o
firmie Polsko-Chińskiej Izby Gospodarczej. Stwierdził, e wykonawca ten ze spółkami grupy
kapitałowej specjalizuje się w produkcji autobusów elektrycznych, technologii budowy baterii
i systemów zarządzania energią. Dysponuje własnymi rozwiązaniami technicznymi,
akumulatorami, silnikami elektrycznymi i ładowarkami, spenalizuje się w jednym typie 12
18

metrowego autobusu produkowanego seryjnie i zaoferowanego zamawiającemu w
kompletacji przygotowanej na potrzeby niniejszego postępowania. Zauwa ył, e ró nica cen
w ofertach wstępnych (handlowych) obu wykonawców przekraczała 25%.
Stwierdził, e autobus produkowany przez przystępującego ma być w swych zało eniach
efektem produkcji masowej, konkurencyjny w stosunku do produkcji krótkoseryjnej.
Zamawiający w toku oceny ofert oraz czynności badania raąconiskiej ceny przyjął i
zaakceptował metodykę opartą na analizie cen sprzeda y i dostosowania kompletacyjnego
autobusu. Uznał, e poziom cen, za które wykonawca zrealizował zamówienia
odpowiadające przedmiotowi niniejszego przetargu z uwzględnieniem ró nic wynikających
wymagań kompletacyjnych określonych w siwz stanowi wiarygodne i wystarczające
potwierdzenie rynkowego charakteru ceny. Z kolei stwierdzenie, i cena odpowiada
poziomowi cen występującemu na rynku, wyłącza uznanie jej za raąconiską.
W ocenie zamawiającego taka metodyka jest dopuszczalna i ma dwie zalety w stosunku do
metodyki analizy kosztów:
- nie wymusza na producencie ujawnienia pilnie strze onej tajemnicy handlowej,
- nie wymaga od zamawiającego znajomości zasad kalkulacji ceny jednostkowej produktu,
znajomości kosztów działalności gospodarczej międzynarodowych koncernów
gospodarczych (tak e objętych tajemnicą).
Potwierdzeniem cen na rynku są wystawione referencji. Zamawiający zauwa a, e nie musi i
nie ma mo liwości znać procesów produkcyjnych, technologicznych i kosztów w wszystkich
dziedzinach gospodarki.
Z powy szych względów zamawiający, uzasadniając wezwanie BYD do wyjaśnień
dotyczących oferowanej ceny, wskazał zarówno na ró nice w stosunku do wartości
zamówienia oraz oferty konkurencyjnej (jako zwyczajowo przyjęte podstawy dokonywania
wstępnej oceny rzetelności ceny w trybie art. 90 ust. 1 ustawy pzp), jak równie na ró nice
pomiędzy ceną oferty a dotychczasowymi dostawami. Zamawiający stwierdził, e
wykonawca BYD odniósł się szczegółowo do wszystkich podniesionych wątpliwości.
Zauwa ył, e prawidłowość powy szej metodyki potwierdziła opinia ekspertów PIMOT.

Przystępujący w piśmie z 29 maja 2014 r. podtrzymał dotychczasową argumentację i
wskazał dodatkowo, co następuje.
Wskazał na treść wezwania zamawiającego, który wskazując na ró nicę cen wykonawców
oraz innych cen wzywanego w wykazie dostaw, a tak e od szacunkowej wartości
zamówienia, poprosił o wyjaśnienie elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny. W
odpowiedzi spółka BYD zło yła wyjaśnienia omawiając swoją cenę w relacji do wartości
wskazanych w wezwaniu zamawiającego.
19

Podtrzymał stanowisko o wpływie wielkości dostawy na cenę jednostkową, o większej ni
10% ró nicy cen autobusów na rynku. Wskazał na wielką skalę swojej produkcji i sprzeda y,
a jednocześnie doświadczenie i mo liwości produkcyjne. Ponadto przedstawił zastrze one
jako tajemnica przedsiębiorstwa do wyłącznej wiedzy składu orzekającego opracowanie
określone jako „Rzeczywiste koszty produkcji jednego autobusu” w ujęciu tabelarycznym; w
tabeli 1 dokonał porównania kosztów wynikających z symulacji odwołującego z kosztami
własnymi. W tabeli nr 2 przedstawił zestawienie kosztów własnych z uwzględnieniem
zakładanego zysku.

Na rozprawie strony i uczestnik podtrzymali stanowiska.
Odwołujący stwierdził, i do obowiązków Zamawiającego nale ało w określonym czasie
dokonać stosownej analizy oferty Przystępującego, w tym ceny w niej zawartej.
Przystępujący podtrzymał zastrze enie tajemnicą przedsiębiorstwa informacji w piśmie
procesowym i stwierdził, e dokumenty zawierające kalkulację są najpilniej strze oną
tajemnicą przedsiębiorstwa, a treści w nich zawarte nie stanowią rozwinięcia wyjaśnień jakie
składał Zamawiającemu na wezwanie, lecz słuąwykazaniu bezzasadności kalkulacji
dokonanej przez Przystępującego w piśmie procesowym.
Odwołujący podtrzymuje wniosek o odtajnienie zastrze onej części pisma Przystępującego z
29 maja 2014 r. Stwierdził, e nie ma podstaw do utajnienia treści oferty na fracht. Cena
baterii ju została ujawniona. Równie ceny elektroniki powinny być znane jako pochodzące
od tego samego dostawcy, nawet jeśli istnieją między cenami jakieś niewielkie ró nice. W
ocenie Odwołującego nie są to dane wra liwe. Poparł odwołanie wraz z argumentacją tam
zawartą, jak równie argumentację zawartą w pismach procesowych. Wskazał na znaczenie
niniejszego postępowania w tej gałęzi przemysłu. Stwierdził, e jest to pierwszy i kluczowy
przetarg na taki przedmiot zamówienia. Przedstawił jako zagro enie przewidywaną strategię
Przystępującego zmierzającą do wyeliminowania konkurentów. Podkreślił równie własne
doświadczenie w bran y pojazdów komunikacji publicznej. Odnosząc się do treści wyjaśnień
zło onych przez Przystępującego Zamawiającemu, udostępnionych w toku postępowania
odwoławczego przez skład orzekający stwierdził, i wezwanie do zło enia wyjaśnień
stwarzało domniemanie zaoferowania raąconiskiej ceny, a cię ar obalenia tego
domniemania spoczywa na wykonawcy. Wskazał na orzecznictwo Izby dotyczące raąco
niskiej ceny. Stwierdził, e wykonawca powinien wskazać rzeczywiste czynniki cenotwórcze.
Zauwa ył, e wyjaśnienia powinny być pełne, a ich uzupełnianie w postępowaniu
odwoławczym nie jest dopuszczalne i jest bezprzedmiotowe. Kwestionowane wyjaśnienia
określił jako powierzchowną publicystykę ze względu na treść, która mogłaby być u yta
20

w dowolnym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Odnośnie poszczególnych
elementów wyjaśnień zakwestionował je tak, jak w zło onym piśmie z 29 maja 2014 r.
Dodatkowo stwierdził, e wiadome jest, i produkt o niskiej cenie nie mo e mieć wysokiej
jakości. Zauwa ył równie , e tak e zamówienie zrealizowane na rzecz prowincji Fryzja w
Holandii nie jest porównywalne z przedmiotowym zamówieniem ze względu na du o ni sze
koszty gwarancyjne, krótsze trasy przejazdu, krótszy czas przebywania pojazdu na drodze,
bardzo nieskomplikowany system elektroniczny – ten w Warszawie jest szczególnie
skomplikowany i kosztowny. Przypomniał wskazane wcześniej ró nice pomiędzy
ładowarkami ‘DC’, a ‘AC’ – ostatnie sąprzez oferowanePrzystępującego
i są dwuczęściowe. Generalnie poddał w wątpliwość wiarygodność businessową
Przystępującego i stwierdził, e mimo wcześniejszych deklaracji nie zrealizował on dostaw
np. we Frankfurcie i na Florydzie. Podobnie jak w piśmie procesowym zakwestionował walor
dowodowy ekspertyzy wykonanej na zlecenie Zamawiającego. Przypomniał, e ka dy
z zastosowanych testów oceny, czy zaoferowana cena jest raąconiską ceną w odniesieniu
do oferty Przystępującego, dał wynik testu pozytywny. Zło ył pisemne stanowisko dwóch
producentów przedmiotowej bran y, którzy stwierdzają, e nierealna jest cena zaoferowana
przez Przystępującego. Przypomniał, e Przystępujący wskazał na realizację w czterech
niewielkich zamówieniach i te dostawy potraktował jako reprezentatywne dla rynku.
Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania. Podtrzymał stanowisko zawarte
w odpowiedzi na odwołanie i zawarte w piśmie procesowym z dnia 29 maja 2014 r.
Stwierdził, e prawidłowo ocenił zło one przez wykonawcę wyjaśnienia dotyczące ceny.
Zauwa ył, e wykonawca nie ma wymogu przedstawiać szczegółowej kalkulacji
uwzględniającej wszystkie elementy cenotwórcze. W tym postępowaniu wykonawca przyjął
metodę odniesienia zaoferowanej ceny do cen rynkowych. Rzeczywiście był to rynek dostaw
BYD Europe B.V. bowiem drugi wykonawca, tj. Solaris Bus & Coach S. A. nie przedstawił
adnych dostaw i cen autobusów elektrycznych. Stwierdził, e dokonując szacowania
wartości przedmiotu zamówienia otrzymał od wykonawców dwie wstępne oferty handlowe
e gdyby z utajnionymi cenami między którymi wystąpiła ró nica 25%. Zauwa ył,
odniesieniem ceny rynkowej miała być cena wykonawcy VDL wskazanego przez
Odwołującego, to cena tego wykonawcy byłaby oceniona jako raąconiska. Stwierdził, e
metoda ładowania zaoferowana przez BYD Europe B.V. (ładowarki ‘AC’) jest metodą
i rozwiązaniem z ni szą ceną. Zakwestionował walor dowodowy jednozdaniowych
pisemnych opinii innych producentów zło onych przez Odwołującego na rozprawie.
Zakwestionował tak e wartość dowodową ekspertyzy załączonej do pisma Odwołującego z
29 maja 2014 r. dotyczącą efektu skali stwierdzając, e dla tego rynku i w tym postępowaniu

21

walor ekspertyzy jest znikomy. Przypomniał, e rynek referencyjny i właściwy jest rynkiem
autobusów elektrycznych. Na tym rynku dostawa wskazana przez Przystępującego, tj.
sześciu sztuk autobusów jest jedną z największych dostaw w Europie. Z reguły dostarczane
są pojedyncze sztuki autobusów. Wskazał na szacowaną wartość przedmiotu zamówienia
przedstawioną w dokumentacji i w odpowiedzi na odwołanie, która znaczącą ró ni się od
przedstawionej przez Odwołującego, co w konsekwencji powoduje odmienną ocenę relacji
do cen zaoferowanych. Przypomniał, e standardowy autobus oferowany przez
Przystępującego, na co wskazują materiały prezentacji, zawiera trzy baterie, natomiast w
tym postępowaniu zaoferowano autobus z dwiema bateriami. Koszt baterii jest znaczącym
elementem ceny, co potwierdzają wszyscy uczestnicy postępowania.
Przystępujący wniósł o oddalenie odwołania ze stanowiskiem zawartym w zło onych
pismach. Stwierdził, e według jego wiedzy Odwołujący wyprodukował dotychczas sześć
sztuk autobusów elektrycznych. Zakwestionował wartość oświadczeń innych producentów
zło onych przez Odwołującego i stwierdził, e podmioty te niewątpliwie nie znały specyfiki
tego zamówienia. Wskazał na zło one przez siebie wyjaśnienia na wezwanie
Zamawiającego i ponownie wyjaśnił, e zło ona w powoływanym wy ej piśmie kalkulacja nie
stanowi uzupełnienia wyjaśnień, lecz jest odniesieniem do symulacji Odwołującego
przedstawionej na piśmie. Zakwestionował opinię załączoną przez Odwołującego do
ostatniego ze zło onych pism procesowych.

W oparciu o stan faktyczny ustalony na podstawie dokumentacji postępowania oraz
zło onych przez strony i uczestnika oświadczeń na piśmie oraz do protokołu rozprawy
Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zwa yła, co następuje: odwołanie zasługuje na
uwzględnienie.
W toku badania ofert zamawiający działając na podstawie art. 90 ustawy pzp zwrócił się do
wykonawcy BYD o udzielenie wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny w zło onej ofercie
na dostawę 10 sztuk fabrycznie nowych autobusów miejskich elektrycznych. W wezwaniu
stwierdził, e zaoferowana cena, raącoodbiega od ceny drugiej oferty, a tak e od cen BYD,
po jakich dotąd wykonawca dotąd sprzedawał tego typu autobusy, co wynika z wykazu
załączonego do oferty. Odbiega równie od szacunkowej wartości zamówienia ustalonej
przez zamawiającego. Zamawiający poprosił o wyjaśnienie elementów oferty mających
wpływ na wysokość ceny.
Stwierdził, e oceniając wyjaśnienia weźmie pod uwagę obiektywne czynniki, w
oszczędność metody wykonania zamówienia, wybrane rozwiązania szczególności
22

techniczne, warunki wykonania zamówienia dostępne wykonawcy, oryginalność projektu
oraz inne czynniki wykazane w wyjaśnieniu.

W zło onych wyjaśnieniach wykonawca stwierdził, e oferowana przez niego cena
jest zbie na z cenami dotychczas oferowanymi innym zamawiającym w całej Europie oraz
poza jej granicami, a minimalne rozbie ności w cenie jednostkowej zamawianych autobusów
dla poszczególnych zamawiających wynikają ze specyfikacji zamówienia, w szczególności
ilości zamawianych pojazdów i ich konfiguracji. Wskazał na przynale ność do grupy
kapitałowej specjalizującej się w produkcji autobusów elektrycznych, technologii budowy
baterii i systemów zarządzania energią, w tym produkcji na ogromną skalę akumulatorów,
tak e litowo-jonowych, których jest pomysłodawcą.
Wskazując na relację ceny własnej oferty do cen rynkowych oraz oferowanych innym
zamawiającym stwierdził, e zaoferowana przez niego cena w ramach niniejszego
postępowania na dostawę 10 autobusów elektrycznych jest ceną zgodną z cenami, po jakich
oraz realizuje zamówienia na swoje produkty w Europie. sprzedawał i nadal sprzedaje
Powołał się na załączony do oferty wykaz wykonanych dostaw ze wskazaniem czterech
odbiorców, w tym trzech w Europie, dla których zrealizował dostawy, odpowiednio:
2 autobusy z ceną jednostkową 1.717.367 zł,
6 autobusów, cena jednostkowa 1.387.297 zł,
2 autobusy z ceną jednostkową 1.633.593 zł ze wskazaniem,
e ró nica procentowa ceny autobusu dla MZA do ww cen wynosi w kolejności odpowiednio
- 25,05%, - 7,21%, - 21,20%.
Wykonawca stwierdził, e czynnikami wpływającymi na cenę jednostkową autobusu jest
liczba autobusów w dostawie. Koszt dostosowania pojazdu do wymogów zamawiającego
oraz inne koszty rozkładają się na większą ilość autobusów. Za adekwatne, miarodajne i
reprezentatywne uznał porównanie ceny autobusu w niniejszym postępowaniu do ceny
zaoferowanej dla Province Fryslan (ró nica cen 7,21%), natomiast odniesienie do cen dla
innych kontrahentów składających zamówienie na jeden lub dwa pojazdy uznał za w pełni
nieuzasadnione.
Wskazał, e są znaczne ró nice w specyfikacji technicznej pojazdów dla ró nych zamówień.
Porównując ofertę dla Province Fryslan i dla zamawiającego MZA przedstawił główne
ró nice parametrów technicznych w zakresie: energii akumulatorów odpowiednio 324 kWh (3
pakiety) i 240 kWh (2 pakiety) przy szacunkowej cenie za jeden pakiet 293.209 zł.
Kolejna ró nica to cena układu drzwi na jeden pojazd 4.188 zł i 44.626 zł (dla MZA) oraz
cena układu elektronicznego: 50.264 zł i 167.548 zł (dla MZA).

23

Ponadto wykonawca wskazał, e znaczącą pozycję kalkulacji cenowej stanowią stosowane
przez BYD typy ładowarek w technologii AC, która jest znacząco tańsza od ładowarek DC.
Podkreślił, e rynki, na których dokonał wskazanych w ofercie dostaw cechują się całkowicie
inną specyfiką i potencjałem cenowym ni rynek polski.

Skład orzekający stoi na stanowisku, i kwestia, czy w danej ofercie mamy do
czynienia z ceną raąconiską, czy te nie, powinna być rozstrzygnięta w postępowaniu o
udzielenie zamówienia publicznego, które stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy pzp
prowadzone jest przez zamawiającego. Jednocześnie warunkiem koniecznym jest
dokonanie przez zamawiającego prawidłowej oceny wyjaśnień wykonawcy w toku
prowadzonej procedury, o której mowa w art. 90 ustawy pzp. Sama Izba, w zale ności od
postawionych w odwołaniu zarzutów, prowadzi we własnym zakresie postępowanie
dowodowe, np. w celu uzyskania odpowiedzi, czy zarzut zaniechania odrzucenia oferty na
podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo zamówień publicznych został postawiony
słusznie. Oczywiste jest, e zakres owego postępowania dowodowego przed Izbą będzie w
du ej mierze zale ał od treści wyjaśnień zło onych wcześniej zamawiającemu.
Jak zauwa ył w piśmie procesowym zamawiający, wykonawca wezwany do zło enia
wyjaśnień na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy pzp nie ma wymogu przedstawiać
szczegółowej kalkulacji uwzględniającej wszystkie elementy cenotwórcze. W tym
postępowaniu wykonawca przyjął metodę odniesienia zaoferowanej ceny do cen rynkowych.
W rzeczywistości był to rynek wyłącznie dostaw BYD Europe B.V. tj przystępującego.
Spośród wskazanych dostaw wszystkie ceny jednostkowe autobusów były, jak wy ej
wskazano, wy sze od zaoferowanych zamawiającemu MZA, a tylko jedna na rzecz odbiorcy
holenderskiego z ró nicą ceny ok. 7% mogła być uznana za porównywalną. W ocenie składu
orzekającego mając równieświadomość,e polski rynek autobusów elektrycznych dopiero
się tworzy, a europejski nie jest znacząco rozbudowany, to jednak stwierdzenie, e cena w
jednym wykonanym własnym zamówieniu mo e być uznana za wyznacznik rynku, jest
nieuzasadnione, bowiem wskazany jednostkowy kontrakt nie stanowi rzeczywistego
e odzwierciedlenia rynku właściwego, np. europejskiego. Izba zauwa a przy tym,
sporządzona na zlecenie zamawiającego opinia instytutu PIMOT w istocie stanowi
powielenie w znacznej części wyjaśnień wykonawcy, jak i wniosków, nie wnosząc de facto
adnych nowych informacji w szczególności co do rynku nowych autobusów elektrycznych.
Niezrozumiałe jest przy tym, e w tej części wyjaśnień odnoszących się do ceny jako
rynkowej, wykonawca stwierdził, e rynki, na których dokonał wskazanych w ofercie dostaw
cechują się całkowicie inną specyfiką i potencjałem cenowym ni rynek polski.

24

Izba wzięła równie pod uwagę treść wyjaśnień w części, w której przystępujący wskazał na
szacowany koszt akumulatorów na jeden pojazd, cenę układu drzwi oraz cenę układu
elektronicznego. Z tych trzech elementów jedynie cena akumulatorów z uwagi na ustalony
wymóg siwz jest w ofercie dla MZA ni sza od przyjętej do porównania dostawy dla odbiorcy
holenderskiego. Jednak e wiarygodność ceny i tym zakresie budzi wątpliwość wobec
wskazania innej wielkości ceny w wyjaśnieniach oraz ostatnim piśmie procesowym
(zastrze onym jako tajemnica przedsiębiorstwa). Innych, poza tymi wybranymi, elementów
kosztotwórczych i ich wartości wpływających na cenę wykonawca nie przedstawił poza
deklaracją o znacząco tańszych kosztach wynikających z efektu skali zamówienia i
potencjału własnego. Stwierdzenie to nie zostało poparte wyjaśnieniem, w jaki sposób ta
konkretna skala zamówienia (10 szt.) przekłada się bezpośrednio na spadek ceny np. przez
wskazanie o jaką wartość mo e chodzić. Powy sze uniemo liwia przyjęcie, e wyjaśnienie
zawiera kalkulację ceny całej dostawy lub jednostkową cenę autobusu, choćby o du ym
stopniu ogólności. W tymświetlezasadny jest wniosek, i wykonawca nie udowodnił, e
deklarowana cena oferty nie została skalkulowana poni ej kosztów wytworzenia i dostawy
przedmiotu zamówienia.
Biorąc pod uwagę wskazane wyjaśnienia wykonawcy z dnia 7 kwietnia 2014 r. Izba
stwierdza, e zamawiający nienale ycie dokonał oceny wyjaśnień przyjmując, e wezwany
wykonawca wykazał, e jego oferta nie zawiera raąconiskiej ceny.
W toku postępowania odwoławczego w ramach postępowania dowodowego wykonawca
(przystępujący) przedstawił nowe dokumenty w celu wykazania prawidłowości wyliczenia
wskazanej w ofercie ceny. Izba zauwa a, e zło enie nowych elementów w celu wykazania
prawidłowości wyliczenia ceny ofertowej dopiero na rozprawie przed Krajową Izbą
Odwoławczą było spóźnione i nie mogło być wzięte pod uwagę. Definicja „określonego
terminu” na zło enie wyjaśnień zamawiającemu (art. 90 ust. 1 ustawy pzp) oznacza, e
informacje i dowody przedstawione przez wykonawcę muszą być znane zamawiającemu na
konkretnym etapie postępowania przetargowego, celem umo liwienia mu podjęcia decyzji co
do ewentualnego przyjęcia oferty lub jej odrzucenia, a nie w toku postępowania
odwoławczego lub skargowego (tak Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 9 kwietnia
2010 r. sygn. akt IV Ca 1299/09.)
Biorąc pod uwagę dokonane ustalenia Izba stwierdziła, i odwołanie nale y
uwzględnić, a oferta przystępującego wykonawcy podlega odrzuceniu na podstawie art. 90
ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych wobec ustalenia, e prawidłowa ocena
zło onych wyjaśnień potwierdza, e oferta zawiera raąconiską cenę w stosunku do
przedmiotu zamówienia.

25

W tymświetleorzeczono, jak w sentencji.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 192 ust. 9 i 10 ustawy
Prawo zamówień publicznych, stosownie do wyniku postępowania, zgodnie z § 3 i § 5 ust. 2
pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r.
w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów
w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238).

Przewodniczący: ………………..……

………………..……

………………..……

26