■ i/HA ODWOŁAWCZA*

04. 09. 2013    '

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 czerwca 2013 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie V Wydział Cywilny-Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący:    SSO Ada Sędrowska

Sędziowie:    SSO Oskar Rudziński

SSRdel. Elżbieta Mojsa (spr.)

Protokolant:    sekr. sądowy Grażyna Dwórznik

po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2013 r. w Warszawie

na rozprawie

sprawy ze skargi Małgorzaty Sobieskiej

przeciwko zamawiającemu Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w
Warszawie

z udziałem Grzegorza Herc

od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej

z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt KIO 120/13

orzeka:

1.    oddala skargę;

2.    zasądza od Małgorzaty Sobieskiej na rzecz Skarbu Państwa- Prezesa Sądu
Okręgowego w Warszawie kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem
zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej.

Na oryginale właściwe podpisy
Za zgodność

Sygn. akt V Ca 750/13

Uzasadnienie

wyroku z dnia 24 czerwca 2013 roku

W dniu 21 stycznia 2013 r. (data prezentaty) Małgorzata Sobieska wniosła odwołanie
do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej na podstawie art. 180 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 29
stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 z późń.
zm.) na czynności podjęte przez Zamawiającego tj. Sąd Okręgowy w Warszawie w toku
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu
nieograniczonego na: sprawowanie obsługi (pomocy) prawnej w sprawach w zakresie:
finansów publicznych, gospodarki nieruchomościami, prawa pracy, prawa cywilnego (w
szczególności w zakresie zobowiązań), prawa budowlanego dla Sądu Okręgowego w
Warszawie, polegających na bezpodstawnym dokonaniu czynności odrzucenia jej oferty oraz
bezpodstawnym zaniechaniu czynności wyboru jej oferty jako najkorzystniejszej. W związku
z powyższym Małgorzata Sobieska zażądała unieważnienia czynności odrzucenia jej oferty,
unieważnienia wyboru oferty najkorzystniejszej, dokonania ponownej oceny ofert z
uwzględnieniem jej oferty, wyboru jej ofert jako najkorzystniejszej oraz obciążenia kosztami
postępowania Zamawiającego poprzez zasądzenie kwoty 11.100,00 zł, stanowiącej
uzasadnione koszty z tytułu wpisu od odwołania (7.500 zł) oraz z tytułu wynagrodzenia dla
pełnomocnika (3.600 zł), gdyż jest ona jednocześnie profesjonalnym pełnomocnikiem.

W uzasadnieniu skargi wskazała, że w dniu 16 stycznia 2013 r. Sąd Okręgowy w
Warszawie (zamawiający) odrzucił jej ofertę, ponieważ w jego ocenie zawierała ona rażąco
niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia. W piśmie z dnia 9 stycznia 2013 r.
zamawiający wezwał ją do wyjaśnienia czy jej oferta zawiera rażąco niską cenę. Jednocześnie
wskazał, że przeznaczył na realizację niniejszego zamówienia kwotę 252.000,00 zł wraz z
podatkiem VAT. Natomiast ona jako wykonawca zaoferowała wykonanie przedmiotu
zamówienia z podatkiem VAT równą 75.718,80 zł. Pismem z dnia 10 stycznia 2013 r
wyjaśniła, że cena zaproponowana przez nią w ofercie stanowi bilans sprzyjających i
dostępnych dla niej warunków cenotwórczych wykonania tego zamówienia, które skutkują
możliwością zaoferowania przez nią konkurencyjnych cen za wykonanie zamówienia.
Wskazała, iż przedmiotem zamówienia jest świadczenie usługi przez około 540 godzin, co w
przeliczeniu oznacza 3 miesiące (dla całego etatu), minimalne dopuszczalne wynagrodzenie w
przypadku umowy o pracę wynosiłoby 4.800 zł (1600 x 3). Wobec tego złożona przez nią
oferta 61.560,00 zł netto jest kilkunastokrotnie wyższa od minimalnego wynagrodzenia za
pracę.

Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 29 stycznia 2013 r. uwzględniła
odwołanie Małgorzaty Sobieskiej i nakazała zamawiającemu: unieważnienie czynności
wyboru najkorzystniejszej oferty wykonawcy Grzegorza Herc Kancelaria Prawna ul.
Janowskiego 11/30,    02-784 Warszawa; unieważnienie czynności odrzucenia oferty

odwołującego adwokat Małgorzaty Sobieskiej; dokonanie ponownej czynności oceny i
wyboru ofert, z uwzględnieniem oferty odwołującego wykonawcy, w tym oceny złożonych
wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej oferty odwołującego i podanie pełnego uzasadnienia tej
czynności; kosztami postępowania obciążył zamawiającego Skarb Państwa Sąd Okręgowy w
Warszawie; zaliczył na poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7.500 zł uiszczoną
przez odwołującą się tytułem wpisu do odwołania; zasądził od zamawiającego Skarbu
Państwa Sądu Okręgowego w Warszawie na rzecz odwołującego się kwotę 7.500 zł tytułem
zwrotu kosztów wpisu od odwołania (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 29 stycznia
2013 r. k. 74).

Krajowa Izba Odwoławcza wydała wyrok po ustaleniu następującego stanu
faktycznego:

Pismem z dnia 9 stycznia 2013 r. zamawiający wezwał odwołującego do złożenia
wyjaśnień dotyczących postępowania nr ZP/OF/79/12, o udzielenie zamówienia publicznego,
prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego, w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29
stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2010 r., Nr 113, poz. 759 z późn.
zm.), na sprawowanie obsługi (pomocy) prawnej w sprawach w zakresie: finansów
publicznych, gospodarki nieruchomościami, prawa pracy, prawa cywilnego (w szczególności
w zakresie zobowiązań), prawa budowlanego dla Sądu Okręgowego w Warszawie.
Zamawiający w wyniku przeprowadzonych czynności związanych z badaniem i oceną
złożonych ofert, działając na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy Pzp, w celu ustalenia czy oferta
zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia zwrócił się do wykonawcy
Małgorzaty Sobieskiej o udzielenie wyjaśnień, dotyczących elementów oferty mających
wpływ na wysokość zaoferowanej ceny. Wykonawca zaoferował wykonanie przedmiotu
zamówienia, zgodnie z wymogami specyfikacji istotnych warunków zamówienia, za cenę bez
podatku VAT: 61.560 zł, z podatkiem VAT: 75.718,80 zł. Zamawiający przeznaczył na
realizacje niniejszego zamówienia kwotę z podatkiem VAT równą 252.000,00 zł. W piśmie z
dnia 10 stycznia 2013 r. odwołująca Małgorzata Sobieska podała, że cena zaproponowana
przez nią w ofercie w kwocie 61.560,00 zł netto, z podatkiem VAT: 75.718,80 zł stanowi
bilans sprzyjających i dostępnych dla niej jako wykonawcy warunków cenotwórczych
wykonania niniejszego zamówienia polegających na: osobistym wykonywaniu zamówienia a
nie przez podwykonawców, co skutkuje obniżeniem kosztów związanych z realizacją
zamówienia; jako kancelaria adwokacka działająca indywidualnie nie ponosi kosztów stałych
związanych z zatrudnianiem pracowników, co wpływa na obniżenie kosztów jej usług w tym
za wykonywanie przedmiotowego zamówienia; adwokaci oraz radcowie prawni, z którymi
współpracuje i którzy zostali wymienieni w składanej ofercie świadczą dla niej swe usługi
doraźnie w zależności od potrzeb klienta na podstawie umów cywilnoprawnych, co znacznie
obniża koszt realizacji zamówienia; posiada własny lokal, w którym znajduje się siedziba
kancelarii, co skutkuje niższymi kosztami oraz brakiem konieczności dodatkowych kosztów
związanych z jego wynajmem, co skutkuje oszczędnościami przy wykonywaniu przedmiotu
zamówienia. Jednocześnie oświadczyła, że w cenie oferty zostało uwzględnione wykonanie
wszystkich czynności wyszczególnionych w SIWZ, w szczególności w opisie przedmiotu
zamówienia oraz został uwzględniony satysfakcjonujący zysk. Zwróciła uwagę, że
przedmiotem zamówienia jest świadczenie usługi przez około 540 godzin, co w przeliczeniu
oznacza 3 miesiące (dla całego etatu), minimalne dopuszczalne wynagrodzenie w przypadku
umowy o pracę wynosiło by 4.800 zł (1600 x 3). Wobec tego złożona przez nią oferta
61.560,00 zł netto jest kilkunastokrotnie wyższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Ponadto cena przedstawiona przez nią w ofercie jest zbliżona do cen za które świadczy usługi
prawne prywatnym firmom, które nie są zobowiązane do stosowania ustawy Pzp. Wskazała
również, że cena w złożonej przez nią ofercie jest jedną z najniższych zaproponowanych cen
(ale nie najniższą) i należy do pięciu ofert z czternastu złożonych, których ceny nie
przekroczyły 50% wartości zamówienia oszacowanej przez zamawiającego, jednakże nie jest
rażąco niska.

Do wniosku o wszczęcie postępowania dołączona została kalkulacja kosztów
zamówienia na kwotę 252.000,00 zł z podatkiem VAT, przy założeniach, że wynagrodzenie
wynosi 7.000 zł miesięcznie z VAT przez 24 miesiące, tj. 168.000,00 zł z VAT. Usługi na
dodatkowe zlecenia 3.500,00 zł miesięcznie przez 24 miesiące łącznie 84.000,00 zł z VAT.
Dotyczyło to dodatkowych zleceń poza ceną oferty.

Zamawiający oprócz odwołującego do wyjaśnienia elementów oferty mających wpływ
na wysokość ceny wezwał także wykonawców: Kancelaria Radcy Prawnego Aleksandry
Klimaszewskiej w Warszawei, cena 2.169,72 zł, Dobrzyniecki & Partners Law Orfice
Limitem Partnership, Unitek Kingom, cena 88.560,00 zł z podatkiem VAT. Cenę oferty
poprzedzającej ofertę przystępującego złożyła Kancelaria Bogusław Wolniewicz.

Wykonawca ten nie był wzywany do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny, ponieważ nie uzupełnił
polisy.

Zamawiający wyliczył średnią cenę w oparciu o wszystkie 14 złożonych ofert.
Wyniosła ona 170.284,00 zł. Zamawiający ustalił, jako granice realnej ceny 60% wartości
szacunkowej zamówienia, czyli 100.800,00 zł tj. 4.200 zł miesięcznie. Z tego względu uznał,
że wszystkie ceny niższe od tego limitu powinny podlegać wyjaśnieniu pod kątem rażąco
niskiej ceny. Nie uznał automatycznie, że są to ceny rażąco niskie, lecz że są to ceny
podlegające wyjaśnieniu.

Zamawiający wybrał ofertę przystępującego Kancelaria Prawna Grzegorz Herc w
Warszawie, z ceną 117,784,80 zł z podatkiem VAT.

Pismem z dnia 15 stycznia 2013 r. powiadomił Małgorzatę Sobieskąo odrzuceniu jej

oferty.

Powyższy stan faktyczny Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła na podstawie dowodów
z dokumentów, które nie budziły wątpliwości i nie były kwestionowane przez strony
postępowania.

W opisanym stanie faktycznym Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że zamawiający w
kontekście udzielonych przez wykonawcę wyjaśnień w trybie art. 90 ust. 1 ustawy Pzp i
podnoszonych argumentów wadliwie dokonał poinformowania odwołującego o przyczynach
odrzucenia złożonej oferty, bowiem wbrew dyspozycji przepisu art. 92 ust. 1 pkt 2 Pzp-
zaniechał podania pełnego uzasadnienia faktycznego dokonanej czynności. Sformułowania
użyte przez zamawiającego w piśmie z dnia 15 stycznia 2013 r. jako podstawy odrzucenia
oferty wykonawcy, że namawiający działając zgodnie z art. 90 ust. 3 oraz art. 89 ust. 1 pkt 4
ustawy odrzucił ofertą Wykonawcy, gdyż zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu
zamówienia. Biorąc pod uwagę zakres zamówienia oraz sposób jego wykonania, wyjaśnienia
złożone przez Wykonawcę nie uprawdopodobniają w wystarczający sposób, iż wykonanie
przedmiotowego zamówienia za cenę wskazaną w ofercie jest możłiwe i reałne. Złożone
wyjaśnienia nie są wystarczające, aby dokonać oceny czy oferta zawiera rażąco niską cenę.
W szczególności zauważyć należy, iż Wykonawca nie dołączył do wyjaśnień żadnych
dowodów, potwierdzających że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny”- zaświadczają ich
ogólnikowy charakter i są niewystarczające aby uznać je za dostateczne uzasadnienie
odrzucenia oferty wykonawcy z powodu podania rażąco niskiej ceny. W konsekwencji Izba
podzieliła stanowisko odwołującego, że uzasadnienie faktyczne decyzji zamawiającego
zawarte w piśmie z dnia 15 stycznia 2013 r. ograniczające się do przytaczanych wyżej
ogólnikowych stwierdzeń niedostateczności wyjaśnień wykonawcy dla uznania, że cena
oferty nie jest rażąco niska, nie może być uznane za prawidłowe uzasadnienie faktyczne,
realizujące cel normy art. 92 ust. 1 pkt 2 Pzp. Izba uznała, że bez dokładnej oceny wyjaśnień
odwołującego, odrzucenie złożonej oferty było co najmniej przedwczesne i tym samym
naruszające wskazane przez odwołującego przepisy ustawy Pzp, tj.: art. 90 ust. 3, art. 89 ust.
1 pkt 4, art. 91 ust. 1 tej ustawy, a nadto zamawiający uchybił przepisom art. 92 ust. 1 pkt 2
ustawy Pzp. Skutkiem czego było tez naruszenie zasad wyrażonych w art. 7 ust. 1 i ust. 3
ustawy Pzp nakazujących równe traktowane wykonawców i prowadzenie postępowania z
poszanowaniem reguł uczciwej konkurencji. Stwierdzone naruszenia mogą mieć istotny
wpływ na wynik postępowania. W tym stanie rzeczy Izba uwzględniła odwołanie na
podstawie art. 192 ust. 1, ust. 2 oraz ust. 3 pkt. 1 ustawy Pzp. O kosztach Izba orzekła
stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 192 ust. 9 i 10 ustawy Pzp. Skoro odwołanie
zostało uwzględnione przez Izbę kosztami postępowania obciążono zamawiającego. Zatem
Izba zasądziła od zamawiającego na rzecz odwołującego się kwotę 7.500,00 zł tytułem
zwrotu kosztów wpisu od odwołani na podstawie § 3 pkt 1 oraz § 5 ust. 2 pkt 1
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i
sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu
odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz.U. Nr 41, poz. 238). Izba nie zasądziła żądanych
dalszych kosztów od zamawiającego, gdyż odwołujący nie korzystał z usług pełnomocnika i
nie przedstawił wymaganego rachunku w tym zakresie.

W dniu 22 lutego 2013 r. Małgorzata Sobieska złożyła skargę na orzeczenie Krajowej
izby Odwoławczej z dnia 29 stycznia 2013 r. o sygn. akt KIO 120/13, w które zaskarżyła
powyższy wyrok w części dotyczącej nie zasądzenia od zamawiającego na rzecz
odwołującego kosztów wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 3.600 zł. W skardze
wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej poprzez zasądzenie
od zamawiającego Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Warszawie na jej rzecz
wynagrodzenie za przygotowanie odwołania w wysokości 3.600 zł stosownie do § 3 pkt 2 b)
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i
sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu
odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz.U. Nr 41, poz. 238) oraz zasądzenie od
zamawiającego na jej rzecz kosztów postępowania, w tym postępowania odwoławczego oraz
kosztów wynagrodzenia za przygotowanie skargi według norm przepisanych. W uzasadnieniu
skargi podniosła, że Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku nie zasądzając opłaty z tytułu
kosztów wynagrodzenia pełnomocnika nie wzięła pod uwagę, iż skarżąca jest adwokatem i
poświęciła zarówno na przygotowanie odwołania jak i przygotowanie się do rozprawy
znaczną część swego czasu pracy, tym samym nie mogąc wykonywać swych obowiązków
zawodowych na rzecz klientów (skarga k. 100-101).

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik zamawiającego wniósł o oddalenie skargi oraz
o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu
wskazał, że skarżąca nie poniosła uzasadnionych wydatków, zaś domaga się zwrotu
utraconych korzyści oraz nie przedłożyła rachunku do akt sprawy i w postępowaniu nie
ustanowiła pełnomocnika. Zatem żądania przedstawione przez skarżącą w skardze należy
uznać za niezasadne (odpowiedź na skargę k. 125-127).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne
dokonane przez Krajową Izbę Odwoławczą i przyjmuje je za własne. Akceptuje również
ocenę prawną faktów dokonaną przez Izbę. Zarzuty podniesione w skardze Małgorzaty
Sobieskiej są natomiast bezzasadne.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że Małgorzata Sobieska zaskarżyła w swej
skardze powyższy wyrok w części dotyczącej nie zasądzenia od zamawiającego na jej rzecz
kosztów wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 3.600 zł.

Zgodnie z § 3 pkt 2 b) rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010
r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w
postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz.U. Nr 41, poz. 238), do kosztów
postępowania odwoławczego, zwanych dalej "kosztami", zalicza się: uzasadnione koszty
stron postępowania odwoławczego, a w okolicznościach, o których mowa w § 5 ust. 1 pkt 3
lit. b lub § 5 ust. 3 pkt 2, koszty uczestnika postępowania odwoławczego, który przystąpił po
stronie zamawiającego oraz wniósł sprzeciw, w wysokości określonej na podstawie
rachunków przedłożonych do akt sprawy, obejmujące w szczególności: b) wynagrodzenie
pełnomocników, jednak nie wyższe niż kwota 3.600 zł.

Zgodnie z przepisem § 3 pkt 2 powyższego rozporządzenia, Izba o uzasadnionych
kosztach stron postępowania odwoławczego orzeka wyłącznie na podstawie rachunków
przedłożonych do akt sprawy. Przedłożenie tylko pisemnego wniosku nie spełnia tego
wymagania (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 10 kwietnia 2013 r., KIO 682/13, LEX
nr 1312632).

Małgorzata Sobieska w niniejszym postępowaniu w pierwszej i drugiej instancji
występowała sama bez pełnomocnika. Fakt, że jest ona z zawodu adwokatem nie uzasadnia
zwrotu jej kosztów zastępstwa prawnego, gdyż takich kosztów nie poniosła. W rzeczywistości
Małgorzata Sobieska wnosi o zwrot utraconych korzyści związanych z występowaniem w
niniejszej sprawie, co spowodowało, ze nie mogła wywiązać się ze wszystkich obowiązków
względem swoich klientów oraz zamiast wykonywać przyjęte zlecenia musiała poświęcić
swój czas na udział w tym postępowaniu. Jednakże należy zauważyć, że skarżąca sama
zainicjowała postępowanie odwoławcze, w którym zdecydowała się działać bez
profesjonalnego pełnomocnika, nie został ustanowiony przez nią pełnomocnik w toku
postępowania, nie złożyła żadnego rachunku świadczącego o poniesionych uzasadnionych
wydatkach. Zatem brak jest jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia skargi Małgorzaty
Sobieskiej.

Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy w punkcie 1 wyroku oddalił skargę.

O kosztach postępowania w instancji odwoławczej Sąd Okręgowy orzekł na podstawie

art. 98 § 1 k.p.c. Skarga została oddalona, zatem skarżąca Małgorzata Sobieska jest
zobowiązana do zwrotu zamawiającemu Skarbowi Państwa- Prezesowi Sądu Okręgowego w
Warszawie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym w wysokości
1.200 zł, ustalonego stosownie do § 10 ust. 1 pkt. 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia
przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego
ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2002 r., nr 163, poz. 1349 ze zm.).