Wyrok KIO XXIII Ga 924/14
Informacje podstawowe
- Sygnatura
- XXIII Ga 924/14
- Organ wydający
- Sąd Okręgowy w Warszawie
- Rodzaj dokumentu
- wyrok
- Data wydania
- 16.07.2014
- Przewodniczący
- Jolanta Stępień - Kordiał
- Sposób rozstrzygnięcia
- oddalone
Zamawiający
- Miejscowość
- Warszawa
Kluczowe przepisy ustawy Pzp
Zagadnienia merytoryczne
Treść dokumentu
Pobierz PDFSąd Okręgowy w Warszawie
XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
ul. Czerniakowska 100
00-454 Warszawa
Sygn. akt: XXIII Ga 924/14
Sygn. akt I inst. KIO 449/14
Urząd Zamówień Publicznych
Departament Odwołań
ul. Postępu 17A
02-676 Warszawa
Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy , w załączeniu
zwraca akta KIO 449/14 ( 2 skoroszyty ) po rozpoznaniu skargi Thales Polska sp. z o.o.
Thales Transportation Systems Gmbh z udziałem PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w
Warszawie na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 25 marca 2014r. w sprawie sygn.
akt KIO 449/14 wraz z odpisem wyroku z dnia 16.07.2014r. wraz z uzasadnieniem w sprawie
o sygn. XXIII Ga 924/14.
Przewodniczący
W załączeniu:
- 2 skoroszyty
Z-ca PRZEWODNICZĄCEGO
XXIII Wydziału GcspodafaedOSwolawczego
Sądu Okręgowe®izw^FaQBzaw^
SSO Małgorzata Siemiatywicz-Orlik
Pismo nie wymaga podpisu własnoręcznego na podstawie § 19 ust.4 zarządzenia Ministra Sprawiedliwości z
dnia 12 grudnia 2003r. w sprawie organizacji i zakresu działania sekretariatów sądowych oraz innych działów
administracji sądowej jako właściwie zatwierdzone w sądowym systemie teleinformatycznym.
| Biuro Obsługi Interesantów | | | Czytelnia akt | Godziny przyjęć interesantów: |
Sygn. akt XXIII Ga 924/14
WYROK
KRAJOWA IZBA ODWOlAWC/A
2 3. 09. 2014 :
WPŁYNĘŁO
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 lipca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Jolanta Stępień - Kordiał
/ Sędziowie:
Protokolant:
SO Andrzej Sobieszczański (spr.)
SO Bolesław Wadowski
Protokolant sądowy Adrian Barczyk
po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy ze skargi Thales Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie
Thales Transportation Systems GmbH z siedzibą w Stuttgarcie
z udziałem PKP Polskich Linii Kolejowych spółki akcyjnej w Warszawie
Krakowskich Zakładów Automatyki spółki akcyjnej w Krakowie
oraz Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych
od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie
z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt KIO 449/14
I. oddala skargę;
II. zasądza solidarnie od Thales Polska spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w
Warszawie i Thales Transportation Systems GmbH z siedzibą w Stuttgarcie na
rzecz PKP Polskich Linii Kolejowych spółki akcyjnej w Warszawie kwotę 1200 zł
(tysiąc dwieście złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.
* wa oryginale właściwe podpisy
£2 Ła zgodność
Sekreti
Sygn. akt XXIII Ga 924/14
UZASADNIENIE
Krajowa Izba Odwoławcza wyrokiem z dnia 25 marca 2014 r. (sygnatura akt KIO 449/14)
po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie
zamówienia Thales Polska Sp. z o.o. w Warszawie oraz Thales Transportation Systems GmbH w
Stuttgarcie w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w
Warszawie przy udziale wykonawcy Krakowskie Zakłady Automatyki SA. w Krakowie
zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego
oddaliła odwołanie (pkt 1) oraz obciążyła kosztami postępowania wykonawców wspólnie
ubiegających się o udzielenie zamówienia Thales Polska Sp. z o.o. w Warszawie oraz Thąles
Transportation Systems Gmbh w Stuttgarcie (pkt 2).
Powyższe rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń faktycznych i rozważań
prawnych Krajowej Izby Odwoławczej.
Zamawiający PKP Polskie Tinie Kolejowe SA. w Warszawie prowadził na podstawie ustawy
prawo zamówień publicznych (zwanej dalej p.z.p.) w trybie przetargu nieograniczonego
postępowanie o udzielenie zamówienia, którego przedmiotem było zaprojektowanie i wykonanie
urządzeń srk i telekomunikacji kolejowej dla linii kolejowej nr 226 w ramach projektu nr POliS 7.2 —
4.1. „Projekt poprawy dostępu kolejowego do Portu Gdańsk (most + dwutorowa linia kolejowa)’*.
Zamawiający otworzył przetarg w dniu 8 kwietnia 2013 r., termin związania został wskazany
na 90 dni i upływał 6 lipca 2013 r. Pismem z dnia 2 lipca 2013 r. zamawiający stosownie do art 85
ust. 2 p.z.p. wezwał wykonawców do przedłużenia terminu związania ofertą o 60 dni. KZA pismem
datowanym na 5 lipca 2013 r. wyraził zgodę na przedłużenie terminu związania ofertą. Oświadczenie
to wpłynęło do zamawiającego 8 lipca 2013 r. Pismem z 4 września 2013 r. KZA oświadczyły, że
przedłużają termin związania ofertą o 30 dni tj. do 7 października 2013 r. KZA wniosły również
wadium na przedłużony okres związania ofertą w postaci aneksu do gwarancji ubezpieczeniowej Nr
BUF031443 z 3 września 2013 r., przedłużającego okres obowiązywania gwarancji do 7 października
2013 r..
W dniu 11 września 2013 r. zamawiający przesłał informację o wyniku postępowania.
Zamawiający wybrał jako najkorzystniejszą ofertę odwołującego i wykluczył KZA na podstawie art.
24 ust 2 pkt 2 p.z.p. powołując się na fakt, że zgoda wykonawcy na przedłużenie terminu związania
oferta wpłynęła po upływie terminu związania ofertą. KZA nie wniósł odwołania wobec czynności
wykluczenia go z postępowania.
Prezes Urzędu Zamówień Publicznych przeprowadził kontrolę uprzednią postępowania.
Dnia 3 października 2013 r. Zamawiający przekazał Prezesowi UZP dokumentację postępowania.
Zamawiający otrzymał informację o ostatecznym rozpatrzeniu zastrzeżeń 11 grudnia 2013 r. Prezes
Urzędu stwierdził naruszenie przez zamawiającego art. 24 ust. 2 pkt 2 p.z.p. - Prezez UZP uznał, że
przedłużenie terminu związania ofertą może być domniemane z przedłużenia ważności wadium, a
czynność wykluczenia nastąpiła wobec wykonawcy, który był związany swoją ofertą. Prezes Urzędu
zalecił ponowny wybór oferty najkorzystniejszej w świetle przyjętych kryteriów z uwzględnieniem
oferty złożonej przez KZA.
Zamawiający PKP PLK SA. wniósł zastrzeżenia od wyników kontroli, które nie zostały
uwzględnione przez Krajową Izbę Odwoławczą. W uchwale z 3 grudnia 2013 r. (sygn. akt KIO/KU
98/13) KIO wyraziła pogląd, że wadium jest instytucją prawną odrębną od oferty, wyłącznie
wniesienie wadium nie stanowi oświadczenia o chęci przedłużenia okresu związania ofertą, jednak
Krakowskie Zakłady Automatyki S.A. w Krakowie nie podlega wykluczeniu z postępowania na
podstawie art. 24 ust 2 pkt 2 p.z.p., gdyż w dacie dokonania czynności wykluczenia zamawiający
wiedział, że wykonawca wyraził zgodę na przedłużenie terminu związania ofertą i w dalszym toku
postępowania traktował KZA jak wykonawcę związanego ofertą. Izba uznała, że wykluczenie KZA
na podstawie art 24 ust 2 pkt 2 p.z.p. wyłącznie z powodu wpłynięcia zgody na przedłużenie
terminu związania ofertą dwa dni po upływie tęgo terminu za rozszerzającą wykładnię powołanego
przepisu oraz wyraz nieuzasadnionego rygoryzmu i formalizmu zamawiającego.
W dniu 16 grudnia 2013 r. zamawiający otrzymał pismo KZA, z tego samego dnia, w którym
przystępujący zwrócił się do zamawiającego z pytaniem, jakie działania zamierza podjąć w związku z
wynikami kontroli. Oświadczył również, że podtrzymuje swoją ofertę złożoną w postępowaniu. W
odpowiedzi zamawiający pismem z 19 grudnia 2013 r. zapytał KZA, czy oświadczenie z 16 grudnia
2013 r. powinno być traktowane jako przedłużenie terminu związania ofertą, a jeśli tak, prosił o
wskazanie liczby dni łub okresu przedłużenia terminu związania ofertą. W odpowiedzi z 19 grudnia
2013 r., która wpłynęła do zamawiającego 20 grudnia 2013 r., KZA oświadczył, że przedłuża termin
związania ofertą do 31 stycznia 2014 r.
W ostateczności, w ramach procedury przetargowej, zgodnie z zaleceniami Prezesa Urzędu
Zamówień Publicznych, zamawiający jako najkorzystniejszą ofertę wybrał ofertę złożoną przez
Krakowskie Zakłady Automatyki SA. w Krakowie.
W dniu 10 marca 2014 r. wykonawcy uczestniczący w postępowaniu przetargowym wspólnie
ubiegający się o udzielenie zamówienia Thales Polska Sp. z o.o. w Warszawie oraz Thales
Transportation Systems GmbH w Stuttgarcie wnieśli odwołanie na rozstrzygnięcie zamawiającego
do Krajowej Izby Odwoławczej. Odwołujący wnieśli o uwzględnienie odwołania i nakazanie
zamawiającemu unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, powtórzenia czynności
badania i oceny ofert, wykluczenia KZA z postępowania, odrzucenia ofert KZA oraz o zasądzenie
na rzecz odwołującego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów
zastępstwa według spisu, który przedłożony zostanie na rozprawie. W uzasadnieniu odwołujący
wywodzili doniosłość prawną terminu związania ofertą na gruncie kodeksu cywilnego oraz ustawy.
Odwołujący uzasadniali, że doszło do trzykrotnego przerwania dla KZA związania ofertą oraz że w
związku z powyższym KZA powinien zostać wykluczony z postępowania przetargowego zgodnie z
procedurą przetargową ustaloną na mocy prawa zamówień publicznych oraz stosowanych
odpowiednio przepisów kodeksu cywilnego.
KZA przystąpił do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego i wniósł o
oddalenie odwołania. KIO ustaliła, że odwołanie nie podlega odrzuceniu i przeprowadziła
rozprawę, podczas której odwołujący i przystępujący podtrzymali dotychczasowe stanowiska, a
zamawiający wnosił o oddalenie odwołania.
Odnosząc się do zarzutów KIO stwierdziła, że nie doszło do naruszenia ciągłości związania
KZA ofertą w okresie od 6-8 lipca 2013 r., a tym samym nie został naruszony arL 24 ust 2 pkt 2
p.z.p. Przedstawiając to twierdzenie KIO oparła się na uprzednim rozstrzygnięciu wyżej
wspomnianej uchwały KIO z 3 grudnia 2013 r. (sygn. akt KIO/KU 98/13) wydanej w
postępowaniu wpadkowym w stosunku do omawianego postępowania przetargowego. Zdaniem
KIO , kontrola uprzednia dotyczy tego samego postępowania o udzielenie zamówienia, tej samej kwestii prawnej
orazpraw tych samych podmiotów, tojej wyniki twórcy stan zbliżany do res iudicata”.
Zgodnie z powyższym KIO rozstrzygnęła, że związanie KZA ofertą zostało przedłużone
najpierw do 5 września, następnie w związku z oświadczeniem KZA z 4 września o kolejne 30 dni,
aż do 7 października 2013 r. W wyniku przeprowadzenia kontroli uprzedniej przez Prezesa UZP
nastąpiło zawieszenie postępowania przetargowego z mocy prawa od 3 października do 11 grudnia
2013 r. na mocy art 170 ust 4 p.z.p. Po zakończeniu kontroli termin związania ofertą wznowił swój
bieg 12 grudnia 2013 r. (27 dzień terminu związania ofertą). Przedłużony okres związania ofertą
upływał 17 grudnia 2014 r. KIO uznała więc, że w związku z pismem wniesionym przez KZA 16
grudnia 2013 r. nie nastąpiło przerwanie związania ofertą tego podmiotu w omawianym
postępowaniu przetargowym. Termin związania ofertą dla KZA został przesunięty do dnia 31
stycznia 2014 r.
KIO uznała, że KZA w spornym okresie były nieprzerwanie związany swoją ofertą. KIO nie
znalazła podstaw, aby uznać za zasadne zarzuty naruszenia powołanych w odwołaniu przepisów art
24 ust 2 pkt 2 p.z.p. ani art. 89 ust 1 pkt 1 p.z.p. KIO dokonała również szczegółowej analizy
korelacji przepisów prawa zamówień publicznych oraz przepisów kodeksu cywilnego dotyczących
postępowania ofertowego oraz oświadczeń woli, jak również przepisów dotyczących liczenia
terminów. Również na gruncie tych rozważań KIO nie doszła do przekonania, że zostały naruszone
przepisy ani prawa zamówień publicznych, ani też stosowane odpowiednio przepisy kodeksu
cywilnego.
Skargę od powyższego wyroku Krajowej Izby Odwoławczej wnieśli zamawiający Thales
Polska Sp. z o.o. w Warszawie oraz Thales Transportation Systems Gmbh w Stuttgarcie zaskarżając
go w całości.
Na podstawie art. 368 § 1 k.p.c. wyrokowi temu skarżący zarzucili:
1. nierozpoznanie istoty sprawy, tj. niedokonanie rozstrzygnięcia o zasadności zarzutów
podniesionych w odwołaniu wniesionym przez Skarżącego dotyczących przerwy w związaniu
ofertą wykonawcy Krakowskie Zakłady Automatyki S.A. z siedzibą w Krakowie w okresie od 6
do 8 lipca 2013 r. i błędne przyjęcie, że zachodzi przesłanka uniemożliwiająca orzekanie przez
Izbę w odniesieniu do tego stanu faktycznego i prawnego z uwagi na powstanie „stanu
zbliżonego do iudicatd' w związku z przeprowadzoną kontrolą uprzednią postępowania
przetargowego, konsekwencją czego było naruszenie następujących przepisów:
i. art. 192 ust. 2 ustawy prawo zamówień publicznych (p.z.p.) w zw. z art 24 ust 2 pkt 2 p.z.p.
poprzez oddalenie odwołania w sytuacji zaniechania przez Zamawiającego wykluczenia
wykonawcy KZA z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na „Zaprojektowanie i
wykonanie uryądgeń srk i telekomunikacji kolejowej dla Unii kolejowej nr226 w ramach projektu NrPOhŚ
7.2 — 4.1. „Projektpoprawy dostępu kolejowego do Portu Gdańsk (most + dwutorowa linia kolejowa)”
(dalej zwanego „postępowanie”), pomimo iż wykonawca ten w okresie związania ofertą nie
zgodził się na przedłużenie tego okresu;
ii. art 192 ust 2 ustawy p.z.p. w zw. z art 85 ust 2 ustawy p.z.p. w zw. z art 61 par. 1 k.c oraz w
zw. z art 14 ustawy p.z.p. — poprzez oddalenie odwołania mimo uznania przez
Zamawiającego, że wykonawca KZA składając w dniu 8 lipca 2013 r. oświadczenie o
przedłużeniu terminuzwiązania ofertą z dniem 5 lipca 2013 r., gdy tymczasem przedłużenie
związania ofertą dokonane zostało przez wykonawcę KZA dopiero w dniu 8 lipca 2013 r. tj. z
chwilą dojścia złożonego przez niego oświadczenia o przedłużeniu terminu związania ofertą,
jako oświadczenia woli składanego drugiej stronie, do Zamawiającego w taki sposób, iż mógł
się on zapoznać z jej treścią, a zatem dwa dni po upływie terminu związania ofertą, przy czym
ww. zarzut był podniesiony w odwołaniu skarżącego;
iii. art 192 ust 2 p.z.p. w zw. z art. 85 ust 2 ustawy p.z.p. — poprzez oddalenie odwołania
pomimo przejęcia przez Zamawiającego, że złożenie przez wykonawcę oświadczenia woli w
przedmiocie zgody na przedłużenie okresu związania ofertą skutkuje przedłużeniem terminu
związania ofertą nawet w sytuacji, gdy takie oświadczenie woli składane jest już po upływie
okresu związania ofertą, gdy tymczasem sytuacji takiej nie sposób kwalifikować, jako
przedłużenia, lecz co najwyżej jako próbę przywrócenia terminu do przedłużenia, czego
przepis art 85 ust 2 p.z.p. nie dopuszcza, przy czym ww. zarzut był podniesiony w odwołaniu
Skarżącego;
iv. art 192 ust 2 p.z.p. w zw. z art 89 ust 1 pkt 1 p.z.p. w zw. z art. 66 § 1 i k.c. oraz w zw. z art
14 k.c. — poprzez oddalenie odwołania w sytuacji zaniechania przez Zamawiającego odrzucenia
oferty wykonawcy KZA, pomimo, iż oferta ta wobec braku elementu konstrukcyjnego w
postaci związania oferenta jej treścią nie może być uznana za ofertę w rozumieniu przepisów
ustawy prawo zamówień publicznych oraz przepisów kodeksu cywilnego, a zatem jest
niezgodna z ustawą, przy czym ww. zarzut był podniesiony w odwołaniu Skarżącego;
v. art. 192 ust 2 p.z.p. w zw. z art 91 ustl oraz w zw. z art 7 ust 1 ustawy p.z.p. — poprzez
oddalenie odwołania pomimo dokonania przez Zamawiającego wyboru oferty wykonawcy
KZA po upływie terminu związania jej treścią w sytuacji, gdy inni wykonawcy, w szczególności
Skarżący, swoją ofertą byli jeszcze związani, co narusza zasadę równego traktowania oraz
uczciwej konkurencji w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, przy czym ww.
zarzut był podniesiony w odwołaniu Skarżącego;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:
i. art 167 ust 4 p.z.p. poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż pogląd prawny wyrażony w
uchwale Krajowej Izby Odwoławczej w sprawie wyrażenia opinii o zasadności zastrzeżeindo
wyniku kontroli postępowania jest wiążący dla Izby przy rozpoznawaniu odwołania od
czynności wykonanej zgodnie z zaleceniem pokontrolnym, podczas gdy taka uchwała jest
wiążąca wyłącznie dla Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych i to wyłącznie w zakresie jej
sentencji, nie zaś poglądów prawnych wyrażonych w uzasadnieniu, przy czym ww. naruszenie
doprowadziło w konsekwencji do naruszenia przepisów wskazanych w pkt 1 ppkt i-v powyżej;
ii. art 85 ust 2 p.z.p. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że oświadczenie o podtrzymaniu
oferty nie wskazujące nowego terminu związania ofertą stanowi przedłużenie tego terminu,
podczas gdy takie przedłużenie wymaga oznaczenia nowego terminu związania ofertą (terminu
ad ąucm), tj. wskazania konkretnego przyszłego zdarzenia pewnego, do którego przedłużany
stan związania miałby trwać;
iii. art 65 k.c. w zw. z art 115 k.c. oraz w zw. z art 14 p.z.p. — poprzez jego niewłaściwe
zastosowanie i przyjęcie, że wykonawca KZA w oświadczeniu złożonym Zamawiającemu w
dniu 4 września 2013 r. przedłużył termin składania ofert wskazując jednocześnie dwa terminy
tego przedłużenia, tj. 30 i 31 dni, co w świetle okoliczności złożenia tego oświadczenia
należało tłumaczyć, jako wolę przedłużenia terminu związania ofertą o 31 dni, podczas treść
tego oświadczenia jednoznacznie wskazywała na wolę przedłużenia terminu o 30 dni i brak
było w niej jakiejkolwiek sprzeczności co do ww. terminu, a nie zachodziły żadne okoliczności
przemawiające za tłumaczeniem oświadczenia wbrew jego treści;
iv. art. 85 ust 2 ustawy PZP w zw. z art 111 § 1 k.c. w zw. z art 14 k.c. — poprzez jego
niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że dzień 17 grudnia 2013 r. był 31 dniem okresu
związania ofertą przedłużonego przez KZA oświadczeniem z dnia 5 września 2013 r., podczas
gdy ww. dzień 17 grudnia ten był w istocie 32 w kolejności dniem przedłużonego terminu
związania ofertą;
v. art 66 § 2 k.c. w zw. z art 14 k.c. poprzez niezastosowanie i przyjęcie, że oferta złożona przez
wykonawcę KZA, a „podtrzymana” oświadczeniem z dnia 16 grudnia 2013 r. wiązała tego
wykonawcę do dnia 20 grudnia 2013 r. pomimo, iż nie została przez Zamawiającego przyjęta
niezwłocznie lub w czasie, w którym KZA mógł w zwykłym toku czynności otrzymać
odpowiedź bez nieuzasadnionego opóźnienia;
3. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:
i- art 189 ust. 2 pkt 5 p.z.p. poprzez jego zastosowanie na zasadzie „analogii i uznanie, że
odwołanie wnoszone wobec czynności wykonanej zgodnie z wynikiem kontroli postępowania
o udzielenie zamówienia przeprowadzonej przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych oraz
uchwałą Izby sygn. Akt KIO/KU 98/13 o zasadności zastrzeżeń do wyniku kontroli nie
podlega rozpoznaniu z uwagi na powstanie „stanu zbliżonego do iudicató\ podczas gdy ww.
przepis wyłącza możliwość rozpoznania jedynie takiego odwołania, które wniesione jest wobec
czynności wykonanej zgodnie z wyrokiem Izby, nie zaś z wynikiem kontroli uprzedniejHub
uchwałą Izby o zasadności zastrzeżeń do takiego wyniku, zaś uchwała KIO/KU 98/13 Izby
dokonania jakiejkolwiek czynności Zamawiającemu nie nakazywała, przy czym ww. naruszenie
doprowadziło w konsekwencji do naruszenia przepisów określonych w pkt 1 ppkt i - v
powyżej;
ii. art 191 ust 2 p.z.p. oraz art 191 ust 4 p.z.p. — poprzez niedokonanie w toku postępowania
odwoławczego samodzielnych ustaleń faktycznych i ich prawnej oceny oraz rozpoznanie
odwołania wyłącznie w oparciu o ustalenia i Ocenę przyjęte w uzasadnieniu uchwały Krajowej
Izby Odwoławczej z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt KIO/KU 98/13, co nie może być
uznane za samodzielne rozpoznanie sprawy i wydanie wyroku przez skład orzekający w
sprawie odwoławczej, przy czym ww. naruszenie doprowadziło w konsekwencji do naruszenia
przepisów wskazanych w pkt 1 ppkt i-v powyżej;
iii. art 190 ust 7 p.z.p. — poprzez dokonanie błędnej oceny materiału dowodowego, tj.
oświadczenia wykonawcy KZA złożonego Zamawiającemu w dniu 5 września 2013 r. z
naruszeniem reguł interpretacyjnych, wynikających z art 65 k.c. i błędne ustalenie, że
wykonawca KZA przedłużył termin związania ofertą o 31 dni, podczas, gdy z treści tego
oświadczenia jednoznacznie wynikała wola przedłużenia terminu związania ofertą o 30 dni;
4. naruszenie art 1 ust 1 oraz 2 ust 1 lit B Dyrektywy 89/665/EWG Rady z dnia 21 grudnia 1989
r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych
odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielenia zamówień
publicznych na dostawy i roboty budowlane (D.U.U.E.L. 1989.395.33 z późń. zm.; dalej zwaną
„Dyrektywą Odwoławczą”) — poprzez odmówienie Skarżącemu prawa do poddania decyzji
Zamawiającego o wyborze ofert najkorzystniejszej merytorycznemu rozpoznaniu przez organ
odwoławczy oraz odmówienie Skarżącemu możliwości doprowadzenia do uchylenia decyzji
naruszającej prawo, przyczyn ww. naruszenia doprowadziło w konsekwencji do naruszenia
przepisów wskazanych pkt 1 ppkt i — v powyżej;
5. naruszenie art 45 ust 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej — poprzez nierozpoznanie istoty
odwołania Skarżącego i tym samym naruszenie jego prawa do sprawiedliwego i jawnego
rozpoznania przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły organ odwoławczy, przy czym
ww. naruszenie doprowadziło w konsekwencji do naruszenia przepisów wskazanych pkt 1 ppkt
i — v powyżej.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśE o:
1. zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie odwołania poprzez:
i. nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej;
ii. nakazanie Zamawiającemu wykluczenia wykonawcy KZA z postępowania;
iii. nakazanie Zamawiającemu odrzucenia oferty wykonawcy KZA; <s
2. zasądzenie od Zamawiającego na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów procesu według norm
prawem przepisanych, w tym:
Ł kosztów postępowania odwoławczego przed Krajową Izbą Odwoławczą, w tym
kosztów zastępstwa procesowego według spisu kosztów, który został przedstawiony na
rozprawie przez pełnomocnika Skarżącego,
ii. kosztów postępowania skargowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według
norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargę zamawiający PKP Polskie TinieKolejowe SA., wniósł o oddalenie
skargi Thales Polska Sp. z o.o. w Warszawie oraz Thales Transportation Systems Gmbh w
Stuttgarcie oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz zamawiającego kosztów procesu, w tym
kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zamawiający przytoczył niesporne
okoliczności pomiędzy stronami oraz odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżących.
W odpowiedzi na skargę wykonawca Krakowskie Zakłady Automatyki SA. w Krakowie w
odpowiedzi na skargę poparł w całości stanowisko PKP Polskie Tinie Kolejowe SA. oraz wniósł o
oddalenie skargi w całości
Pismem z dnia 2 czerwca 2014 r., działając na podstawie arL 198b ust. 4 p.z.p. w zw. z art 60
§ k.p.c., do postępowania po stronie zamawiającego przystąpił Prezes Urzędu Zamówień
Publicznych.
Przystępując do postępowania skargowego Prezes Urzędu Zamówień Publicznych wniósł o
oddalenie skargi w całości. Uzasadniając swoje przystąpienie do postępowania Prezes Urzędu
Zamówień Publicznych argumentował, że jego działania dążą do zapewnienia jednolitego
stosowania przepisów o zamówieniach publicznych przy uwzględnieniu orzecznictwa sądów oraz
Trybunału Konstytucyjnego. Prezes UZP podniósł, że w jego opinii wyrok KIO jest zgodny z
obowiązującymi przepisami ustawy prawo zamówień publicznych oraz stosowanymi z mocy
odesłania z art. 14 p.z.p. przepisami kodeksu cywilnego. Przystąpienie do postępowania zostało
wywołane koniecznością przedstawienia stanowiska Prezesa UZP w przedmiocie problematyki
zależności i bezpośredniego powiązania dwóch postępowań prowadzonych przed Krajową Izbą
Odwoławczą, tj. postępowania w sprawie opinii wydawanej przez KIO na skutek wniesienia
umotywowanych zastrzeżeń od wyniku kontroli uprzedniej przeprowadzonej przez Prezesa UZP
(art 167 p.z.p.) oraz postępowania w sprawie odwołania od czynności zamawiającego (art. 180 i
nasL p.z.p.).
Na rozprawie w dniu 6 czerwca 2014 r. przeciwnik skargi złożył wniosek o odrzucenie
skargi, ze względu na to, że zamawiający nie miał możliwości naruszenia przepisów prawa zamówień
publicznych z uwagi na uprzednie zalecenia wydane przez Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych,
które to zalecenia były dla PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. wiążące. Przeciwnik skargi wskazał, że
w takiej sytuacji skarżący nie może korzystać z możliwości ochrony prawnej w tej sprawie, gdyż
zamawiający nie mógł naruszyć przepisów prawa.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Skaiga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W istocie wywody zawarte w części merytorycznej skargi sprowadzają się do prezentowania
przez skarżącego własnej, korzystnej dla niego, a konkurencyjnej wobec Krajowej Izby
Odwoławczej oceny prawnej. Tego rodzaju polemika nosi cechy dowolności i nie może wywołać
oczekiwanych przez skarżącego rezultatów. KIO w sposób staranny przeprowadziła postępowanie
dowodowe w niniejszej sprawie oraz w sposób wyczerpujący i wszechstronny rozważyła wszystkie
dowody przeprowadzone w toku rozprawy. Ocena materiału dowodowego została dokonana w
sposób wszechstronny i bezstronny, nie narusza granic oceny swobodnej, jest zgodna z zasadami
doświadczenia życiowego oraz nie zawiera błędów faktycznych lub logicznych. Krajowa Izba
Odwoławcza prawidłowo ustaliła stan faktyczny sprawy, stąd ustalenia te Sąd Okręgowy uznaj e za
własne.
W pierwszej kolejności należało ustosunkować się do złożonego wniosku o odrzucenie
skargi, opartego o art. 198e ustl p.z.p. i zawartą w tym przepisie przesłankę niedopuszczalności
skargi, wywiedzioną przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w Warszawie, z braku możliwości
stosowania środków ochrony prawnej określonych w Dziale VI ustawy p.z.p. w przypadku
zastosowania się przez zamawiającego do zaleceń pokontrolnych Prezesa Urzędu Zamówień
Publicznych wydanych na podstawie art 171 ustl pkt 3 p.z.p. i potwierdzonych stosowną uchwałą
Krajowej Izby Odwoławczej.
W ocenie Sądu Okręgowego, brak jest podstaw do odrzucenia skargi, albowiem przesłanka
niedopuszczalności skaigi skutkująca jej odrzuceniem winna być interpretowana zawężająco. W
okolicznościach przedmiotowej sprawy, rozważenia wymaga przepis art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.
(stosowany odpowiednio na podstawie art. 198a ust 2 p.z.p.), zgodnie z którym Sąd odrzuci pozew
jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już
prawomocnie osądzona.
W niniejszej sprawie postępowanie w ramach kontroli uprzedniej zakończonej uchwałą KIO
z dnia 3 grudnia 2013 r. nie może być uznane za postępowanie, którego przedmiot jest tożsamy ze
skargą będącą rozpoznawaną w niniejszej sprawie, albowiem zdaniem Sądu Okręgowego, nie
zachodzi jednakowa podstawa faktyczna i prawna rozstrzygnięcia, a przede wszystkim wskazane
postępowania nie toczyły się między tymi samymi stronami. W toku kontroli uprzedniej
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego występował jedynie zamawiający.
Dodać należy, iż zdaniem Sądu Okręgowego, w obecnym stanie prawnym brak jest podstaw
do przyjęcia, że opinia KIO, co do zastrzeżeń zamawiającego względem wyniku kontroli uprzedniej
przeprowadzonej przez Prezesa UZP, wyrażona w formie uchwały, jest wiążąca dla składu
orzekającego KIO rozpoznającego odwołanie.
Stosownie do treści art 167 ust 1 p.z.p. od wyniku kontroli doraźnej zamawiającemu
przysługuje prawo zgłoszenia zastrzeżeń do Prezesa UZP, który w przypadku ich nieuwzględnienia,
na podstawie art 167 ust 2 p.z.p., przekazuje zastrzeżenia do KIO, która wyraża swoją opinię w
formie uchwały (art 167 ust 3 p.z.p.). Przepisy ustawy p.z.p. nie przewidują środka odwoławczego
od wydanej w tym trybie uchwały KIO, co wskazuje, że uchwała KIO jest ostateczna. Należy jednak
zauważyć, iż art 167 ust 4 p.z.p. wskazuje wprost, że opinia KIO jest wiażaca dla Prezesa UZP, a z
normy określonej w art 171 ust 2 i ust5 p.z.p. wynika związanie zamawiającego zaleceniami,
potwierdzonymi uchwałą KIO. Taki stan rzeczy prowadzi do wniosku, że aktualnie obowiązujące
przepisy prawa nie dają podstaw do przyjęcia, iż w postępowaniu toczącym się na skutek odwołania
zachodzi sytuacja związania składu orzekającego KIO rozstrzygającego odwołanie, uchwałą KIO
wydaną w trybie art 167 ust. 3 p.z.p. Zdaniem Sądu Okręgowego wola ustawodawcy, co do
podmiotów związanych przedmiotową uchwałą została wyrażona bezpośrednio w przepisach
ustawy p.z.p. i nie ma podstaw do przyjmowania związania taką uchwałą szerszego kręgu
podmiotów niż wynikający z ww. przepisów. Zauważyć należy, iż art 189 ust2 pkt 5 p.z.p. stanowi,
iż Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że odwołanie dotyczy czynności, którą zamawiający
wykonał zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu lub, w przypadku uwzględnienia zarzutów w
odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. W przepisie tym mowa jest
o wyroku Izby a nie uchwale, zatem nie można przyjmować, że w okolicznościach przedmiotowej
sprawy KIO winna, na podstawie tego przepisu, odrzucić częściowo odwołanie, w zakresie
czynności wykonanych zgodnie z wcześniejszą uchwałą.
Zdaniem Sądu Okręgowego, w takiej sytuacji, brak jest możliwości adekwatnego
zastosowania art 365 k.p.c. i art. 366 Icp.c., albowiem w postępowaniu w zakresie kontroli
uprzedniej i postępowaniu odwoławczym nie zachodzi tożsamość stron postępowania.
W ocenie Sądu Okręgowego przesłanki odrzucenia skargi, które w sposób kategoryczny
wpływają na ochronę prawną uczestników postępowania, winny być interpretowane zawężająco.
Zdaniem Sądu Okręgowego by możliwym było odrzucenie skargi z tego względu, że zamawiający w
postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego wykonał zalecenia Prezes UZP, wydane w toku
kontroli uprzedniej, których zasadność została potwierdzone następnie uchwałą KIO w wyniku
rozpoznania zastrzeżeń zamawiającego, konieczna jest interwencja ustawodawcy, która feką
możliwość wyraźnie by wprowadziła.
Reasumując stwierdzić należy, że w obecnym stanie prawnym środki ochrony prawnej
przewidziane w Dziale VI ustawy p.z.p. przysługują także w sytuacji, gdy zamawiający zastosował się
do zaleceń Prezesa UZP skierowanych do zamawiającego na mocy art 171 ust 1 pkt 3 p.z.p.,
których prawidłowość została potwierdzona następnie opinią KIO wydaną na podstawie art 167
ust 3 w zw. z art 17la p.z.p. W związku z tym, wniosek o odrzucenie skargi nie zasługiwał na
uwzględnienie.
Przechodząc do meritum spawy należy stwierdzić, iż podnoszony w skardze zarzut
nierozpoznania istoty sprawy przez Krajową Izbę Odwoławczą i związane z nim zarzuty naruszenia
prawa materialnego i procesowego, nie zasługują na uwzględnienie.
Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, iż KIO nie rozpoznała zarzutu
dotyczącego przerwy w związaniu ofertą Krakowskich Zakładów Automatyki S.A. w okresie od 6 do
8 lipca 2013 t, błędnie przyjmując, że w odniesieniu do tego zarzutu zachodzi przesłanka
uniemożliwiająca orzekanie z uwagi na powstanie stanu zbliżonego do powagi rzeczy osądzonej, w
związku z przeprowadzoną przez Prezesa UZP kontrolą uprzednią postępowania przetargowego i
wydaniem przez KIO opinii w formie uchwały, co do zastrzeżeń zamawiającego względem wyniku
kontroli.
W ocenie Sądu Okręgowego KIO rozpoznała zarzuty podnoszone w odwołaniu,
prawidłowo ustaliła stan faktyczny i odniosła się do istoty sporu. Należy zauważyć, iż w
uzasadnieniu wyroku KIO brak jest stwierdzenia;, że pomijana jest ocena zarzutu lub pozostawiono
zarzut bez rozpoznania z uwagi na ostateczne rozstrzygnięcie tej kwestii uchwałą KIO z dnia 3
grudnia 2013 r. W przedmiotowej sprawie skład orzekający KIO rozpoznając odwołanie, wziął pod
uwagę treść opinii KIO wyrażonej w formie uchwały z dnia 3 grudnia 2013 r., względem zastrzeżeń
zamawiającego do wyniku kontroli uprzedniej przeprowadzonej przez Prezesa UZP, co nie oznacza
jednak, że skład orzekający KIO zaniechał dokonania własnej oceny faktycznej i prawnej
okoliczności objętej wcześniejszą uchwałą. Wskazuje na to treść uzasadnienia wyroku KIO, w
którym Izba stwierdziła, że „Pewnośćprawa wymaga, aby oceny prawne wyrażone w odniesieniu do danego stanu
faktycznego nie były pomijane w toczonym pójniej postępowaniu odwoławczym, skoro prowadzone jest ono przed
Krajową Izbą Odwoławczy, której uchwała z?kończyła postępowanie kontrolne." Ponadto podsumowując
swoje stanowisko Izba wyraźnie uznała, że „KZA nie podlega wykluczeniu zpostępowania na podstawie art.
24 ust 2 pkt 2 PzP ZP°w°du wpłynięcia do zamawiającego oświadczenia wykonawcy z 5 łipca 2013 r. o wyrażeniu
Zgody na przedłużenie terminu zydązania ofertą dopiero w dniu 8 łipca 2013 r. Skoro tak, to należy uznać, ż?
oświadczenie z 5 łipca 2013 r. stanowiło skuteczne przedłużenie terminu związania ofertą przez KZA i w okresie
od 6 eh 8 łipca 2013 r. nie nastąpiła przęrwa w związaniu tego wykonawcy złoconą ofertą". W uzasadnieniu
KIO wprost stwierdza, że „KZA w spornym okresie był nieprzerwanie zpddzęwy ^tuoją ofertą i nie podlega
wykluczeniu z postępowania na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 P%p. Oferta zfożyna przęz KZA nie podlega
odrzuceniu na podstawie 89 ust 1 pkt 1 P^p."
Powyższe bezsprzecznie wskazuje, że rozstrzygający odwołanie skład orzekający KIO, mając
na uwadze pewność i poszanowanie prawa, wziął pod rozwagę wcześniejszą uchwałę KIO z dnia 3
grudnia 2013 r., przyjmując twierdzenia podniesione w uzasadnianiu uchwały za własne. W takim
stanie rzeczy nieuprawnione są zarzuty skarżącego o zaniechaniu merytorycznego rozpoznania istoty
sprawy przez KIO.
W ocenie Sądu Okręgowego w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi
wątpliwości, że Izba rozstrzygając odwołanie, dokonała własnej oceny zgłoszonych przez
Skarżącego zarzutów biorąc jedynie pod uwagę treść uchwały KIO z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn.
akt KIO/KU 98/13. Powyższe koreluje z nakazem wszechstronnego i wnikliwego rozpoznania
sprawy odwoławczej.
Dodać jednak należy, że pewność i poszanowanie prawa wymaga, aby w postępowaniu
toczącym się na skutek odwołania brane były pod uwagę okoliczności faktyczne i prawne objęte
uchwałą KIO wydaną w trybie art 167 ust.3 p.z.p., co w przedmiotowej sprawie niewątpliwie miało
miejsce.
W ocenie Sądu Okręgowego zarzuty skarżącego wskazujące na konieczność wykluczenia z
postępowania wykonawcy KZA na podstawie art 24 ust 2 pkt 2 p.z.p. oraz odrzucenia jego oferty
na podstawie art 89 ust 1 pkt 1 ustawy p.z.p. w związku z przerwami w związaniu ofertą również
nie zasługiwały na uwzględnienie.
Kluczowym zagadnieniem w tym zakresie jest ustalenie czy w świetle obowiązujących
przepisów dopuszczalny jest wybór oferty najkorzystniejszej po upływie terminu związania ofertą.
Należy zaznaczyć, iż obecnie nie budzi wątpliwości kwestia dopuszczalności zawarcia
umowy po upływie terminu związania ofertą, albowiem zgodnie ze stanowiskiem Trybunału
Konstytucyjnego, wyrażonym w postanowieniu 2 dnia 24 lutego 2010 r. (sygn. akt SK 22/08), upływ
terminu związania ofertą nie stoi na przeszkodzie zawarciu umowy w sprawie zamówienia
publicznego. Jednak, co do konieczności wyboru oferty w okresie związania ofertą — stanowiącej
odrębną czynność od zawarcia umowy — w orzecznictwie sądów jak i Krajowej Izby Odwoławczej
prezentowane są skrajnie odmienne stanowiska.
Zdaniem Sądu Okręgowego, punktem wyjścia przy ocenie tego zagadnienia powinien być cel
postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, który sprowadza się do wyboru
najkorzystniejszej oferty i zawarcia z wybranym wykonawcą umowy. Istotna jest również swoista
odrębność instytucji oferty w rozumieniu przepisów o zamówieniach publicznych od oferty
uregulowanej w przepisach kodeksu cywilnego.
Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego jest prowadzone na podstawie ustawy
p.z.p., która stanowi kx specialis względem przepisów kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 14 p.z.p.
przepisy kodeksu cywilnego stosuje się, jeżeli przepisy ustawy p.z.p. nie stanowią inaczej. Zaznaczyć
jednak należy, iż specyfika i charakter uregulowań, co do składania ofert i zawarcia umowy w ustawie
p.z.p. zakreśla wyraźne różnice względem ofert i zawarcia umowy w stosunkach cywilnoprawnych w
reżimie kodeksu cywilnego.
Specyfika i znaczna autonomia przepisów prawa zamówień publicznych względem
przepisów kodeksowych zdaje się być przez Skarżącego pomijana skoro, jako podstawę wniesienia
skargi, wskazuje przepis art 368 § 1 Lp.c, a nie art. 198a ustl p.z.p.
Przede wszystkim należy podnieść, że w odniesieniu do zamówień publicznych zasada
swobody umów i równości stron stosunku zobowiązaniowego podlega modyfikacji i specyficznemu
ograniczeniu.
Umowa o zamówienie publiczne musi być zawarta w formie pisemnej (art 139 ust2 p.z.p. i
co do zasady na czas ograniczony terminem 4 lat (art 142 ustl p.z.p.). Ograniczeniem swobody
umów jest także zakaz dokonywania istotnych zmian umowy o zamówienie publiczne, jeżeli
zamawiający nie przewidział takiej możliwość w ogłoszeniu o zamówieniu lub w specyfikacji
istotnych warunków zamówienia (art 144 ust.l p.z.p.), podczas gdy w stosunkach cywilnoprawnych
możliwość zamiany umowy jest uprawnieniem stron, może być realizowana w dowolnym czasie i
tylko od woli stron zależy czy umowa stron zostanie zmieniona i w jakimzakresie.
Uprzywilejowana pozycja zamawiającego sprawia, że w przypadku postępowania o
udzielenie zamówienia publicznego nie istnieje równowaga stron postępowania. Nierówność stron
umowy w sprawie zamówienia publicznego wynika wprost z przepisów p.z.p., które zastrzegają
określone uprawnienia dla zamawiającego, m.in. w świede p.z.p. treść oferty złożonej przez
wykonawcę musi być podporządkowana specyfikacji istotnych warunków zmówienia wyznaczanych
przez zamawiającego. To zamawiającemu przyznano prawo do decydowania o istotnych
postanowieniach umowy, która zostanie zawarta w drodze przetargu publicznego, co czyni go
niewątpliwie stroną silniejszą. Zauważyć należy, że przewaga zamawiającego, która wynika z jego
działania w interesie publicznym powoduje, że charakter umowy o zamówienie publiczne może być
przyrównywany do umów adhezyjnych.
Co do specyfiki ofert składanych w reżimie p.z.p. należy wskazać, iż zgodnie z treścią art 82
ust.l p.z.p. każdy wykonawca może złożyć tylko jedną ofertę, a zamawiający obowiązany jest do
zbadania i oceny oferty (art. 87 ust.1 p.z.p.). Dodatkowo terminy związania ofertą są wyraźnie
określone w art 85 p.z.p.
Zasadniczą jednak rozbieżnością w zakresie charakteru składanych ofert jest to, że oferta, o
której mowa w art 66 k.c., powoduje taki stan związania złożonym oświadczeniem, że samo
przyjęcie oferty prowadzi do zawarcia umowy, natomiast w ofercie złożonej w postępowaniu o
udzielenie zamówienia publicznego, do zawarcia umowy nie wystarczy samo wybranie oferty, a
konieczne jest dodatkowe oświadczenie woli w przedmiocie zawarcia umowy. Z uwagi na tak istotne
różnice w zakresie doniosłości skutków przyjęcia oferty na gruncie przepisów kodeksu cywilnego
(samoistne, automatyczne zawarcie umowy) i wyboru oferty najkorzystniejszej na gruncie przepisów
prawa zamówień publicznych (wstępny etap poprzedzający zawarcie umowy) nie można w prosty
mechaniczny sposób przenosić rozwiązań prawa cywilnego na prawo zamówień publicznych w
zakresie skutków i konsekwencji upływu terminu związania ofertą. Z uwagi na tak doniosłe skutki
przyjęcia oferty z kodeksu cywilnego (automatyczne zawarcie umowy) upływ terminu związania
ofertą powoduje automatyczny, bezpowrotny upadek oferty. Jej przyjęcie po upływie terminu
związania nie rodzi skutku w postaci zawarcia umowy, może być jedynie rozważane jako nowa oferto
zamawiającego. Skutek wyboru oferty w rozumieniu prawa zamówień publicznych nie jest tok
doniosły, tj. nie powoduje automatycznego zawarcia umowy, brak jest zatem podstaw aby tak
doniosły był również skutek upływu terminu związania ofertą polegający na automatycznym,
bezpowrotnym jej upadku. Zaznaczyć przy tym należy, że w reżimie przepisów p.z.p. przyjęcie przez
zamawiającego propozycji zawarcia umowy nie może być uznane, tok jak ma to miejsce w przypadku
reżimu kodeksowego, jako nowa oferta, czy kontroferto, w sytuacji złożenia oświadczenia po
upływie terminu związania, albowiem ofertę w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego
może złożyć jedynie wykonawca, a ponadto, jak już wskazano powyżej, może to uczynić tylko raz.
Wypada podkreślić, że zasadniczą funkcją związania ofertą na gruncie zamówień publicznych
jest ochrona interesu zamawiającego, dzięki czemu ma on pewność, co do stabilności i stałości treści
złożonej oferty mimo upływu czasu. Przedłużenie terminu związania ofertą leży więc przede
wszystkim w interesie zamawiającego, aby sprawnie i profesjonalnie przeprowadzić postępowanie
przetargowe. Z drugie strony terminy związania ofertą wskazane w art. 85 p.z.p. mają na celu
ochronę wykonawcy, zapewniając mu możliwość uchylenia się od zawarcia umowy w przypadku
utraty zainteresowania zawarciem umowy.
Podnieść należy, iż uznanie, że w sytuacji upływu terminu związania ofertą zamawiający nie
może już zawrzeć umowy z wykonawcą, który wyraża chęć podpisania umowy, stałoby w
sprzeczności z funkcją, dla jakiej zostały wprowadzone do p.z.p., przepisy dotyczące związania
ofertą, albowiem zamiast realizować podstawowy cel postępowania o udzielenie zamówienia
publicznego, który sprowadza się do wyboru najkorzystniejszej oferty i zawarcia umowy, w istocie
uniemożliwiałyby to.
Reasumując tą część rozważań wskazać należy, że z uwagi na specyfikę postępowania o
udzielenie zamówienia publicznego oraz swoisty charakter oferty złożonej na gruncie przepisów
p.z.p., należy uznać, iż upływ terminu związania ofertą nie przesądza o nieskuteczności oferty, a
jedynie o braku istnienia po stronie wykonawcy obowiązku zawarcia umowy.
%
W ocenie Sądu Okręgowego brak jest również podstaw do przyjęcia, że w okolicznościach
przedmiotowej sprawy zaszły przesłanki wskazane w art 89 ustl pkt 1 p z.p. uzasadniające
odrzucenie przez zamawiającego oferty w sytuacji jej niezgodności z ustawą.
Skarżący z treści przepisu art 85 ust 2 p.z.p., który stanowi, że: wykonawca samodzielnie łub
na wniosek zamawiającego może przedłużyć termin związania ofertą, z tym że zamawiający może
tylko raz, co najmniej na 3 dni przed upływem terminu związania ofertą, zwrócić się do
wykonawców o wyrażenie zgody na przedłużenie tego terminu o oznaczony okres, nie dłuższy
jednak niż 60 dni, wywodzi obowiązek wykonawcy złożenia oświadczenia o przedłużeniu związania
ofertą przed upływem okresu związania ofertą. W ocenie Sądu Okręgowego z takim stanowiskiem
nie można się zgodzić, albowiem z treści przepisu wynika bezpośrednio, że ograniczenie „przed
upływem terminu związania ofertą” odnosi się jedynie do zamawiającego, który może się zwrócić do
wykonawców o wyrażenie zgody na przedłużenie terminu, na co najmniej 3 dni przed upływem
terminu związania ofertą i może uczynić to tylko raz. Ograniczenie to nie dotyczy wykonawców,
którzy mogą takie oświadczenie składać wielokrotnie bez ograniczenia upływającym terminem
związania ofertą.
W ocenie Sądu Okręgowego, w realiach niniejszej sprawy nie zachodzą przesłanki
wykluczenia z postępowania o udzielenie zamówienia wykonawcy KZA, na podstawie art 24 ust 2
pkt 2 p.z.p., który stanowi, że z postępowania o udzielenie zamówienia wyklucza się również
wykonawców, którzy nie wnieśli wadium do upływu terminu składania ofert, na przedłużony okres
związania ofertą lub w terminie, o którym mowa w art 46 ust 3, albo nie zgodzili sie na
przedłużenie okresu związania oferta.
W przedmiotowej sprawie, nie budzi wątpliwości fakt, że wadium zabezpieczało ofertę.
Okoliczność ta nie była także kwestionowana przez skarżącego.
Zdaniem Sądu Okręgowego, w okolicznościach przedmiotowej sprawy, nie można przyjąć,
iż wykonawca KZA nie zgodził się na przedłużenie okresu związania ofertą. Wykonawca KZA
wielokrotnie składał oświadczenia o przedłużeniu terminu związania ofertą i nawet w przypadku
wystąpienia ewentualnych kilkudniowych przerw w związaniu ofertą nie można przyjąć, że
wykonawca nie zgodził się na przedłużenie okresu związania ofertą. W takim stanie rzeczy nie
można mówić o naruszeniu zasady zachowania uczciwej konkurencji, czy równego traktowania
wykonawców (art 7 ustl p.z.p.). Zdaniem Sądu Okręgowego wola wykonawcy KZA, co do
przedłużenia okresu związania ofertą oraz chęci zawarcia umowy, nie budziła w realiach
przedmiotowej sprawy żadnych wątpliwości. Kilkakrotne pisemne oświadczenia, powiązane z
faktycznym zabezpieczeniem oferty wadium, jednoznacznie wskazują wolę wykonawcy zawarcia
umowy i nie ma tu miejsca na interpretację tego stanu faktycznego w kierunku uznania braku
wyrażenia zgody na przedłużenie związania ofertą.
Dodatkowo należy zauważyć, że wykładnia językowa art 24 ust 2 pkt 2 p.z.p. prowadź to
wniosku, że wykluczenie wykonawcy następuje jedynie w przypadku, kiedy nie zgodził się on na
przedłużenie okresu związania ofertą, co należałoby rozumieć w ten sposób, że zastosowanie tego
przepisu, w tym zakresie, możliwie jest jedynie w sytuacji uprzedniego zwrócenia się przez
zamawiającego do wykonawcy o wyrażenie takiej zgody. W przypadku zaś, kiedy nikt wykonawcy o
taką zgodę nie pyta, brak jest podstaw dla stwierdzenia, iż nie wyraził on zgody (nie zgodził się), na
przedłużenie okresu związania ofertą.
W ocenie Sądu Okręgowego przedstawione powyżej okoEczności, a przede wszystkim
niezaprzeczalna gotowość zawarcia umowy przez wykonawcę KZA sprawia, że w realiach
przedmiotowej sprawy możliwy jest zarówno wybór jak i zawarcie umowy z tym wykonawcą, nawet
w przypadku przyjęcia ewentualnych przerw w związaniu ofertą.
Dodać należy, iż wybór oferty wykonawcy, którego termin związania ofertą upłynął nie
powoduje przedłużenia postępowania przetargowego, albowiem zgodnie z treścią art 94 ust 3
p.z.p., jeżeli wybrany wykonawca uchyla się od zawarcia umowy lub wniesienia zabezpieczenia
należytego wykonania umowy, to zamawiający może wybrać najkorzystniejszą ofertę spośród
pozostałych bez przeprowadzania ich ponownego badaniai oceny.
W ocenie Sądu Okręgowego zarzuty skarżącego, co do naruszenia art 45 Konstytucji oraz
art 1 i 2 Dyrektywy Rady Unii z dnia 21 grudnia 1989 r. nie zasługiwały na uwzględnienie. Prawo
skarżącego do sprawiedliwego rozpoznania sprawy w postępowaniu odwoławczym nie zostało w
żaden sposób naruszone. Fakt, iż wyrok wydany przez Izbę nie jest dla skarżącego satysfakcjonujący,
nie może być utożsamiany z odmową prawa poddania decyzji zamawiającego do rozpoznania przez
organ odwoławczy. Nadto, wskazać należy, iż wskazane przepisy Dyrektywy 89/665/EWG w
sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do
stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielenia zamówień pubEcznych na dostawy i
roboty budowlane, adresowane są do Państw Członkowskich, które zobowiązane są do zapewnienia,
aby przepisy krajowe przewidywały stosowne procedury odwoławcze w sprawach z zakresu
zamówień publicznych. Przepisy ustawy p.z.p. przyznają wykonawcy prawo odwołania od decyzji
zamawiającego do niezależnego organu odwoławczego, jakim jest Krajowa Izba Odwoławcza, a
następnie do Sądu i z tego prawa skarżący skorzystał. Nieuzasadnione są zatem zarzuty skarżącego
jakoby został tego prawa pozbawiony. Ponadto należy zauważyć, że przedmiotowa Dyrektywa
została już skutecznie implementowana do prawa polskiego, więc powoływanie się na powyższe
przepisy przez skarżącego nie jest zasadne.
Podobnie w odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia art. 45 ust 1 Konstytucji
zaznaczyć należy, że odwołanie konsorcjum Thales zostało w całości rozpoznane co do istoty,
jednakże w ocenie Izby nie potwierdziła się zasadność zawartych w nimzarzutów, w związku z £zym
odwołanie zostało oddalone. Nie ma racji zarzucając naruszenie prawa do sprawiedliwego i jawnego
rozpoznania sprawy, subiektywne poczucie niesprawiedliwości nie daje podstaw do stwierdzenia
naruszenia prawa przez Izbę. Rozprawa była jawna, a odwołujący miał możliwość szerokiego i
nieskrępowanego prezentowania własnej argumentacji. Podobnie bezpodstawne są zarzuty
naruszenia prawa do rozpoznania sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły organ
odwoławczy.
Z przedstawionych względów, uznając podniesione w skardze zarzuty i argumenty za
bezzasadne, Sąd Okręgowy na podstawie art 198 f ust2 p.z.p. skargę oddalił.
Orzeczenie o kosztach postępowania ze skargi, stanowiących wynagrodzenie pełnomocnika
procesowego zamawiającego, uzasadnia treść art. 198£ ust 5 ustawy prawo zamówień publicznych.
Ustalając wysokość należnych zamawiającemu kosztów zastępstwa procesowego Sąd Okręgowy
oparł się na treści § 10 ust 1 pkt4 w zw. z § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28
września 2002 r. w sprawie opłat za .czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb
Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.
U. nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).
a oryginale właściwe podpisy
a zgodność
Sekretarz ,
tf'.
16