Wyrok KIO KIO 2467/17
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- KIO 2467/17
- Organ wydający
- Krajowa Izba Odwoławcza
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 07.12.2017
- Przewodniczący
- Matczuk-Mazuś Lubomira
- Sposób rozstrzygnięcia
- oddalone
Zamawiający
- Miejscowość
- Poznań
Postępowanie
- Tryb postępowania
- przetarg ograniczony
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Treść dokumentu
Pobierz PDFSygn.aktKIO 2467/17
WYROK
zdnia7grudnia2017r.
KrajowaIzbaOdwoławcza-wskładzie:
Przewodniczący:LubomiraMatczuk-MazuśProtokolant:AdamSkowroński
porozpoznaniunarozprawiewdniu7grudnia2017r.wWarszawieodwołaniawniesionegodoPrezesaKrajowejIzbyOdwoławczejwdniu23listopada2017r.przezwykonawcę:
Lafrentz PolskaSp. zo.o.,ul. Zbąszyńska29, 60-359 Poznań
wpostępowaniuprowadzonymprzezzamawiającego:GeneralnaDyrekcjaDrógKrajowychiAutostrad,prowadzącympostępowaniejestGeneralnaDyrekcjaDrógKrajowych iAutostradOddziałwPoznaniu,ul. Siemiradzkiego5a, 60-763Poznań
przyudzialewykonawców:
A.AECOMPolskaSp.zo.o., ul.Puławska2,02-566Warszawa
B.JPLProjekt Sp. zo.o.,Al.Niepodległości 58,02-626Warszawa
-zgłaszającychprzystąpienia do postępowaniaodwoławczego po stroniezamawiającego
1.oddalaodwołanie;
orzeka:
2.kosztamipostępowaniaobciążawykonawcę:LafrentzPolskaSp.zo.o.,ul.Zbąszyńska29,60-359Poznań,i:
2.1.zaliczawpoczetkosztówpostępowaniaodwoławczegokwotę15 000zł00gr(słownie:piętnaścietysięcyzłotychzerogroszy)uiszczonąprzezwykonawcę:LafrentzPolskaSp.zo.o.,ul. Zbąszyńska29,60-359Poznańtytułemwpisu od odwołania,
2.2.zasądzaodwykonawcy:LafrentzPolskaSp.zo.o.,ul.Zbąszyńska29,60-359Poznań,narzeczzamawiającego:GeneralnaDyrekcjaDrógKrajowychiAutostrad,prowadzącympostępowaniejestGeneralnaDyrekcjaDrógKrajowychiAutostradOddziałwPoznaniu,ul.Siemiradzkiego5a,60-763Poznańkwotę3600zł00gr(słownie:trzytysiącesześćsetzłotychzerogroszy)stanowiącąkosztypostępowaniaodwoławczegoponiesione z tytułuwynagrodzeniapełnomocnika.
Stosowniedoart.198ai198bustawyzdnia29stycznia2004r.Prawozamówieńpublicznych(Dz.U.z2017r.poz.1579,zpóźn.zm.)nawyrok–wterminie7dnioddniajegodoręczenia– przysługujeskargazapośrednictwemPrezesaKrajowejIzbyOdwoławczejdoSąduOkręgowegowPoznaniu.
Przewodniczący:………………………..
Sygn.aktKIO 2467/17
U zas ad nie nie
Zamawiający–GeneralnaDyrekcjaDrógKrajowychiAutostradOddziałwPoznaniu
–prowadziwtrybieprzetarguograniczonegopostępowanieoudzieleniezamówieniapublicznegopn.„OpracowanieprojektowedlabudowydrogiekspresowejS11naodcinkuSzczecinek-Piła”,napodstawieustawyzdnia29stycznia2004r.Prawozamówieńpublicznych,zwanejdalej„ustawaPzp”,„ustawa”lub„Pzp”.Numerreferencyjny:O.PO.D-3.2413.98.2015.
OgłoszenieozamówieniuzostałoopublikowanewDziennikuUrzędowymUniiEuropejskiejwdniu 27października 2015r.nr 2015/S208-378033.
Odwołujący–wykonawca:LafrentzPolskaSp.zo.o.zsiedzibąwPoznaniu–wniósłodwołaniewskazując,żewobecwszczęciapostępowaniaw dniu22października2015r., jakrównieżniezakończeniagoprzedwejściemwżycieustawynowelizującej,wsprawiebędąmiałyzastosowanieprzepisyustawyPrawozamówieńpublicznych-tekstjednolitywszedłwżyciewdniu1lipca2015r.iobowiązywałdodnia17listopada2015r.(Dz.U.2013.907),cojestzgodnezart.16ust.1ustawyzdnia22czerwca2016r.ozmianieustawy-Prawozamówieńpublicznychorazniektórychinnychustaw(Dz.U.2016.1020):„Dopostępowańoudzieleniezamówieniapublicznegowszczętychiniezakończonychprzeddniemwejściawżycieniniejszejustawyorazdoodwołańiskargdosądudotyczącychtychpostępowaństosuje się przepisydotychczasowe.”
Przytoczonew odwołaniuwyrokiKrajowejIzbyOdwoławczejzostaływydanewoparciu o tożsamy stanprawny.
Odwołującynapodstawieart.180ust.1ustawyzdnia29stycznia2004r.Prawozamówieńpublicznych(Dz.U.2013.907), wniósł odwołaniewobecczynnościZamawiającego:
1)wyborujakonajkorzystniejszejofertywykonawcy:AECOMPolskaSp.zo.o.,zwanejdalej
„AECOM”,pomimożeofertatapodlegaodrzuceniu,
2)zaniechaniaczynnościodrzuceniaofertyAECOM,doktórejZamawiającyobowiązanyjestnapodstawieprzepisówPzp,pomimożeofertazawierarażąconiskącenęwrozumieniuprzepisówPzp,
3)zaniechaniaczynnościodrzuceniaofertywykonawcy:JPLProjectSp.zo.o.,zwanejdalej
„JPL”,doktórejZamawiającyobowiązanyjestnapodstawieprzepisówPzp,pomimożeofertazawierarażąco niską cenę wrozumieniuprzepisówPzp,
4)zaniechaniaodrzuceniaofertyJPL,doktórejZamawiającyobowiązanyjestnapodstawieprzepisówPzp,pomimożeofertatajest niezgodna zSIWZ.
OdwołującyzarzuciłZamawiającemunaruszenienastępującychprzepisówPzp:
1.art.91ust.1przezdokonaniewyboruofertyAECOMjakoofertynajkorzystniejszej,podczas, gdyofertapodlegaodrzuceniu,
2.art.90ust.1wzw.zart.89ust.1pkt4przezzaniechaniezwróceniasiędoAECOMoudzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniedowodów,dotyczącychwyliczeniaceny lubkosztu,podczasgdytreśćofertypowinnabudzićwątpliwościZamawiającegowzakresiezaoferowaniacenyrażąconiskiejorazmożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniaprzezAECOMzgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezzamawiającegolubwynikającymi zodrębnychprzepisów,
3.naruszenieart.90ust.1wzw.zart.89ust.1pkt4przezzaniechaniezwróceniasiędoJPLoudzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniedowodów,dotyczącychwyliczeniacenylubkosztu,podczasgdytreśćofertypowinnabudzićwątpliwościZamawiającegocodozaoferowaniacenyrażąconiskiej,atakżemożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniaprzezJPLzgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezzamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów,
4.art.89ust.1pkt2przezzaniechanieodrzuceniaofertyJPL,podczasgdyjejtreśćnieodpowiada treściSIWZ,
5.art.91ust.1wzw.zart. 2pkt5przezwybórofertyzłożonejprzezAECOMjakonajkorzystniejszejwpostępowaniu,pomimożetoofertazłożonaprzezOdwołującegojestnajkorzystniejszą wrozumieniuprzepisuart. 2 pkt5,
6.art.7ust.3wzw.zart.91ust.1przeznaruszenieobowiązkuudzielaniazamówieniawyłączniewykonawcywybranemuzgodniezprzepisamiustawyPzp,polegającenadokonaniuwyborunajkorzystniejszejofertyAECOM,któregoofertaniepowinnazostaćzakwalifikowana jakonajkorzystniejsza,ponieważpodlegaodrzuceniu;
7.art.7ust.1i3przezprowadzeniepostępowaniawsposóbsprzecznyz zasadamiuczciwejkonkurencji irównegotraktowaniawykonawców.
Interesprawnywewniesieniuodwołania.Odwołującywskazał:posiadainteresprawnywrozstrzygnięciuodwołania.Zuwaginanaruszenieprzepisówprawa,ofertaOdwołującegoniezostaławybranajakoofertanajkorzystniejsza,pomimofaktużestanowiofertęnajkorzystniejsząspośródofertniepodlegającychodrzuceniu.WwynikuczynnościZamawiającego,Odwołującyzostałpozbawionymożliwości uzyskaniazamówienia.
NaruszenieprzepisówPzp,miałoistotnywpływnawynikpostępowania,abyłoskutkiemzaniechańiczynnościpodejmowanychprzezZamawiającego.WprzypadkuuwzględnieniazarzutówOdwołującegoiodrzuceniaofertAECOMorazJPL,ofertaOdwołującegookaże sięofertąnajkorzystniejszą.
Odwołującywniósłna podstawie art. 180ust.1wzw.zart. 192ust.3pkt 1Pzp,o:
A.merytorycznerozpoznanieprzezKrajowąIzbęOdwoławcząodwołaniaiuwzględnieniewcałości
oraznakazanieZamawiającemu:
B.unieważnieniaczynnościpolegającejna wyborze ofertyAECOMjakonajkorzystniejszej;
C.ponowieniaczynnościbadania i ocenyzłożonychofert;
D.wezwaniaAECOMi JPL do złożeniawyjaśnieńwzakresierażąconiskiejceny;
E.podjęciaczynnościpolegającejnaodrzuceniuofertyAECOMzuwaginazaoferowanierażąconiskiejceny;
F.podjęciaczynnościpolegającejnaodrzuceniuofertyJPLjakozawierającejrażąconiskącenę orazniezgodnej ztreściąSIWZ;
G.dokonaniaczynnościwyboruofertyOdwołującegojakonajkorzystniejszej.PonadtoOdwołującywniósł,o:
H.przeprowadzeniedowodówzdokumentówpowołanychwtreściodwołania,wtymznajdującychsięwaktachpostępowania,jakidokumentówprzedstawionychnarozprawie,na okolicznościprzedstawione i wskazane w odwołaniu;
I.obciążenieZamawiającegokosztamipostępowaniaodwoławczego,w tymkosztamizastępstwaprawnego.
Uzasadnienie
I.Wdniu13listopada2017r.ZamawiającypoinformowałwykonawcówowyborzeofertywykonawcyAECOMjakonajkorzystniejszej.
Dowód:zawiadomienie owyborzenajkorzystniejszejofertyzdnia13.11.2017r.
-waktach sprawy
A/Odwołującywskazał:ztreści SIWZ,w tym wszczególnościzpkt8.5SIWZdotyczącegoopisusposobuobliczeniacenyofertywynika,żecenaofertypowinnaobejmowaćcałkowitykosztwykonaniaprzedmiotuzamówienia, wtymrównieżwszelkiekosztytowarzyszące,którychZamawiającynieująłwprostwTabeliElementówRozliczeniowychiWykazieTerminówPłatności.Ponadto,każdywykonawcawinienuwzględnićwoferciewszelkiekosztyponoszonewzwiązkuzwykonywaniemzamówieniawpostacim.in.kosztówpośrednich,bezpośrednich,podatków,kosztóworganizacjirobót,a takżepowinienuwzględnićwszelkieryzyka i zyskwykonawcy.
Cenyryczałtoweokreśloneprzezwykonawców,niebędązmienianewtokurealizacjizamówienia(zawyjątkiemprzypadkówopisanychwumowie).WskazałwyrokKIOz5października2016r.,sygn.aktKIO1777/16:„Nawetprzycenieryczałtowejofertamusispełnićwarunkipoprawnościokreślonewart.89ust.1p.z.p.,awięcm.in.byćzgodnaz wymaganiamispecyfikacjiistotnychwarunkówzamówienia,niezawieraćbłędówwobliczeniu ceny czyceny rażąconiskiej.”
Dowód:SIWZ-waktachsprawy
a/OdnoszącpowyższeopisySIWZdoofertyAECOM,wszczególnościFormularza
1.1.-TabeliElementówRozliczeniowychorazFormularza1.2.-TabeliElementów Płatności,Odwołującystwierdził,żeofertazawieracenęrażąconiską,awkonsekwencjipowinnapodlegaćodrzuceniu.Podniósł,żewpoz.5.2.1.Formularza1.1.AECOMdotyczącegocenyjednostkowejwykonaniawierceń,AECOMwskazała,żewykonausługęzacenęjednostkową10,00złdlapróbekkategoriiA(głębokośćwierceńdo25morazgłębokośćwierceńponad25m).DoświadczenieOdwołującego,atakżeznajomośćstawekrynkowychusług,pozwalanaprzyjęcie,żewykonanieusługiwierceniazacenęwskazanąprzezAECOM,jestobiektywnieniemożliwe,acenatajestcenąrażąconiską.Odwołującypodkreślił,żecenarynkowawykonaniaodwiertówoscylujewgranicachniemaldziesięciokrotnejwartościpodanejprzezAECOM.Ponadto,przyjęcietakniskiejkwotywtymzakresie,rodziryzyko,żeniebędzieonanawetwystarczającacelemwykonaniaodwiertów,niemówiącododatkowychkosztach,jakieprzewidujeSIWZ.WskazałwyrokKIOz7listopada2016r.,sygn.aktKIO2003/16:„Brakzyskuzrealizacjizamówieniastanowijedenzaspektówrzutujących na ocenęofertyw płaszczyźnierażąconiskiej ceny.”
Dowody:SIWZ, oferta AECOM -waktach sprawy
ZczynnościZamawiającegonaetapiebadaniaofertwynika,żeniepowziąłonwątpliwościcodomożliwościwykonaniaprzezAECOMzamówieniazgodniezokreślonymiwymaganiamiiwkonsekwencjiniezwróciłsiędoAECOMoudzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniedowodów,dotyczącychwyliczeniacenyjednostkowej.CzynnościZamawiającegoOdwołującyoceniłjako sprzecznez treściąSIWZ, a takżeart.90 ust.1 oraz art.89 ust.1 pkt4 Pzp,coskutkowałokolejnyminaruszeniami.
Odwołującypowołującsięnazart.89ust.1pkt4Pzp,wskazałwyrokKIOz13kwietnia2017r.,sygn.aktKIO624/17:„Art.89ust.1pkt4p.z.p.odnosicenędowartościprzedmiotuzamówienia-matobyć„cenarażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówienia”.Tymsamym,torealna,rynkowawartośćdanegozamówieniajestpunktemodniesieniadlaoceny/ustaleniacenytegotypu.Cenarażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniabędziecenąodbiegającąodjegorzeczywistejwartości,arzeczonaróżnicaniebędzieuzasadnionaobiektywnymiwzględamipozwalającymidanemuwykonawcybezstratifinansowaniawykonaniazamówieniazinnychźródełniżwynagrodzenieumowne,zamówienietowykonać.Reasumując,cenarażąconiskajestwięccenąnierealistyczną,nieadekwatnądozakresuikosztówpracskładającychsięnadanyprzedmiotzamówienia,zakładającąwykonaniezamówieniaponiżejjegorzeczywistychkosztówiwtakimsensieniejestcenąrynkową,tzn.generalnieniewystępujenarynku,naktórymcenywyznaczanesąm.in.poprzezogólnąsytuacjęgospodarcząpanującąwdanejbranżyijejotoczeniubiznesowym,postęptechnologiczno-organizacyjnyorazobecnośćifunkcjonowanieuczciwejkonkurencjipodmiotówracjonalnienanimdziałających.”
StanowiskoIzbywpowyższymzakresieuznałzazasadne,ponieważkażdywykonawcaskładającyofertępowinienwycenićkażdązpozycjiwsposóbrealny,zapewniającywykonaniezamówieniazacenęjednostkowąwskazanąwdanejpozycjioferty.Stosowaniapowyższychzasadwymagał takżeZamawiający.
AnalizująctreśćofertyAECOM,niezgodziłsię,żemaonfaktycznąmożliwośćwykonaniaodwiertówzacenęjednostkową10,00złzambodwiertu.PozycjatapowinnabudzićwątpliwościZamawiającego,jakoprzedstawiającacenęrażąconiską.WskazałwyrokKIOz23marca2017r.,sygn.aktKIO431/17:„Przepisart.89ust.1pkt4p.z.p.zobowiązujezamawiającegodoodrzuceniaoferty,jeżeliofertazawierarażąconiskącenęlubkosztwstosunkudoprzedmiotuzamówienia.Wjednymidrugimprzypadkuodrzucenieofertynastępujewówczas,gdyjejcenalubkosztsąrażąconiskie(nieadekwatne,nierealne,zaktóreniemożnawykonaćzamówienia)wodniesieniudoprzedmiotuzamówienia.”Kolejno,Izbauznała,że„Rażąconiskacena,tocenaofertyodbiegającaswojąwartościąinminusodrynkowejwartościprzedmiotuzamówienia(...).”-wyrokz19stycznia2017r.,sygn.aktKIO22/17,jakrównież„Oferowaniecennanierealnieniskimpoziomie,któryświadczyoichoderwaniuodjakichkolwiekrealiówrynkowych,wyłączniepotoabywykorzystującmatematycznezależnościotrzymaćnajwyższąpunktacjęnaruszadobreobyczajekupieckie.”-wyrokz14 listopada2016r.sygn.akt KIO2038/17.
ZgodziłsięzestanowiskiemKIOwuchwalez8listopada2016r.,sygn.aktKIO/KD69/16:„UstawaPrawozamówieńpublicznychniedefiniujepojęcia“rażąconiskiejceny”.Niedefiniująpojęciarażąconiskiejcenytakżeprzepisydyrektywunijnychbędąceupodstawprzedmiotowejregulacji.PrzepisyPrawazamówieńpublicznychniewskazująnawet,jakimikryteriamipowinienkierowaćsięzamawiającyprzydokonywaniubadaniawstępnegoczytakasytuacjawkonkretnympostępowaniuzachodzi.Wydajesięwięc,żewobecbrakuustawowegozdefiniowaniapojęcia“cenarażąconiska“zamawiającywinienprzedewszystkimporównaćtaką”podejrzaną”cenęofertowądoceninnychofertzłożonychwpostępowaniu.”
Odwołującyodniósłsiędoswojejoferty,wktórejpozycję5.2.1.1.wyceniłdlawierceńdlapróbekkategoriiAogłębokościwierceńdo25mnacenęjednostkową100,00złzambodwiertu,adlawierceńogłębokościponad25 m-120,00złzambodwiertu.Wskazał,żepodokonaniuanalizyofertpozostałychwykonawcówwywnioskował,żetapozycjazostaławycenionawpodobnydoOdwołującegosposób.Zatem,takisposóbprzygotowaniawycenyprzezOdwołującegopotwierdzaargumentację,żerealnecenyrynkowewykonaniaodwiertówwsposóbznaczącyodbiegająodcenyzaoferowanejprzezAECOMczyniącjąrażąconiską.Ponadto,cenajednostkowazaoferowanaprzezAECOMzawykonanieodwiertuogłębokościponad25m,stanowijedynie9%średniejcenyzaproponowanejprzezpozostałychwykonawców.
Dowód:ofertaOdwołującego-waktachsprawy
Średniacenajednostkowacałościowegowykonaniaodwiertówo głębokościmniejszejniż25mwynosiła581007,20zł,awartośćmaksymalna1219212,00zł,podczasgdyAECOMzaoferowałwykonanietejusługizacenę67734,00zł.Kolejno,średniacenajednostkowacałościowegowykonaniaodwiertówogłębokościponad25mwynosiła135744,31zł,awartośćmaksymalna358620,00zł,podczasgdyAECOMzaoferowałwykonanietejusługizacenę11954,00zł.TakieskalkulowaniecenyjednostkowejprzezAECOMskutkujepowstaniemobiektywnychwątpliwościcodoprawidłowościprzygotowanejwtymzakresieoferty,wobecczegonaZamawiającymciążyłobowiązekzastosowaniaproceduryokreślonejwart.90ust.1Pzp.Zasadnymwydajesiętwierdzenie,żeAECOMnieuwzględniłwoferciewszelkichkosztówponoszonychwzwiązku zwykonywaniemzamówieniawtymm.in.kosztówpośrednich,bezpośrednich,podatków,kosztóworganizacjirobót,atakżewszelkichryzyki zyskuAECOM.
Dowód:ofertaAECOM -waktachsprawy
ZasadnypozostajezarzutOdwołującegodotyczącynaruszeniaart.art.90ust.1Pzp,zgodniezktórym,jeżelizaoferowanacenawydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniaibudziwątpliwościzamawiającegocodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezzamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów,zamawiającyzwracasięo udzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniedowodów,dotyczącychwyliczeniacenylubkosztu.SpełnionezostałyprzesłankiobligująceZamawiającegodowezwaniaAECOMdozłożeniawyjaśnieńwzakresiezaproponowanejceny.Zart.90ust. 1Pzpwynika,abyzamawiającyzobowiązanybyłwszcząćproceduręwyjaśnień,cenazaoferowanaprzezwykonawcęmusisięwydawaćrażąconiska.Zamawiającyanalizująctreśćofertyzłożonejprzezwykonawcę,każdorazowowinienzweryfikować,czyzarównocenacałkowita,jakicenyjednostkowe,niewydająsiębyćcenamirażąconiskimi-wyrokKIOz27lipca2017r.,sygn.aktKIO1448/17:„Artykuł90ust.1p.z.p.pozwalazamawiającemunazwróceniesiędowykonawcyzprośbąozłożeniewyjaśnieńdotyczącychelementówskładowychceny.”
Podkreślił,żesformułowanie”budząwątpliwości"wskazujenawrażeniezamawiającegocharakteryzującesiędużymstopniemsubiektywności.Ustawawtymzakresieniewskazujeżadnychprzesłanekuzasadniającychkoniecznośćwezwaniawykonawcydo złożeniawyjaśnień.Zamawiającymożepowziąćwątpliwościw oparciuoszeregczynników,wtymdoświadczenienabyteprzyudzielaniutegorodzajuusług,znajomośćcenobowiązującychnarynku,cenyinnychofertzłożonychwpostępowaniuitp.Przypowzięciujakichkolwiekwątpliwościzamawiającyzobowiązanyjestnastępniewezwaćwykonawcędozłożeniastosownychwyjaśnieńwtymzakresie,co równieżwynikazliteralnejwykładniart.90ust.1Pzp-„zamawiającyzwracasię”-wyrokKIOz25lipca2017r.,sygn.
aktKIO1336/17:„Wyjaśnieniakierowanedowykonawcynapodstawieart.90ust.1p.z.p.niesąlitylkoformalnymaspektemproceduryudzielaniazamówieniapublicznego-azatempowinnyonezmierzaćdouzyskaniarealnychwynikówtejprocedury. Celemproceduryopartejna podstawieart. 90 ust.1 p.z.p.jestuzyskaniepotwierdzeniarealnościceny,niezaś”wciągnięcie”wykonawcywformalnąpułapkęskutkującąodrzuceniemjegoofertyzewzględunawypełnieniesięhipotezynormyprawnejuregulowanejwtreściprzepisuart.90ust. 3 p.z.p.”
KluczowyjestwyrokIzbyz14lipca2017r.,sygn.aktKIO1318/17:„Regulacjazawartawart.90ust.1p.z.p.stanowigeneralnązasadęwskazującąnapodstawęwystąpieniaprzezzamawiającegodokonkretnegowykonawcyzżądaniemudzieleniawyjaśnieńcodopodejrzeniarażąconiskiejcenylubkosztu.Zamawiającymożewezwaćwykonawcęrównieżw każdejinnejsytuacji,wktórejwysokośćcenylubkosztuoferty,anawetjedynieichistotneczęściskładowebudząjegowątpliwości,mimoiżcenacałkowitalubkosztniejestniższaniższczególnyustawowylimit.”
„Wkonsekwencjiwykonawcamożepodnieśćzarzutnaruszeniaart.90ust.1p.z.p.takżew sytuacji,gdycena kwestionowanejofertynieprzekraczaustawowychprogówiudowodnićprzesłanki,żewokolicznościachdanejsprawycenaofertywydawałasięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniaibudziłauzasadnionewątpliwościcodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezzamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów,przezcozaktualizowałsiępostroniezamawiającegoobowiązekuruchomieniaprocedurywyjaśniającej.”-wyrokKIOz9czerwca 2017 r., sygn.aktKIO 1024/17.
ZarzutOdwołującegonależyuznaćzawpełni uzasadniony.
Odwołujący,podkreśliłponownie,żewFormularzu1.1.poz.5.2.1.1.AECOMzaoferowałcenęrażąconiską,copowinnobudzićwątpliwościZamawiającego.TymniemniejZamawiającyzaniechałdokonaniaczynności,doktórychobligujegoustawaPzp,coskutkowałowyboremofertyAECOMjako najkorzystniejszej.
Odwołującyzaznaczył,żeSądOkręgowywWarszawieorzekłwwyrokuzdnia14marca2017r.,sygn.aktXXIIIGa967/16:„Wtymmiejscunależywyjaśnić,iżtonieskarżący(naetapieprzedKIO-odwołujący)mająwykazywać,toofertakonkurentajestrażąconiska,leczodwrotnietooferentmusiwykazać,żejegoofertaniezawierarażąconiskiejceny.Ciężardowoduspoczywanabarkachtego,któryoferujeirozpoczynaodmomentużądaniawyjaśnieńprzezZamawiającegoinieulegaonmodyfikacjinaetapiepostępowaniazarównoodwoławczegojaki skargowego. (...)“
b/ZaprezentowanaargumentacjadotyczącakwestiizwiązanychzocenąZamawiającego,czycenaofertyjestcenąrażąconiską,wtymczyrażąconiskąjestkonkretnacenajednostkowa,pozostajeaktualnai ma analogicznezastosowanie
wprzypadkucenyofertowejzaproponowanejprzezwykonawcęJPL.Odwołującypodniósł,żeposzczególnecenyjednostkoweujęte w ofercieJPLobiektywniebudząwątpliwościw zakresie ichrealności irzetelnościprzyjętejkalkulacji.
Odwołującywskazał,żeuzasadnionewątpliwościbudziwycenaofertyJPLujętawFormularzu1.1.-TabelaElementówRozliczeniowychpoz.2StudiumTechniczno-Ekonomiczno-Środowiskowe(dalej„STEŚ”), atakżeinne, wskazaneniżejcenyjednostkowe.Dokonującanalizyposzczególnychcenjednostkowychujętychwformularzustwierdził,żerażąconiskiecenystanowiąelementy:1.Studiumkorytarzowe- częśćogólna(poz.1.1TERformularz1.1)-22%średniejwszystkichofert,2.Studiumkorytarzowe(sumapoz.1.1-
1.5TER formularz1.1)-38%średniejwszystkichofert,3.STEŚczęśćogólna(poz.2.1TERformularz1.1)-6%średniejwszystkichofert,4.STEŚ-Cześćtechniczna-drogowa(poz.
2.5TERformularz1.1)-37%średniejwszystkichofert,5.STEŚ-pozostałeelementy(poz.
2.11TERformularz1.1)-21%średniejwszystkichofert,6.KPczęśćogólna(poz.4.2TERformularz 1.1) -13%średniejwszystkichofert.
Przedstawiłporównanie(liczbyporządkoweodpowiadająceprzedstawionemupunktowaniu):
L.p.Średniawszystkichofert–CenazaoferowanaprzezJPL:1.224777,78zł-50000,00zł,2.448624,67zł-170000,00zł,3.377718,22zł-21200,00zł,4.540555,56zł-200000,00zł,5.71111,11 zł-15000,00 zł,6. 314444,44zł-40000,00zł
PorównująccenyjednostkowezaoferowaneprzezJPLzauważył,żewsposóbznaczącyodbiegająoneodcenjednostkowychzaoferowanychprzezpozostałychwykonawców.Uznał,żeniemożnadokonaćskutecznegozałożenia,żeJPLposiadaśrodki(m.in.określonezaangażowaniepersonelu)umożliwiającemu wykonaniezamówieniawcenietakniskiejwstosunkudocenpozostałychoferentów.Szczególnejuwagiwymagapozycjadotyczącapozycji2.1STEŚ-częśćogólnazacenęryczałtową21200złorazpozycje1.1-1.5STUDIUMKORYTARZOWEzałącznącenęryczałtową170000zł,ponieważwykonaniepracprojektowychwtymzakresiezacenęjednostkowązaoferowanąprzezJPLjestnierealneprzywzięciupoduwagęcenrynkowych.UzasadniatocenajednostkowazaproponowanaprzezOdwołującego,którywyceniłtepozycjeodpowiedniona500000zł(ponaddwadzieściatrzykrotniewyżej)i615000zł(ponadtrzyipółkrotniewyżej).Zaznaczył,żecenajednostkowawykonaniaSTEŚ-częśćogólnazaoferowanaprzezwykonawcęSAFAGEwynosiłaaż820000,00zł,przedstawiaławięcwartośćponadtrzydzieściosiemrazywyższąniżcenaJPL,acenawykonaniaSTUDIUMKORYTARZOWEGO(poz.1.1-1.5)przezwykonawcęMP-MOSTYwynosiłaaż990000,00zł,a więcprzedstawiawartośćponadpięć i półrazywyższąniżcena JPL.
Dowody:oferty SAFAGEi MP-Mosty -waktachsprawy
Odwołującypodtrzymał,żetakieskalkulowaniecenjednostkowychprzezJPLskutkujepowstaniemobiektywnychwątpliwościcodoprawidłowościprzygotowanejwtymzakresieoferty,wobecczegonaZamawiającymciążyłobowiązekzastosowaniaproceduryokreślonejwart.90ust.1Pzp.Jednocześniezasadnymwydajesiętwierdzenie,żeJPLnieuwzględniłwoferciewszelkichkosztówponoszonychwzwiązku zwykonywaniemzamówieniawtymm.in.kosztówpośrednich,bezpośrednich,podatków,kosztóworganizacjirobót,atakżewszelkichryzyki zyskuJPL,czegowymagał Zamawiający.
Odwołującyzaznaczyłrównież,żeJPLoświadczył,żeczęśćprzedmiotuzamówieniawykonaprzypomocypodwykonawców.Zasadnymjestwięcwskazanie,żeposzczególnepozycjeryczałtowewskazanewFormularzu1.1.doofertypowinnyuwzględniaćwszelkiemożliweryzykazwiązanezpowierzeniemwykonywaniatychpracpodwykonawcom.Odwołującypodkreślił,żeJPLpowinienwszczególnościująćwdanejpozycjijednostkowejkosztwykonaniapracprzezpodwykonawcę,zysknależnyJPL(cowynikabezpośrednioztreściSIWZ),ryzykorozwiązaniaumowypodwykonawczej,kosztzwiązanyzpozyskaniemkolejnegopodwykonawcyi dodatkowekosztyz tymzwiązanei innekosztypośrednieibezpośredniewykonaniapracprzezpodwykonawcę.AnalizująctreśćofertyJPLpodkątempowyższychokolicznościmożnaprzyjąć,żeJPLzałożeńtakichniepoczynił,awięczasadnymjest przypuszczenie,żeJPLzamierzapokrywaćczęśćkosztówzwiązanychzrealizacjązamówieniawramachsubsydiowaniaskrośnego.Odwołującypodnosi,żetakiedziałaniaJPLstanowićmogączynnieuczciwejkonkurencji,ponieważżadenwykonawcaniejestuprawnionydopokrywaniakosztówzamówieniazprzychodówpozyskiwanychzinnychumów.
ZaoferowaneprzezJPLcenynależywobecpowyższegouznaćzarażąconiskie,nieadekwatne,nierealne,zaktóreniemożnawykonaćzamówieniawewskazanychzakresach.Jednocześnie,cenyoferowaneprzezJPLodbiegająswojąwartościąinminusodrynkowejwartościprzedmiotuzamówienia, atakżesąnierealnieniskimpoziomie,któryświadczyo ich oderwaniu odjakichkolwiekrealiówrynkowych.
WobecpowyższegoOdwołującypodniósł,żeZamawiającydopuściłsięnaruszeniaart.90ust.1wzw.zart.89ust.1pkt4PzpprzezniewezwanieJPLdozłożeniawyjaśnieńwzakresierażąconiskiejceny,podczasgdycenaofertowaJPLbudziznacznewątpliwościcodojejrzetelnegoskalkulowania.Równocześnie,wprzypadkuuwzględnieniaodwołaniaOdwołującego i nakazaniaZamawiającemuwezwaniaJPL do złożeniastosownychwyjaśnień,należymiećnauwadze,żewyjaśnieniaskładanew trybieart.90ust.1 Pzpwinnycharakteryzowaćsiędużymstopniemszczegółowościibyćopartenarealnych,weryfikowalnychwartościachiokolicznościach.Celemzastosowaniaproceduryokreślonejwart.90ust.1Pzpniejestbowiemzłożenieprzezwykonawcęjakichkolwiekwyjaśnień,lecz
takich,którewsposóbniebudzącywątpliwościpozwalająnaobiektywnąocenę,żezaoferowana cena niejestcenąrażąconiską.
B/Niezależnie odrażąconiskiejceny zaoferowanejprzez AECOMorazJPL,ofertaJPLjestniezgodnaztreścią SIWZ,awkonsekwencjipowinnaulecodrzuceniu.
Tytułemwstępu,Odwołującyprzedstawiłstanowiskocodopojęć:treśćSIWZ,treśćoferty:zarównotreśćSIWZ,jakitreśćofertystanowiąmerytorycznepostanowieniaoświadczeńwoliodpowiednio:zamawiającego,którywszczególnościprzezopisprzedmiotuzamówieniaprecyzuje,jakiegoświadczeniaoczekujepozawarciuumowywsprawiezamówieniapublicznegoorazwykonawcy,któryzobowiązujesiędowykonaniategoświadczeniawraziewyboruzłożonejprzezniegoofertyjakonajkorzystniejszej.Wobectego
-codozasady-porównaniezaoferowanegoprzezwykonawcęświadczeniazopisemprzedmiotuzamówienia,sposobemiterminemjegorealizacji,wymaganymiprzezzamawiającego,przesądzaotym,czytreśćzłożonejofertyodpowiadatreściSIWZ-jestzniązgodna.Jednocześnienietylkotreśćwynikającaexplicitezezłożonejoferty,alerównieżnieskonkretyzowaniejejtreściprzezwykonawcęwsposóblubwzakresiewymaganymprzezzamawiającego,możebyćpodstawądostwierdzenianiezgodnościofertyz treściąSIWZ,gdyżniedopuszczalnejestprecyzowanieipoprawianietreścizłożonejoferty,w szczególnościz uwagi zanaczelnezasadyrównegotraktowaniawykonawcówizachowaniauczciwejkonkurencji.Niezależnieodcharakteruniezgodności,abyzastosowaćpodstawęodrzuceniaofertyzart.89ust.1pkt2 Pzpmusibyćmożliweuchwycenienaczymkonkretnietakaniezgodnośćpolega,czylicoiwjakisposóbwofercieniejestzgodnezkonkretniewskazanymi,skwantyfikowanymiiustalonymijednoznaczniepostanowieniamiSIWZ. -wyrokKIO z1 sierpnia 2017r., sygn. aktKIO 1463/17.
Stwierdził,żeofertaJPLniespełniawymogówSIWZ,awkonsekwencjipowinnazostaćodrzucona.WFormularzu1.2.(TabelaTerminówiPłatności)JPLokreśliłdatęwykonaniaKoncepcjiProgramowejwrazzopracowaniamigeologiczno-inżynierskimina50miesięcyliczonąodpodpisaniaumowy.Analogicznyterminwykonaniaprac(50miesięcy)zostałprzezJPLwskazanyrównieżwkontekściewykonaniaDokumentacjigeologiczno-inżynierskiejwrazzprojektemrobótgeologicznych.Nawykonanieprzedmiotuzamówieniawłącznymterminie 50miesięcyskłada sięrealizacjapracna etapieI, IIiIII.
Zgodniezpkt7.1Opisuprzedmiotuzamówienia(dalejOPZ)nadeklarowanyczasetapu3składająsię:1.KP-max12miesięcyoduzyskaniaostatecznejDŚU,2.proceduryodbioruKP -1miesiąc,3.ZOPI dla KP-2miesiące,4.KOPI dla KP-2miesiące.
Dowód:OPZ-waktachsprawy
WFormularzu1.2,przyuwzględnieniuOPZ,należałowskazaćjako„datęwykonania
1liczonąodpodpisaniaumowy/m-ce/”rozumianąjakodatęwykonaniaposzczególnychopracowańprojektowychwrazz ichodbioremprzezZamawiającego,datęwykonania
opracowańprzedZOPI.ZadeklarowanyprzezJPLwwierszach4.1-5.3Formularza1.2.termin50miesięcy,niejestzgodnyzwymaganiamiSIWZ,gdyżnieuwzględniaczasunaZOPIiKOPI.Odwołującywskazałwswojejoferciew4.1-5.3Formularza1.2.termin46miesięcy(50miesięcy-2miesiąceZOPIdlaKP-2miesiąceKOPIdlaKP).AnalogicznietermintenzostałwyliczonyprzezAECOM,wpkt4.1-5.3Formularza1.2.wyraźniewskazała termin 46miesięcy.
Dowody:ofertyJPL, Odwołującego,AECOM-waktachsprawy
Odwołującystwierdził,żeofertaJPLniespełniawymagańSIWZ,awięcpowinnapodlegaćodrzuceniuzgodniezart.89ust.1pkt2Pzp.„TreśćSIWZ,októrejstanowiart.89ust.1pkt2p.z.p.,toopispotrzebiwymagańzamawiającego,wszczególnościcodozakresu,ilości,jakości,warunkówrealizacjiiinnychelementówistotnychdlawykonaniazamówienia.Powołanyprzepisnieograniczapodstawodrzuceniaofertytylkodoprzypadkujej niezgodnościzopisemprzedmiotuzamówienia cozakresu,ilości i jakości woderwaniuodwarunkówrealizacjiiinnychaspektówwykonaniaumowy,którezamawiającyuznajezaistotne.”-wyrokKIOz7sierpnia 2017r.,sygn. aktKIO 1548/17.
Wadyoferty w zakresieterminuwykonaniazamówieniapowodująniezgodnościofertyzSIWZ,taniezgodnośćodnosisiędoOPZ.Terminwykonaniazamówienia(wtymterminywykonaniaposzczególnychprac),miałistotneznaczenie,skorozostałpodniesionydorangikryteriumwyborunajkorzystniejszejoferty.SzerokierozumieniepojęciatreśćSIWZjestuzasadnionewobecrosnącejrangiiszerokiegozastosowaniakryteriumocenyofertinnychniżcena.Wdoktrynieiorzecznictwieugruntowanyjestjużpogląd,żewzakresiezastosowaniaprzesłankizart.89ust.1pkt2Pzpmieścisięrównieżsporządzenieofertywinnysposób,niżżądałtegozamawiający,oileniezgodnośćtakadotyczyelementówtreściofertywaspekcieformalnymimaterialnym(videprzykładowowyrokz26października2016
r.KIO1990/16).Niemożewięcbyćwątpliwościcodotego,żewadyofertywodniesieniudotreściwpływającychnaocenęofertywprzyjętychkryteriachpowodująniezgodnośćtreściofertyztreściąSIWZ.Zatem,„obowiązekodrzuceniaofertywykonawcyzpowodujejniezgodnościztreściąSIWZaktualizujesięwsytuacji,gdyofertanieodpowiadawymogomzamawiającego,aletylkowaspekcieprzedmiotuzamówienia.Określeniezakresuprzedmiotuzamówieniawsposóbodmiennyodoczekiwańzamawiającego,skalkulowaniecenyz pominięciemwytycznychzamawiającego,możebyć, jakwskazujesięworzecznictwie,podstawąstwierdzenianiezgodnościofertyztreściąSIWZ(art.89 ust.1 pkt2 p.z.p.)”-wyrokKIO z24 maja 2017r. sygn. akt KIO 954/17.
ZdalekoidącejostrożnościOdwołującywskazał,żeniemożnazastosowaćart.87ust. 2 pkt3 Pzp.Zgodniez poglądamidoktrynyi KIO,zamawiającypoprawiawofercieinneomyłkipolegającenaniezgodnościofertyzSIWZ,niepowodująceistotnychzmianw treści oferty.Wskazał,cytującobszernyfragment uzasadnieniaw zakresie
poprawieniaomyłki-wyrokKIOz13czerwca2017r.,sygn.aktKIO1088/17,dodatkowowyrokz22sierpnia 2017r., sygn. aktKIO 1571/17,KIO 1615/17.
Odwołującypodkreślił,żeprzesłankiuprawniająceZamawiającegodoewentualnejpoprawyomyłkipisarskiej.(?)
C/WzwiązkuznieprawidłowościamipostronieZamawiającego,zasadnywydajesięrównieżzarzutnaruszeniaart.91ust.1wzw.zart.2pkt5PzpprzezwybórofertyzłożonejprzezAECOMjakonajkorzystniejszej,pomimożetoofertazłożonaprzezOdwołującegojestnajkorzystniejsząwrozumieniuprzepisuart.2pkt5Pzp.OdwołującywypełniłwszelkiewymogiSIWZwzakresiewymaganymprzezZamawiającego,aofertaOdwołującegojestofertąnajkorzystniejsząjakoniezawierającacenyrażąconiskiej,jakwprzypadkuofertAECOMorazJPL.Ponadto,Odwołujący-wprzeciwieństwiedoJPL-niezłożyłofertysprzecznejzSIWZ.Zatem,wybórofertywykonawcy,któregoofertajestnajkorzystniejszajestwarunkiemsinequanonrealizacjizasadyuczciwejkonkurencjiirównegotraktowaniawykonawców.SzczególniewybórofertywinienbyćdokonywanystrictewedługzasadprzewidzianychwSIWZ-napodstawiekryteriówocenyofertokreślonychwspecyfikacji(art.91ust.1wzw.zart.91ust.2dPzp)–wyrokKIO2342/16.RównieżzgodniezwyrokiemKIOz29kwietnia204r.,sygn.aktKIO693/14,KIO694/14„Zasadarównegotraktowaniawykonawcówwskazujena obowiązekjednakowegotraktowaniawykonawcówbezulgiprzywilejówzaśzasadazachowaniauczciwejkonkurencjizwiązanajestzobowiązkamijakienakładaustawodawcanazamawiającegowczasieprzygotowaniaiprzeprowadzeniapostępowania oudzielniezamówienia w tymdokonaniarzetelnejocenyofert”.
Odwołującypodkreśliłsłusznośćzarzutówpowodującą,żeodwołaniezasługujewpełnina uwzględnienie.OfertaOdwołującegospełniawszystkiewymogiwskazanewSIWZ,atakżewprzypadkubezzasadnegonieodrzuceniaofertAECOMiJPL,stanowiłabyofertęnajkorzystniejszą.
Biorącpoduwagęwymienioneokolicznościuznał,żeinteresprawnyOdwołującegodoznałuszczerbku, wzwiązku zczymwniósłjakna wstępie.
WykonawcaAECOMPolskaSp.zo.o.,uczestnikpostępowaniaodwoławczego,zwanydalej„AECOM”,w„Piśmieprocesowymprzystępującegodopostępowaniaodwoławczegopostroniezamawiającego”,zdnia7grudnia2017r.,złożonymnarozprawie,wniósł o:
1.oddalenie wcałości odwołaniaLafrentzPolskaSp.zo.o.zsiedzibąwPoznaniuzdnia 23listopada 2017r.oraz
2.przeprowadzeniedowodówwskazanychwtreścipismaprocesowegoorazwzałączonychwyjaśnieniachdotyczącychcenyofertyAECOMPolskaSp.z o.o.z siedzibąwWarszawie,zwanądalej:„AECOM”,wrazzzałączonymidoww.wyjaśnieńdowodami,
potwierdzającymi,żecenaofertyAECOMniewydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniaoraz,niepowinnabudzićwątpliwościZamawiającegocodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodnie zwymaganiamiokreślonymiprzezZamawiającegolubwynikającymi zodrębnychprzepisów.
l.WpierwszejkolejnościAECOMzauważył,żepostępowanieoudzieleniezamówieniapublicznegozostałowszczętewdniu22października2015r.wysłaniemogłoszeniaozamówieniudopublikacjiwDziennikUrzędowyUniiEuropejskiej(którezostałoopublikowane wdniu 27 października 2015r. podnumerem 2015/S208-378033).
Mając na uwadze:
1.przepisprzejściowyart.16ust.1ustawyzdnia22czerwca2016r.ozmianieustawy–Prawozamówieńpublicznychorazniektórychinnychustaw(Dz.U.z2016r.poz.1020),w myślktórego:„Dopostępowańo udzieleniezamówieniapublicznegowszczętychiniezakończonychprzeddniemwejściawżycieniniejszejustawyorazdoodwołańiskargdotyczących tychpostępowaństosujesięprzepisydotychczasowe”,jak również
2.przepisprzejściowyart.220ust.1ustawyzdnia29stycznia2004r.–Prawozamówieńpublicznych,zwanejdalej„ustawyPzp”,wświetlektórego„Dopostępowańoudzieleniezamówieniawszczętychprzeddniemwejściawżycieustawyorazpostępowańodwoławczych i kontroli, któreichdotyczą,stosuje się przepisydotychczasowe”,
zarównowpostępowaniu oudzielenieprzedmiotowegozamówieniapublicznego, jakrównieżwpostępowaniuodwoławczymmajązastosowanieprzepisyobowiązującewokresieoddnia1lipca2015r.do17listopada2015r.określonewtekściejednolitym-Dz.U.z2013r.poz.907,zpóźn.zm.
Podkreślił,żeprzepisdotyczącykwestiirażąconiskiejceny,tj.art.90ust.1ustawyPzp,różniłsięzdecydowaniewzakresiemającymkluczoweznaczeniedlarozpoznanianiniejszejsprawyod obecnegobrzmieniategoprzepisu.
Stosowniedobrzmieniaart.90ust.1ustawyPzpnadzieńwszczęciapostępowania:
„jeżelicenaofertywydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniaibudziwątpliwościzamawiającegocodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodniezwymaganiamiokreślonymprzezzamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów,(...),zamawiającyzwracasięoudzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniedowodów,dotyczącychelementówofertymającychwpływ nawysokośćceny, w szczególności w zakresie(...)”.
Natomiastwświetleobecnegobrzmieniaprzepisuart.90ust.1ustawyPzp:„jeżelizaoferowanacenalubkoszt,lubichistotneczęściskładowe,wydająsięrażąconiskiewstosunkudoprzedmiotuzamówieniaibudząwątpliwościzamawiającegocodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezzamawiającegolubwynikającymiz odrębnychprzepisów,zamawiającyzwracasięo udzieleniewyjaśnień, w tymzłożeniedowodów,dotyczącychwyliczeniacenylubkosztu”.
Zzestawieniajednoznaczniewynika,żeprzyczynąwszczęciaprocedurywyjaśnieniarażąconiskiejcenynagruncieprzepisówmającychzastosowaniesprawie,mogłobyćwyłączniezachodzeniewątpliwości,żecenaofertywydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówienia.Natomiastprzesłankąwszczęciaproceduryzart.90ust.1 niestanowiło,inaczejniżobecnie,żeistotneczęściskładowezaoferowanejcenyofertowejwydają się rażąconiskiewstosunkudoprzedmiotuzamówienia.
Wzwiązkuzpowyższym,AECOMzdecydowaniekwestionujestanowiskoOdwołującegowyrażonenas. 2odwołania,że:„jednocześnieOdwołującywskazuje,iżprzytoczonew niniejszymodwołaniuwyrokiKrajowejIzbyOdwoławczejzostaływydanewoparciuotożsamystanprawny”.Przywołanewodwołaniuwyrokiz2017r.czynawetz2016r.zostałybowiemwydanenapodstawieodmiennegostanuprawnego,wktórym–wświetleliteralnegobrzmieniaprzepisuart.90ust.1ustawyPzp–koniecznośćwszczynaniaprocedurywyjaśnieniarażąconiskiejcenyofertyniezachodziła, gdytylkoistotneczęściskładowezaoferowanejcenywydawałysięrażąconiskiewstosunkudoprzedmiotuzamówienia.
Il.Powyższezastrzeżenieprawnemaszczególneznaczniewokolicznościachsprawy,gdyżOdwołującykwestionujewyłącznie2pozycjez oferty ACECOM,tj.określonychwFormularzu1.1„TABELIELEMENTÓWROZLICZENIOWYCH”wpkt5„Dokumentacjageologiczno-inżynierskawrazzprojektem robót geologicznych":
1.pkt5.2.1.1.1–„wierceniadlapróbekkategoriiA,głębokośćwierceniado25m”–10złotychnettozametrbieżący,coprzypodanejprzezZamawiającegoilośćwierceń:6773,4 mb wycenionezostałoprzezAECOMna wartość67 734,00złotychnetto,oraz
2.pkt5.2.1.1.1–„wierceniadlapróbekkategoriiA,głębokośćwierceniaponad25m”–10złotychnettozametrbieżący,coprzypodanejprzezZamawiającegoilośćwierceń:1195,4 mb wycenionezostałoprzezAECOMna wartość11 954,00złotychnetto.
Tymsamym,zarzutyOdwołującego,opartenatwierdzeniu,że2pozycjekosztorysowezofertyAECOMsązaniżone,niemajążadnegoumocowaniawprzepisieart.90ust.1ustawyPzp,mającymzastosowaniewprzedmiotowympostępowaniuoudzieleniezamówieniapublicznego orazwniniejszympostępowaniuodwoławczym.
III.ZdaniemAECOM,OdwołującynieformułujeskuteczniezarzutupodadresemcałkowitejcenyofertyAECOMzarealizacjęprzedmiotowegozamówieniapublicznegona:
„wykonanieopracowańprojektowychdla drogiekspresowejS11na odcinkuSzczecinek-Piła”
wynoszącejrazem:8 263 067,43złotychbrutto.Podkreślił,żeniejest skutecznym:
1.sformułowaniemzarzutuprzezOdwołującegopoprzezstwierdzenie(jedynestwierdzeniew treści odwołaniaodnoszącesiędo całkowitejcenyofertowejAECOM),że:
„Jednocześniezasadnymwydajesiętwierdzenie,żeAECOMnieuwzględniłwoferciewszelkichkosztówponoszonychw związkuz wykonaniemzamówieniaw tymm.in.
kosztówpośrednich,bezpośrednichpodatków,kosztóworganizacjirobót,w takżewszelkichryzykizyskuAECOM”– por.s.8akapit2 oddołuodwołania,jakrównież
2.przywołaniewyrokusądowego,zktóregowynika,że:„tonieskarżący(naetapieprzedKIOodwołujący)mawykazywać,żeofertakonkurentajestrażąconiska,leczodwrotnietooferent musiwykazać,żejegoofertaniezawierarażąconiskiej ceny”.
Popierwsze,Odwołującynieprzywołujeżadnychokolicznościfaktycznych,któremogłybywskazywać,żecenacałkowitaofertyAECOMmogłabybudzićjakiekolwiekwątpliwościwzakresiejerealności,wszczególnościpokryciawszystkichniezbędnychkosztów, jakrównieżzapewniania zysku AECOM.
Podrugie,należyprzywołaćdwawyrokKrajowejIzbyOdwoławczejwydanenapodstawieart.190ust.1austawyPzp,wbrzmieniumającymzastosowaniewniniejszejsprawie(którenieuległozmianieoddatydodaniaprzepisuart.190ust.1adoustawyPzp,ustawąz dnia29 sierpnia 2014r. (Dz.U.z 2014r. poz.1232),zmieniającąwpowyższymzakresieustawęPzpoddnia19października2014r.),zktórychwynikajednoznacznie,że:
1.„wprowadzenieprzepisuart.190ust.1apkt1ustawyPzp,zgodniezktórymciężardowodu,żeofertaniezawierarażąconiskiejcenyspoczywanawykonawcy,któryjązłożył,jeślijeststronąalbouczestnikiempostępowaniaodwołującego,niezwalaniastronyodwołującejzobowiązkuwykazaniaiudowodnieniaokoliczności,któreczynipodstawąswoichzarzutów.Wsytuacji,gdytoodwołującytwierdziozaistnieniuwątpliwości,codocenyofertykonkurenta,gdytwierdzi,żecenakonkurentajestrażąconiska(nawetbezzbadaniawtrybieart.90ust.1ustawyPzp)idomagasięwykonaniaczynności,którewywodzizpowyższychtwierdzeń–toodwołującyjeststronąobowiązanądoudowodnieniaswoichracji,zgodniezklasycznymrozkłademciężarudowodowego”(por.wyrokKIOz13kwietnia2016r. (sygn. aktKIO 447/16)oraz
2.„regulacjaart.190ust.1austawyPzpwprowadzaszczególnyrozkładciężarudowoduw toku postępowaniaodwoławczego wodniesieniu do rażąconiskiej cenyoferty,musi byćodczytanyw powiązaniuz poprzedzającymart.190ust.1 ustawyPzp,a takżezuwzględnieniemart.192ust.7ustawyPzp.Wkonsekwencji,oiledowodynamocyart.190ust.1ustawyPzp,odwołującymożeprzedstawićażdozamknięciarozprawy,otyleokoliczności,z którychchce wywodzićskutki prawnemusi uprzedniozawrzećwodwołaniu,podrygoremichnieuwzględnieniaprzezIzbęzuwaginaart.190ust.7ustawyPzp.Należybowiemrozgraniczyćokolicznościfaktycznekonstytuującezarzut,czyliokreślonetwierdzenieofaktach,zktórychwywodzonesąskutkiprawne,oddowodównaichpoparcie.”(por. wyrokKIOz29grudnia 2015r. (sygn. aktKIO 2720/15).
PowyższewyrokiKrajowejIzbyOdwoławczejznajdująpotwierdzenierównieżwnajnowszymorzecznictwie KIO, m.in.:
1.„jakkolwiekwpostępowaniuodwoławczymciężarwykazaniaprawidłowościceny,stosowniedoart.190ust.1apkt1ustawyPzpspoczywanawykonawcy,któryzłożyłofertę,to taki rozkładciężarudowoduniezwalniaodwołującegoz aktywnościwpostępowaniuodwoławczym.Przepisuart.190ust.1austawyPzpniemożnarozumiećwtensposób,żewykonawcakwestionującyinnąofertęmożepoprzestaćnagołosłownymzanegowaniuprawidłowościcenytejoferty,bezchoćbyuprawdopodobnieniawłasnychtwierdzeńczypoparciaichszczególnymidanymiiobliczeniami.”(por.wyrokKIOz14marca 2017r. (sygn. akt KIO 373/17)
2.„przepisuart.190ust.1austawyPzpniemożnarozumiećwtensposób,żewykonawcakwestionującyinnąofertęmożepoprzestaćnagołosłownymzanegowaniuprawidłowościcenytejoferty,bezchoćbyuprawdopodobnieniawłasnychtwierdzeńczyichpoparciamerytorycznymiobliczeniami.Dodatkowopodkreśleniawymaga,żerównieżwprzypadku
„odwróconego”ciężarudowoduIzbarozpoznajesprawęwgranicachokolicznościfaktycznychpodniesionychprzezOdwołującego,niedokonujenatomiastgeneralnejocenyzłożonychwyjaśnieńwoderwaniuodzakresufaktycznegozarzutówodwołania.(por.wyrokKIOz11 lipca2017r. (sygn. akt 1309/17).
W świetlepowyższychwyrokówKrajowejIzbyOdwoławczejniemożebudzićwątpliwości,żeOdwołujący:
1.poprzestałwyłącznie nagołosłownymzanegowaniu cenycałkowitejofertyAECOM,
2.nawetniepróbowałuprawdopodobnićtwierdzeńwzakresiewątpliwościdotyczącychcenycałkowitejofertyAECOM jakimikolwiekdanymilubobliczeniami,
3.niewskazał,żeniskiekosztyrealizacjizamówieniawzakresie2pozycjikosztorysowychdot.robótgeologicznychpolegającychnawierceniudlapróbekkategoriiAwzakresiegłębokościwierceńdo25m oraz ponad25mbędąmiałyjakiekolwieknegatywneprzełożenienacenęcałkowitąofertyAECOM,w szczególnościna zaniżeniewartośćcenycałkowitejofertyAECOM,wtakisposób,żemożeonawydawaćsięcenąrażąconiską lubbudzićwątpliwości Zamawiającego,
4.przedewszystkimnieprzedstawiłżadnychokolicznościfaktycznych,atymsamymniesformułował skuteczniezarzutówpodadresem cenycałkowitejoferty AECOM.
Zpowyższychwzględów,należyuznać,że2zarzutodwołania:„naruszeniaart.90ust.1ustawyPZPwzw.zart.89ust.1pkt4ustawyPZPpoprzezzaniechaniezwróceniasięprzezAECOMoudzieleniewyjaśnień,wtymzłożeniadowodów,dotyczącychwyliczeniacenylubkosztu,podczasgdytreśćofertypowinnabudzićwątpliwościZamawiającegowzakresiezaoferowaniarażąconiskiejcenyorazmożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniaprzezAECOMzgodniezwymaganiamiokreślonymiprzezZamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów”,niezostałopartyożadneokolicznościfaktyczne,zktórychwynikałoby,żecałkowitacenaofertyAECOMmożewydawaćsięrażąconiskalub
budzićwątpliwościZamawiającego,atymsamymniezostałpostawionyskutecznie,copowinnoskutkowaćjegooddaleniem.
Odwołujący,conajwyżejpostawiłzarzutiprzedstawiłokolicznościfaktyczne,żecena2pozycjikosztorysowychbudziwątpliwościOdwołującego.Odwołującyniepodjąłjednaknawetpróbywykazywania,żepowyższepozycjestanowiąistotneczęściskładoweoferty,czyteżmogąprzekładaćsięnawątpliwości wzakresiemożliwościwystąpieniarażąconiskiej cenywceniecałkowitejoferty AECOM.
Zuwaginapowyżejzacytowanebrzmienieart.90ust.1ustawyPzpmającegozastosowaniewniniejszejsprawieorazorzecznictwoKrajowejIzbyOdwoławczej,którebyłowydawanenagruncieprzepisuwbrzmieniuobowiązującymdodnia27lipca2016r,należyuznać,żepowyżejzacytowanyzarzutzodwołanianiezostałpostawionyskutecznie.
NapotwierdzeniepowyższegonależyprzywołaćwyrokKrajowejIzbyOdwoławczejzdnia19kwietnia2013r.(sygn.aktKIO791/13),wświetlektórego:„przepisyustawyPZPodnoszącesiędobadaniacenyofertyorazart.89ust.1pkt4ustawyPZPodwołująsiędoceny,aniejejelementów.Kwestionowanieposzczególnychcenjednostkowych,czycenzaniektóreelementyprzedmiotuzamówienia,możeodnieśćskutek,oilezostaniewykazane,żepodważane ceny cząstkowedeterminują cenęcałej oferty.”.
TożsamestanowiskozostałozaprezentowanewwyrokuKrajowejIzbyOdwoławczejz dnia18czerwca2013r.(KIO1338/13),stosowniedoktórego:„Przepisyart.89ust.1pkt4orazart.90ust.3ustawyPzpstanowiąliteralnie,żeprzedmiotemrażąconiskiejcenymożebyćoferta,którazawierarażąconiskącenęwstosunkudoprzedmiotuzamówienia.Chodzibowiemoodniesieniecenydocałegoprzedmiotuzamówienianiezaśdoniektórychpozycji,np.docenyjednostkowejbruttoza1Mgodpadówkomunalnychzmieszanych.Niemamożliwościwezwaniawtrybieart.90ust.1ustawyPzp,awkonsekwencjiocenywyjaśnieńna podstawieart.90ust. 3 ustawyPzptylkowkontekściecenyjednostkowej.”
IV.Należypodkreślić,żenagruncieobowiązującegow2015r.przepisuart.90ust.1ustawyPzpugruntowanebyłoorzecznictwoKrajowejIzbyOdwoławczej,zktóregowynikało,że„orażąconiskiejcenieniedecydująposzczególnecenyjednostkowe,leczcenajakowartość całkowita”,np.wyrokKIOz16 stycznia 2015 r. (sygn. aktKIO 2634/14).
Przekonującychargumentówzaprzyjęciempowyższejinterpretacjidostarczałosamabrzmienieprzepisuart.90ust.1Pzp,zgodniezktórąobowiązekzwróceniasiędowykonawcyowyjaśnieniewzakresieelementówofertymaterializujesięwsytuacji,gdy
„cenaofertywydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówienia”.Podobniezresztąustawodawcawypowiadasięwskazującprzestankiodrzuceniaofertyzcenąrażąconiską,napodstawieprzepisuart.89ust. 1 pkt 4 Pzp.
Wskazanieprzezustawodawcęnaprzedmiotzamówieniajakopunktodniesieniamożnaodczytywaćbowiemjakowymógskonfrontowaniagozcenąkońcową,jedynieta
bowiempozostajewporównywalnejrelacjizprzedmiotemzamówienia.Izbapodkreślaławwieluorzeczeniach,żeprzezprzedmiotzamówieniarozumiećnależypełenzakresrobótiwłaśnietawartość,powiększonaopodatekVAT,winnastaćsięprzedmiotemanalizyw kontekściewystąpieniarażąconiskiejceny(np.wyrokz dnia 10 stycznia2013r.sygn.KIO2841/12;wyrokz dnia18stycznia2013r.,sygn.KIO7/13czywyrokz dnia21stycznia2013r.,sygn.KIO2835/12).
NapotwierdzeniepowyższegonależyprzywołaćnastępującewyrokiKrajowejIzbyOdwoławczej:
1.„Prowadzeniewyjaśnieńwprzedmiocierażąconiskiejcenywodniesieniujedyniedodwóchcenjednostkowychspośródwielu,składającychsięnaostatecznącenęofertyprowadzidofałszywychwniosków,rażąconiskacenajednostkowaniestanowibowiemorażąconiskiejcenieoferty,aponadtowypaczałobytoinstytucję”rażąconiskiejcenyoferty”,któraprzedmiotemocenyczynicenęoferty,aniecenyjejelementówskładowych.”(por. wyrokKIOz15stycznia2014 r. (sygn.akt KIO3021/13).
2.„Zróżnicowanecenyjednostkoweniestanowiąuzasadnienia,bynaichpodstawieuznać,żełącznacenaofertynosiznamionacenyrażąconiskiejwstosunkudoprzedmiotuzamówienia.Przepisart.89ust.1pkt4ustawyPzpstanowiocenie,niezaśojejposzczególnychczęściach,elementach,czypozycjachskładowych.Gdybynawetuznać,żejakaścenajednostkowajestzaniżona,tofakttennieczynicenyofertyrażąconiską.”(por.wyrokKIOz5maja2014r. (sygn. akt 686/14).
3.„(1)Przybadaniurażąconiskiejcenynależybrać,codozasady,poduwagęcałośćceny,anieopieraćsięjedynienaniektórychjednostkowychkosztach.Tymsamym,choćzaniżenieokreślonychelementówkosztorysowych,jakoargumentzatwierdzeniemorażąconiskiejcenie,niepowinienbyćalimineodrzucany,tojednakniespornejest,żepodstawąjest ocenacenyofertowej, jakocałości.
(2) Przesądzenieo zaoferowaniurażąconiskiejcenyoferty,bądźprzesądzenieozaistnieniupodstawdowszczęciaprocedurywyjaśniającejzart.90ust.1p.z.p.,niemożeosadzaćsięjedynienaniższejwyceniekilkuczykilkunastupozycjikosztorysowych,spośródsetektegorodzajupozycjizawartychwkosztorysieofertowym.Wnioskowanieocałejcenieofertyopartenawąskimzakresiewyselekcjonowanychpozycji,wdodatkuprzyuwzględnieniumożliwościdojściadoróżnychwnioskówwzależnościodprzyjętegozakresuimetodykiporównywaniacen,uznanozadziałanienieuprawnioneinieprzedstawiającewsposóbobiektywnyrzeczywistegoobrazuicechcenyoferty.”(por.wyrokKIOz15maja2015r. (sygn. aktKIO 876/15).
4.„Badaniarażąconiskiejcenyofertydokonujesięwstosunkudoprzedmiotuzamówienia,a niedo wyodrębnionejjegoczęści,czypozycjiskładowych,a tymbardziejnie
wodniesieniudoposzczególnychpozycjiformularzacenowego.”(por.wyrokKIOz23kwietnia 2013 r. (sygn.aktKIO 848/13).
ZdaniemAECOMpowyżejzacytowanewyrokiwpełniwpisująsięwokolicznościsprawybędącejprzedmiotemniniejszegopostępowaniaodwoławczego.ZewszystkichbowiemprzywołanychpowyżejorzeczeńKrajowejIzbyOdwoławczejwynikajasno,żesytuacjąprowadzącądofałszywychwnioskówbyłobyformułowaniewątpliwościodnośniecenyofertyjedyniena podstawie2 pozycjikosztorysowych(jakto czyniOdwołującywstosunkudooferty AECOM).
V.AECOMpodkreślił,żewymaganiem,którepostawiłZamawiającywzakresiewypełnienia„TABELIELEMENTÓWROZLICZENIOWYCH”Formularz1.1w zakresiepozycji1–5byłoichwycenieniewramachwidełekprocentowychokreślonychwostatniejkolumnietegoformularza,zatytułowanej:„Limitmin– max”.
Niemożebudzićwątpliwości,żeAECOMwswojejoferciezastosowałsiędopostawionegoprzezZamawiającegowymagania,abywycenapozycji5:„Dokumentacjageologiczno-inżynierskawrazzprojektemrobótgeologicznych”,którejelementemsąpozycje– 5.2.1.1.1i 5.2.1.1.1dot.„wierceńdlapróbekkategorii A– głębokośćwierceńdo 25migłębokośćwierceńponad25m”mieściłasięwprzedzialeod30–60%cenyofertowejnetto.
Wartośćpozycji5wofercieAECOMwynosi3211587,50złotychistanowi49,89%cenyofertowejnetto, a więcwynosiprawie 50%wartościcenyofertowejnetto.
Jeżelirzeczywiściedoszłoby,domogącegobudzićwątpliwościzaniżeniacenyofertyAECOMwzakresie2pozycjikosztorysowychkwestionowanychprzezOdwołującego,torównieżwartośćwycenypracwcałejpozycji5powinnabyćistotniezaniżonawstosunkudocenycałkowitejofertynetto,awięclokowaćsięwokolicach30%cenyofertowejnetto,aniejakwprzypadkuofertyAECOM wokolicach50% cenyofertowejnetto.
VI.Równieżpodkreślił,żecenykwestionowanychprzezOdwołującegopozycjizostałyuwzględnioneprzezAECOMna podstawieofertyotrzymanejodpodwykonawcy.
Owiarygodnościtejofert świadczą,wszczególnościnastępująceokoliczności:
1.ofertataobejmujenietylkopozycjezakwestionowaneprzezOdwołującego,alerównieżkompleksowewykonaniepracdotyczącychogólnierobótgeologicznych,dokumentacjigeologiczno-inżynierskiej, geotechnicznych,hydrologicznych itd.
2.ofertapodwykonawczaodnosisięściśledoprzedmiotowegozamówieniawzakresiewykonaniabadańgeologiczno/geotechnicznychwrazzopracowaniemkompletudokumentacjidladrogiekspresowejS11naodcinku Piła– Szczecinek
3.przedmiotowaofertajestważnadokońcabieżącegoroku,coumożliwiaskutecznezawarcieprzezAECOMzprzedmiotowympodwykonawcąumowypodwykonawczej
4.ofertata zostałazłożonaprzezdoświadczonąi rzetelnąfirmę,którawywiązujesięzzaciągniętychzobowiązań,oczymświadczą:wykazdużychprojektówliniowychzrealizowanychprzeztegopodwykonawcęorazlicznereferencjepotwierdzającenależytewykonywanieprzeztegopodwykonawcęzleconychprac.
Dowodemw powyższymzakresiejest:umowapodwykonawczaorazwykazzrealizowanychprojektów,stanowiącezałącznikidowyjaśnieńAECOMwzakresiecenyzłożonejoferty,stanowiącetajemnicęprzedsiębiorstwaAECOM,zastrzeżonąiwykazanąw załączonych do niniejszegopismawyjaśnieniachdot.ceny złożonejoferty.
VII.Zostrożnościprocesowejorazzuwzględnieniemprzepisuart.190ust.1apkt1ustawyzdnia29stycznia2004r.–Prawozamówieńpublicznych(Dz.U.z2013r.poz.907,zpóźn.zm.),zktóregowynika,żeciężardowodu,żeofertaniezawierarażąconiskiejceny,spoczywanawykonawcy,któryjązłożył,jeżelijeststronąalbouczestnikiempostępowaniaodwoławczego,AECOMwzałączeniudopismaprzedłożyłkompletneiszczegółowewyjaśnieniadotyczącecenycałkowitejzłożonejoferty,jakrównieżposzczególnychjejkomponentów,wrazzstosownymidowodami,w celuwykazania,że:
1.niemanajmniejszychpodstawdoformułowaniajakichkolwiekwątpliwości,żecenaofertyAECOMjest rażąconiską ceną,
2.cenaofertyzłożonejprzezAECOMpokrywawszystkiekosztyizapewniaosiągnięciezysku,awięcniestanowicenyrażąconiskiej,cobędącdowodemdalejidącym,jednocześniepotwierdza,żenieuzasadnione sąwątpliwości formułowane pod adresem jejcenycałkowitej(woparciuowątpliwościdotyczące2pozycjizofertyAECOM),atymsamym,żecenaofertyAECOMniemożewydawaćsięrażąconiskaorazbudzićjakichkolwiekwątpliwościZamawiającego,
3.nawetwprzypadkuuznaniaprzezIzbę,napodstawiepostępowaniadowodowegoprzeprowadzonegopodczasrozprawyodwoławczej,żekosztyrealizacjipracwzakresiezakwestionowanych2pozycjikosztorysowychokażąsięwyższeniżzakładaneprzezAECOM,np.kosztyteAECOMbędziemusiałponieśćwedługstawekwskazywanychprzezOdwołującegowoparciuowskaźnikicenowezinnychofert,towramachprzewidzianegowkalkulacjicenowejofertyAECOMpoziomuzarównozysku,jakrównieżrezerwnaróżnegorodzajuryzyka,wszczególnościryzykowzrostukosztówpracpodwykonawczych,zpewnościąpowyżsześrodkibędąwystarczającedozrekompensowaniaewentualnychwyższychkosztówwzakresiepracdot.wierceńdlapróbekkategorii A— głębokośćwierceń do 25i ponad 25m.
Dowódwpowyższymzakresie-wyjaśnieniacenyofertyAECOMwrazzzałączonymidowodami,stanowiącątajemnicęprzedsiębiorstwaAECOM,zastrzeżonąi wykazanąw załączonychdo niniejszegopismawyjaśnieniachdot.ceny złożonejoferty.
Wzwiązku z powyższym,wniósł,jakna wstępie.
Załącznik:WyjaśnieniaAECOMwraz z dowodami,potwierdzającymi,żecenaofertyAECOMniejest rażąco niska–zastrzeżone i wykazane,jakotajemnicaprzedsiębiorstwaAECOM.
ZamawiającyorazwykonawcaJPLProjectSp.zo.o.,uczestnikpostępowaniaodwoławczego,przystępującypostroniezamawiającegowczęściodwołaniadotyczącegojegooferty,zwany dalej„JPL”–złożyliwyjaśnieniaustnie doprotokołurozprawy.
KrajowaIzbaOdwoławczaustaliłai zważyła,conastępuje.
Wobecniewystąpieniaprzesłanekdoodrzuceniaodwołania,Izbarozpoznałaodwołanie na rozprawie(art.189ust.4 ustawy Pzp).
Izbauznała,żeodwołującyspełniaprzesłankiwarunkująceprawowniesieniaodwołania,wrozumieniuprzepisuart.179ust.1ustawy.Wrankinguofert,ofertaodwołującegoplasujesięnatrzeciejpozycjipoofertachAECOMiJPL,copowoduje,żewykazaniepodstawdoodrzuceniadwóchofertwskazanychwykonawców,ofertaodwołującegomogłabybyćbranapoduwagę,jakonajkorzystniejsza.ZaśwsytuacjiniepodważeniawyboruofertyAECOM,nawetwykazaniepodstawdoodrzuceniaofertyJPL,jakoniemającewpływunawynikpostępowaniaoudzieleniezamówienia,prowadziłobydooddaleniaodwołania (art.192ust.2 ustawy Pzp).
Wobecskutecznegoprzystąpieniadopostępowaniaodwoławczegopostroniezamawiającego,wykonawcy–AECOMPolskaSp.zo.o.wzakresiecałegoodwołaniaorazJPLProjectSp.zo.o.wzakresieodwołaniadotyczącegojegooferty–stalisięuczestnikamipostępowaniaodwoławczego(art.185ust. 2 i 3 ustawy Pzp).
Napodstawieaktsprawyorazpostępowaniadowodowego,przeprowadzonegonarozprawie,Izbauznała,że odwołaniepodlegaoddaleniu.
Izbazaliczyładodowodów:-aktasprawyodwoławczej,którezgodniez§8ust.1rozporządzeniaPrezesaRadyMinistrówzdnia22marca2010r.wsprawieregulaminupostępowaniaprzyrozpoznawaniuodwołań(Dz.U.z2014r.poz.964,zpóźn.zm.),stanowiąodwołaniewrazzzałącznikamiorazkopiadokumentacjipostępowaniaoudzieleniezamówieniapublicznego,atakżeinnepismaskładanewsprawieorazpismaprzekazywaneprzezIzbęwzwiązkuzwniesionymodwołaniem;-załączonedopismaprocesowegoAECOMwyjaśnieniadotyczącecenyofertyzdowodamiwpostaciofertzeszczegółowąkalkulacjącenyofertypodwykonawcy,tabelamielementówrozliczeniowychorazobszernymwykazem(kilkadziesiątpozycji)zrealizowanychprojektówliniowychprzezpodwykonawcę,
stanowiącezałącznikido wyjaśnieńAECOMw zakresiekwestionowanejcenyoferty,zuzasadnionymzastrzeżeniemtajemnicyprzedsiębiorstwa;także-złożoneprzezAECOMzestawieniecenofert9.wykonawcówuczestniczącychwpostępowaniu,wskazujące:cenyofert,cenyprojekturobótgeologicznychtab.TERpunkt5.1,odchylenieodśredniejarytmetycznejw%.
Dowódten,advocemdostanowiskaodwołującegoojednostkowejcenieofertyAECOM,miałstanowićodziesięcioprocentowej(10%)wartościcenyprojekturobótgeologicznychtab.TERpunkt5.1wofercieodwołującego,docałkowitejcenyjegooferty;zkonkluzją,żewgzasadporównawczychprzyjętychwodwołaniu,cenacząstkowaofertyodwołującegorównieżpowinnabyćuznana,a conajmniej badana,jakorażąco niska.
Postępowanieo udzieleniezamówieniazostałoopublikowaneogłoszeniemozamówieniuwdniu27października2015r.izgodniezprzepisamiustawy,stanowiskamistronorazuczestnikówpostępowaniaodwoławczego,odwołanierozpoznawanejestwgprzepisówobowiązującychwdaciewszczęciapostępowania.
Zatem,niezależnieod fakturespektowaniazasadinterporalnych,pojawiającesięwodwołaniuodniesieniadoaktualnegobrzemieniaprzepisuart.90ust.1ustawyPzp,np.pkt2,pkt3(zarzuty,str.3odwołania),wskazującewtreści„wyliczeniacenylubkosztu”,coodpowiadaaktualnemubrzmieniuprzepisu–niesąbranepoduwagę.Matorównieżodniesieniedoczęściuzasadnieniaprzedstawiającegocytatyzorzeczeń,wydanychnapodstawieaktualnegobrzmieniaprzepisuart.90 ust.1 ustawy Pzp,np.uzasadnieniewyroku z23marca 2017r., sygn.aktKIO 431/17(str. 7 odwołania).
IzbapodzieliłastanowiskoAECOM,żemogąbyćbranepoduwagęorzeczeniawydanewsprawiepostępowańwszczętychpodrządamitychsamychprzepisówustawyPzp.
JednocześnieIzbapodzieliłastanowiskoodwołującego,przywołującecytatzwyrokuz13kwietnia2017r.,sygn.aktKIO624/17dotyczącegoprzepisuart.89ust.1pkt4Pzp,żeprzepisodnosicenędowartościprzedmiotuzamówienia-matobyć„cenarażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówienia”orazprzedstawionewuchwalez8listopada2016r.,sygn.aktKIO/KD69/16,żeustawaPzpniedefiniujepojęcia“rażąconiskiejceny”.NiedefiniująpojęciarażąconiskiejcenytakżeprzepisydyrektywunijnychbędąceupodstawregulacjiustawyPzp.Niewskazująnawet,jakimikryteriamipowinienkierowaćsięzamawiającyprzydokonywaniubadaniawstępnegoczytakasytuacjawkonkretnympostępowaniuzachodzi.
Równieżinnecytowaneorzeczenia,wktórychwskazanobadaniecenyofertywykonawcyna podstawieustawowychzasadwyrażonychw art. 90 ust.1 ustawy
wbrzmieniuodpowiadającymwdaciewszczęciapostępowaniaoudzieleniezamówienia,
– odniesieniecenyoferty do przedmiotuzamówienia.
TrafniewskazałuczestnikpostępowaniaodwoławczegoAECOMpodstawyprawneiwydaneorzecznictwo,wzakresiestosowaniaprzepisuart.90ust.1ustawyPzporazzasadyocenycenyofertywodniesieniudoprzedmiotuzamówienia,wprzypadkukwestionowania cen jednostkowych.
IzbapodzieliłastanowiskocodoadekwatnościzarzutuwrozpoznawanymodwołaniudorozstrzygnięciaIzbyw wyroku z15 stycznia 2014 r.,sygn.aktKIO3021/13:„Prowadzeniewyjaśnieńwprzedmiocierażąconiskiejcenywodniesieniujedyniedodwóchcenjednostkowychspośródwielu,składającychsięnaostatecznącenęofertyprowadzidofałszywychwniosków,rażąconiskacenajednostkowaniestanowibowiemorażąconiskiejcenieoferty,aponadtowypaczałobytoinstytucję”rażąconiskiejcenyoferty”,któraprzedmiotemocenyczynicenęoferty, a niecenyjej elementówskładowych.”
Przepisart.90ust.1ustawyPzp,wbrzmieniuobowiązującymwdaciewszczęciapostępowania,stosowanywzakresiewskazanymwtreścizarzutówodwołania,stanowił,żezamawiającypodejmujeczynnościwyjaśniające„jeżelicenaofertywydajesięrażąconiskawstosunkudoprzedmiotuzamówieniaibudziwątpliwościzamawiającegocodomożliwościwykonaniaprzedmiotuzamówieniazgodniezwymaganiamiokreślonymprzezzamawiającegolubwynikającymizodrębnychprzepisów(...)”.
Cenyjednostkoweczywartościczęścizamówienianiezobowiązywałyzamawiającegodoczynności,wświetlewskazanegoprzepisu,zwłaszcza,żecenymimoróżniczinnymicenamiwpostępowaniu,niewskazywałynatakąkonieczność,biorącpoduwagęprzedmiotzamówienia (praceprojektowe) iformę wynagradzania-obmiariryczałt.
Należymiećnawzględzie,żeodwołującywnoszącyodwołanieobciążonyjestobowiązkiemudowodnieniazarzutów,zgodniezzasadąciężarudowodu(art.190ust.1ustawyPzp).
Zgodniezprzepisemart.190ust.1apkt1ustawyPzp-Ciężardowodu,żeofertaniezawierarażąconiskiejceny,spoczywanawykonawcy,któryjązłożył,jeżelijeststronąalbouczestnikiempostępowaniaodwoławczego,coniezwalniaodwołującegopodnoszącegozarzutrażąconiskiejcenyodudowodnieniazarzutuodwołaniajakoinicjatorasporu,napodstawieart.190ust.1Pzp:Stronyiuczestnicypostępowaniaodwoławczegosąobowiązaniwskazywaćdowodydlastwierdzeniafaktów,zktórychwywodząskutkiprawne.
Dowodyna poparcieswoichtwierdzeńlubodparcietwierdzeństronyprzeciwnejstronyi uczestnicypostępowaniaodwoławczego mogą przedstawiaćażdozamknięciarozprawy.
Odwołującynieprzedstawiłdowodów,pozazamieszczonymwodwołaniuporównaniemkwestionowanychcenjednostkowychzcenamiofertinnychwykonawców,szczególnieswojejoferty,uznającjezacenyrynkoweorazprocentowymporównaniemwartości cząstkowychpozycji zanalogicznymipozycjamiwinnychofertach.
Przedmiotemzarzutówwofertach:AECOMsą2cenyjednostkowe,JPLwartości6.pozycjiwFormularzu1.1.Zamawiającyoświadczyłnarozprawie,żeniezwracałsiędożadnegozobuwykonawców-uczestnikówpostępowaniaodwoławczego,gdyżcenyofertniebudziłyżadnychjegowątpliwości.ZgodniezopisemzamieszczonymwSIWZwskazałwposzczególnych pozycjach cenjednostkowychorazwartości pozycji,progi procentowemin
-max,wjakichpowinnymieścićsięcenyjednostkoweiwartościpozycjizaposzczególneelementywykonaniazamówienia.Wobuprzypadkachwskazaneprzezwykonawcówcenyjednostkoweiwartości,podważanewodwołaniu,mieściłysięwprzedzialeodmindomaxi ofertywtymzakresieniepodlegałyżadnemukwestionowaniu.
Odwołującypominąłtękwestięwodwołaniu,nieprzedstawiłodmiennegostanowiskawobecwyjaśnieńzamawiającego,nieodniósłsięteżdoporównawczegozestawieniacenczęścizamówieniazłożonegoprzezAECOM,zktóregowynika,żewświetleocenywgkryteriumporównawczegoprzyjętegoprzezodwołującego,ofertaodwołującegopowinnabyćrównieżzakwalifikowana do ofertzpodejrzeniem rażąconiskiejceny.
Wpostępowaniuzłożono9ofert,zcenamiod8 263067,43złdo17988077,19zł(brutto).
Ceny ofertwykonawcówuczestniczącychw sporze,wrazz punktacjąna podstawiekryteriówocenyofert(cena80pkt,terminwykonaniazamówienia20pkt),przedstawiająsięnastępująco:
AECOM8263067,43 zł- 100,00pktłącznie
JPL9344933,00 zł- 90,63pktłącznie
odwołujący10 861326,20 zł- 80,77pktłącznie
Wykonawcywskazaliwformularzachofertterminrealizacjizamówieniajednakowo50miesięcy,stądprzyznanokażdemuwykonawcy wkryterium terminwykonaniapo 20 pkt.
Kwestionowanewodwołaniucenyjednostkowe(obmiar)iwartości(ryczałt)zostałyzamieszczonewFormularzach 1.1.
Formularze1.2.TabelaElementówPłatności–przedstawiająprzedewszystkimterminyi warunkipłatności.
Formularz1.1.FormularzCenowy:TabelaElementówRozliczeniowych,towykazanem.in.Wyszczególnienieopracowań,jednostek(nazwaiilość),cenyjednostkowej(zł),wartośćpozycji(netto) (zł),limit min- max.
I.
AECOMwskazałwFormularzu1.1.TabelaElementówRozliczeniowych,wpoz.
5.2.1.1.1. iwpoz.5.2.1.1.2.,zgodniezpodanąprzezzamawiającegoilościąjednostekwmetrachbieżących,cenyjednostkowedlapróbekkategoriiA:głębokośćwierceńdo25migłębokośćwierceńponad25m-10złorazwartośćpozycjinetto(zł).WostatniejkolumnieFormularzalimitmin-maxwskazanodolnyigórnyprocentowyprógwartościwstosunkudocenyofertowejnetto,którątowartośćwtychprogachnależałozachowaćprzykonstruowaniu cenyoferty.
Oznaczałoto,zgodniezwyjaśnieniemzamawiającegozłożonymnarozprawie,żewartościposzczególnychczęścizamówieniamusiałybyćzawartewpodanychgranicachprocentowych cenyofertowejnetto.
Dlapoz.5FormularzaDokumentacjageologiczno-inżynierskawraz zprojektemrobótgeologicznych,limitwynosi30-60% cenyofertowejnetto.Wartość częściowapozycji5wofercieAECOM,tokwota3 211587,50złstanowiącałączniewtejpozycji49,89%cenyofertowejnetto.Cenajednostkowazagłębokośćwierceńdo25migłębokośćwierceńponad25m,mimożejestniskawstosunkudoprzedstawionychcenjednostkowychinnychofert, mieścisię wprzedzialedopuszczonymprzezzamawiającego.
DowodyprzedstawioneprzezAECOMwskazującewiarygodneustaleniecenywtymzakresienapodstawiewycenypodwykonawcy(oferty)orazdoświadczeniepodwykonawcypotwierdzonedokumentami,wskazujenaniezasadnośćzarzutuiżądaniaodwołującegodonakazaniazamawiającemupowzięciawątpliwościcorealnościcenyofertywstosunkudoprzedmiotuzamówienia,wezwaniedoudzieleniawyjaśnień,awkonsekwencjiodrzucenieofertyjakozawierającejrażąco niskacenę wstosunkudo przedmiotuzamówienia.
Wświetlemateriałudowodowego,brakjestpodstawdouznania,żecenaofertyAECOMzpowodu cen jednostkowych w dwóchpozycjach,ustalonychwsposóbdopuszczonyprzezzamawiającegoiniebudzącajegowątpliwościcodorealności,jestrażąco niskalub nositakieznamiona.
Izbapodzielastanowiskowskazanem.in.wwyrokuz15stycznia2014r.,sygn.aktKIO3021/13o bezzasadnościprowadzeniawyjaśnieńw sprawierażąconiskiejcenywodniesieniujedyniedo dwóchcen jednostkowychspośródwieluprzedstawionychwofercie.
Niezasadnośćzarzutuodwołującego,skutkujetym,żewybórofertynajkorzystniejszejniezostałpodważonyw postępowaniuodwoławczym.
II.OcenazarzutówwobecofertyJPL,niezależnieodjejwyniku,niestanowipodstawydo uwzględnieniaodwołania.
Wprzedmiociecenyoferty–wzakresiekwestionowanymwodwołaniu–przyjętymwynagrodzeniemjest ryczałt,niewystępują cenyjednostkowe.
Formularz 1.1. FormularzCenowy: TabelaElementówRozliczeniowych.
Wpoz.1.StudiumKorytarzowe(SK),wartośćpozycjinettowyniosła170000zł,stanowiąc 2,24% cenyofertowejnetto,przy ustalonymlimicie2-7%.
Wpoz.2StudiumTechniczno-Ekonomiczno-Środowiskowe(STEŚ)odwołującywskazał3pozycjena11,wartośćnettocałejpozycji2wynosi1139775,00,stanowiąc15%cenyofertowejnetto, przy limicie15-35%.
Wpoz.4.2.KPCzęśćogólna,odwołującywskazałtę pozycjęo wartości40000zł,na8pozycjiwystępującychwtejczęścioznaczonej-4KoncepcjaProgramowa(KP),wartośćczęściowawkwestionowanejczęściwynosi705000zł,stanowiącw4części20,12%cenyofertowejnetto,przyustalonymlimicie20-40%.
Ustalenieskładowychwartościtworzącychcenęoferty(wartośćz 23%VAT),wsposóbwymaganyprzezzamawiającegoiwykazaneprzezzamawiającegonapodstawieFormularzaiwyjaśnieńzłożonychnarozprawie,potwierdzeniewartościwgranicachustalonychlimitów,niepozwalaprzyjąć,żezamawiającyniedopełniłobowiązkuweryfikacjicenyoferty.
NiezgodnośćtreściofertyJPL ztreściąSIWZ–zarzutniezasadny.Izbaprzychyla siędoukształtowanegojużstanowiska,codotreściofertyitreściSIWZwprzypadkukoniecznościzastosowaniaart.89ust. 1 pkt2 ustawy Pzp.
Wtymprzypadkuustalononarozprawie,potwierdzatodokumentacjapostępowaniao udzieleniezamówienia,żetrzejwykonawcyuczestniczący w sporzezaoferowaliwformularzachofertowychjednakoweterminywykonaniazamówienia–wterminieniedłuższymniż50miesięcy(…)–dlaocenywkryteriumocenyofert.WFormularzu1.2.datywykonaniaposzczególnychopracowańJPLwskazałwpoz.4i5też50miesięcy,wsytuacji,gdyinniwykonawcy–odwołujący,AECOMwskazali46miesięcy.OpissposobuliczeniaterminówzostałprzedstawionywstopceFormularzu1.2,ajegoznaczenieinformacyjnewyjaśnionenarozprawie.Dotyczyzgodnościterminuzharmonogramempracprojektowychopracowanymprzezwykonawcęzgodniez§5umowy(wterminie14dnipozawarciuumowy).
WpostępowaniudowodowymniewykazanoniezgodnościtreściofertyJPLztreściąSIWZwrozumieniuprzepisuart.89ust.1 pkt 2 ustawy.
NapodstawieprzedstawionychustaleńIzbanieuznałazasadnościzarzutówpodniesionychwodwołaniu.Orzekłajakwsentencji napodstawieart.192ust.1 ustawy Pzp.
OkosztachpostępowaniaodwoławczegoIzbaorzekłanapodstawieart.192ust.9i10ustawyPzpstosowniedojegowyniku,zuwzględnieniemprzepisówrozporządzeniaPrezesaRadyMinistrówzdnia15marca2010r.wsprawiewysokościisposobupobieraniawpisuododwołaniaorazrodzajówkosztówwpostępowaniuodwoławczymisposobuichrozliczania(Dz.U.Nr41poz.238,zpóźn.zm.).DokosztówpostępowaniaodwoławczegoIzbazaliczyławpisuiszczonyprzezodwołującegowkwocie15000złorazzasądziłanarzeczzamawiającegouzasadnionekosztypostępowaniaodwoławczego,wwysokościokreślonejnapodstawierachunkuprzedłożonegodoaktsprawy,wkwocie3600złztytułuwynagrodzeniapełnomocnika.