Wyrok KIO XII Ga 451/10
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- XII Ga 451/10
- Organ wydający
- Sąd Okręgowy w Gdańsku XII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 20.10.2010
- Przewodniczący
- Ewa Górniak
- Sposób rozstrzygnięcia
- oddalone
Zamawiający
- Miejscowość
- Gdynia
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg nieograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn. akt XII Ga 451/10
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 października 2010 roku
Sąd Okręgowy w Gdańsku XII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący: SSO Ewa Górniak (spr.)
SSO Bożena Kachnowicz-Kokot
SSO Grażyna Tarkowska
Protokolant: apl. rade. Marcin Sztajkowski
po rozpoznaniu w dniu 08 października 2010 roku w Gdańsku
na rozprawie
sprawy ze skargi Skarbu Państwa - Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni
przy udziale konsorcjum firm:
1. Johann Bunte Bauuntemehmung Gmbh & Co. KG z siedzibą w Papenburgu,
Niemcy,
2. Bunte Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą
w Warszawie,
3. ”Moebius-Bau Polska” spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą
w Szczecinie,
4. Josef MSbius Bau-AG z siedziba w Hamburgu, Niemcy
w przedmiocie zamówienia publicznego
na skutek skargi zamawiającego Skarbu Państwa - Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni
od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie z dnia 12 lipca 2010 r.,
sygn. akt KIO 1314/10
I. oddala skargę,
II. zasądza od Skarbu Państwa - Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni na rzecz
konsorcjum firm: Johann Bunte Bauuntemehmung Gmbh & Co. KG z siedzibą
w Papenburgu , Niemcy, Bunte Polska spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością w Warszawie ”Moebius-Bau Polska” spółki z
ograniczoną odpowiedzialnością w Szczecinie, Josef Móbius Bau-AG z
Sygn. akt XII Ga 451/10
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 12 lipca 2010r. Krajowa Izba Odwoławcza po
rozpoznaniu odwołania wniesionego przez wykonawców wspólnie
ubiegających się o udzielenie zamówienia: 1/ Johann Bunte
Bauunternnehmung Gmbh & Co.KG , 26871 Papenburg, Niemcy, 2/ Bunte
Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie., 3/Moebius Bau
Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Szczecinie , 4/ Jozef Moebius
Bau-AG , Niemcy od czynności podjętych w postępowaniu o udzielenie
zamówienia przez zamawiającego Urząd Morski w Gdyni przy udziale
wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienie
1/Hydrobudowa Gdańsk S.A. w Gdańsku , 2/"Energopol-Szczecin" S.A. w
Szczecinie , 3/ Przedsiębiorstwo Robot Czerpalnych i Podwodnych spółki z
ograniczoną odpowiedzialnością w Gdańsku orzekła w ten sposób , iż
uwzględniła odwołanie i nakazała powtórzenie czynności oceny spełniania
warunków udziału w postępowaniu oraz powtórzenie czynności badania i
oceny ofert., kosztami postępowania w sprawie.
W uzasadnieniu orzeczenia KIO wywiodła zamawiający - Urząd Morski w
Gdyni prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy
Prawo Zamówień Publicznych postępowanie o udzielenie zamówienia na
robotę budowlaną p. „ Modernizacja wejścia do portu wewnętrznego (w
Gdańsku). Etap I - przebudowa falochronu wschodniego".
15 czerwca 2010r. zamawiający poinformował odwołującego- 1/Johann
Bunte Bauunternnehmung Gmbh & Co.KG , 26871 Papenburg, Niemcy, 2/
Bunte Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie.,
3/Moebius Bau Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Szczecinie ,
4/ Jozef Moebius Bau-AG , Niemcy o wynikach postępowania - wyborze ofert
Konsorcjum w składzie 1/ Hydrobudowa Gdańsk S.A. w Gdańsku (lider), 2/ „
Energopol-Szczecin" S.A. w Szczecinie , 3/ Przedsiębiorstwo Robót Czerpalnych i
Podwodnych sp. z o.o. w Gdańsku zwane w dalszej części „Konsorcjum
Hydrobudowa".
25 czerwca 2010r. odwołujący wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby
Odwoławczej na czynność wyboru i zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum
Hydrobudowa oraz na zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum Mostostal.
Odwołujący zarzucił zamawiającemu w odwołaniu między innymi
brak odrzucenia i wybór jako najkorzystniejszej oferty Konsorcjum
Hydrobudowa pomimo niezgodności tej oferty ze specyfikacją istotnych
warunków zamówienia , a szczególności pkt 9.3 in fine oraz pkt 9.3 lit.h
informacji dla wykonawców, co stanowi naruszenie Art.7 ust.3 , Art.22 , Art.26
ust. 2b, Art. 82 oraz Art.89 ustawy pzp.
W związku z podniesionymi zarzutami odwołujący wniósł o nakazanie
zamawiającemu unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty,
powtórzenia czynności oceny ofert i powtórzenia czynności wyboru
najkorzystniejszej oferty.
Uzasadniając podniesione zarzuty odnośnie oferty Konsorcjum Hydrobudowa
odwołujący podniósł, iż w ofercie tej nie zostało wykazane spełnienie
warunków udziału w przetargu poprzez spełnienie przesłanek opisanych w
pkt 9.3 in fine i.d.w.. Wykonawca , pomimo , iż z oferty wynika , iż będzie
polegał na zasobach osób trzecich , nie przedłożył dokumentów , o których
mowa w pkt 9.3 lit.j)-o). Wprowadzenie takiego wymagania przez
zamawiającego jest zgodne z § 1 ust. 2 rozp. w sprawie rodzajów
dokumentów , jakich może żądać zamawiający od wykonawcy oraz form , w
jakich te dokumenty mogą być składane . Zamawiający całkowicie pominął fakt
niezgodności tej ofert z z i.d.w. i dopuścił się wyboru oferty w sposób
niezgodny z prawem.
W ofercie Konsorcjum Hydrobudowa nie wykazano także spełnienia
warunku opisanego w Art. 22 ust. 1 pkt 3 ustawy pzp, to jest dysponowania
odpowiednim potencjałem technicznym oraz osobami zdolnymi do wykonania
zamówienia . Zamawiający konstruując wymagania i.d.w. oparł się w tym
zakresie na przepisie Art. Art.26 ust. 2b ustawy pzp. Zarówno zamawiający,
jak i ustawodawca wskazując dokumenty na potwierdzenie dysponowania
zasobami niezbędnymi do realizacji zamówienia wskazują w szczególności
pisemne zobowiązanie tych podmiotów tych podmiotów do oddania do
dyspozycji wykonawcy niezbędnych zasobów na okres korzystania z nich przy
realizacji zamówienia . Zgodnie z Art. 26 ust.2b ustawy pzp jeżeli wykonawca
polega na potencjale osobowym innych podmiotów powinien udowodnić
zamawiającemu , iż będzie dysponował tymi zasobami. Do oferty Konsorcjum
Hydrobudowa zostało załączone takie pisemne ELZIT spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością , w treści którego wynika , iż spółka ta zobowiązała się
oddać swojego pracownika Ryszarda Latocha wskazanego w wykazie osób,
którymi dysponować będzie wykonawca , do dyspozycji Konsorcjum
Hydrobudowa Gdańsk S.A. w celu należytego wykonania zamówienia.
Odwołujący podnosi, iż zamówienie to jest wadliwe z następujących powodów.
- określenie wykonawcy jako Hydrobudowa Gdańsk S.A., podczas , gdy oferta
ta została złożona wspólnie przez 3 podmioty ,
- brak wskazania , iż Tomasz Lang jest upoważniony do składania oświadczeń w
imieniu ELZIT spółki z o. o.,
- brak wskazania okresu korzystania z pracownika,
- zobowiązania pracodawcy do oddania pracownika do dyspozycji osobie
trzeciej bez zgody tego pracownika nie jest wystarczające dla zapewnienie
dysponowania pracownikiem osoby trzeciej. Odwołujący przywołał przepis Art.
11 kodeksu pracy zgodnie z którym ustalenie warunków pracy i płacy wymaga
zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika, a zatem zgodnie ze
stanowiskiem doktryny i orzecznictwa do takiej zmiany potrzebna jest zgoda
pracownika na zmianę warunków pracy. W tej sytuacji wykonawca winien
legitymować się zgodą pracownika na taką zmianę.
Odwołujący zaznaczył, iż Art. 26 ust. 2b ustawy zpz zawiera jedynie
przykładowe wymienienie dokumentów niezbędnych do spełnienia tego
warunku , na co wskazuje użycie w jego konstrukcji sformułowania „ w
szczególności". Brak przedstawienia zgody pracownika stanowi ryzyko, iż
pracownik odmówi zgody na wykonywanie pracy przy wykonywaniu przez
inny niż pracodawca podmiot, co wskazuje na wadliwość zapewnienia
wykonacy o spełnieniu warunku dysponowania osobami zdolnymi do
wykonania zamówienia.
Z powyższych względów oferta Konsorcjum Hydrobudowa nie mogła
zostać uznana za najkorzystniejszą.
Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie.
W swych ustaleniach KIO podkreśliła miedzy innymi, iż Konsorcjum
Hydrobudowa złożyło ofertę z najniższą ceną , która zgodnie z z pkt 25 s.i.w.z.
stanowiła jedyne kryterium wyboru ofert.
W pkt 9 i.d.w. s.i.w.z. Warunki udziału w postępowaniu oraz opis sposobu
dokonywania oceny spełniania tych warunków zamawiający w następujący
sposób opisał niektóre warunki udziału w postępowaniu oraz sposób
dokonania ich oceny.
Warunek,, dysponowania odpowiednim potencjałem technicznym oraz
osobami zdolnymi do wykonania zamówienia (...) .Ocena spełniania warunków
zostanie dokonana w oparciu o złożone w ofercie dokumenty i oświadczenia
według formuły: spełnia - nie spełnia. Z treści złożonych dokumentów lub
oświadczeń musi wynikać, iż wykonawca odpowiednie warunki udziału w
postępowaniu spełnia".
„ Jeżeli wykonawca wykazując spełnienie warunków udziału w
postępowaniu , polega m.in. na wiedzy , doświadczeniu , potencjale
technicznym , osobach zdolnych do wykonywania zamówienia lub zdolnościach
finansowych innych podmiotów, niezależnie od charakteru prawnego
łączących go z nim stosunków, obowiązany jest to udowodnić zamawiającemu
, iż będzie dysponował zasobami niezbędnymi do realizacji zamówienia , w
szczególności przedstawiając w tym celu : pisemne zobowiązanie tych
podmiotów do oddania mu do dyspozycji niezbędnych zasobów na okres
korzystania z nich przy wykonywaniu zamówienia" ( pkt 9.3 lit.h).
W ofercie Konsorcjum Hydrobudowa:
W pkt 11 formularza oferty sporządzonego według wzoru stanowiącego
załącznik Nr 1 do i.d.w. znajduje się oświadczenie o treści, iż w niniejszej
postępowaniu zamierza ono powierzyć podwykonawcom część zamówienia , to
jest roboty elektryczne.
W pkt 5 tabeli wykazu osób , które będą uczestniczyć w wykonaniu
zamówienia znajduje się oświadczenie , wymieniające Ryszarda Latocha jako
kierownika robót do kierowania robotami budowlanymi
w zakresie instalacji i urządzeń elektrycznych.
Do wykazu dołączono oświadczenie z dnia 18 maja 2005r. podpisane w
imieniu ELZIT sp. z o. o. w Wejherowie przez dyrektora Tomasza Langa , w
którym m.in. jako przedsiębiorca - osoba prawna do udostępnienia danych
swojego pracownika w zakresie wykształcenia oraz doświadczenia
zawodowego , a także zobowiązuję się do w przypadku wyboru oferty
wykonawcy-Hydrobudowy Gdańsk S.A. oddać swojego pracownika Ryszarda
Latocha wskazanego w wykazie osób , którymi dysponować będzie
wykonawca do dyspozycji Hydrobudowy Gdańsk S.A. w celu należytego
wykonania powyższego zamówienia.
W swych rozważaniach Krajowa Izba Odwoławcza wywiodła , iż
odwołujący posiada interes w rozumieniu Art. 179 ust. 1 pzp , gdyż
potwierdzenie zasadności zarzutów odwołania oznaczałoby , iż został w
wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy pozbawiony
możliwości uzyskania zamówienia , ponosząc tym samym szkodę.
W ocenie Izby potwierdził się zarzut naruszenia przez zamawiającego
przepisów ust. 7 ust. 3 , Art. 22 , Art.26 ust.2b , Art. 82 oraz Art.24 ust.2 pkt 4
ustawy pzp przez uznanie , iż Konsorcjum Hydrobudowa nie podlega
wykluczeniu z postępowania , pomimo , iż nie zastosowało się ono do przepisu
Art.26 ust. 2b pzp w zw. z postanowieniami pkt 9.3 in fine oraz pkt 9.3 lit.h)
i.d.w. s.i.w.z. bez wezwania Konsorcjum Hydrobudowa do uzupełnienia
dokumentów w tym zakresie.
W pierwszej kolejności Izba zważyła , iż załączone do oferty Konsorcjum
Hydrobudowa zobowiązanie ELZIT sp. z o. o. do oddania swego pracownika
Ryszarda Latocha do dyspozycji jest prawidłowe w świetle przepisu Art. 26
ust.2b pzp oraz postanowienia pkt 9.3 lit.h) i.d.w. s.i.w.z.
Izba zważyła , iż zamawiający zobowiązany był do domagania się od
Konsorcjum Hydrobudowa złożenia dokumentów podmiotowych , o których
mowa w pkt 9.3 lit.j) do o) i.d.w. s.i.w.z. dla podmiotu , na którego zasobach
polega w celu spełnienia warunku udziału w postępowaniu w zakresie
potencjału kadrowego, gdyż została spełniona przesłanka opisana w pkt 9.3 in
fine i.d.w. s.i.w.z. w zw, z § 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie dokumentów ,
w postaci możliwości uczestniczenia przez ten podmiot w realizacji części
zamówienia.
Na podstawie analizy oferty Konsorcjum Hydrobudowa można ustalić
następujące okoliczności , niesporne pomiędzy stronami a uczestnikiem : po
pierwsze - Konsorcjum będzie korzystało przy realizacji zamówienia z „
oddelegowanego" do dyspozycji lidera Konsorcjum pracownika ( Ryszarda
Latocha) podmiotu trzeciego ( ELZIT sp. z o. o.), po drugie- pracownik ten ma
uczestniczyć w wykonywaniu zamówienia pełniąc funkcję kierownika robót, o
którym mowa w pkt 9.1 ppkt 2 lit.d) i.d.w. s.i.w.z. ( specjalność
elektroenergetyczna), potrzecie- Konsorcjum zamierza powierzyć wykonanie
części zamówienia w zakresie robót elektrycznych podwykonawcy.
Z tak ustalonego stanu faktycznego strony wyciągają odmienne wnioski.
Zdaniem zamawiającego , z połączenia wyżej wymienionych faktów , nie
można wyciągnąć wniosku , iż to ELZIT sp. z o. o. będzie tym podwykonawcą
robót elektrycznych - wobec braku takiego wskazania wprost w treści oferty i
dokumentach załączonych do oferty.
Odwołujący uważa , iż wniosek taki jest uprawniony wskazując, iż tylko
w takim przypadku ma sens wprowadzenie w pkt 9.3 in fine i.d.w. s.i.w.z.
obowiązku przedłożenia dokumentów podmiotowych dotyczących podmiotów
trzecich , przy pomocy których zasobów wykonawcy wykazują spełnianie
warunków udziału w postępowaniu.
Za powstanie tak określonej sytuacji odpowiada zamawiający, który z
jednej strony wprowadził w S.I.W.Z. jako obligatoryjny obowiązek składania
przez wykonawców dokumentów potwierdzających brak podstaw do
wykluczenia w stosunku do podmiotów trzecich udostępniających swoje
zasoby i uczestniczących w realizacji zamówienia , z drugiej strony , nie
wprowadził obowiązku podania wszystkich proponowanych podwykonawców.
Prawo zamówień publicznych nie przewiduje w żadnym artykule możliwości
domagania się przez zamawiającego wskazania podwykonawców , to należy
uznać, iż nie jest to zabronione.
Niekonsekwencja zamawiającego w ukształtowaniu obowiązków
wykonawców spowodowała , iż istotnie z oferty Konsorcjum Hydrobudowa ,
złożonej zgodnie z treścią wymagań S.I.W.Z. wprost nie wynika , czy to Elzit sp.
z o. o. byłby tym proponowanym wykonawcą robót elektrycznych , co z kolei
prowadzi do uzasadnionego wniosku , iż w przypadku Ryszarda Latocha mamy
do czynienia z oddelegowaniem pod bezpośrednie kierownictwo wykonawcy.
W przypadku wskazania Elzit sp. zo.o. jako podwykonawcy robót
elektrycznych Ryszard Latocha wróciłby pod bezpośrednie kierownictwo
swojego pracodawcy jako podmiotu uczestniczącego w zamówieniu.
Izba wzięła również pod uwagę , iż w przypadku innego wykonawcy,
który w zakresie spełniania warunku udziału dotyczących wiedzy i
doświadczenia polegał na zasobach podmiotu trzeciego , zamawiający z
własnej inicjatywy zażądał dokumentów podmiotowych dotyczących podmiotu
trzeciego oraz wyegzekwował zajęcie przez wykonawcę stanowiska , co do
udziału tego podmiotu w realizacji zamówienia , a w konsekwencji dokonał
wyboru najkorzystniejszej oferty.
W ocenie Izby potwierdził się również zarzut dotyczący naruszenia przez
zamawiającego przepisów Art. 24 ust.2 pkt 4 w zw. z Art. 26 ust.2b ustawy
pzp poprzez uznanie , iż Konsorcjum Mostostal nie podlega wykluczeniu ,
pomimo , iż nie zastosowało się ono do przepisu Art. 26 ust. 2b pzp w zw. z
postanowieniami pkt 9.3 in fine i.d.w. s.i.w.z. nie składając dla podmiotów ,
które udostępniły swoje zasoby dokumentów wymienionych w pkt 9.3 lit. J) do
o) i.d.w. s.i.w.z. bez wezwania Konsorcjum do uzupełnienia dokumentów w
tym zakresie.
Wbrew stanowisku zamawiającego z treści wykazu osób , jak i treści
załączonych zobowiązań do współpracy ( udostępnienia ) wynika , iż
Konsorcjum Mostostal będzie dysponować dwoma osobami fizycznymi, które
na zasadzie przepisu Art.26 ust. 2b jako podmioty niezależne od wykonawcy ,
zobowiązały się do udostępnienia swojej wiedzy i doświadczenia , a także
zobowiązały się do uczestnictwa w realizacji zamówienia.
Z uwagi na fakt, iż Konsorcjum Mostostal nie dysponowało powyższymi
osobami jako swoim zasobem kadrowym w oparciu o umowę o pracę lub
umowę cywilnoprawną , było ono zobowiązanie na mocy przytoczonych
powyżej przepisów do złożenia wymienionych w tych przepisach dokumentów
potwierdzających , iż osoby te zgodziły się udostępnić swa wiedzę i
doświadczenie , a także uczestniczyć w realizacji zamówienia - Izba stwierdziła ,
iż w stosunku do Konsorcjum Mostostal wezwanie do uzupełnienia
dokumentów jest konieczne. W razie jego negatywnego wyniku Konsorcjum
miało podlegać wykluczeniu, a jego oferta odrzuceniu.
Skargę na powyższy wyrok złożył zamawiający - Skarb Państwa -
Dyrektor Urzędu Morskiego w Gdyni zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:
- w zakresie oceny oferty Konsorcjum Hydrobudowa naruszenie Art. 26 ust. 3
pzp w zw. z Art. 26 ust. 2b pzp , § 1 ust. 2 Rozp. RM z dnia 30.12. 2009r. w
sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od
wykonawcy oraz form , w jakich dokumenty te mogą być składane w zw. z
post. Pkt 9.3 in fine oraz pkt 9.3 (h) I.D.W. S.I.W.Z. przez błędne przyjęcie, iż
zamawiający winien wezwać wykonawcę Konsorcjum Hydrobudowa do
złożenia dokumentów podmiotowych dotyczących ELZIT sp. z o. o. - podmiotu ,
na zasobach którego Konsorcjum polegało na zasadach określonych w Art. 26
ust. 2b PZP w zakresie zasobów osobowych , mimo, iż z treści oferty nie wynika
, iż podmiot ten będzie brał udział w realizacji zamówienia,
- w zakresie ofert Konsorcjum Mostostal naruszenie Art. 26 ust. 2 pkt 4 pzp w
zw. z Art. 26 ust. 2b pzp przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe
zastosowanie i uznanie , iż osoby fizyczne udostępniające „ same siebie" są
podmiotami, do których zastosowanie mają przywołane powyżej przepisy i w
konsekwencji powinno zostać wezwane do prze zamawiającego do złożenia
dokumentów podmiotowych dotyczących tych osób, mimo, iż wykładnia
powyższych przepisów jednoznacznie wskazuje, iż nie mają one zastosowania
do osób fizycznych udostępniających „ samych siebie".
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego
orzeczenia w całości i oddalenie odwołania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego
kosztów postępowania przed KIO oraz zasądzenie kosztów za postępowanie
wywołane wniesieniem skargi.
W uzasadnieniu skargi skarżący wywiódł, iż ustalenie KIO , iż została
spełniona przesłanka do wezwania Konsorcjum Hydrobudowa do uzupełnienia
dokumentów podmiotowych podmiotu udostępniającego zasoby osobowe , tj.
ELZIT sp. z o.o. jest błędne albowiem z oferty nie wynika , iż podmiot ten
będzie brał udział w realizacji zamówienia.
W ocenie skarżącego sposób wnioskowania KIO jest błędny , gdyż
zgodnie z treścią § 1 ust. 2 Rozp. Prezesa RM z dnia 30.12.2009r. w sprawie
rodzajów dokumentów , jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, oraz
form , w jakich te dokumenty mogą być składane , przesłankami do żądania od
wykonawcy dostarczenia dokumentów podmiotowych podmiotu
udostępniającego zasoby w trybie Art. 26 ust. 2b pzp , są jednocześnie:
- wprowadzenie możliwości żądania takich dokumentów w S.I.W.Z. ( przesłanka
bezspornie spełniona w pkt 9.3 i.d.w. S.I.W.Z.,
- branie udziału przez te podmioty w realizacji części zamówienia.
Deklaracja wykonawcy zawarta w ofercie , iż dany podmiot (tu: ELZIT )
będzie brał udział w realizacji części zamówienia decyduje o tym , iż
wykonawca winien przedłożyć dokumenty podmiotowe podmiotu
udostępniającego.
Możliwość wprowadzenia żądania złożenia dokumentów przez
zamawiającego wynika z treści złożonych ofert, mianowicie , iż dany podmiot
będzie brał udział w realizacji części zamówienia.
Z oferty Konsorcjum Hydrobudowy nie wynika , aby ELZIT sp. z o.o. miała
brać udział w realizacji części zamówienia , a zatem zamawiający nie miał
podstaw do żądania dokumentów podmiotowych ELZIT sp. z o.o.
W szczególności za przesłankę pozytywną , spełniającą wymóg § 1 ust. 1
cyt. Rozporządzenia nie sposób uznać porównania zakresu udostępnienia
zasobów osobowych przez firmę ELZIT ( pracownik-elektryk) i zaznaczenia w
treści oferty bez wskazania danych podwykonawcy ( nie było to wymagane -
brak podstaw prawnych do wyprowadzenia takiego wymogu), iż Konsorcjum
Hydrobudowa zamierza powierzyć podwykonawcom wykonanie robót
elektrycznych.
W ocenie skarżącego nietrafny jest pogląd KIO, iż zamawiający
doprowadził do sytuacji , w której z jednej strony wprowadził w S.I.W.Z.
wprowadził jako obligatoryjny obowiązek składanie przez wykonawców
dokumentów potwierdzających brak podstaw do wykluczenia w stosunku do
podmiotów trzecich udostępniających swoje zasoby i uczestniczących w
realizacji zamówienia , z drugiej - nie wprowadził obowiązku podania
wszystkich proponowanych wykonawców. Zamawiający nie wprowadził takiego
wymogu , gdyż w świetle pzp nie ma takiej możliwości , a wprowadzenie
takiego wymogu spowodowałoby wniesienie odwołań przez wykonawców.
Brzmienie Art. 36 ust. 4 pzp nie zezwala zamawiającemu na podanie
danych podwykonawców , a jedynie na przedmiotowe określenie części
zamówienia , jakie wykonawca będzie wykonywał za pomocą
podwykonawców.
W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący podkreślił, iż ustalenie KIO , iż
Konsorcjum Mostostal winno zostać wezwane do przedłożenia dokumentów
podmiotowych osób fizycznych udostępniających samych siebie jest błędne ,
gdyż Art. 26 ust. 2b ustawy nie ma zastosowania do takich osób.
Zamawiający stwierdził, iż na stronie 50 i 51 oferty Mostostal
zadeklarował, iż w celu spełnienia warunków udziału w postępowaniu w
zakresie dotyczącym osób zdolnych do wykonania zamówienia , tiysąorifytozi
będzie konkretnymi osobami spełniającymi te warunki. Do oferty dołączono
stosowne deklaracje tych osób . Zamawiający stwierdził w toku badania oferty,
iż są to zobowiązania konkretnych osób fizycznych , a nie zobowiązania
podmiotów udostępniających zasoby.
W tym przypadku mamy bowiem do czynienia z bezpośrednim
dysponowaniem osobami fizycznymi, zdolnymi do wykonania zamówienia , a
nie powołaniem się na zasoby podmiotu trzeciego.
O takiej kwalifikacji rozstrzyga treść stosunku prawnego istniejącego
pomiędzy wykonawcą , a taką osobą.
W odpowiedzi na skargę przeciwnik skargi Konsorcjum Johann Bunte
Bauunternnehmung Gmbh & Co.KG , 26871 Papenburg , Niemcy wniósł o
odrzucenie skargi względnie o umorzenie postępowania bądź oddalenie skargi
w całości oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz przeciwnika skargi koszty
postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu swego stanowiska przeciwnik skargi oświadczył, iż
trzech wykonawców biorących udział w przetargu powoływało się na
udostępnienie zasobów przez podmioty trzecie i spośród nich tylko jeden
został wezwany przez zamawiającego do przedstawienia dokumentów
dotyczących tego podmiotu.
Natomiast w przypadku Konsorcjum Hydrobudowa oraz Konsorcjum
Mostostal zamawiający w żaden sposób nie badał , czy podmioty trzecie będą
brały udział w realizacji zamówienia. W szczególności , nie wzywał do złożenia
oświadczenia , czy będą one brały udział w charakterze podwykonawców.
Uzasadniając żądanie odrzucenia skargi przeciwnik skargi oświadczył, iż
skarżący wysłał odpis skargi jedynie do Johann Bunte Bauunternnehmung
Gmbh & Co.KG , 26871 Papenburg , Niemcy jako przeciwnika skargi w jednym
egzemplarzu , podczas , gdy nie może on jako osoba prawna być
pełnomocnikiem w postępowaniu cywilnym. Skarżący winien był zatem wysłać
po jednym odpisie skargi do każdego z podmiotów wchodzących w skład
Konsorcjum, w konsekwencji skarga dotknięta jest brakiem formalnym w
postaci braku właściwego jej doręczenia przeciwnikowi.
W oparciu o Art. 198 a ust. 2 pzp w zw. z Art. 391 § 1 k.pc. oraz Art. 133 §
2a w myśl którego pisma dla przedsiębiorców i wspólników spółek
handlowych wpisanych do rejestru handlowego na podstawie odrębnych
przepisów , doręcza się na adres podany w rejestrze , chyba że strona wskazała
inny adres dla doręczeń.
Odpis skargi został doręczony na adres wskazany jako adres dla doręczeń
w postępowaniu przetargowym, natomiast powinien zostać doręczony na adres
miejsca siedziby Johann Bunte Bauunternnehmung Gmbh & Co.KG , 26871
Papenburg, Niemcy , a nadto skarżący nie załączył egzemplarza skargi dla
każdego uczestnika sporu.
W dalszej części rozważań przeciwnik skargi nadmienił, iż wydanie wyroku w
niniejszej sprawie jest zbędne , bowiem zamawiający powtórzył zgodnie z
wyrokiem KIO zaskarżone czynności i ponownie wybrał ofertę Konsorcjum
Hydrobudowa jako ofertę najkorzystniejszą , a czynność wyboru oferty nie
została zaskarżona przez przeciwnika i jest ostateczna.
Wyrok wydany w niniejszej sprawie nie miałby więc jakiegokolwiek
znaczenia dla rozstrzygnięcia postępowania w przedmiocie udzielenia
zamówienia publicznego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do zgłoszonych w odpowiedzi
na skargę wniosków o odrzucenie skargi względnie umorzenie postępowania
jako najdalej idących.
Należy przyznać rację przeciwnikowi skargi, iż zgodnie z Art. 133 § 2a zd.
pierwsze pisma procesowe dla przedsiębiorców i wspólników spółek
handlowych , wpisanych do rejestru handlowego na podstawie odrębnych
przepisów , doręcza się na adres podany w rejestrze , chyba że strona
wskazała inny adres dla doręczeń.
Pozostaje poza sporem w niniejszej sprawie , iż odpis skargi został
doręczony liderowi Konsorcjum Johann Bunte Bauunternnehmung Gmbh &
Co.KG , 26871 Papenburg , Niemcy . Miał on nieograniczoną możliwość
zapoznania się z treścią skargi, w terminie została złożona odpowiedź na
skargę. Przedstawiciel tego podmiotu , umocowany również do
reprezentowania pozostałych członków konsorcjum stawił się na wyznaczonej
rozprawie przed Sądem, gdzie miał możliwość przedstawienia zajętego
stanowiska w sprawie.
W świetle Art,198a.2. pzp w postępowaniu toczącym się wskutek
wniesienia skargi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 17 listopada
1964r. - Kodeks postępowania cywilnego o apelacji , jeżeli przepisy niniejszego
działu nie stanowią inaczej. Przepisy K.P.C. stosuje się subsydiarnie.
Przepis Art. 198b.2 stanowi, iż skargę wnosi się za pośrednictwem
Prezesa Izby , w terminie 7 dni od dnia doręczenia orzeczenia Izby ,
przesyłając jednocześnie jej odpis przeciwnikowi skargi (...).
Z brzmienia tego przepisu wynika jednoznacznie, iż jego ratio legis stanowi
nałożenie na skarżącego obowiązku zapewnienia przeciwnikowi skargi
możliwości dowiedzenia się o fakcie wniesienia skargi oraz stworzenie
możliwości zapoznania się z jej treścią poprzez doręczenie odpisu skargi.
Istotnym wiec jest, aby odpis skargi dotarł do przeciwnika skargi w czasie
umożliwiającym mu podjęcie stosownej obrony swych praw.
Należy w tym miejscu przytoczyć postanowienie Sądu Najwyższego z
dnia 22 stycznia 2009r., III CSK 287/08 mogące mieć odpowiednie
zastosowanie w niniejszej sprawie zgodnie z którym stwierdzenie wadliwości
w doręczeniu zawiadomienia pełnomocnika wnioskodawcy o terminie
rozprawy nie przesądza jeszcze o nieważności postępowania. Zgodnie z Art.
379 pkt 5 k.p.c. nieważność taka zachodzi „ jeżeli strona została pozbawiona
możliwości obrony swych praw. Przyczyną nieważności jest tu zatem „
pozbawienie możności" takiej obrony, a nie jedynie utrudnienie działania.
Zgodnie z utrwalonymi poglądami doktryny i orzecznictwa ewentualne
wadliwości w doręczaniu mogą być rozpatrywane wyłącznie w kontekście
pozbawienia strony możliwości obrony swych praw.
Pozbawienie możliwości obrony swych praw przez stronę polega na tym ,
że strona na skutek wadliwości procesowych Sądu lub strony przeciwnej nie
mogła brać udziału i nie brała udziału w postępowaniu lub jego istotnej części
, jeżeli skutki tych wadliwości nie mogły być usunięte.
A zatem pozbawienie strony możności działania trzeba wiązać z
uchybieniami procesowymi sadu lub działaniami strony przeciwnej
naruszającym przepisy postępowania lub wynikające z nich zasady lojalnego
zachowania się względem przeciwnika.
Przy analizie , czy doszło do pozbawienia strony możliwości działania ,
najpierw należy rozważyć , czy nastąpiło naruszenie przepisów procesowych ,
a w drugiej kolejności trzeba sprawdzić , czy uchybienie to wpłynęło na
możność strony do działania w postępowaniu , a końcu należy badać , czy
pomimo zajścia tych okoliczności strona mogła bronić swych praw ; jedynie w
razie kumulatywnego zaistnienia wszystkich tych trzech przesłanek można
mówić, że strona została pozbawiona możności obrony swych praw.
Należy podkreślić, iż skarżący doręczył odpis skargi na adres wskazany
przez przeciwnika skargi jako adres dla doręczeń i w toku dalszego
postępowania przeciwnik skargi nie złożył oświadczenia , iż adres ten nie
pozostaje już aktualny.
Przesłanki odrzucenia skargi normuje Art. 198e.l pzp , zgodnie z którym
Sąd na posiedzeniu niejawnym odrzuca skargę wniesiona po upływie terminu
lub niedopuszczalną z innych przyczyn , jak również skargę , której braków
strona nie uzupełniła w terminie , zarazem warunki formalne skargi zostały
określone w art.l98c pzp.
Katalog przyczyn skutkujących odrzuceniem skargi ma charakter
zamknięty i przepis ten nie może być interpretowany rozszerzająco. Wśród
wymogów formalnych, jakie musi spełniać skarga nie został wymieniony
obowiązek dołączenia dowodu doręczenia odpisu skargi jej przeciwnikowi.
Z powyższych względów w sytuacji, w której przeciwnik skargo nie został
pozbawiony możności obrony swych praw zarzut braku prawidłowego
doręczenia skargi nie mógł się ostać.
Odnośnie wniosku przeciwnika skargi w przedmiocie umorzenia
postępowania
przeciwnik skargi nadmienił, iż wydanie wyroku w niniejszej sprawie jest
zbędne , bowiem zamawiający powtórzył zgodnie z wyrokiem KIO zaskarżone
czynności i ponownie wybrał ofertę Konsorcjum Hydrobudowa jako ofertę
najkorzystniejszą , a czynność wyboru oferty nie została zaskarżona przez
przeciwnika i jest ostateczna.
Zgodnie z Art. 355 § 1 k.p.c. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu
postępowania , jeżeli powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew lub jeżeli
wydanie wyroku stało się z innych przyczyn zbędne lub niedopuszczalne.
Należy podkreślić, iż stosowanie w postępowaniu skargowym przepisów
Kodeksu postępowania cywilnego o apelacji ma charakter subsydiarny i stosuje
się je wyłącznie wówczas , gdy prawo zamówień publicznych nie zawiera
odmiennej regulacji.
Wniesienie skargo do Sądu Okręgowego na orzeczenie KIO nie uchyla
możliwości zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego. Zawarcie
umowy w sprawie zamówienia publicznego nie tamuje zaś rozpoznania skargi.
Skoro zatem ogłoszenie orzeczenia KIO otwiera możliwość zawarcia
umowy , a jednocześnie jej zawarcie nie wstrzymuje rozpoznania skargi na
orzeczenie KIO , to w sytuacji , gdy Sąd okręgowy, odmiennie niż KIO ,
stwierdzi naruszenie przez zamawiającego przepisów ustawy pzp skutkujących
unieważnialnością umowy, uchylając wyrok KIO i uwzględniający odwołanie ,
sąd może jedynie stwierdzić naruszenie przepisów ustawy.
Zawarcie umowy po upływie okresu standstill należy bowiem uznać za
okoliczność dopuszczoną w ustawie.
Odnośnie zarzutu skargi określonego jako możliwość występowania
podmiotu udostępniającego zasoby osobowe - ELZIT sp. z o.o. w charakterze
podwykonawcy jako podstawa uwzględnienia odwołania przez KIO w zakresie
oferty Hydrobudowa Sąd podzielił w tym zakresie całkowicie stanowisko Izby.
Zdaniem Izby załączone do do oferty Konsorcjum Hydrobudowa
zobowiązanie ELZIT sp. z o.o. do oddania swojego pracownika Ryszarda
Latocha do dyspozycji jest prawidłowe świetle przepisu Art. 26 ust. 2b pzp
oraz postanowienia pkt 9.3 lit.h) i.d.w.s.i.w.z.
Z pkt 9.1 ppkt 1 i 2 wynika , iż o udzielenie zamówienia mogą ubiegać się
wykonawcy, którzy spełniają warunki udziału w postępowaniu , o których
mowa w Art. 22 ust.l pzp, w szczególności dysponują odpowiednią wiedzą i
doświadczeniem wykazaną udziałem w odpowiednich inwestycjach oraz
dysponowanie odpowiednim potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do
wykonania zamówienia , \n tym posiadającymi ściśle określone uprawnienia.
Z pkt 9.3 wynika , iż na potwierdzenie spełnienia przytoczonych powyżej
warunków udziału w postępowaniu wykonawcy byli obowiązani przedłożyć
odpowiednie dokumenty. Wykonawca zobowiązany był do przedłożenia
odpowiednich dokumentów w sytuacji, gdy zamierza bazować na zasobach
osób trzecich na zasadach określonych w Art. 26 ust. 2b pzp .
Jak ustaliła Izba w Ofercie Konsorcjum Hydrobudowy w pkt 11
formularza oferty sporządzonego według wzoru stanowiącego załącznik Nr 1
do i.d.w. znajduje się oświadczenie o następującej treści: „ informuję , iż w
niniejszym postępowaniu zamierza powierzyć podwykonawcom niżej
wymienione części zamówienia: 1. Roboty elektryczne".
W pkt 5 tabeli wykazu osób , które będą uczestniczyć w wykonaniu
zamówienia , sporządzonego wg wzoru stanowiącego załącznik Nr 5 do i.d.w.
znajduje się oświadczenie dotyczące osób , które będą uczestniczyć w
wykonaniu zamówienia wymieniające Ryszarda Latocha jako kierownika robót
z uprawnieniami budowlanymi w zakresie instalacji i urządzeń elektrycznych,
przy czym jako podstawę dysponowania wskazano „ oświadczenie o
dysponowaniu"., ocenie Izby przedmiotowe oświadczenie należało uznać za
prawidłowe.
Wobec takiego jednak sformułowania oferty pojawiła się wątpliwość , czy
w takim razie ELZIT sp. z o.o. jako specjalizująca się w robotach energo
elektrycznych będzie pełniła funkcje podwykonawcy. Słuszne jest w tym
zakresie stanowisko Izby, iż wobec braku takiego wskazania wprost w treści
formularza ofertowego czy w dokumentach załączonych do oferty
Konsorcjum Hydrobudowa nie miało obowiązku podawać tej informacji.
Wykonawca jest obowiązany wykazać, iż dysponuje odpowiednim
potencjałem technicznym do wykonania zamówienia.
W sytuacji, w której okazałoby się, iż ELZIT sp. z o.o. będzie pełnić
funkcję podwykonawcy wykonawca powinien mieć możliwość zaznaczenia tego
w treści oferty.
Zasadne jest bowiem stanowisko Izby, iż nie można wykluczyć, iż w tej
sytuacji Ryszard Latocha wróci po bezpośrednie kierownictwo swojej firmy.
Brak odnośnej rubryki prowadzi do zaistnienia rozbieżności i stwarza
brak możliwości precyzyjnej oceny co do faktycznego potencjału , jakim będzie
dysponowało Konsorcjum Hydrobudowa podczas realizacji zamówienia.
Wymagania w tym zakresie powinny zostać wskazane w sposób
precyzyjny i jednoznaczny w dokumentacji ofertowej.
W myśli Art. 262b. pzp wykonawca może polegać na wiedzy i
doświadczeniu , potencjale technicznym , osobach zdolnych do wykonania
zamówienia lub zdolnościach finansowych innych podmiotów , niezależnie od
charakteru prawnego łączących go z nim stosunków. Wykonawca w takiej
sytuacji zobowiązany jest udowodnić zamawiającemu , iż będzie dysponował
zasobami niezbędnymi do realizacji zamówienia , w szczególności
przedstawiając w tym celu pisemne zobowiązanie tych podmiotów do oddania
mu do dyspozycji niezbędnych zasobów na okres korzystania z nich przy
wykonywaniu zamówienia.
Sąd podziela również stanowisko Izby w zakresie ustalenia , iż
Konsorcjum Mostostal winno zostać wezwane do przedłożenia dokumentów
podmiotowych osób fizycznych udostępniających samych siebie .
W szczególności Sąd podziela ustalenia Izby iż z oferty Konsorcjum
Mostostal, a konkretnie z treści wykazu osób , jak i treści dołączonych
zobowiązań do współpracy wynika , iż Konsorcjum Mostostal będzie
dysponować dwiema osobami na zasadzie przepisu Art. 26 ust. 2b pzp jako
osobami fizycznymi, które jako podmiot niezależny od wykonawcy
zobowiązały się do udostępnienia swojej wiedzy i doświadczenia , a także
zobowiązały się do uczestnictwa w realizacji zamówienia. Konsorcjum
Mostostal nie dysponowało tymi osobami jako swoim zasobem kadrowym ,
gdyż nie wskazał, iż łączy go z nimi umowa o pracę bądź inna umowa
cywilnoprawna.
Wobec powyższego , na mocy postanowienia pkt 9.3 in fine
i.d.w.s.i.w.z. Konsorcjum Mostostal obowiązane było , co do zasady do złożenia
dokumentów wymienionych w postanowieniu pkt 9.3 in fine i.d.w.s.i.w.z. w
lit. J) do o).
Wykonawca stosownymi dokumentami winien przede wszystkim
wykazać , w oparciu o jaki stosunek prawny będzie dysponował tymi osobami.
Nie można wykluczyć , iż w przypadku tych osób , iż przykładowo prowadzą
one działalność gospodarczą w oparciu o wpis do ewidencji działalności
gospodarczej i Konsorcjum Mostostal zaangażuje ich w charakterze
podwykonawców, lecz wobec wspomnianych wyżej brakach w ofercie
zamawiającego nie mógł tego uczynić z uwagi na brak stosownej rubryki w
dokumentacji ofertowej.
W trybie Art. 26 ust. 2b pzp zamawiający może żądać zarówno
dokumentów, jak i oświadczeń.
W niniejszej sytuacji same opisane powyżej oświadczenia dwóch osób
fizycznych należy uznać za niewystarczające.
Celem nowelizacji Art. 26 pzp było umożliwienie większej liczbie
wykonawców wykazania spełnienia warunku udziału w postępowaniu.
Poleganie wykonawcy na wiedzy i doświadczeniu , potencjale technicznym ,
osobach zdolnych do wykonania zamówienia lub zdolnościach finansowych
innych podmiotów , niezależnie od charakteru prawnego łączących go z nim
stosunków , bez wątpienia zwiększa potencjalny krąg wykonawców.
Wykonawca jest obowiązany udowodnić zamawiającemu , że będzie
dysponował zasobami niezbędnymi do realizacji zamówienia , przy czym
wykonawca musi wykazać charakter prawny stosunku łączącego go z takim
podmiotem , musi tez udowodnić czas korzystania z tego potencjału , jak i jego
zakres i rodzaj.
Zgodnie z ustalonym stanowiskiem doktryny różnica pomiędzy osobami
trzecimi a podwykonawcami sprowadza się do tego , iż osoby trzecie jedynie
udostępniają potencjał wykonawcy czy tez podwykonawcom , natomiast
podwykonawcy realizują część zamówienia.
W doktrynie uważa się , iż do osób trzecich nie ma zastosowania Art. 36 ust. 4
i 5 pzp , brak jest natomiast poglądu doktryny , aby wyłączeniu podlegał w
stosunku do osób trzecich Art. 26 ust. 2b pzp.
Z powyższych względów wobec bezzasadności skargi w oparciu o Art. 385
k.p.c. w zw. z Art. 198a. ust. 1 zpz orzeczono jak w sentencji wyroku , o
kosztach orzeczono w oparciu o Art. 98 k.p.c.
15