Wyrok KIO KIO 1893/26
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- KIO 1893/26
- Organ wydający
- Krajowa Izba Odwoławcza
- Rodzaj dokumentu
- postanowienie
- Data wydania
- 12.05.2026
- Przewodniczący
- Katarzyna Prowadzisz
- Sposób rozstrzygnięcia
- umorzone
Zamawiający
- Nazwa
- Gmina Mokrsko
- Miejscowość
- Mokrsko
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg nieograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Streszczenie orzeczenia
Orzeczenie o sygnaturze KIO 1893/26 zostało wydane przez Krajową Izbę Odwoławczą w dniu 12 maja 2026 r.. Sprawa dotyczyła postępowania prowadzonego przez Gmina Mokrsko z siedzibą w Mokrsko w trybie przetarg nieograniczony. Postępowanie odwoławcze zostało umorzone. Rozstrzygnięcie odnosi się do zagadnień: warunki udziału w postępowaniu, proporcjonalność, doświadczenie, zmiana treści oferty, umorzenie postępowania odwoławczego. W orzeczeniu powołano się na przepisy ustawy Pzp: art. 3, art. 112 ust. 1, art. 116 ust. 1, art. 16 pkt 1, art. 16 pkt 3, art. 17 ust. 1, art. 17 ust. 2, art. 568 pkt 2, art. 521, art. 574, art. 575, art. 576, art. 137.
Istota sprawy
Zamawiający – Gmina Mokrsko prowadzi postępowanie o zamówienie pn. „Montaż instalacji OZE na terenie Gminy Mokrsko”, prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego o wartości zamówienia przekraczającej progi unijne o jakich stanowi art. 3 ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej numer publikacji: 249461-2026....
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn. akt KIO 1893/26
POSTANOWIENIE
Warszawa, dnia 12 maja 2026 roku
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Katarzyna Prowadzisz
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym bez udziału stron, w dniu 12 maja 2026 roku,
w Warszawie, odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu
23 kwietnia 2026 roku przez wykonawcę Eco-Team spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa z siedzibą w Częstochowie
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Gmina Mokrsko
postanawia:
1.Umorzyć postępowanie odwoławcze.
2.Nakazuje zwrot z rachunku bankowego Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz wykonawcy Eco-Team spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa z siedzibą w Częstochowie kwoty 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy)stanowiącej wniesiony wpis.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga
za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodniczący:…………………………….
Sygn. akt KIO 1893/26
Uzasadnienie
Zamawiający – Gmina Mokrsko prowadzi postępowanie o zamówienie pn. „Montaż instalacji OZE na terenie Gminy Mokrsko”, prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego o wartości zamówienia przekraczającej progi unijne o jakich stanowi art. 3 ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych
Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej numer publikacji: 249461-2026.
W dniu 23 kwietnia 2026 odwołujący wniósł odwołanewobec niezgodnych z ustawą czynności Zamawiającego podjętych w przedmiotowym postępowaniu, polegających
na przygotowaniu dokumentów postępowania w zakresie warunków udziału w postępowaniu w sposób naruszający zasadę proporcjonalności i adekwatności wymagań w zakresie warunków udziału w postępowaniu w stosunku do faktycznych potrzeb Zamawiającego, które nie są w żaden sposób uzasadnione z poziomu przedmiotu zamówienia, eliminując tym samym z postępowania wykonawców, którzy mają szerokie doświadczenie na rynku OZE, jednak nie mogą wystąpić w niniejszym postępowaniu.
Odwołujący zarzucił zamawiającemu:
1.naruszenie art. 112 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 oraz art. 17 ust. 1-2 ustawy Pzp poprzez skonstruowanie warunków udziału w postępowaniu w zakresie doświadczenia w sposób nieproporcjonalny
i nieadekwatny do przedmiotu zamówienia, polegających na żądaniu wykazania się przez Wykonawcę, w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej koniecznością wykazania, iż Wykonawca w okresie ostatnich pięciu lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane w ramach maksymalnie 2 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
• 60 instalacji fotowoltaicznych
• 60 magazynów energii
• 10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
• 10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana sumaryczna wartość wykonanych dostaw z instalacją wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.
w konsekwencji niezależnie naruszenie:
2.art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 17 ust. 1-2 ustawy PZP – poprzez opisanie
w postępowaniu warunków udziału w postępowaniu w sposób ograniczający konkurencyjność w postępowaniu i równe traktowanie wykonawców, a także niezapewniających najlepszej jakości uzasadnionej charakterem zamówienia
i nieprowadzących do uzyskania najlepszych efektów zamówienia w stosunku
do poniesionych nakładów, bowiem ustalone warunki zamówienia wykluczają uczciwą konkurencję, zmniejszając w sposób nieuzasadniony ilość wykonawców mogących
przystąpić do postępowania, mimo posiadanego doświadczenia, czym dodatkowo Zamawiający promuje konkretnych Wykonawców;
Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania w całości i nakazanie Zamawiającemu dokonania zmiany warunków udziału w postępowaniu w SWZ oraz ogłoszeniu o zamówieniu w sposób umożliwiający złożenie oferty przez Odwołującego i realne jej konkurowanie w postępowaniu, a zatem poprzez modyfikację wymagań Zamawiającego co do których stawiane są zarzuty tj. w zakresie rozdziału V pkt 9 ust. 1 SWZ zmianę warunków/podmiotowych środków dowodowych na następujące:
W celu potwierdzenia spełniania przez Wykonawcę warunków udziału w postępowaniu, Zamawiający żąda następujących podmiotowych środków dowodowych w zakresie: 1) wykonanych dostaw: wykazu dostaw wykonanych w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostaw zostały wykonane oraz załączeniem dowodów określających, czy te dostawy zostały wykonane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego dostawy zostały wykonane, a jeżeli wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – oświadczenie Wykonawcy:
Zamawiający uzna warunek za spełniony, jeżeli wykonawca wykaże, że w okresie ostatnich 5 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie) wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane
w ramach maksymalnie 4 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
•60 instalacji fotowoltaicznych
•60 magazynów energii
•10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
•10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana łączna wartość wykonanych dostaw wraz z montażem wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.”
Odwołujący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie następujących dowodów
z dokumentów:
- SWZ wraz z załącznikami (w dokumentach postępowania) – na okoliczność warunków postawionych w niniejszym postępowaniu oraz ich nieadekwatności do przedmiotu zamówienia;
- Dowód nr 1: SWZ w postępowaniu IR.271.1.2026 prowadzonym przez Gminę Mokrsk na potwierdzenie warunków postawionych w poprzednio prowadzonym postępowaniu, jako warunków ustalonych i zatwierdzonych przez Zamawiającego, wystarczających do wykazania się odpowiednim doświadczeniem przez Wykonawców;
- Dowód nr 2: informacja z otwarcia ofert w postępowaniu IR.271.1.2026 na potwierdzenie konkurencyjności poprzedniego postępowania;
- Dowód nr 3: informacja o unieważnieniu postępowania IR.271.1.2026 na wykazanie przyczyn unieważnienia poprzedniego postępowania;
- Dowód nr 4: SWZ w postępowaniu nr IZP.271.8.2025 organizowanym przez Gminę Gidle na wykazanie faktu, iż przy podobnym zakresie zamówienia i warunku ilość umów którymi należało się wykazać była dużo większa niż dwie umowy, a zatem de facto warunek sprowadzał się do ilości instalacji, a nie do zawartych przez Wykonawcę kontraktów;
- Dowód nr 5: SWZ w postępowaniu nr PZ.271.1.17.2025 organizowanym przez Gminę Bełchatów, na wykazanie faktu, iż przy podobnym zakresie zamówienia i warunku ilość umów którymi należało się wykazać była dużo większa niż dwie umowy, a zatem de facto warunek sprowadzał się do ilości instalacji, a nie do zawartych przez Wykonawcę kontraktów.
Izba ustaliła:
Pismem z dnia 29 kwietnia 2026 roku Pismo procesowe Odwołującego – wniosek o umorzenie postępowania odwołujący wniósł o:
Działając w imieniu Odwołującego, zgodnie z pełnomocnictwem załączonym do odwołania z dnia 23 kwietnia 2026 roku, niniejszym wskazuję, iż pismem z dnia 27 kwietnia 2026 roku, Zamawiający dokonał modyfikacji zapisów rozdziału V ust. 9 pkt 1 SWZ, który to zapis był przedmiotem odwołania, nadając mu brzmienie zgodne z żądaniem Odwołania.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie art. 112 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy PZP w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 oraz art. 17 ust. 1-2 ustawy Pzp poprzez skonstruowanie warunków udziału w postępowaniu w zakresie doświadczenia w sposób nieproporcjonalny i nieadekwatny do przedmiotu zamówienia, polegających na żądaniu wykazania się przez Wykonawcę, w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej
koniecznością wykazania, iż Wykonawca w okresie ostatnich pięciu lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane w ramach maksymalnie 2 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
• 60 instalacji fotowoltaicznych
• 60 magazynów energii
• 10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
• 10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana sumaryczna wartość wykonanych dostaw z instalacją wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.
w konsekwencji naruszenie art. 16 pkt 1 i 3 w zw. z art. 17 ust. 1-2 ustawy PZP.
Odwołujący wniósł w odwołaniu o nakazanie Zamawiającemu dokonania modyfikacji warunku, w ten sposób, by do spełnienia warunku udziału w postępowaniu wystarczającym było, by Wykonawca wykazał, że w okresie ostatnich 5 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie) wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane w ramach maksymalnie 4 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
•60 instalacji fotowoltaicznych
•60 magazynów energii
•10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
•10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana łączna wartość wykonanych dostaw wraz z montażem wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.”
Powyższe żądanie umotywowane było szerokim uzasadnieniem wskazującym, na znaczne ograniczenie konkurencji poprzez ograniczenie ilości umów w warunku, którymi musi wykazać się Wykonawca, by brać udział w postępowaniu.
Pismem z dnia 27 kwietnia 2026 roku Zamawiający zmienił warunek udziału w postępowaniu, w ten sposób, że wskazał, iż za spełnienie warunku uzna wykazanie przez Wykonawcę, że w okresie ostatnich 5 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie)wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane w ramach maksymalnie 10 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
• 60 instalacji fotowoltaicznych
• 60 magazynów energii
• 10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
• 10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana sumaryczna wartość wykonanych dostaw z instalacją wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.
Tym samym Zamawiający swoją czynnością dokonał zmiany treści SWZ zgodnie z żądaniem odwołania, które wskazywało 4 umowy jako minimalną ilość, przy tak wskazanym w warunku zakresie realizacyjnym do wykazania, z jednoczesnym opisem, iż każde zwiększenie ilości umów spowoduje zmniejszenie ograniczania konkurencji w postępowaniu.
Mając na względzie powyższe w ocenie Odwołującego zaistniała przesłanka do umorzenia przedmiotowego postępowania w oparciu o art. 568 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2026 roku Prawo Zamówień Publicznych, z uwagi na fakt, iż dalsze prowadzenie postępowania stało się zbędne, bowiem odpadł substrat odwołania w postaci niekonkurencyjnego wymagania SWZ.
Odwołujący przekazuje w załączeniu informację o dokonaniu modyfikacji treści SWZ, zgodnie z żądaniem Odwołania.
Do pisma zostało załączona informacja ze strony internetowej zamawiającego z dnia 27 kwietnia 2026 roku INFORMACJA dla Wykonawców nr 2 Dotyczy: Postępowania
o udzielenie zamówienia publicznego, która w swej treści zawiera:
Zamawiający działając na podstawie art. 137 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 – dalej ustawy) dokonuje modyfikacji:
Zamawiający informuje, że modyfikuje:
Zapisy rozdziału V ust. 9 pkt 1 SWZ, który otrzymuje brzmienie:
wykonanych dostaw:
wykazu dostaw wykonanych w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, wraz z podaniem ich wartości, przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostaw zostały wykonane oraz załączeniem dowodów określających, czy te dostawy zostały wykonane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego dostawy zostały wykonane, a jeżeli wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – oświadczenie Wykonawcy:
Zamawiający uzna warunek za spełniony, jeżeli Wykonawca wykaże, że w okresie ostatnich 5 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie) wykonał dostawy/roboty/usługi polegające na dostawie z montażem instalacji OZE, zrealizowane w ramach maksymalnie 10 umów, które łącznie obejmowały co najmniej:
•60 instalacji fotowoltaicznych
•60 magazynów energii
•10 instalacji powietrznych pomp ciepła do c.o
•10 kotłów na biomasę
przy czym wymagana sumaryczna wartość wykonanych dostaw z instalacją wynosi minimum 3 500 000,00 zł brutto.
Do każdej pozycji wykazu należy załączyć dowody określające, czy dostawy lub roboty zostały wykonane w sposób należyty.
Jeżeli dokumenty potwierdzające spełnienie warunków będą określały wartość w walucie obcej to Zamawiający przeliczy tą wartość na PLN wg średniego kursu NBP na dzień,
do którego określona wartość się odnosi.
W zawiązku z powyższym, zamieszcza się na stronie prowadzonego postępowania aktualny załącznik nr 11 do SWZ.
(…)
Izba ustaliła również, że zamawiający mimo skierowanego do niego przez Prezesa Izby wezwania w dniu 30 kwietnia 2026 roku do złożenia odpowiedzi na odwołanie nie wykonał nałożonego obowiązku i takiej odpowiedzi w zakreślonym wezwaniem terminie (3 dni)
nie złożył – takie działanie zamawiającego należy ocenić bardzo negatywnie. Zamawiający zgodnie z art. 521 ustawy jest obowiązany do wniesienia odpowiedzi na odwołanie
w zakreślonym przez Prezesa Izby terminie. Na dzień wydania tego postanowienia brak
w aktach postępowania odwoławczego pisma zamawiającego odnoszącego się do odpowiedzi na odwołanie.
Izba stwierdziła:
Zgodnie z art. 568 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320 ze zmianami, dalej: ustawa / ustawa Pzp/ PZP) Izba umarza postępowanie odwoławcze, w formie postanowienia, w przypadku stwierdzenia,
że dalsze postępowanie stało się z innej przyczyny zbędne lub niedopuszczalne. Ustalając stan faktyczny w ramach przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w oparciu o dokumenty przesłane przez odwołującego, a odnoszące się do czynności zamawiającego (zamawiający mimo wezwania do złożenia odpowiedzi na odwołanie w dniu 30 kwietnia 2026 roku i zakreślonego trzydniowego terminu, odpowiedzi nie złożył jak
i nie przesłał dokumentacji – co jest zaniechaniem, które należy ocenić bardzo negatywnie) stwierdzić należy, że zamawiający podjął czynności w ramach postępowania o zamówienie
w zakresie w jakim zostało wniesione uprzednio odwołanie.
Odwołanie zostało wniesione w zakresie postanowień dokumentacji postępowania
o zamówienie w odniesieniu do rozdziału V ust. 9 pkt 1 SWZ.
Wymaga podkreślenia, że w obliczu powyższych ustaleń w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, na dzień wydania postanowienia, nie istnieje czynność zamawiającego stanowiącą podstawę wniesienia odwołania. Zamawiający uprawniony jest
do podjęcia czynności polegającej na unieważnieniu wcześniej podjętej czynności
w postępowaniu, co jest okolicznością znaną orzecznictwu i doktrynie. Prawem zamawiającego jest podejmowanie czynności w ramach prowadzonej procedury, w tym dokonywanie zmian w zakresie postanowień dokumentów zamówienia. Przy czym powinien był o tym informować w obowiązkowej odpowiedzi na odwołanie – czego zaniechał. Jednocześnie Izba wskazuje, że to odwołujący wniósł o umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego w wyniku dokonanych przez zamawiającego zmian. Zasadnym jest rozpoznanie wniosku odwołującego i umorzenie postępowania odwoławczego, bowiem w wyniku takich okoliczności następuje zwrot wpisu od odwołania.
W okolicznościach, gdy postawienia SWZ w odniesieniu do rozdziału V ust. 9 pkt 1 SWZ zostały zmienione po wniesieniu odwołania, w zasadzie w bezpośrednim powiązaniu ze złożonym odwołaniem w odniesieniu zbędne jest prowadzenie postępowania odwoławczego opartego na zarzutach w odniesieniu do postanowień dokumentów zamówienia, które na ten moment już nie istnieją w dokumentacji zamówienia. Przestał istnieć przedmiot zaskarżenia, a w konsekwencji orzekanie przez Izbę co do czynności lub zaniechań, które utraciły swój byt, jest bezprzedmiotowe.
W tym stanie rzeczy wobec spełnienia hipotezy normy wynikającej art. 568 pkt 2 ustawy zaszła podstawa do umorzenia postępowania, co znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie Izby
np. Postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 12 grudnia 2022 roku sygn. akt KIO 2557/22; Postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 2 grudnia 2022 roku sygn. akt KIO 3052/22; Postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 12 kwietnia 2023 roku sygn. akt KIO 905/23; Postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 13 czerwca 2023 roku sygn. akt KIO 1557/23: Postanowienie z dnia 24 stycznia 2024 roku sygn. akt KIO 118/24; Postanowienie z dnia 7 marca 2024 roku sygn. akt 650/24; Postanowienie z dnia 10 kwietnia 2024 roku sygn. akt 1035/24; Postanowienie z dnia 19 sierpnia 2024 roku sygn. akt KIO 2819/24; Postanowienie z dnia listopada 2024 roku sygn. akt KIO 4071/24; Postanowienie
z dnia 9 stycznia 2025 roku sygn. akt KIO 4706/24.
W myśl § 36 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453) ze zmianą z dnia 12 marca 2026 roku tj. rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U z 2026r. poz. 329)
w przypadku postanowienia kończącego postępowanie odwoławcze wydanego
na posiedzeniu jego ogłoszenie następuje przez zamieszczenie sentencji postanowienia
na stronie internetowej Urzędu.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku postępowania na podstawie art. 574 oraz art. 575 i art. 576 ustawy z dnia 11 września 2019 roku Prawo zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu
od odwołania, w oparciu o który to przepis Izba orzeka o dokonaniu zwrotu odwołującemu
z rachunku Urzędu kwoty uiszczonej tytułem wpisu. Izba wydając postanowienie
na posiedzeniu niejawnym nie zasądza kosztów pełnomocnikowi.
Przewodniczący:.………………….…….……